Samenvatting verloskundige methodiek 3

Methodiek; Medische vaardigheden




Intraveneuze perfusie
 Algemene theoretische benadering
 Definitie
 Perfusie/ infusie
= Toedienen van min of meer grote hoeveelheden vocht langs parentale weg met of zoner elektrolyten,
voedingsstoffen of med.


 Indicaties en doelstellingen
 Hypovolemie/ vochtverlies
 Hypovolemische shock voorkomen door vochtverlies te compenseren
 Gevolg van groot bl.verlies, braken, diarree, brandwonden, zware infecties, koorts
 Inadequate vocht- en voedingsopname
 Handhaven van degelijke voedingstoestand
 Stoornissen in de elektrolytenbalans of in zuur-base evenwicht
 Afwijkingen corrigeren
 Bij o.a. acidose, alkalose, hypokaliëmie,…
 Toediening medicatie
 Waarbij med. snel, langdurig, continue of in grote dosis toegediend moet worden
 Intoxicatie
 Toxisch product verdunnen of neutraliseren door extra vocht
 Waakinfuus
= Traagdruppelinfuus bij P in instabiele gez.toestand waarbij in alle tijde complicaties kunnen optreden of
bij wie regelmatig med., vocht of bl. toegediend moet worden
 Steeds een intraveneuze toegangsweg ter beschikking
 Toediening contrastvloeistof
 Bij radiografische ond.
 Veneuze drukmeting
 Toegepast in kader van diagnosestelling


 Inleidende begrippen
 Waterhuishouding
 Nrm waterhuishouding
 60 – 70% lich. gewicht is water
 40 – 50% intracellulair
 20% extracellulair
› ¾ intercellulair en 1/3 intravasculair
 2700ml vochtverlies over 24u
 Nieren (grootste regulator), huid, longen, faeces

,  Vochtbilan/ vochtbalans !
= lijst waarop vochtopname en vochtafgifte per 24u genoteerd wordt
 Doel
› Zo volledig mogelijk beeld krijgen op verhouding tussen input en output
 Positieve vochtbalans
› Te veel vocht in lich. achterblijft
› Input > output
 Negatieve vochtbalans
› Er blijft niet te veel vocht in lich. achter
› Input < output
 Start na het 1e keer uitplassen en eindigt na het laatste keer uitplassen op 1 dag
-> pre-eclampsie, eclampsie, HELLP
 Stoornissen in waterhuishouding
 Dehydratatie
= Toestands van een te groot vocht- en elektrolytenverlies dat onvoldoende gecompenseerd
wordt, er is uitdroging v/h lich.
 Oorzaken
› Koorts
› Braken
› Diarree
› Bl.verlies
› Polyurie
› Brandwonden
 Hyperhydratatie
 Oorzaken
› Overdreven vochttoediening
› Overmatig tot niet nemen med.
› Slechte nierfunctie
› Slechte hartfunctie
 Signalen
› Sterke gewichtstoename
› Oedeemvorming
› RR stijging
› Hb en Hct dalen
 Elektrolytenbalans
 Evenwicht tussen kationen en anionen
 Kationen (+)
 Na, K, Ca en Mg
 Anionen (-)
 Cl, HCO3, PO4
 In stand gehouden door de nieren

,  Stoornissen in elektrolytenevenwischt
 Hypo- of hyperkaliëmie
 Ritmestoornissen
 Hypocalciëmie
 Tetanie
 Hypercalciëmie
 Nierstenen
 Hartritmestoornissen
 Hyponatriëmie
 Verwardheid
 Coma
 Hypernatiriëmie
 Oedeem
 Hypertensie
 Zuurbase-evenwicht
 pH
= zuurtegraad van oplossing
 In bl. 7,35 – 7,45
 < 7,35; acidose/ verzuring
 > 7,45; alkalose
 Evenwicht geregeld door
 Longen
 Overmaat koolzuur afgeven
 pH bl. stijgt, wordt minder zuur
 Nieren
 Overmaat aan H-ionen (zuren) of basische stoffen uitscheiden
 Buffers
 Overmaat aan zure of basische stoffen aan zich binden
 Plasma-eiwitten, fosfaten, hemoglobine en bicarbonaat
 Capaciteit kan uitputtelijk zijn
 Stoornissen in zuur-base evenwicht
 Respiratoire acidose
 Te weinig CO2 uitgeademd
 Respiratoire alkalose
 Te veel CO2 uitgeademd
 Metabole acidose
 Te veel zuren aangemaakt of te groot verlies van basen
 Metabole alkalose
 Te groot verlies van zuren


 Perfusievloeistoffen

,  Volgens aanwezigheid van opgeloste deeltjes
 Colloïden
= Perfusievloeistof dat niet doorheen capillair membraan kan passeren en blijven dus in intravasculair
compartiment
 Vocht naar bl.baan trekken
 Oedeemreducerend vermogen
 Onder gecontroleerde omstandigheden toedienen
-> p.p. bloeding
 Kristalloïden
= Perfusievloeistof dat doorheen semipermeabele membranen van vaatwand kunnen passeren
 Volume-expansie van plasmafractie
 Voor beperkte periode
 Na 2-3u wordt binnen interstitiële ruimte een evenwicht bereikt
 Belangrijkste zijn glucose en ureum
-> dehydratatie, hyperemesis
 Volgens osmotische druk
 Osmose
= Verplaatsen van watermoleculen van een laag geconcentreerde oplossing naar een hoog
geconcentreerde oplossing, doorheen een semipermeabele wand, totdat de concentratie gelijk is
 Isotonische oplossingen
 Osmotische waarde gelijk aan osmotische waarde v/h bl.
 Geen vochtverplaatsing
 IV, SC, IM
-> kristalloïden; NaCl 0,9%, glucose 5%
 Hypertonische oplossingen
 Osmotische waarde is groter dan die v/h bl.
 Vochtverplaatsing naar de intravasculaire ruimte
 Enkel IV
 Verschrompeling en necrose van cel
 Diuretisch effect
-> glucose 10%, invertsuiker 10%, NaCl 3%
 Hypotonische oplossingen
 Osmotische waarde is lager dan die v/h bl.
 vochtverplaatsing van intravasculaire ruimte weg
 Als oplossing voor med.
 Zwelling en barsting cel
 Vooral hemolyse/ rode bl.cellen barsten
-> aqua destillata




 Volgens samenstelling