Samenvatting anatomie en fysiologie 1 bloed

Hoofdstuk 11 bloed
INLEIDING
Bloed = vloeibaar, verbinden weefsel
 Communicatie vh lichaam via chemische stoffen
 Bloedvatenstelsel verbindt alle delen vh lichaam

5 belangrijkste functies van bloed:
- Transport van opgeloste gassen, voedingsstoffen, hormonen en
afvalproducten vd stofwisseling
- Stabilisering vd pH en ionensamenstelling vd interstitiële vloeistof
- Beperking van bloedverlies bij verwonding
- Verdediging tegen gifstoffen en ziekteverwekkers
- Stabilisering vd lichaamstemperatuur
 Verwijzing naar homeostase

Bloed = plasma + cellen
 Plasma = serum = fibrinogeen

SAMENSTELLING VAN BLOED
1. PLASMA
= vloeibare bestanddeel
55% vh bloedvolume

2. VASTE BESTANDDELEN
Bestaat uit:
 RBC: erytrocyten
 WBC: leucocyten
 Bloedplaatjes: trombocyten
45% vh bloedvolume

PLASMA
92% water
8% opgeloste stoffen
 7% plasma-eiwitten
 ALBUMINEN (60%)
 COD en transporteiwit
 Cod zorgt ervoor dat vocht niet door osmose uit onze
bloedbaan gaat
 GLOBULINEN (35%)
 Y-globuline = immunoglobulinen = ANTISTOFFEN
 A en B-globuline: transporteiwitten
 Stoffen die niet wateroplosbaar zijn
 Hormonen en mineralen die anders in bloed afgebroken
worden of vi nier verwijderd zouden worden
 FIBRINOGEEN (5%)
 Groot plasma-eiwit, bloedstolling
 1% andere opgeloste stoffen
 ELEKTROLYTEN

1

, 
Natrium en kaliumzouten

Rol in: spiercontractie, afscheidingsproducten, zuur-base
regulatie,…
 ORGANISCHE VOEDINSSTOFFEN
 Productie energie en warmte
 Synthese van lichaamseigen stoffen
 ORGANISCHE AFVALSTOFFEN
 Ureum en creatinine
 urinezuur
 HORMONEN, GASSEN,…
 Endocrien organen  bloed  doelorganen
 Gassen: O2, CO2, stikstof

CELINHOUD/FRAGMENTEN
3 soorten bloedcellen:
- Erytrocyten
- Leukocyten
- Trombocyten

Alle bloedcellen stammen af uit pluripotente stamcellen: doorlopen ongelijke
fasen in een keten van celdeling en differentiatie, vooraleer in bloed terecht komt

Bloedvorming = HEMOPOËSE
o Vindt plaats in rood beenmerg
o Bij volwassenen vooral in sternum, ribben, bekken en schedel
o Lymfocyten productie  lymfoïd stelsel
o Kinderen hebben veel meer rood beenmerg, maar door ouder te worden
meer geel beenmerg
RODE BLOEDCELLEN
o Eytrocyten genoemd
o 45% vh bloedvolume
o 99,9% vd vaste bloedbestandsdelen
volume bloedcellen gelijkgesteld aan volume RBC
o Vorm = bioncave schijven
o Ceen celkern, dus geen mitochondriën
o Flexibel voor passage in nauwe capillairen
o Vooral vervoer van O2, mindere mate van CO2

Hematocriet: volume RBC op totaal bloedvolume

ERYTROPOËSE
o Ontwikkelingsproces van RBC uit pluripotente stamcel
o 7 dagen duur
o Onrijpe cellen: reticulocyten komen in het bloed
o Vit B12 en foliumzuur = nodig voor synthese
o Voornamelijk in beenmerg
o Gestimuleerd door eytropoëtine



2