Vermogensplanning
Inleiding
In het vennootschapsrecht maakt men het onderscheid tussen 2 effecten:
- Effecten die het eigen vermogen van de vennootschap vertegenwoordigen
- Effecten die het vreemd vermogen van de vennootschap vertegenwoordigen
Effecten die het eigen vermogen vertegenwoordigen = aandelen (= geld of goederen die men in de
vennootschap inbrengt, vergoeding van deze inbreng zijn aandelen)
è Aandelen hebben geen looptijd
è Beurskoers kan hoger of lager liggen dan de boekwaarde
è Je hebt dus geen garantie dat het geld dat ingebracht is in de vennootschap er kan
uitgehaald worden
è Hebben geen vaste duur
è Als je eruit wilt stappen moet je u aandelen verkopen, wanneer men wilt
è Er is dus risico
è Bij aandelen hebt u een potentieel recht op een winstuitkering à een winstuitkering aan
aandeelhouders is een dividend
o Winst kan worden uitgekeerd aan bestuurders (= tantièmes) en aan personeel
o Er moet aan 2 voorwaarden voldaan worden als men winst wilt uitkeren:
§ Vennootschap moet winst maken
§ De algemene vergadering moet beslissen om de winst geheel of gedeeltelijk
uit te keren aan de aandeelhouders
o De uitbetaling is dus afhankelijk van het financieel resultaat van de onderneming
è Aandeelhouders hebben inspraak in het beleid van de vennootschap
o Maken deel uit van de algemene vergadering van de vennootschap à krijgen de
kans om vragen stellen en hebben stemrecht
è Als de vennootschap failliet gaat staan aandeelhouders helemaal achteraan in de rij
o Meestal zijn aandeelhouders dan alles kwijt
è Wanneer een vennootschap ontbonden wordt (als de vennootschap vrijwillig stopt) dan
vindt er een vereffening plaats
o Men gaat alle schulden betalen
o De overschot zal uitgekeerd worden aan de aandeelhouders
Effecten die het vreemd vermogen vertegenwoordigen = obligaties (= obligaties vormen een
collectieve lening, waarop door beleggers wordt ingetekend)
è Obligaties hebben een vaste duur
è Worden uitgegeven voor een bepaalde duur
è Kan voor korte of lange duur
è Je weet wanneer je je investering terugkrijgt
è Je krijgt het volledige startkapitaal terug als je de looptijd uitloopt, er is dus geen risico
è Eeuwigdurende obligaties = lopen totdat de vennootschap beslist om ze terug te betalen,
maar je weet niet wanneer dit is à = perpetuals
è U krijgt elk jaar interest uitgekeerd op de bij de uitgifte voorziene datum ongeacht of de
onderneming dat jaar winst gemaakt heeft
è De uitbetaling van de rente is niet afhankelijk van het financieel resultaat van de
onderneming
è Obligatiehouder heeft geen inspraak in de vennootschap
o Maken geen deel uit van de algemene vergadering
, è Als de vennootschap failliet gaat worden obligatiehouders altijd vóór de aandeelhouders
uitbetaald
è Obligatiehouder is in de regel een chirografaire schuldeiser à een niet bevoorrechte
schuldeiser
o Hij moet de bevoorrechte en hypothecaire schuldeisers (zij zullen eerst betaald
worden) laten voorgaan, daarna komen de niet-bevoorrechte en chirografaire
schuldeisers
o Op deze regel zijn 2 uitzonderingen
§ Er zijn bevoorrechte obligaties à obligaties waar een voorrecht aan
gekoppeld is en die voor de chirografaire schuldeisers betaald worden
§ Achtergestelde obligaties à obligaties die na de gewone schuldeisers
worden uitbetaald, men plaatst u helemaal achteraan de rij vóór de
aandeelhouders. U komt dus op de voorlaatste plaats
è Wanneer een vennootschap ontbonden wordt (als de vennootschap vrijwillig stopt) dan
vindt er een vereffening plaats
o Men gaat alle schulden betalen
o Obligatiehouders gaan dan het geleende kapitaal terugkrijgen, dit zal enkel vroeger
zijn dan voorzien
è Bedrijven en overheden kunnen obligaties uitgeven
o Overheden die geld nodig hebben kunnen ook obligaties uitgeven = staatsobligaties
o Obligaties uitgegeven door overheden hebben dezelfde kenmerken als obligaties van
bedrijven, ook hier is er een risico als de overheid zijn terugbetalingen niet meer kan
aflossen
è Junkbones = rommelobligaties à obligaties met een zeer groot risico waar men de
interesten en/of het kapitaal niet terugbetaald zal krijgen
è Obligaties kunnen uitgegeven worden boven of onder “a pari” à a pari = u leent €100 uit en
u krijgt een obligatie van €100
o Boven a pari = u moet meer betalen voor een obligatie van €100
o Onder a pari = u moet minder betalen voor een obligatie van €100
H1 Converteerbare obligaties en obligaties met intekenrecht
= een mengeling tussen obligaties en aandelen
Voordeel voor beleggers die niet meteen in aandelen willen beleggen
à Een goed instrument om in te stappen en over te stappen naar aandelen
1.1 Begrip: converteerbare obligatie
Converteerbare obligatie = een obligatie die op verzoek van de houder (= de belegger) binnen een
vooraf bepaald periode tegen vooraf vastgestelde voorwaarden kan worden omgezet in 1 of
meerdere aandelen van dezelfde onderneming
Kenmerken converteerbare obligatie:
- Als u intekent op een converteerbare obligatie start u als een obligatiehouder
- De keuze van omzetting berust bij de obligatiehouder
- U kunt ook beslissen om niet te converteren en dan blijft u een obligatiehouder
- Het conversierecht is niet afzonderlijk verhandelbaar en kan dus niet afgekoppeld worden
- Omzetting gebeurt tijdens een vooraf bepaalde periode
- In de uitgifte overeenkomst van die obligaties gaat staan gedurende welke periode u kunt
converteren naar aandelen = conversieperiode
o Vaak is dat u bijvoorbeeld na 3 jaar kan converteren voor een tijd van 2 jaar
, o Periode kan max. 10 jaar bedragen
- De omzetting gebeurt tegen vooraf vastgestelde voorwaarden:
o Conversieverhouding of conversieratio = hoeveel aandelen men krijgt voor 1
obligatie
§ Berekening: nominale waarde obligatie €1000, bij omzetting ontvangt men 4
aandelen à conversieverhouding = 4
o Conversieprijs = de prijs waartegen de aandelen worden uitgegeven
§ Berekening: nominale waarde obligatie/conversieverhouding à 1000/4 =
250
Conversie is pas interessant als de prijs van de aandelen hoger ligt dan de conversieprijs
De opbrengst voor de belegger voor het boekjaar waardin de conversie gebeurt:
- Tot jaar voor de conversie krijgt de obligatiehouder interest
- Tot het jaar na de conversie krijgt u als aandeelhouder dividenden
- Wat krijgt u tijdens het boekjaar waarin u converteert?
o U zou kunnen converteren na 9 maanden à dan bent u voor 9 maanden
obligatiehouder en voor 3 maanden aandeelhouder
§ Pro rata temporis: u krijgt 9/12 van de rente voor dat jaar en u krijgt
3/12 van het dividend
§ U kan ook voor dat volledig boekjaar ook een volledige interest of
volledige dividenden krijgen
§ Wat u voor dat boekjaar krijgt wordt bepaald bij de uitgifte van de
converteerbare obligatie. Als men dit niet regelt (gebeurt bijna nooit)
dan moet u dit volgens het financieel gewoonterecht behandelen en
dan zal u het volledig dividend krijgen en geen rente (u wordt dan
behandeld als aandeelhouder)
1.2 Obligatie met intekenrecht
Obligatie met intekenrecht = een obligatie waaraan een warrant verbonden is die aan de
houder ervan het recht geeft om binnen een vooraf bepaalde periode tegen vooraf
vastgestelde voorwaarden in te tekenen op 1 of meerdere aandelen van dezelfde
onderneming
Intekenrecht = inschrijvingsrecht
Kenmerken obligatie met intekenrecht:
- In het begin is dit een obligatie
- Aan die obligatie is een warrant verbonden à warrant is een afzonderlijk
verhandelbaar bewijs, en kan dus afgekoppeld worden
o Obligatie cum warrant = de warrant hangt nog vast aan de obligatie en is nog
niet losgekoppeld
o Obligatie ex warrant = de warrant is al losgekoppeld van de warrant
- De keuze van de uitoefening berust bij de houder van de warrant
- De uitoefening van het intekenrecht moet gebeuren tijdens een vooraf bepaalde
periode = de uitoefenperiode
o Hoelang deze periode is staat in de uitgifteperiode
, - De uitoefening van het intekenrecht gebeurt tegen een vooraf vastgestelde prijs = de
uitoefenprijs
De uitoefening van het intekenrecht is pas interessant voor de houder van de warrant als
de prijs van de aandelen hoger ligt dan de uitoefenprijs
Opbrengst van de belegger voor het boekjaar waarin de uitoefening gebeurt:
- Converteerbare obligatie à u verliest de hoedanigheid van obligatiehouder en
verwerft u de hoedanigheid van de aandeelhouder
- Obligaties met intekenrecht à u blijft obligatiehouder en gaat dus de volledige rente
van dat jaar verkrijgen van u obligaties. Welk dividend krijg ik waarop ik inteken? à
Voor de aandelen waarvoor ik dat boekjaar inteken krijg ik het volledig dividend of u
krijgt het dividend pro rata temporis, dus voor de periode waarvoor u aandeelhouder
bent
o Dit wordt betaald in de uitgifte overeenkomst
1.3 Voordelen voor de onderneming en voor de belegger
Voordelen voor de onderneming:
- Middel om een belegging aantrekkelijker te maken voor beleggers
- Omdat er aan de obligatie is extra verbonden is (intekenrecht of conversierecht) ligt de rente
op de obligatie iets lager à lagere financieringskost
- Mogelijkheid om op termijn eigen vermogen te verruimen
o Voorwaarde: de prijs van de aandelen moet boven de conversie- of uitoefenprijs
liggen
Voordelen voor de belegger:
- Geen verplichtingen om het conversie- of intekenrecht uit te oefenen
o U kunt obligatiehouder blijven als de onderneming verlies lijdt
- Risico is kleiner à men kan zien of de doelstellingen van de onderneming bereikt worden
1.4 Verschilpunten tussen beide effecten
Converteerbare obligatie:
- De belegger is aanvankelijk obligatiehouder, u start dus als obligatiehouder, door de
conversie verliest u de hoedanigheid van obligatiehouder en u wordt aandeelhouder
o Men heeft nooit de 2 hoedanigheden tegelijkertijd
o De conversie heeft het einde van de obligatiehouder tot gevolg
o Er komt vervroegt een einde aan de lening, de onderneming betaald u de lening
terug in aandelen
- Bij conversie wordt de obligatie omgezet in 1 of meerdere aandelen
o Er is geen nieuwe financiële inbreng van de belegger vereist
- Conversierecht kan niet losgekoppeld worden van de obligatie en is niet afzonderlijk
verhandelbaar
Obligatie met intekenrecht:
- De belegger is aanvankelijk obligatiehouder en blijft na de uitoefening van het intekenrecht
obligatiehouder
- Bij uitoefening van het intekenrecht is er een nieuwe financiële inbreng van de belegger
vereist
- De warrant kan losgekoppeld worden is afzonderlijk verhandelbaar
Inleiding
In het vennootschapsrecht maakt men het onderscheid tussen 2 effecten:
- Effecten die het eigen vermogen van de vennootschap vertegenwoordigen
- Effecten die het vreemd vermogen van de vennootschap vertegenwoordigen
Effecten die het eigen vermogen vertegenwoordigen = aandelen (= geld of goederen die men in de
vennootschap inbrengt, vergoeding van deze inbreng zijn aandelen)
è Aandelen hebben geen looptijd
è Beurskoers kan hoger of lager liggen dan de boekwaarde
è Je hebt dus geen garantie dat het geld dat ingebracht is in de vennootschap er kan
uitgehaald worden
è Hebben geen vaste duur
è Als je eruit wilt stappen moet je u aandelen verkopen, wanneer men wilt
è Er is dus risico
è Bij aandelen hebt u een potentieel recht op een winstuitkering à een winstuitkering aan
aandeelhouders is een dividend
o Winst kan worden uitgekeerd aan bestuurders (= tantièmes) en aan personeel
o Er moet aan 2 voorwaarden voldaan worden als men winst wilt uitkeren:
§ Vennootschap moet winst maken
§ De algemene vergadering moet beslissen om de winst geheel of gedeeltelijk
uit te keren aan de aandeelhouders
o De uitbetaling is dus afhankelijk van het financieel resultaat van de onderneming
è Aandeelhouders hebben inspraak in het beleid van de vennootschap
o Maken deel uit van de algemene vergadering van de vennootschap à krijgen de
kans om vragen stellen en hebben stemrecht
è Als de vennootschap failliet gaat staan aandeelhouders helemaal achteraan in de rij
o Meestal zijn aandeelhouders dan alles kwijt
è Wanneer een vennootschap ontbonden wordt (als de vennootschap vrijwillig stopt) dan
vindt er een vereffening plaats
o Men gaat alle schulden betalen
o De overschot zal uitgekeerd worden aan de aandeelhouders
Effecten die het vreemd vermogen vertegenwoordigen = obligaties (= obligaties vormen een
collectieve lening, waarop door beleggers wordt ingetekend)
è Obligaties hebben een vaste duur
è Worden uitgegeven voor een bepaalde duur
è Kan voor korte of lange duur
è Je weet wanneer je je investering terugkrijgt
è Je krijgt het volledige startkapitaal terug als je de looptijd uitloopt, er is dus geen risico
è Eeuwigdurende obligaties = lopen totdat de vennootschap beslist om ze terug te betalen,
maar je weet niet wanneer dit is à = perpetuals
è U krijgt elk jaar interest uitgekeerd op de bij de uitgifte voorziene datum ongeacht of de
onderneming dat jaar winst gemaakt heeft
è De uitbetaling van de rente is niet afhankelijk van het financieel resultaat van de
onderneming
è Obligatiehouder heeft geen inspraak in de vennootschap
o Maken geen deel uit van de algemene vergadering
, è Als de vennootschap failliet gaat worden obligatiehouders altijd vóór de aandeelhouders
uitbetaald
è Obligatiehouder is in de regel een chirografaire schuldeiser à een niet bevoorrechte
schuldeiser
o Hij moet de bevoorrechte en hypothecaire schuldeisers (zij zullen eerst betaald
worden) laten voorgaan, daarna komen de niet-bevoorrechte en chirografaire
schuldeisers
o Op deze regel zijn 2 uitzonderingen
§ Er zijn bevoorrechte obligaties à obligaties waar een voorrecht aan
gekoppeld is en die voor de chirografaire schuldeisers betaald worden
§ Achtergestelde obligaties à obligaties die na de gewone schuldeisers
worden uitbetaald, men plaatst u helemaal achteraan de rij vóór de
aandeelhouders. U komt dus op de voorlaatste plaats
è Wanneer een vennootschap ontbonden wordt (als de vennootschap vrijwillig stopt) dan
vindt er een vereffening plaats
o Men gaat alle schulden betalen
o Obligatiehouders gaan dan het geleende kapitaal terugkrijgen, dit zal enkel vroeger
zijn dan voorzien
è Bedrijven en overheden kunnen obligaties uitgeven
o Overheden die geld nodig hebben kunnen ook obligaties uitgeven = staatsobligaties
o Obligaties uitgegeven door overheden hebben dezelfde kenmerken als obligaties van
bedrijven, ook hier is er een risico als de overheid zijn terugbetalingen niet meer kan
aflossen
è Junkbones = rommelobligaties à obligaties met een zeer groot risico waar men de
interesten en/of het kapitaal niet terugbetaald zal krijgen
è Obligaties kunnen uitgegeven worden boven of onder “a pari” à a pari = u leent €100 uit en
u krijgt een obligatie van €100
o Boven a pari = u moet meer betalen voor een obligatie van €100
o Onder a pari = u moet minder betalen voor een obligatie van €100
H1 Converteerbare obligaties en obligaties met intekenrecht
= een mengeling tussen obligaties en aandelen
Voordeel voor beleggers die niet meteen in aandelen willen beleggen
à Een goed instrument om in te stappen en over te stappen naar aandelen
1.1 Begrip: converteerbare obligatie
Converteerbare obligatie = een obligatie die op verzoek van de houder (= de belegger) binnen een
vooraf bepaald periode tegen vooraf vastgestelde voorwaarden kan worden omgezet in 1 of
meerdere aandelen van dezelfde onderneming
Kenmerken converteerbare obligatie:
- Als u intekent op een converteerbare obligatie start u als een obligatiehouder
- De keuze van omzetting berust bij de obligatiehouder
- U kunt ook beslissen om niet te converteren en dan blijft u een obligatiehouder
- Het conversierecht is niet afzonderlijk verhandelbaar en kan dus niet afgekoppeld worden
- Omzetting gebeurt tijdens een vooraf bepaalde periode
- In de uitgifte overeenkomst van die obligaties gaat staan gedurende welke periode u kunt
converteren naar aandelen = conversieperiode
o Vaak is dat u bijvoorbeeld na 3 jaar kan converteren voor een tijd van 2 jaar
, o Periode kan max. 10 jaar bedragen
- De omzetting gebeurt tegen vooraf vastgestelde voorwaarden:
o Conversieverhouding of conversieratio = hoeveel aandelen men krijgt voor 1
obligatie
§ Berekening: nominale waarde obligatie €1000, bij omzetting ontvangt men 4
aandelen à conversieverhouding = 4
o Conversieprijs = de prijs waartegen de aandelen worden uitgegeven
§ Berekening: nominale waarde obligatie/conversieverhouding à 1000/4 =
250
Conversie is pas interessant als de prijs van de aandelen hoger ligt dan de conversieprijs
De opbrengst voor de belegger voor het boekjaar waardin de conversie gebeurt:
- Tot jaar voor de conversie krijgt de obligatiehouder interest
- Tot het jaar na de conversie krijgt u als aandeelhouder dividenden
- Wat krijgt u tijdens het boekjaar waarin u converteert?
o U zou kunnen converteren na 9 maanden à dan bent u voor 9 maanden
obligatiehouder en voor 3 maanden aandeelhouder
§ Pro rata temporis: u krijgt 9/12 van de rente voor dat jaar en u krijgt
3/12 van het dividend
§ U kan ook voor dat volledig boekjaar ook een volledige interest of
volledige dividenden krijgen
§ Wat u voor dat boekjaar krijgt wordt bepaald bij de uitgifte van de
converteerbare obligatie. Als men dit niet regelt (gebeurt bijna nooit)
dan moet u dit volgens het financieel gewoonterecht behandelen en
dan zal u het volledig dividend krijgen en geen rente (u wordt dan
behandeld als aandeelhouder)
1.2 Obligatie met intekenrecht
Obligatie met intekenrecht = een obligatie waaraan een warrant verbonden is die aan de
houder ervan het recht geeft om binnen een vooraf bepaalde periode tegen vooraf
vastgestelde voorwaarden in te tekenen op 1 of meerdere aandelen van dezelfde
onderneming
Intekenrecht = inschrijvingsrecht
Kenmerken obligatie met intekenrecht:
- In het begin is dit een obligatie
- Aan die obligatie is een warrant verbonden à warrant is een afzonderlijk
verhandelbaar bewijs, en kan dus afgekoppeld worden
o Obligatie cum warrant = de warrant hangt nog vast aan de obligatie en is nog
niet losgekoppeld
o Obligatie ex warrant = de warrant is al losgekoppeld van de warrant
- De keuze van de uitoefening berust bij de houder van de warrant
- De uitoefening van het intekenrecht moet gebeuren tijdens een vooraf bepaalde
periode = de uitoefenperiode
o Hoelang deze periode is staat in de uitgifteperiode
, - De uitoefening van het intekenrecht gebeurt tegen een vooraf vastgestelde prijs = de
uitoefenprijs
De uitoefening van het intekenrecht is pas interessant voor de houder van de warrant als
de prijs van de aandelen hoger ligt dan de uitoefenprijs
Opbrengst van de belegger voor het boekjaar waarin de uitoefening gebeurt:
- Converteerbare obligatie à u verliest de hoedanigheid van obligatiehouder en
verwerft u de hoedanigheid van de aandeelhouder
- Obligaties met intekenrecht à u blijft obligatiehouder en gaat dus de volledige rente
van dat jaar verkrijgen van u obligaties. Welk dividend krijg ik waarop ik inteken? à
Voor de aandelen waarvoor ik dat boekjaar inteken krijg ik het volledig dividend of u
krijgt het dividend pro rata temporis, dus voor de periode waarvoor u aandeelhouder
bent
o Dit wordt betaald in de uitgifte overeenkomst
1.3 Voordelen voor de onderneming en voor de belegger
Voordelen voor de onderneming:
- Middel om een belegging aantrekkelijker te maken voor beleggers
- Omdat er aan de obligatie is extra verbonden is (intekenrecht of conversierecht) ligt de rente
op de obligatie iets lager à lagere financieringskost
- Mogelijkheid om op termijn eigen vermogen te verruimen
o Voorwaarde: de prijs van de aandelen moet boven de conversie- of uitoefenprijs
liggen
Voordelen voor de belegger:
- Geen verplichtingen om het conversie- of intekenrecht uit te oefenen
o U kunt obligatiehouder blijven als de onderneming verlies lijdt
- Risico is kleiner à men kan zien of de doelstellingen van de onderneming bereikt worden
1.4 Verschilpunten tussen beide effecten
Converteerbare obligatie:
- De belegger is aanvankelijk obligatiehouder, u start dus als obligatiehouder, door de
conversie verliest u de hoedanigheid van obligatiehouder en u wordt aandeelhouder
o Men heeft nooit de 2 hoedanigheden tegelijkertijd
o De conversie heeft het einde van de obligatiehouder tot gevolg
o Er komt vervroegt een einde aan de lening, de onderneming betaald u de lening
terug in aandelen
- Bij conversie wordt de obligatie omgezet in 1 of meerdere aandelen
o Er is geen nieuwe financiële inbreng van de belegger vereist
- Conversierecht kan niet losgekoppeld worden van de obligatie en is niet afzonderlijk
verhandelbaar
Obligatie met intekenrecht:
- De belegger is aanvankelijk obligatiehouder en blijft na de uitoefening van het intekenrecht
obligatiehouder
- Bij uitoefening van het intekenrecht is er een nieuwe financiële inbreng van de belegger
vereist
- De warrant kan losgekoppeld worden is afzonderlijk verhandelbaar
