Samenvatting: Organisme tot Weefsel
2020-2021
, Thema 1: Algemeen bouwplan 1
Reader ‘nomenclatuur’
◼ Positie:
Dorsaal= rugzijde
Craniaal= kop
Caudaal = staart
Rostraal= snuitzijde
Ventraal = buikzijde
Proximaal= dicht bij lichaam
Distaal= van lichaam af
◼ Meest gebruikte groepsnamen en afkortingen
a. (aa.) arteria slagader
gl. glandula klier
m. (mm.) musculus spier
n (nn.) nervus zenuw
v. (vv.) Vena ader
◼ Borst- en buikholte
De borst- en buikholte wordt opgedeeld en is bedekt met een vlies:
1. Linkerborstholte → pleura
2. Rechterborstholte
3. Pericardholte → pericardium
4. Buikholte ( caudaal één geheel met bekkenholte) → peritoneum
Het vlies is als het ware een opgeblazen ballon (A).
Organen in die holte drukken het vlies in. Dit kan vanaf alle kanten: retroperitoneaal (B)
Intraperitoneaal (C) : er ontstaat een dubbelblad als ophangblad, doordat een orgaan ver in
het vlies instulpt. Door het dubbelblad lopen vaten en zenuwen.
Parietaal: vlies aan de wand en de ophangband
Visceraal: vlies rondom het binnengelegen orgaan
◼ Buikholte
Vanaf diafragma tot de bekkeningang; daarna bekkenholte.
De buikholte breidt zich uit binnen de borstkast door de koepeling van het middenrif
Begrenzing:
, o Dorsaal: lendenwervels*
o Caudaal: bekken
o Lateraal: buikwand
o Ventraal: buikwand
Mannelijke zoogdieren: peritoneum stulpt via lieskanaal uit richting scrotum.
➔ Testes liggen intraperitoneaal
➔ Scrotumholte in directe verbinding met buikholte
◼ Hart en bloedvaten
Basisopbouw hart:
1. Linker- en rechterventrikel (kamer)
2. Linker- en rechteratrium (boezem)
Eindigen in het hartoor (donkergekleurd flapje)
Bloedvaten:
▪ Truncus pulmonis ontspringt vanuit de rechterventrikel. Slagaderstam die uit de rechter
hartkamer komt en zich splitst in de linker en rechter longslagader
Splitst: linker- en rechter arteria pulmonalis (longslagader)
▪ Ductus arteriosus (ductus Botalli) verbindt de truncus pulmonalis met de aorta
Functie: bloed vanuit rechterventrikel naar lichaam voor geboorte
▪ Aorta vanuit linkerventrikel → aortaboog (linksom) → aan dorsale zijde naar buik- en
bekkenholte.
▪ Vena cava cranialis en caudalis ( onderste + bovenste holle ader) vervoeren het bloed naar
het rechteratrium.
◼ Ledematen
Humerus = opperarmbeen
Scapula = schouderblad
Femur = dijbeen
Tibia = scheenbeen
Fibula = kuitbeen
Tarsus= voetwortelbeen
Carpus= handwortel
Radius= spaakbeen
Ulna = ellepijp
, Zelfstudie ‘nomenclatuur’
medianus gelegen in het middenvlak (tussen linker- en rechter lichaamshelft)
medialis gericht naar het mediane vlak
lateralis naar de zijkant
medius middelste
cranialis in de richting van het hoofd
caudalis in de richting van de staart
dorsalis tot de rug behorend
ventralis gelegen aan de buizijde
internus inwendig
externus uitwendig
dexter rechts
sinister links
superficialis oppervlakkig
profundus diep / ver van het lichaamsoppervlak
FOTO’s 13.1- 13.6 König ?? Later nog behandeld?
◼ Basis foetus, bloevaten:
o De navelstreng bestaat uit:
1 ader: zuurstofrijk (richting foetus)
2 slagader : zuurstofarm (van foetus weg)
De urachus (allantoïsholte): verbinding blaas met allantoïsholte
o Ductus arteriosus = ductus Botalli= verbinding tussen stam van de a. pulmonalis (longsl.) en de
aorta
o Ductus venosus: ader van navelstrengader naar vena cava caudalis
2020-2021
, Thema 1: Algemeen bouwplan 1
Reader ‘nomenclatuur’
◼ Positie:
Dorsaal= rugzijde
Craniaal= kop
Caudaal = staart
Rostraal= snuitzijde
Ventraal = buikzijde
Proximaal= dicht bij lichaam
Distaal= van lichaam af
◼ Meest gebruikte groepsnamen en afkortingen
a. (aa.) arteria slagader
gl. glandula klier
m. (mm.) musculus spier
n (nn.) nervus zenuw
v. (vv.) Vena ader
◼ Borst- en buikholte
De borst- en buikholte wordt opgedeeld en is bedekt met een vlies:
1. Linkerborstholte → pleura
2. Rechterborstholte
3. Pericardholte → pericardium
4. Buikholte ( caudaal één geheel met bekkenholte) → peritoneum
Het vlies is als het ware een opgeblazen ballon (A).
Organen in die holte drukken het vlies in. Dit kan vanaf alle kanten: retroperitoneaal (B)
Intraperitoneaal (C) : er ontstaat een dubbelblad als ophangblad, doordat een orgaan ver in
het vlies instulpt. Door het dubbelblad lopen vaten en zenuwen.
Parietaal: vlies aan de wand en de ophangband
Visceraal: vlies rondom het binnengelegen orgaan
◼ Buikholte
Vanaf diafragma tot de bekkeningang; daarna bekkenholte.
De buikholte breidt zich uit binnen de borstkast door de koepeling van het middenrif
Begrenzing:
, o Dorsaal: lendenwervels*
o Caudaal: bekken
o Lateraal: buikwand
o Ventraal: buikwand
Mannelijke zoogdieren: peritoneum stulpt via lieskanaal uit richting scrotum.
➔ Testes liggen intraperitoneaal
➔ Scrotumholte in directe verbinding met buikholte
◼ Hart en bloedvaten
Basisopbouw hart:
1. Linker- en rechterventrikel (kamer)
2. Linker- en rechteratrium (boezem)
Eindigen in het hartoor (donkergekleurd flapje)
Bloedvaten:
▪ Truncus pulmonis ontspringt vanuit de rechterventrikel. Slagaderstam die uit de rechter
hartkamer komt en zich splitst in de linker en rechter longslagader
Splitst: linker- en rechter arteria pulmonalis (longslagader)
▪ Ductus arteriosus (ductus Botalli) verbindt de truncus pulmonalis met de aorta
Functie: bloed vanuit rechterventrikel naar lichaam voor geboorte
▪ Aorta vanuit linkerventrikel → aortaboog (linksom) → aan dorsale zijde naar buik- en
bekkenholte.
▪ Vena cava cranialis en caudalis ( onderste + bovenste holle ader) vervoeren het bloed naar
het rechteratrium.
◼ Ledematen
Humerus = opperarmbeen
Scapula = schouderblad
Femur = dijbeen
Tibia = scheenbeen
Fibula = kuitbeen
Tarsus= voetwortelbeen
Carpus= handwortel
Radius= spaakbeen
Ulna = ellepijp
, Zelfstudie ‘nomenclatuur’
medianus gelegen in het middenvlak (tussen linker- en rechter lichaamshelft)
medialis gericht naar het mediane vlak
lateralis naar de zijkant
medius middelste
cranialis in de richting van het hoofd
caudalis in de richting van de staart
dorsalis tot de rug behorend
ventralis gelegen aan de buizijde
internus inwendig
externus uitwendig
dexter rechts
sinister links
superficialis oppervlakkig
profundus diep / ver van het lichaamsoppervlak
FOTO’s 13.1- 13.6 König ?? Later nog behandeld?
◼ Basis foetus, bloevaten:
o De navelstreng bestaat uit:
1 ader: zuurstofrijk (richting foetus)
2 slagader : zuurstofarm (van foetus weg)
De urachus (allantoïsholte): verbinding blaas met allantoïsholte
o Ductus arteriosus = ductus Botalli= verbinding tussen stam van de a. pulmonalis (longsl.) en de
aorta
o Ductus venosus: ader van navelstrengader naar vena cava caudalis
