Samenvatting EHBO
Hoofdstuk 1: urgentiegeneeskunde
- EHBO of ‘first aid’ is de brug naar professionele hulp
- 6 D’s:
o Death
o Disease
o Disability
o Discomfort
o Dissatisfaction
o Destitution
Structuur van de dringende geneeskundige hulpverlening in Europa
- Elk Europees land heeft een systeem van ‘Dringende Geneeskundige Hulpverlening’ (DGH) of
‘Emergency Medical Service System’ (EMS)
o Doel: initiële opvang en behandeling uitvoeren voor elke burger met een dringende
medische hulpvraag
o Onderdelen:
▪ Herkenning van de urgentie
▪ Initieel geboden hulp
▪ Tijdig verwittigen van de adequate hulp
- Algemeen hoofddoel: voor echte urgenties het therapievrije interval zo kort mogelijk houden
- Beperken van:
o Mortaliteit
o Morbiditeit
o Invaliditeit
- EMS-systeem: componenten
o Patiënt
o Oproeper
o Dispatchingsysteem
o Medische respons
De patiënt
- Openbare plaats of privéweg
- Huidige evolutie van de gezondheidszorg zal de vraag aan gespecialiseerd interhospitaal
transport verhogen
o Niet elk ziekenhuis kan of mag nog alle zorg aanbieden
o Verplicht locoregionale of nationale ziekenhuisnetwerken moeten worden gevormd
De oproeper
- Persoon die de potentiële urgentie herkent en het EMS-systeem alarmeert
- Afhankelijk van de medische scholing van de oproeper, kan de vraag naar hulp doelgerichter
worden geformuleerd
1
, - Nog te vaak worden alternatieve manieren gebruikt om de patiënt naar het ziekenhuis te
brengen
o Private ziekenwagendienst
o Zelf patiënt vervoeren
Dispatching systeem
- Computersysteem dat de operator helpt om met vooraf opgestelde vragen en protocollen de
meest adequate hulp ter plaatse te sturen
- Operator kan in afwachting van de professionele hulp bepaalde instructies van eerste hulp
aan de oproeper geven
Medische respons
- 1 niveau
- Getrapt: bestaat uit meerdere niveaus
o Ziekenwagen met ambulanciers (beperkte medische opleiding)
o Ziekenwagen met paramedics of verpleegkundigen
o Medische responsteams met arts en verpleegkundige
o Helikopters (soms)
Wetgeving van de Dringende Geneeskundige Hulpverlening in België
- Organisatie die aan alle personen op het Belgische grondgebied met een medisch probleem
permanent een snelle en kwalitatief hoogstaande geneeskundige verzorging garandeert
o Opgericht en gecontroleerd door de overheid
- Wat wordt van de burger verwacht?
o Wettelijke verplichting om hulp te bieden
o Organisatie van de dringende geneeskundige hulpverlening
Verplichting van elke burger om hulp te bieden aan een persoon in nood
- Elke burger is verplicht om hulp te bieden aan een persoon in gevaar
o Als de burger zelf buiten gevaar is
o Als hij zelf dat gevaar heeft vastgesteld of als het hem door een derde persoon is
meegedeeld
Eenvormig oproepsysteem
- Niet-politionele hulp kan via noodnummers gevraagd worden
o Medische urgenties
o Brandweertaken
- Voor urgente situaties op de openbare weg of openbare plaatsen
o Nadien ook toegankelijk voor privésfeer
Eerste hulp ter plaatse
- Specifieke opleiding om een gewonde of zieke persoon ter plaatse de nodige zorg toe te
dienen
o Ziekenwagen
▪ 2 ambulanciers
• Zonder specifieke vooropleiding starten
• 120 uur theoretische en praktische opleiding
2
, • 40 uur stage
• Jaarlijks bijscholing
▪ Eigen primair interventiegebied
▪ Meerderheid van de ziekenwagens behoort tot de brandweerdiensten
o PIT
▪ Ambulancier
▪ Verpleegkundige
• Bijzondere beroepstitel in de intensieve en spoedzorg
• Mag handelingen uitvoeren die normaal door arts moeten verricht
worden
o MUG
▪ Arts
• Erkende spoedarts (12 jaar opleiding)
▪ Verpleegkundige
▪ Eigen interventiegebied, bepaald door de interventiesnelheid
▪ Volgeladen met medisch materiaal en kan geen patiënten vervoeren
▪ Ziekenhuis naar patiënt brengen
- Safety-hulp
o Brandweer
- Security-hulp
o Politie
Vervoer naar dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
- Voordelen
o Ziekenwagen en zijn bemanning moeten zo snel mogelijk weer beschikbaar zijn
o Patiënt moet zo snel mogelijk behandeld worden in het ziekenhuis
- Nadelen
o Patiënt kan niet zelf kiezen
- Uitzonderingen
o Veel slachtoffers in een grootschalig incident of rampsituatie
▪ Anders verplaats je de ramp naar het ziekenhuis
▪ Patiënten verspreiden over meerdere ziekenhuizen
o Patiënt maakt een acute opstoot van een gekende chronische aandoening en een
medisch dossier bij een ander ziekenhuis
▪ Ziekenhuis moet binnen dezelfde MUG-regio liggen
• Max 15 min verder rijden
▪ Medisch attest door arts gemaakt
▪ Aangestelde van hulpcentrum 112 moet toestemming geven dat de
collectieve ethiek het toelaat
o Patiënt heeft specifieke diagnostische of therapeutische behandeling nodig die niet
aanwezig is in het dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
▪ Bv neurochirurg nodig
▪ Medisch attest door arts gemaakt
▪ Aangestelde van hulpcentrum 112 moet toestemming geven dat de
collectieve ethiek het toelaat
3
, Ziekenhuisopname in een erkend ziekenhuis
- Hebben een gespecialiseerde functie spoedgevallendienst
o Aan specifieke voorwaarden voldoen op vlak van ruimte, logistiek en minimale
verpleegkundige en medische permanentie
Enkele kritische bedenkingen
- Alle hulpdiensten moeten gebruik maken van eenzelfde communicatietechnologie
o ASTRID: all-round semi-cellular trunking radio communication network with
integrated dispatching
- Kostprijs van ziekenwagentransport
o Vastgelegd via koninklijk besluit
o MUG-bijstand
▪ Artsenhonorarium
▪ Medische prestaties
▪ Toegediende medicijnen
o Permanentiefinanciering voor financieren van personeelskost
o Activiteitsfinanciering
4
Hoofdstuk 1: urgentiegeneeskunde
- EHBO of ‘first aid’ is de brug naar professionele hulp
- 6 D’s:
o Death
o Disease
o Disability
o Discomfort
o Dissatisfaction
o Destitution
Structuur van de dringende geneeskundige hulpverlening in Europa
- Elk Europees land heeft een systeem van ‘Dringende Geneeskundige Hulpverlening’ (DGH) of
‘Emergency Medical Service System’ (EMS)
o Doel: initiële opvang en behandeling uitvoeren voor elke burger met een dringende
medische hulpvraag
o Onderdelen:
▪ Herkenning van de urgentie
▪ Initieel geboden hulp
▪ Tijdig verwittigen van de adequate hulp
- Algemeen hoofddoel: voor echte urgenties het therapievrije interval zo kort mogelijk houden
- Beperken van:
o Mortaliteit
o Morbiditeit
o Invaliditeit
- EMS-systeem: componenten
o Patiënt
o Oproeper
o Dispatchingsysteem
o Medische respons
De patiënt
- Openbare plaats of privéweg
- Huidige evolutie van de gezondheidszorg zal de vraag aan gespecialiseerd interhospitaal
transport verhogen
o Niet elk ziekenhuis kan of mag nog alle zorg aanbieden
o Verplicht locoregionale of nationale ziekenhuisnetwerken moeten worden gevormd
De oproeper
- Persoon die de potentiële urgentie herkent en het EMS-systeem alarmeert
- Afhankelijk van de medische scholing van de oproeper, kan de vraag naar hulp doelgerichter
worden geformuleerd
1
, - Nog te vaak worden alternatieve manieren gebruikt om de patiënt naar het ziekenhuis te
brengen
o Private ziekenwagendienst
o Zelf patiënt vervoeren
Dispatching systeem
- Computersysteem dat de operator helpt om met vooraf opgestelde vragen en protocollen de
meest adequate hulp ter plaatse te sturen
- Operator kan in afwachting van de professionele hulp bepaalde instructies van eerste hulp
aan de oproeper geven
Medische respons
- 1 niveau
- Getrapt: bestaat uit meerdere niveaus
o Ziekenwagen met ambulanciers (beperkte medische opleiding)
o Ziekenwagen met paramedics of verpleegkundigen
o Medische responsteams met arts en verpleegkundige
o Helikopters (soms)
Wetgeving van de Dringende Geneeskundige Hulpverlening in België
- Organisatie die aan alle personen op het Belgische grondgebied met een medisch probleem
permanent een snelle en kwalitatief hoogstaande geneeskundige verzorging garandeert
o Opgericht en gecontroleerd door de overheid
- Wat wordt van de burger verwacht?
o Wettelijke verplichting om hulp te bieden
o Organisatie van de dringende geneeskundige hulpverlening
Verplichting van elke burger om hulp te bieden aan een persoon in nood
- Elke burger is verplicht om hulp te bieden aan een persoon in gevaar
o Als de burger zelf buiten gevaar is
o Als hij zelf dat gevaar heeft vastgesteld of als het hem door een derde persoon is
meegedeeld
Eenvormig oproepsysteem
- Niet-politionele hulp kan via noodnummers gevraagd worden
o Medische urgenties
o Brandweertaken
- Voor urgente situaties op de openbare weg of openbare plaatsen
o Nadien ook toegankelijk voor privésfeer
Eerste hulp ter plaatse
- Specifieke opleiding om een gewonde of zieke persoon ter plaatse de nodige zorg toe te
dienen
o Ziekenwagen
▪ 2 ambulanciers
• Zonder specifieke vooropleiding starten
• 120 uur theoretische en praktische opleiding
2
, • 40 uur stage
• Jaarlijks bijscholing
▪ Eigen primair interventiegebied
▪ Meerderheid van de ziekenwagens behoort tot de brandweerdiensten
o PIT
▪ Ambulancier
▪ Verpleegkundige
• Bijzondere beroepstitel in de intensieve en spoedzorg
• Mag handelingen uitvoeren die normaal door arts moeten verricht
worden
o MUG
▪ Arts
• Erkende spoedarts (12 jaar opleiding)
▪ Verpleegkundige
▪ Eigen interventiegebied, bepaald door de interventiesnelheid
▪ Volgeladen met medisch materiaal en kan geen patiënten vervoeren
▪ Ziekenhuis naar patiënt brengen
- Safety-hulp
o Brandweer
- Security-hulp
o Politie
Vervoer naar dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
- Voordelen
o Ziekenwagen en zijn bemanning moeten zo snel mogelijk weer beschikbaar zijn
o Patiënt moet zo snel mogelijk behandeld worden in het ziekenhuis
- Nadelen
o Patiënt kan niet zelf kiezen
- Uitzonderingen
o Veel slachtoffers in een grootschalig incident of rampsituatie
▪ Anders verplaats je de ramp naar het ziekenhuis
▪ Patiënten verspreiden over meerdere ziekenhuizen
o Patiënt maakt een acute opstoot van een gekende chronische aandoening en een
medisch dossier bij een ander ziekenhuis
▪ Ziekenhuis moet binnen dezelfde MUG-regio liggen
• Max 15 min verder rijden
▪ Medisch attest door arts gemaakt
▪ Aangestelde van hulpcentrum 112 moet toestemming geven dat de
collectieve ethiek het toelaat
o Patiënt heeft specifieke diagnostische of therapeutische behandeling nodig die niet
aanwezig is in het dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
▪ Bv neurochirurg nodig
▪ Medisch attest door arts gemaakt
▪ Aangestelde van hulpcentrum 112 moet toestemming geven dat de
collectieve ethiek het toelaat
3
, Ziekenhuisopname in een erkend ziekenhuis
- Hebben een gespecialiseerde functie spoedgevallendienst
o Aan specifieke voorwaarden voldoen op vlak van ruimte, logistiek en minimale
verpleegkundige en medische permanentie
Enkele kritische bedenkingen
- Alle hulpdiensten moeten gebruik maken van eenzelfde communicatietechnologie
o ASTRID: all-round semi-cellular trunking radio communication network with
integrated dispatching
- Kostprijs van ziekenwagentransport
o Vastgelegd via koninklijk besluit
o MUG-bijstand
▪ Artsenhonorarium
▪ Medische prestaties
▪ Toegediende medicijnen
o Permanentiefinanciering voor financieren van personeelskost
o Activiteitsfinanciering
4
