Aansprakelijkheidsrecht
1) Algemeen
1.Soorten aansprakelijkheid
1. Burgerlijke aansprakelijkheid
Aansprakelijkheid betekent dat een persoon met zijn vermogen moet instaan voor de
nadelige gevolgen die anderen ondervinden door een bepaalde handeling of voorval.
Binnen het burgerlijk recht onderscheidt men twee soorten burgerrechtelijke of
civielrechtelijke aansprakelijkheid:
Contractuele aansprakelijkheid: De aansprakelijkheid van een contractpartij wanneer
zij tekortschiet in de uitvoering van een overeenkomst.
Bv: Een aannemer heeft de verbintenis om zijn beste krachten in te zetten. Als er net
na de constructie problemen opduiken zoals tegels die loskomen, dan is de aannemer
aansprakelijk.
Extra-contractuele aansprakelijkheid: Alle gevallen waarin er schade ontstaat tussen
twee partijen die geen contractuele band hebben. (Art. 1382-1386bis BW)
= Buitencontractueel
-> De burgerlijke rechtbank beslist hierover
-> Zelfs de lichtste fout, zorgt ervoor dat je een hele schadevergoeding moet betalen.
De grote van de fout bepaald niet de grote van de schadevergoeding, wel de grote
van de schade.
-> Er zij vaak discussies of het contractueel of extra-contractueel is
(Art. 1384, 1719 en 1721 BW)
Bekijk arrest Hof van Beroep Gent – 06/01/2015
-> Waterreservoir naast een serre van 1 eigenaar. De serre wordt verhuurd als
parkeerplaats voor mobilhomes en het water wordt gebruikt voor de planten die er
niet meer zijn. Het reservoir zit vol met water en het scheurt open en komt met
enorme druk tegen de serre. De auto’s beginnen te bewegen. De eigenaar doet
moeilijk en gaat naar de rechter.
Eerste uitspraak is niet goed volgens de eigenaar van de mobilhome, hij gaat naar het
hof van Beroep in Gent. Er is een discussie over of het contractueel of extra-
contractueel is. Het is zowel contractueel als extra-contractueel.
,In het contract staat dat de huurder rustig genot mag hebben, dit is niet het geval, er
is een fout binnen het contract -> Contractuele aansprakelijkheid -> geen
schadevergoeding want exoneratiebeding (= wordt voor niets verantwoordelijk
gesteld).
Maar ook extra-contractueel -> Schadevergoeding
Als er een samenloop is dan zal het Hof van Cassatie bepalen wat het is, want zowel
extra-contractueel als contractueel kan niet. De rechter gaat kijken naar de
contractuele aansprakelijkheid, dus de verhuurder moet geen schadevergoeding
betalen aan de eigenaar van de mobilehome.
Maar de rechter zegt dat het overdreven is, want de eigenaar kon nooit aansprakelijk
worden gesteld voor eender welke fout door het exoneratiebeding. Hierdoor wordt
het beding beschouwd als nietig. De verhuurder wordt uiteindelijk wel aansprakelijk
gesteld -> schadevergoeding betalen.
2. Strafrechtelijke aansprakelijkheid
Deze ontstaat wanneer iemand opzettelijk of onopzettelijk een norm overtreedt die
door de wetgever strafbaar is gesteld.
Bekijk arrest Hof van Beroep Gent – 21/04/2017
-> Het gaat hierover een vergunning dat niet is aangevraagd. Men heeft er wel 1
gevraagd voor het zwembad, maar niet voor de rest. Uitspraak van de rechter.
Aannemer wordt strafrechtelijk vervolgd voor het doen van iets dat niet mag. Ze
hadden de bouwvergunning moeten nakijken. Hij moest weten dat je een
bouwvergunning moet hebben.
Hier is geen burgerlijke aansprakelijkheid aan de orde, wel een strafrechtelijke
aansprakelijkheid (Art. 4.2.1., 6.1.1. VCRO)
Bij strafrechtelijke aansprakelijkheid wordt geen schadevergoeding maar wordt wel
rekening gehouden met de achtergrond.
Bv: Auto die door het rood rijd en een accident veroorzaakt.
-> Samenloop tussen burgerlijke aansprakelijkheid en strafrechtelijke
aansprakelijkheid.
Stel 2 auto’s veroorzaken een accident. Ze willen beide
een schadevergoeding. Ze gaan naar de burgerlijke
rechtbank (want ze willen een schadevergoeding) en deze
doet een uitspraak wie aansprakelijk is.
Wanneer naar de strafrechtelijke rechtbank?
Wanneer de politie er wordt bij betrokken.
,Criteria Strafrechtelijke Burgerlijke
Ontstaan Inbreuk op een uitdrukkelijk Niet noodzakelijk door een inbreuk
in de wet beschreven feit op een in de wet beschreven regel
Vervolging door… Maatschappij (O.M.) Slachtoffer of rechtverkrijgenden
Doel van de procedure Dader straffen Schadevergoeding voor het
slachtoffer
Rang van de vordering Strafrechtelijke procedure Burgerlijke rechter moet wachten
heeft voorrang op de tot strafrechtelijke uitspraak
burgerlijke procedure gebeurd is.
Verjaring Afhankelijk van het soort Contractueel / extra-contractueel
misdrijf
3. Tuchtrechtelijke aansprakelijkheid
Op initiatief van de patiënt/familie van de patiënt of bijvoorbeeld BIV oordeelt of er
zorgvuldig gehandeld is. Bij onzorgvuldig handelen kan het Tuchtcollege een
maatregel opleggen, zoals een waarschuwing, berisping, of geldboete. De meest
zware maatregel is uitschrijving van het register.
https://www.umcg.nl/SiteCollectionDocuments/UMCG/Werken_in_het_UMCG/
Aansprakelijkheid%20verzekering%20en%20rechtsbijstand.pdf
4. Co-existentie
De samenloop tussen contractuele en buitencontractuele aansprakelijkheid moet
onderscheiden worden van co-existentie tussen deze aansprakelijkheidsvormen.
Passieve co-existentie Actieve co-existentie
Meerdere benadeelde 1 benadeelde
Eenzelfde gebeurtenis, 1 persoon Eenzelfde gebeurtenis, meerdere
aanspreken personen aanspreken
Op grond van eenzelfde of Op grond van eenzelfde of
verschillende verschillende
aansprakelijkheidsregimes aansprakelijkheidsregimes
Passieve co-existentie: Meerdere benadeelden kunnen op grond van eenzelfde
gebeurtenis één persoon aanspreken op grond van eenzelfde of verschillende
, aansprakelijkheidsregimes.
Bv: Een liftfirma komt een lift maken. Die avond pakt meneer Bries (derde) de lift en
de lift valt naar beneden waardoor er schade aan het gebouw was. De school
(benadeelde medecontractant) had een contract met de liftmaker. Samenloop is hier
mogelijk.
Benadeelde
medecontractant
contractueel
Schadeveroorzaker
Benadeelde
derde extra- contractueel
Actieve co-existentie: Een benadeelde kan op grond van eenzelfde gebeurtenis
meerdere personen aanspreken op grond van eenzelfde of verschillende
aansprakelijkheidsregimes.
Bv: Je hebt schade geleden, maar je kan zowel iemand contractueel als extra-
contractueel aanspreken.
Je hebt een contract met de aannemer (schadeveroorzaker medecontractant) en de
aannemer neemt voor het sanitair een onderaannemer (schadeveroorzaker derde)
aan. Normaal moet men de aannemer aanspreken, maar als de aannemer failliet is
gegaan of geen verzekering heet kan ik overwegen de onderaannemer aan te
spreken.
-> Samenloop is hier eigenlijk niet mogelijk want je kan in principe nooit de
onderaannemer aanspreken volgens de rechtspraak.
Schadeveroorzaker
contractueel medecontractant
Benadeelde
Schadeveroorzaker
extra- contractueel derde
1) Algemeen
1.Soorten aansprakelijkheid
1. Burgerlijke aansprakelijkheid
Aansprakelijkheid betekent dat een persoon met zijn vermogen moet instaan voor de
nadelige gevolgen die anderen ondervinden door een bepaalde handeling of voorval.
Binnen het burgerlijk recht onderscheidt men twee soorten burgerrechtelijke of
civielrechtelijke aansprakelijkheid:
Contractuele aansprakelijkheid: De aansprakelijkheid van een contractpartij wanneer
zij tekortschiet in de uitvoering van een overeenkomst.
Bv: Een aannemer heeft de verbintenis om zijn beste krachten in te zetten. Als er net
na de constructie problemen opduiken zoals tegels die loskomen, dan is de aannemer
aansprakelijk.
Extra-contractuele aansprakelijkheid: Alle gevallen waarin er schade ontstaat tussen
twee partijen die geen contractuele band hebben. (Art. 1382-1386bis BW)
= Buitencontractueel
-> De burgerlijke rechtbank beslist hierover
-> Zelfs de lichtste fout, zorgt ervoor dat je een hele schadevergoeding moet betalen.
De grote van de fout bepaald niet de grote van de schadevergoeding, wel de grote
van de schade.
-> Er zij vaak discussies of het contractueel of extra-contractueel is
(Art. 1384, 1719 en 1721 BW)
Bekijk arrest Hof van Beroep Gent – 06/01/2015
-> Waterreservoir naast een serre van 1 eigenaar. De serre wordt verhuurd als
parkeerplaats voor mobilhomes en het water wordt gebruikt voor de planten die er
niet meer zijn. Het reservoir zit vol met water en het scheurt open en komt met
enorme druk tegen de serre. De auto’s beginnen te bewegen. De eigenaar doet
moeilijk en gaat naar de rechter.
Eerste uitspraak is niet goed volgens de eigenaar van de mobilhome, hij gaat naar het
hof van Beroep in Gent. Er is een discussie over of het contractueel of extra-
contractueel is. Het is zowel contractueel als extra-contractueel.
,In het contract staat dat de huurder rustig genot mag hebben, dit is niet het geval, er
is een fout binnen het contract -> Contractuele aansprakelijkheid -> geen
schadevergoeding want exoneratiebeding (= wordt voor niets verantwoordelijk
gesteld).
Maar ook extra-contractueel -> Schadevergoeding
Als er een samenloop is dan zal het Hof van Cassatie bepalen wat het is, want zowel
extra-contractueel als contractueel kan niet. De rechter gaat kijken naar de
contractuele aansprakelijkheid, dus de verhuurder moet geen schadevergoeding
betalen aan de eigenaar van de mobilehome.
Maar de rechter zegt dat het overdreven is, want de eigenaar kon nooit aansprakelijk
worden gesteld voor eender welke fout door het exoneratiebeding. Hierdoor wordt
het beding beschouwd als nietig. De verhuurder wordt uiteindelijk wel aansprakelijk
gesteld -> schadevergoeding betalen.
2. Strafrechtelijke aansprakelijkheid
Deze ontstaat wanneer iemand opzettelijk of onopzettelijk een norm overtreedt die
door de wetgever strafbaar is gesteld.
Bekijk arrest Hof van Beroep Gent – 21/04/2017
-> Het gaat hierover een vergunning dat niet is aangevraagd. Men heeft er wel 1
gevraagd voor het zwembad, maar niet voor de rest. Uitspraak van de rechter.
Aannemer wordt strafrechtelijk vervolgd voor het doen van iets dat niet mag. Ze
hadden de bouwvergunning moeten nakijken. Hij moest weten dat je een
bouwvergunning moet hebben.
Hier is geen burgerlijke aansprakelijkheid aan de orde, wel een strafrechtelijke
aansprakelijkheid (Art. 4.2.1., 6.1.1. VCRO)
Bij strafrechtelijke aansprakelijkheid wordt geen schadevergoeding maar wordt wel
rekening gehouden met de achtergrond.
Bv: Auto die door het rood rijd en een accident veroorzaakt.
-> Samenloop tussen burgerlijke aansprakelijkheid en strafrechtelijke
aansprakelijkheid.
Stel 2 auto’s veroorzaken een accident. Ze willen beide
een schadevergoeding. Ze gaan naar de burgerlijke
rechtbank (want ze willen een schadevergoeding) en deze
doet een uitspraak wie aansprakelijk is.
Wanneer naar de strafrechtelijke rechtbank?
Wanneer de politie er wordt bij betrokken.
,Criteria Strafrechtelijke Burgerlijke
Ontstaan Inbreuk op een uitdrukkelijk Niet noodzakelijk door een inbreuk
in de wet beschreven feit op een in de wet beschreven regel
Vervolging door… Maatschappij (O.M.) Slachtoffer of rechtverkrijgenden
Doel van de procedure Dader straffen Schadevergoeding voor het
slachtoffer
Rang van de vordering Strafrechtelijke procedure Burgerlijke rechter moet wachten
heeft voorrang op de tot strafrechtelijke uitspraak
burgerlijke procedure gebeurd is.
Verjaring Afhankelijk van het soort Contractueel / extra-contractueel
misdrijf
3. Tuchtrechtelijke aansprakelijkheid
Op initiatief van de patiënt/familie van de patiënt of bijvoorbeeld BIV oordeelt of er
zorgvuldig gehandeld is. Bij onzorgvuldig handelen kan het Tuchtcollege een
maatregel opleggen, zoals een waarschuwing, berisping, of geldboete. De meest
zware maatregel is uitschrijving van het register.
https://www.umcg.nl/SiteCollectionDocuments/UMCG/Werken_in_het_UMCG/
Aansprakelijkheid%20verzekering%20en%20rechtsbijstand.pdf
4. Co-existentie
De samenloop tussen contractuele en buitencontractuele aansprakelijkheid moet
onderscheiden worden van co-existentie tussen deze aansprakelijkheidsvormen.
Passieve co-existentie Actieve co-existentie
Meerdere benadeelde 1 benadeelde
Eenzelfde gebeurtenis, 1 persoon Eenzelfde gebeurtenis, meerdere
aanspreken personen aanspreken
Op grond van eenzelfde of Op grond van eenzelfde of
verschillende verschillende
aansprakelijkheidsregimes aansprakelijkheidsregimes
Passieve co-existentie: Meerdere benadeelden kunnen op grond van eenzelfde
gebeurtenis één persoon aanspreken op grond van eenzelfde of verschillende
, aansprakelijkheidsregimes.
Bv: Een liftfirma komt een lift maken. Die avond pakt meneer Bries (derde) de lift en
de lift valt naar beneden waardoor er schade aan het gebouw was. De school
(benadeelde medecontractant) had een contract met de liftmaker. Samenloop is hier
mogelijk.
Benadeelde
medecontractant
contractueel
Schadeveroorzaker
Benadeelde
derde extra- contractueel
Actieve co-existentie: Een benadeelde kan op grond van eenzelfde gebeurtenis
meerdere personen aanspreken op grond van eenzelfde of verschillende
aansprakelijkheidsregimes.
Bv: Je hebt schade geleden, maar je kan zowel iemand contractueel als extra-
contractueel aanspreken.
Je hebt een contract met de aannemer (schadeveroorzaker medecontractant) en de
aannemer neemt voor het sanitair een onderaannemer (schadeveroorzaker derde)
aan. Normaal moet men de aannemer aanspreken, maar als de aannemer failliet is
gegaan of geen verzekering heet kan ik overwegen de onderaannemer aan te
spreken.
-> Samenloop is hier eigenlijk niet mogelijk want je kan in principe nooit de
onderaannemer aanspreken volgens de rechtspraak.
Schadeveroorzaker
contractueel medecontractant
Benadeelde
Schadeveroorzaker
extra- contractueel derde
