PETER
Les 1
Eisen voor het nest/woning:
- geluid, akoestiek
- lichttechniek
- luchtkwaliteit, ventilatie
- thermisch comfort
- beheersing luchtvochtigheid
Als ontwerper maatregelen nemen om de oververhitting maximaal te beperken!
Thermisch comfort
Invloedsfactoren
Verschillen bij de gerbuikers:
- kledij (CLO-index, clothing-index = gemiddelde isolatiewaarde van de kledij per m2 Met opmerkingen [ID1]: Lichte kledij: 0,6
lichaamsoppervlakte: 1 CLO = 0,155 m2.K/W Zakelijk kostuum: 1,0
- activiteit (afhv de eigen E productie v/h lichaam, hoe intensiever de activiteit hoe kouder liefst). Met opmerkingen [ID2]: Zitten: 60 W
- Leeftijd Wandelen 3.2 km/h: 120 W
Niet als dusdanig meetbaar of toewijsbaar maar, kan in een Gauss-curve gezet worden.
- geslacht
10% vind het altijd iets te koud en 10% te warm. Je kan nooit 100% tevreden stellen dus
- karakter
wij gaan voor 95%.
verschillen in omgeving:
- luchtsnelheid (lucht neemt de isolatie laag rond het lichaam weg. Bij gebouwen waarde Ri en Re). Met opmerkingen [ID3]: Vloer: 1/6
- stralingstemperatuur Wand: 1/8
- luchtvochtigheid Met opmerkingen [ID4]: = 1/23
Fanger koppelt deze aan elkaar om te voorspellen in welke situatie mensen zich het meest comfortabel
voelen.
- PMV = Predicted Mean Vote
- PPD = Predicted Percentage of Dissatisfied
Geld wel enkel binnen:
- Relatieve vochtigheid van 30-70%
- Luchtsnelheid maximaal 0,35 m/s
- Verblijf in de ruimte van +/- 1 uur
,Luchtcomfort Met opmerkingen [ID5]: Makkelijk rekenen 30
Max 800 ppm CO2 in een werkruimte, een mens ademt 0,04% CO2 in en 4,00% uit. Er moet dus veel Met opmerkingen [ID6]: warmteweerstand R (m2.K/W),
mate waarin een wand de warmte kan tegenhouden.
geventileerd worden. Ook voor de geur.
Warmtegeleidingscoëfficiënt U (W/m2.K), mate waarin het
door de wand stroomt. U = 1/R
Eisen:
Met opmerkingen [ID7]: hoe meer je ventileert hoe meer
warmte je verliest. Met een warmtewisselaar 50-95% van de
- Enkele slaapkamer 3,6 m3/u/m2 met max 22 m2
warmte wel binnenhouden
- Dubbele slaapkamer 3,6 m3/u/m2 met max 44 m2
Met opmerkingen [ID8]: een woning is nooit 100%
- Woonkamer 3,6 m3/u/m2 met max 150 m2 voor +/- 6 personen luchtdicht
- Werk 40 m2 per persoon
Met opmerkingen [ID9]: niet echt een vorm van warmte
- Andere ruimtes minimum 22 m3/u per persoon → met marge, 29 m3/u/persoon volgens IDA3 verlies maar wel een extra verwarmvermogen die in
klasse. IDA4 (laag) word in België niet toe gelaten. rekening gebracht moet worden
Met opmerkingen [ID10]: afhv gebruiker tot gebruiker:
Les 2
kledij, activiteit,… voor de meest courante functies worden
de vereiste binnentemperaturen bij norm bepaald
Living, keuken, cafe,…: 20°C
Slaapkamer: 18°C
Gang, berging, wc: 16°C
Garage 5°C
Warmteverlies Met opmerkingen [ID11]: basis buitentemperatuur, is
anders per gemeente. Moet worden opgezocht
4 vormen van warmteverlies:
Met opmerkingen [ID12]: onverwarmd → reduc efactor
bu.
- Geleidingsverlies
verwarmd → zelfde gebouw = voordien bepaalde
- Ventilatieverlies temperatuur.
- In- en exfiltratie ander deel van het gebouw = gemiddelde jaar buiten
temperatuur 10°C in België.
- Opwarmvermogen ander gebouw = 10°C als het bewoond is, niet geïsoleerd -
8°C
Warmteverlies = geleidingsverlies + ventilatieverlies + in- en exfiltratie + opwarmvermogen
Met opmerkingen [ID13]: vanaf de onderzijde tot de
bovenzijde van de isolatie, als het een isolatie laag is tussen
Bepalende factoren warmteverlies twee verwarmde volumes nemen we de centrale as
- Binnentemperatuur Met opmerkingen [ID14]: noorden verliest meer warmte
- Buitentemperatuur en minder passieve zonnewarmte opnemen dan het zuiden
- Nevenliggende ruimte Met opmerkingen [ID15]: opake wand maw 0,24
- Oppervlakte van de wand W/m2.K,
beglaasde constructie max 1,50 W/m2.K,
- Oriëntatie van de wand deuren/poorten/gordijngevels max 2,00 W/m2.K,
- Geleidingscoëfficiënt van de wand muren tss wooneenheden max 0,60 W/m2.K, vloeren tss
wooneenheden max 1,00 W/m2.K
- Luchttemperaturen
- Luchtdebieten hygiënische ventilatie (zie cursus) Met opmerkingen [ID16]: bij systeem C rekenen we met
-8,
- Luchtdebieten in- en exfiltratie systeem D met een berekenign op basis van alle
- Thermische massa luchtstromen. 1 m3 lucht moet 0,34 W opnemen om 1°C te
stijgen
Watt berekenen: 0,34*temperatuursverschil*debiet.
Met opmerkingen [ID17]: nooit exact te bepalen, wel
groter als de blowerdoor-test slecht was en naarmate het
groter is, er word geen rekening gehouden met de in
geslotenheid van de ruimte
Passiefhuis 0.6 x volume per uur.
Met opmerkingen [ID18]: ruimte opwarmen = lucht in de
ruimte + wanden van de ruimte opwarmen.
, Formules voor warmteverliezen
Eerste zone van 2 m op/onder de grond = 0°C vanaf 2 m = 10°C Met opmerkingen [ID19]: Kan ook in een hoek
Een wand op het noorden 5% extra warmte verlies rekenen. Oosten 2,5%, zuiden 0% en westen 2,5%. Ook Met opmerkingen [ID20]: Moet zeker met een muur op
voor de ramen. Of tel altijd 5% marge en je bent veilig. het noorden of als er koepels zijn.
Niet gecompenseerde koude wand voorwaarden:
- Er is geen verwarming onder
- De U-waarde is groter dan 1 w/m2K
- Opp is groter dan m2
Dan factor = diepte ruimte * U-waarde raam
Passiefhuis 8 W/m3 voor u leidingsverliezen
Gebouw van een jaar of 10 geleden 16 W/m3
Oud gebouw 32 W/m3 Met opmerkingen [ID21]: Voor inschatting
Les 3
Warmtewinsten
Interne warmte winsten
Een groot deel word geproduceerd in het gebouw zelf (mensen, machines,…).
- Verlichting → halogeenlampen & gloeilampen 1% licht – 99% warmte. LED & TL 10% licht – 90%
warmte. 100 lux op 1m2 kan bereikt worden met 1,5 W. Gemiddelde en hangt af van de armatuur
Les 1
Eisen voor het nest/woning:
- geluid, akoestiek
- lichttechniek
- luchtkwaliteit, ventilatie
- thermisch comfort
- beheersing luchtvochtigheid
Als ontwerper maatregelen nemen om de oververhitting maximaal te beperken!
Thermisch comfort
Invloedsfactoren
Verschillen bij de gerbuikers:
- kledij (CLO-index, clothing-index = gemiddelde isolatiewaarde van de kledij per m2 Met opmerkingen [ID1]: Lichte kledij: 0,6
lichaamsoppervlakte: 1 CLO = 0,155 m2.K/W Zakelijk kostuum: 1,0
- activiteit (afhv de eigen E productie v/h lichaam, hoe intensiever de activiteit hoe kouder liefst). Met opmerkingen [ID2]: Zitten: 60 W
- Leeftijd Wandelen 3.2 km/h: 120 W
Niet als dusdanig meetbaar of toewijsbaar maar, kan in een Gauss-curve gezet worden.
- geslacht
10% vind het altijd iets te koud en 10% te warm. Je kan nooit 100% tevreden stellen dus
- karakter
wij gaan voor 95%.
verschillen in omgeving:
- luchtsnelheid (lucht neemt de isolatie laag rond het lichaam weg. Bij gebouwen waarde Ri en Re). Met opmerkingen [ID3]: Vloer: 1/6
- stralingstemperatuur Wand: 1/8
- luchtvochtigheid Met opmerkingen [ID4]: = 1/23
Fanger koppelt deze aan elkaar om te voorspellen in welke situatie mensen zich het meest comfortabel
voelen.
- PMV = Predicted Mean Vote
- PPD = Predicted Percentage of Dissatisfied
Geld wel enkel binnen:
- Relatieve vochtigheid van 30-70%
- Luchtsnelheid maximaal 0,35 m/s
- Verblijf in de ruimte van +/- 1 uur
,Luchtcomfort Met opmerkingen [ID5]: Makkelijk rekenen 30
Max 800 ppm CO2 in een werkruimte, een mens ademt 0,04% CO2 in en 4,00% uit. Er moet dus veel Met opmerkingen [ID6]: warmteweerstand R (m2.K/W),
mate waarin een wand de warmte kan tegenhouden.
geventileerd worden. Ook voor de geur.
Warmtegeleidingscoëfficiënt U (W/m2.K), mate waarin het
door de wand stroomt. U = 1/R
Eisen:
Met opmerkingen [ID7]: hoe meer je ventileert hoe meer
warmte je verliest. Met een warmtewisselaar 50-95% van de
- Enkele slaapkamer 3,6 m3/u/m2 met max 22 m2
warmte wel binnenhouden
- Dubbele slaapkamer 3,6 m3/u/m2 met max 44 m2
Met opmerkingen [ID8]: een woning is nooit 100%
- Woonkamer 3,6 m3/u/m2 met max 150 m2 voor +/- 6 personen luchtdicht
- Werk 40 m2 per persoon
Met opmerkingen [ID9]: niet echt een vorm van warmte
- Andere ruimtes minimum 22 m3/u per persoon → met marge, 29 m3/u/persoon volgens IDA3 verlies maar wel een extra verwarmvermogen die in
klasse. IDA4 (laag) word in België niet toe gelaten. rekening gebracht moet worden
Met opmerkingen [ID10]: afhv gebruiker tot gebruiker:
Les 2
kledij, activiteit,… voor de meest courante functies worden
de vereiste binnentemperaturen bij norm bepaald
Living, keuken, cafe,…: 20°C
Slaapkamer: 18°C
Gang, berging, wc: 16°C
Garage 5°C
Warmteverlies Met opmerkingen [ID11]: basis buitentemperatuur, is
anders per gemeente. Moet worden opgezocht
4 vormen van warmteverlies:
Met opmerkingen [ID12]: onverwarmd → reduc efactor
bu.
- Geleidingsverlies
verwarmd → zelfde gebouw = voordien bepaalde
- Ventilatieverlies temperatuur.
- In- en exfiltratie ander deel van het gebouw = gemiddelde jaar buiten
temperatuur 10°C in België.
- Opwarmvermogen ander gebouw = 10°C als het bewoond is, niet geïsoleerd -
8°C
Warmteverlies = geleidingsverlies + ventilatieverlies + in- en exfiltratie + opwarmvermogen
Met opmerkingen [ID13]: vanaf de onderzijde tot de
bovenzijde van de isolatie, als het een isolatie laag is tussen
Bepalende factoren warmteverlies twee verwarmde volumes nemen we de centrale as
- Binnentemperatuur Met opmerkingen [ID14]: noorden verliest meer warmte
- Buitentemperatuur en minder passieve zonnewarmte opnemen dan het zuiden
- Nevenliggende ruimte Met opmerkingen [ID15]: opake wand maw 0,24
- Oppervlakte van de wand W/m2.K,
beglaasde constructie max 1,50 W/m2.K,
- Oriëntatie van de wand deuren/poorten/gordijngevels max 2,00 W/m2.K,
- Geleidingscoëfficiënt van de wand muren tss wooneenheden max 0,60 W/m2.K, vloeren tss
wooneenheden max 1,00 W/m2.K
- Luchttemperaturen
- Luchtdebieten hygiënische ventilatie (zie cursus) Met opmerkingen [ID16]: bij systeem C rekenen we met
-8,
- Luchtdebieten in- en exfiltratie systeem D met een berekenign op basis van alle
- Thermische massa luchtstromen. 1 m3 lucht moet 0,34 W opnemen om 1°C te
stijgen
Watt berekenen: 0,34*temperatuursverschil*debiet.
Met opmerkingen [ID17]: nooit exact te bepalen, wel
groter als de blowerdoor-test slecht was en naarmate het
groter is, er word geen rekening gehouden met de in
geslotenheid van de ruimte
Passiefhuis 0.6 x volume per uur.
Met opmerkingen [ID18]: ruimte opwarmen = lucht in de
ruimte + wanden van de ruimte opwarmen.
, Formules voor warmteverliezen
Eerste zone van 2 m op/onder de grond = 0°C vanaf 2 m = 10°C Met opmerkingen [ID19]: Kan ook in een hoek
Een wand op het noorden 5% extra warmte verlies rekenen. Oosten 2,5%, zuiden 0% en westen 2,5%. Ook Met opmerkingen [ID20]: Moet zeker met een muur op
voor de ramen. Of tel altijd 5% marge en je bent veilig. het noorden of als er koepels zijn.
Niet gecompenseerde koude wand voorwaarden:
- Er is geen verwarming onder
- De U-waarde is groter dan 1 w/m2K
- Opp is groter dan m2
Dan factor = diepte ruimte * U-waarde raam
Passiefhuis 8 W/m3 voor u leidingsverliezen
Gebouw van een jaar of 10 geleden 16 W/m3
Oud gebouw 32 W/m3 Met opmerkingen [ID21]: Voor inschatting
Les 3
Warmtewinsten
Interne warmte winsten
Een groot deel word geproduceerd in het gebouw zelf (mensen, machines,…).
- Verlichting → halogeenlampen & gloeilampen 1% licht – 99% warmte. LED & TL 10% licht – 90%
warmte. 100 lux op 1m2 kan bereikt worden met 1,5 W. Gemiddelde en hangt af van de armatuur
