Samenvatting Recht En Onderdeming; notities van alle colleges + toevoegingen uit boek

*3 componenten van het recht;
- Het is er om ons gedrag te ordenen
- Het moet afdwingbaar zijn
- Er moeten regels zijn die toelaten dat de andere (huidige) regels terug veranderd
worden.
*Objectief VS Subjectief recht
- Objectief recht = het recht zoals het bestaat
- Subjectief recht = wordt onttrokken uit het objectief recht om toe te passen op
particulieren
*Indeling van het recht
1. Nationaal recht
 Wordt in België gemaakt
 Privaat recht
o Kan van afgeweken worden
 Bv. Bij huwelijksovereenkomst
o Regels van dwingend recht
 Beschermen private belangen; regels ter bescherming van de
consument
o Burgerlijk recht
 Regelt de persoonlijke problemen tussen burgers
 BW (burgerlijk wetboek) = oud, NBW (Nieuw BW) = nieuw
o Onderneming recht
 Bepaald het functioneren van ondernemingen
 Moet sneller gaan dan het burgerlijk recht
 Wetboek van Economisch Recht (WER)
o Rechterlijk recht
 Bepaalt welke hoven en rechtbanken we hebben en wie
waarvoor bevoegd is
 Gerechtelijk Wetboek (GWB)
 Publiek recht
o Je kan hier in geen enkel geval van afwijken
o Grondwettelijk recht

,  Bepaald de staatstructuur
 Regelen de beginselen (scheiding der machten)
o Bestuursrecht
 Regelt de werking van de uitvoerende macht
o Fiscaal recht
 Betreft de problematiek van de staatsinkomsten (hoe geraakt
de overheid aan zijn geld)
o Straf recht
 Handelingen die de overheid niet kan aanvaarden
 Strafbaar maken en sancties opleggen
 Strafwetboek
o Strafproces recht
 Bepaalt de procedures met betrekking tot strafrechtelijke
feiten
 Overheid spant een proces tegen u aan (geen persoon)
 Wetboek strafvordering
 Onderscheidt tussen privaat en publiek recht moet gerelativeerd worden
o Vaak zijn dingen niet meer zuiver publiek/privaat recht
2. Internationaal recht
 Internationaal privaat recht
o Bepaalt welke nationale wetgeving je gaat toepassen op een juridisch
internationaal probleem
o WB van IPR (Internationaal Privaat Recht) = W. IPR
 Internationaal publiek recht (volkerenrecht)
o Regelt de relaties tussen landen/landen en internationale
organisaties/internationale organisaties onderling
o Vaak internationale verdragen
o Publiekrechtelijk
 Defensie
o Privaatrechtelijk
 Europees recht
o Maakt geen onderscheid tussen publiek en privaat

, o Zorgt ervoor dat toetredende lidstaten een deel van hun
bevoegdheden overdragen
 Belangrijk argument VOOR Brexit
o Primauteit/voorrang van het Europees recht
 Als Belgische wetgeving strijdig is met Europees recht, dan
moeten WIJ aanpassen
o Rechtstreekse/directe werking
 U kan als burger geen rechten ontlenen aan een Verdrag; toch
wel
 U kan rechtstreeks Europese subjectieve rechten ontlenen op
nationaal niveau
Relevantie en relativiteit van het onderscheid
- Relevantie
 Nodig omdat van privaat recht soms afgeweken mag worden
o Bv bij huwelijksvermogensstelsel
 Bij het publiek recht mag er strikt niet van afgeweken worden
- Relativiteit
 Economisch recht
o Regels die gelden voor ondernemers dus eigenlijk privaat maar er is veel
interventie van de overheid dus het hoort dan ook tot het publiek recht
 Zie voor de rest handboek pagina 12-13




06/10/2021
Les 3
H3: Begrippen
- Rechtsstaat: een staat die er in de eerste plaats is om zijn burgers veilig te stellen
Raad van Europa 🡪 Europees verdrag voor de rechten van de mens (EVRM)
- Wetsstaat: wetgeving zodat alle burgers kunnen genieten van rechten en vrijheden 🡪 gelijkheid +
vrijheid (zwakke mensen beschermen)
máár: zorgt ervoor dat er heel veel wetgeving is (overregulering) 🡪 regels en wetten afschaffen
- De 3 staatsmachten: 3 onafhankelijke machten (wetgevende 🡪 maakt wetten, uitvoerende 🡪 voert
wetgeving uit, bestuurt land en rechtelijke macht 🡪 toepassing wetgevingen die worden opgesteld
door andere machten)
!!STAAN LOS VAN ELKAAR!!, dus werken niet samen 🡪 anders te veel macht aan 1 orgaan
(scheiding der machten)
 Máár: er is wel een wisselwerking tussen machten (controle)
- Democratisch beginsel: wetgevende macht is gekozen door het volk

,Rechtsorders
- Supranationale rechtsorde (=EU)
1. Historisch (1951/1952)
o EGKS (Europese gemeenschap voor kolen en staal): Na
oorlog vrees dat DUI zich snel terug ging bewapenen 🡪
controle op kolen -en staal nijverheid van DUI
o Eeg (Euratonverdrag 1957, bestaat nog): Europees
economische gemeenschap = samenwerking op
economisch gebied, want als we eco samenwerken,
gaan we op termijn ook op pol. Vlak één worden (= spil-
over effect)
o EG (Europese gemeenschap) 🡪 onderwijs, cultuur…
o EU (samenwerking verder uitgebreid)


2. Instellingen EU
o E.P (Europees parlement) 🡪 om de 5 jaar verkiezen
In Straatsburg, maar meeste vergaderingen in Brussel
🡪Bevoegdheden
 Wetgever samen met raad van ministers
 Goedkeuren
o Raad van de EU/ Raad van de ministers (verdedigen nationale
belangen)
 Algemene raad
 Bij bijzondere materies 🡪 ministers die in het land
bevoegd zijn voor die materie naar vergadering (raad
wordt samengesteld naar materie)
 Probleem: werken niet met vaste meerderheid
 Gewone
 Bijzondere
 Unanimiteit
 Europese raad (is niet raad van ministers
 Zetten beleidslijnen uit (bepaald waar we in de toekomst naartoe gaan)
 Voorzitter: Charles Michelle
 Europese Commissie
 27 leden 🡪 elk land een commissaris afvaardigen (verdedigen Europese belangen)
 BE: Reynders (commissaries van Justitia)
 Neemt initiatief in wetgeving op Europees vlak
 De hoge vertegenwoordiger

,  Minister van buitenlandse zaken
3. Europese normen
 Zie apart blad in boek p.26
4. Hof van Justitie (Luxemburg stad) 🡪 2 rechtscolleges
 Hof van justitie
 Zetelende rechters
 Advocaten generale
 Bevoegdheden
 Prejudiciële vragen (vonnis naar Luxemburg, dus procedure in
BE stil en nieuwe procedure in Lux begint)
 Lidstaten veroordelen
 Kunnen secundair Europees recht nietig verklaren
 Beroepen tegen beslissingen van het gerecht van de Europese
unie
 Mag alleen in rechten oordelen; oordeelt niet meer
over de feiten
o Gerecht van de EU

 27 rechters—
 Bevoegdheden
 Beroepen van
ondernemingen/ particulieren
tegen EUR. Beslissingen
 Uniemerk (merkbescherming)
o Internationale rechtsorders

 Verenigde Naties
o Algemene vergadering
 Kan geen bindende maatregelen
nemen = weinig bevoegdheden
o Veiligheidsraad
 15 leden
 5 permanente + 10 wisselende
 De permanente leden hebben vetorecht dus functioneert moeilijk
o Internationaal gerechtshof
 Beslist conflicten tussen landen
o Raad van Europa
 Na wo2
 Mensenrechten + bevorderen democratie + verdragen afsluiten
 EVRM (Europees verdrag voor rechten v.d. mens)