Samenvatting Franse literatuur

Le moyen âge (500-1500)
A Introduction
- De kerk en de adel hebben de meeste macht.
- Voor de meeste mensen is het leven in de Middeleeuwen kort en zwaar.
- Geloof in God
- De hoofse liefde
Centraal: christendom en geloof in God
Keizer Karel de Grote = Charlemagne (747-814) organiseert zijn rijk volgens het
feodale stelsel.
 Lijdt tot een apart literair genre: de Karel-epiek
Drie standen: geestelijkheid, adel, boeren
Tot welke stand men behoorde, werd door geboorte bepaald. Men kon alleen uit zijn
stand geraken door geestelijke te worden
Een overwegend agrarische samenleving;
 Zware ploeg met wielen
 Gotische bouwstijl
Rond 1450: uitvinding boekdrukkunst. Schrijven is oorspronkelijk het werk van
monniken; veel teksten hebben een religieus karakter. Verhalen worden mondeling
doorverteld.
Analfabetisme en weinig (want kostbare) boeken: (religieuze) manuscripten =
statussymbool rijke edelen
Late middeleeuwen  kopiisten gaan wereldlijke teksten met de hand overschrijven
- Troubadours combineren literatuur en muziek
- Belang van rijm, metrum. Een ‘Europese’ literatuur.
- Taal zuiden: langue d’oc
- Noorden: langue d’oïl (de manieren waarop men ‘ja’ zegt)
B Les romans de chevalerie
Heldendaden koning + ridders
1. Gelovig
2. Trouw aan de koning
3. Strijdvaardig
4. Dapper
5. Respectvolle minnaar
Koning Arthur= mythische figuur, niet zeker van zijn bestaan.
Queeste= tocht vol beproevingen waarbij de hoofdpersoon zijn ridderlijke kwaliteiten
toont.

, Chrétien de Troyes: schrijver (12e eeuw) van een aantal Arthur legenden
Graal= schaal/beker die
1. gebruikt zou zijn tijdens het Laatste Avondmaal
2. Christus’ bloed zou hebben opgevangen bij de
kruisiging
Perceval ou le Conte du Graal= jonkvrouw vraagt aan Perceval of hij de Graal gezien
heeft.
C L’amour courtois
L’amour courtois = de hoofse liefde (la cour = het hof). Belangrijkste thema in de
middeleeuwse literatuur.
Hoffelijkheid= een verfijnde en respectvolle manier van omgaan met elkaar,
gebaseerd op de omgangsvormen van het hof, bv onmogelijke liefdes.
Idealen:
- Hoffelijkheid
- Hulpvaardigheid
- Vrijgevigheid
Lai= liefdessprookje in de vorm van korte verhalende gedichten, veelal gezongen
onder begeleiding van een harp.
Marie de France= ex. Le lai de Lanval. Lanval is een van de ridders van de Ronde
Tafel van Koning Arthur. Geen aandacht voor hem. Hij ontmoet een mooie vrouw die
hem liefde en rijkdom biedt, maar hij moet hun relatie geheim houden.
D La satire sociale
Satire= humoristische maatschappijkritiek  dierenverhaal, Le Roman de Renart
• Dieren spreken en handelen alsof zij mensen zijn en symboliseren een
bepaalde bevolkingsgroep.
• Sommige verhalen komen terug in de fabels van Jean de la Fontaine en in
teksten van Marie de France.
• Het verhaal is geïnspireerd op bekende fabels uit de klassieke oudheid.
E La poésie lyrique
Ontstaan van de prozaroman
Experimenten met lyrische poëzie: relatief korte gedichten die volgens vast stramien
zijn opgebouwd en in de ik-vorm geschreven zijn. Dichters zijn zelfbewuste
individuen die persoonlijke ervaringen delen.
François Villon= beroemdste dichter uit de late middeleeuwen. Geboren in een arme
familie. Als student betrokken bij opstanden. Parijs verlaten door moord. Sluit zich
aan bij boevenbende en zwerft door Frankrijk.
In zijn gedichten kijkt hij vol spijt terug op zijn bewogen leven.