bruno latour: waar kunnen we landen, uitgebreide samenvatting per hoofdstuk (filosofie en denkbeelden 1e bachelor architectuur)

BRUNO LATOUR : WAAR KUNNEN WE LANDEN



1. Explosieve toename van ongelijkheden en de ontkenning van klimaatverandering zijn een
en hetzelfde verschijnsel

I. Oorzaken
 Deregulering : (term die aan globalisering een ongustigere betekenis heeft
gegeven)
 Explosie van ongelijkheden
 Systematische poging om het bestaan van klimaatsverandering te ontkennen
(verhouding tss mensen en hun materiële bestaansvoorwaarden



 Symptomen van dezelfde historische situatie : leidende klassen komt tot de
conclusie dat er op aarde niet genoeg plaats is voor henzelf en andere
mensen
 Leidende klasse wil niet meer leiden, maar buiten de wereld een vluchtplaats
vinden
 Om weerstand te kunnen bieden aan een verlies van gemeenschappelijke
oriëntatie zullen we ergens moeten landen
 Kaart = posities die door nieuwe landschap worden opgedrongen
 Landschap waarbinnen niet alleen de affecten van het openbare
leven maar ook de belangen die daarbij op het spel staan opnieuw
worden gedefinieerd

,2. Amerika’s terugtrekking uit het klimaatakkoord

- Klimaatkwestie behoort tot de kern van alle geopolitieke issues en is rechtstreeks
verbonden met vraagstukken van onrechtvaardigheid en ongelijkheid

- “wij amerikanen behoren niet tot dezelfde aarde als jullie, die van ons is niet bedreigd”

- Het ideaal van een gedeelde wereld leeft niet langer in wat tot nu toe het Westen heette




- 3 historische gebeurtenissen

 Brexit
 Verkiezingen van Trump
 Drong de wereld zijn specifieke vorm van mondialisering op
 Enkel hulp bieden aan hetgene op eigen bodem
 Hervatting, uitbreiding en toename van de migratiestromen
 Door oorlogen, falende economische ontwikkeling en
klimaatmutaties
 Bodem als zodanig is van karakter aan het veranderen :
gedroomde bodem van mondialisering is aan het wegzakken
 Iedereen begint dit te voelen
 Klimaatakkoord COP21
 Alle ondertekende landen, op het moment vdat ze het succes
van het onwaarschijnlijke akkoord toejuichten, zicht ontzet
realiseerden dat als ze hun respectievelijke
moderniseringsplannen in de praktijk zouden brengen, er
geen planeet was die nog aan hun
ontwikkelingsverwachtingen kon voldoen

 De oude bewoners (beseffen dat er geen planeet is die met de mondialisering
valt te verenigen en dat ze hun levenswijzen volledig moeten veranderen) van de
rijke landen als voor de toekomstige bewoners (omdat ze hun oude, verwoeste
grond hebben moeten verlaten en ook zij beseffen dat ze hun levenswijzen zullen
moeten veranderen)
 Migratiecrisis heeft zich gegeneraliseerd
 Niet enkel meer migranten van buitenaf (die hun land moeten verlaten) maar
ook migranten van binnenuit (die door hun land worden verlaten)

,  Beproeving : van land berooft worden (verklaart de relatieve onverschilligheid
voor de urgentie van de zaak en waarom we allemaal klimaatquiëtisten zijn
wanneer we verwachten dat alles wel los zal lopen)
 Persoonlijke als collectieve onbehagen
 TRUMP : Amerika nog een paar jaar laten dromen, het moment van de landing
uit te stellen



3. De migratiekwestie gaat nu iedereen aan, met een nieuwe, bijzonder perverse
universaliteit tot gevolg: van bodem beroofd zijn
 Gekoloniseerden
 Experts in de vraag hoe je verovering, uitroeiing en inbezitneming
van land overleeft
 kolonisten
 (zij die modernisering propageerden) staan nu voor dezelfde vraag
 Postkoloniaal
 gelijkenis tussen twee soorten van verlies : afgenomen territorium
raken de kolonisten nu zelf kwijt (gevoel van verbondenheid)
 bodem zakt onder ieders voeten tegelijk weg, voelen ons allemaal
aangevallen in onze gewoontes en bezittingen
 als natuur territorium wordt
 hebben het niet meer over ecologische crisis, milieuproblemen
 veel existentiëler en begrijpelijker : territorium verdedigen
(probleem wordt persoonlijker)
 manier van leven wordt ons ontnomen
 onrust bij kolonisatoren als gekoloniseerden (kolonisatoren minder
gewend aan situatie)
 iedereen wordt geconfronteerd met universeel gebrek aan deelbare ruimte
en bewoonbare aarde
 paniek?
 Gevoel van onrechtvaardigheid (degene die hun land werd beroofd)
 Is dit mondialisering? Andere macht die je weerloos berooft v
territorium
 Perverse universaliteit
 Vorige : Globalisering : verdwijnt uit het zicht
 Nieuwe : we voelen hoe grond het onder ons aan het begeven is
 In het Westen voelt men zich plots vervreemd, identiteit kwijt raken
bv : begrijpen nu hoe kolonisatie voelde
 Gezamenlijk ontdekken welk territorium bewoonbaar is en met wie we het
moeten delen
 Zelfde dreiging : migraties, explosieve toename van ongelijkheden en nieuwe
klimaatregimes
 Populistische partijen
 Één dimensie van ecologische mutatie : grenzen sluiten en
ontsnappen aan invasie
 Nieuwe klimaatregime zal in geruime tijid alle grenzen omver blazen,
kunnen geen muren meer oprichten