DE AFSCHAFFING VAN DE
BASISBEURS
EEN ONDERZOEK NAAR HET AGENDAVORMINGSPROCES DAT ERTOE
HEEFT GELEID DAT IN 2014 DE BASISBEURS IS AFGESCHAFT
Auteur:
Studentnummer:
E-mailadres:
Vak: Bestuurskundig Onderzoek | Periode 4+5
Opleiding: Premaster Bestuurskunde
Instelling: Vrije Universiteit Amsterdam
Begeleider: J. Hoogland
Aantal woorden: 5677
Dalen, 31 mei 2021
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Inleiding.................................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader..................................................................................................................... 4
Hoofdstuk 3: De problemen rondom de basisbeurs........................................................................................8
Hoofdstuk 4: Het studievoorschot als vervanging van de basisbeurs.............................................................10
Hoofdstuk 5: Veranderingen in het politieke klimaat....................................................................................14
Hoofdstuk 6: Conclusie................................................................................................................................. 17
Bibliografie.................................................................................................................................................. 19
Hoofdstuk 1: Inleiding...........................................................................................................................3
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader.............................................................................................................4
Hoofdstuk 3: De problemen rondom de basisbeurs................................................................................8
Hoofdstuk 4: Het studievoorschot als vervanging van de basisbeurs...................................................10
Hoofdstuk 5: Veranderingen in het politieke klimaat...........................................................................14
Hoofdstuk 6: Conclusie........................................................................................................................17
Bibliografie..........................................................................................................................................19
2
, Hoofdstuk 1: Inleiding
Tijdens de Tweede Kamer verkiezingen van het jaar 2021 hadden verschillende politieke partijen het
terugbrengen van de basisbeurs als standpunt in het verkiezingsprogramma staan (Meijer, 2021).
Echter is deze beurs in 2014 verdwenen door een hervorming van het studiefinancieringsstelsel.
Gezien de mogelijke terugkeer van de basisbeurs is het relevant te onderzoeken wat voor
knelpunten deze vorm van studiefinanciering kende en waarom politieke partijen, zoals de PvdA
(Keultjes, 2019), in 2014 voor de afschaffing van de basisbeurs hebben gekozen. Daarnaast is het
relevant te onderzoeken hoe het proces van de totstandkoming van dit wetsvoorstel zich destijds heeft
gevormd.
De doelstelling van dit onderzoek is daarom inzicht te verkrijgen in wat de reden was dat de
basisbeurs in 2014 is afgeschaft en hoe dit destijds op de politieke agenda terecht is gekomen. Om de
doelstelling te verwezenlijken is er een hoofdvraag opgesteld, deze luidt als volgt: Wat is de reden dat
door een hervorming van het studiefinancieringsstelsel de basisbeurs is verdwenen en hoe is dit op de
politieke agenda terecht gekomen? De hoofdvraag wordt beantwoord aan de hand van drie deelvragen:
- Wat waren de problemen die de basisbeurs veroorzaakte?
- Wat was het alternatief dat ervoor heeft kunnen zorgen dat de basisbeurs is afgeschaft?
- Welke ontwikkelingen in het politieke klimaat hebben ertoe geleid dat het afschaffen van de
basisbeurs politieke aandacht kreeg?
Dit paper is geschreven aan de hand van het agendavormingsmodel van Kingdon, genaamd het
Stromenmodel. In het theoretische kader wordt deze theorie nader beschreven. Daarnaast omvat het
theoretische kader drie andere agendavormingsmodellen en een redenatie waarom er gekozen is voor
het stromenmodel van Kingdon. In hoofdstuk drie, vier en vijf worden de deelvragen beantwoord. De
conclusie volgt in hoofdstuk zes waarin antwoord wordt gegeven op de hoofdvraag van dit onderzoek.
3
BASISBEURS
EEN ONDERZOEK NAAR HET AGENDAVORMINGSPROCES DAT ERTOE
HEEFT GELEID DAT IN 2014 DE BASISBEURS IS AFGESCHAFT
Auteur:
Studentnummer:
E-mailadres:
Vak: Bestuurskundig Onderzoek | Periode 4+5
Opleiding: Premaster Bestuurskunde
Instelling: Vrije Universiteit Amsterdam
Begeleider: J. Hoogland
Aantal woorden: 5677
Dalen, 31 mei 2021
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Inleiding.................................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader..................................................................................................................... 4
Hoofdstuk 3: De problemen rondom de basisbeurs........................................................................................8
Hoofdstuk 4: Het studievoorschot als vervanging van de basisbeurs.............................................................10
Hoofdstuk 5: Veranderingen in het politieke klimaat....................................................................................14
Hoofdstuk 6: Conclusie................................................................................................................................. 17
Bibliografie.................................................................................................................................................. 19
Hoofdstuk 1: Inleiding...........................................................................................................................3
Hoofdstuk 2: Theoretisch kader.............................................................................................................4
Hoofdstuk 3: De problemen rondom de basisbeurs................................................................................8
Hoofdstuk 4: Het studievoorschot als vervanging van de basisbeurs...................................................10
Hoofdstuk 5: Veranderingen in het politieke klimaat...........................................................................14
Hoofdstuk 6: Conclusie........................................................................................................................17
Bibliografie..........................................................................................................................................19
2
, Hoofdstuk 1: Inleiding
Tijdens de Tweede Kamer verkiezingen van het jaar 2021 hadden verschillende politieke partijen het
terugbrengen van de basisbeurs als standpunt in het verkiezingsprogramma staan (Meijer, 2021).
Echter is deze beurs in 2014 verdwenen door een hervorming van het studiefinancieringsstelsel.
Gezien de mogelijke terugkeer van de basisbeurs is het relevant te onderzoeken wat voor
knelpunten deze vorm van studiefinanciering kende en waarom politieke partijen, zoals de PvdA
(Keultjes, 2019), in 2014 voor de afschaffing van de basisbeurs hebben gekozen. Daarnaast is het
relevant te onderzoeken hoe het proces van de totstandkoming van dit wetsvoorstel zich destijds heeft
gevormd.
De doelstelling van dit onderzoek is daarom inzicht te verkrijgen in wat de reden was dat de
basisbeurs in 2014 is afgeschaft en hoe dit destijds op de politieke agenda terecht is gekomen. Om de
doelstelling te verwezenlijken is er een hoofdvraag opgesteld, deze luidt als volgt: Wat is de reden dat
door een hervorming van het studiefinancieringsstelsel de basisbeurs is verdwenen en hoe is dit op de
politieke agenda terecht gekomen? De hoofdvraag wordt beantwoord aan de hand van drie deelvragen:
- Wat waren de problemen die de basisbeurs veroorzaakte?
- Wat was het alternatief dat ervoor heeft kunnen zorgen dat de basisbeurs is afgeschaft?
- Welke ontwikkelingen in het politieke klimaat hebben ertoe geleid dat het afschaffen van de
basisbeurs politieke aandacht kreeg?
Dit paper is geschreven aan de hand van het agendavormingsmodel van Kingdon, genaamd het
Stromenmodel. In het theoretische kader wordt deze theorie nader beschreven. Daarnaast omvat het
theoretische kader drie andere agendavormingsmodellen en een redenatie waarom er gekozen is voor
het stromenmodel van Kingdon. In hoofdstuk drie, vier en vijf worden de deelvragen beantwoord. De
conclusie volgt in hoofdstuk zes waarin antwoord wordt gegeven op de hoofdvraag van dit onderzoek.
3
