Samenvatting Interpersoonlijke
ontwikkeling van de docent; P.
den Brok
3 systeembenadering van de communicatie
3.5 Verbale en non-verbale communicatie
- ondersteunend gedrag: als het verbaal en non-verbaal gedrag met elkaar overeenstemmen
- non verbaal gedrag kan op vele verschillende manieren worden geïnterpreteerd en ieder
interpretatie kan andere effecten op je hebben
- verbaal gedrag kan meerdere betekenissen hebben afhankelijk van het non verbaal gedrag
waarmee het wordt geassocieerd
- de juiste formulering van een opmerking is belangrijk voor een goede omgang met leerlingen
o als de werksfeer in de klas onprettig is is de formulering van een opmerking/vraag
van grotere invloed dan bij een klas met een goede werksfeer
3.6 geschiedenis en belang van context
- na verloop van tijd hebben de leerlingen en een docent een gemeenschappelijke
geschiedenis (gestolde geschiedenis)
- de gemeenschappelijke geschiedenis beïnvloed de interpersoonlijke perceptie van de leerling
op de leraar
- de context waarin een opmerking wordt gemaakt speelt een rol bij de perceptieprocessen
van de leerling
3.7 belang van plenaire situaties
- het beeld dat leerlingen van een docent heeft wordt voornamelijk gevormd tijdens plenaire
onderwijssituaties (als de docent centraal voor de klas staat)
- bij plenaire situaties is het belangrijk dat de inhoud ‘boeiend’ is voor de leerling en dat
leerlingen gecorrigeerd worden indien dat nodig is.
- Bij beginnende docenten is het vaak dat plenaire momenten te lang duren
o Het beste voorbeeld hiervan is het bespreken van het huiswerk waarbij leerlingen die
geen moeite hadden met het huiswerk zich gaan vervelen. Als de docent deze steeds
moet corrigeren wordt zijn uitleg voor de andere leerlingen onduidelijk
- Een onderwijs-leer-gesprek (OLG) kan een goede manier zijn om een onderwerp te
introduceren, maar kan ook risicovol zijn.
o Doordat een OLG begint met een open vraag biedt dit de mogelijkheid voor een
leerling om met een absurd antwoord de progressie te verstoren en onrust te
veroorzaken
- Een instructie voor individueel of groepswerk die te lang duur of onduidelijk is kan er voor
zorgen dat de leerlingen onrustig worden
4 interpersoonlijk gedrag
4.1 het model van interpersoonlijk leraarsgedrag (MIL)
- Interpersoonlijk gedrag wordt aangeduid als een functie van invloed en nabijheid.
, - De invloed dimensie laat zien of een docent ondergeschikt (onder) of dominant (boven)
wordt beschouwd
- De nabijheiddimensie beschrijft of het gedrag van een docent afwijzend (tegen) of
toestemmend (samen) wordt beschouwd.
- Het assenstelsel kan verdeeld worden in 8 sectoren door 2 diagonalen. De sectoren worden
beschreven door 2 letters, bv BS is sterk boven gedrag met licht samen gedrag en SB is stek
samen gedrag met licht boven gedrag
- Tegenovergestelde sectoren beschrijven interpersoonlijke betekenissen die elkaars
tegenpolen zijn
4.2 interpersoonlijke betekenis van non-verbaal gedrag
- De indruk die leerlingen van een leraar hebben wordt bepaald door de opstelsom van het
gedrag van de leraar in de klas
- Bij de perceptie van interpersoonlijk gedrag wordt vooral uitgegaan van non-verbaal gedrag
- Het is dus belangrijk dat je je boodschap zowel verbaal als non verbaal laat zien aan je
leerlingen
- Non-verbaal gedrag kent 5 aspecten
o Gezichtsuitdrukking/mimiek
ontwikkeling van de docent; P.
den Brok
3 systeembenadering van de communicatie
3.5 Verbale en non-verbale communicatie
- ondersteunend gedrag: als het verbaal en non-verbaal gedrag met elkaar overeenstemmen
- non verbaal gedrag kan op vele verschillende manieren worden geïnterpreteerd en ieder
interpretatie kan andere effecten op je hebben
- verbaal gedrag kan meerdere betekenissen hebben afhankelijk van het non verbaal gedrag
waarmee het wordt geassocieerd
- de juiste formulering van een opmerking is belangrijk voor een goede omgang met leerlingen
o als de werksfeer in de klas onprettig is is de formulering van een opmerking/vraag
van grotere invloed dan bij een klas met een goede werksfeer
3.6 geschiedenis en belang van context
- na verloop van tijd hebben de leerlingen en een docent een gemeenschappelijke
geschiedenis (gestolde geschiedenis)
- de gemeenschappelijke geschiedenis beïnvloed de interpersoonlijke perceptie van de leerling
op de leraar
- de context waarin een opmerking wordt gemaakt speelt een rol bij de perceptieprocessen
van de leerling
3.7 belang van plenaire situaties
- het beeld dat leerlingen van een docent heeft wordt voornamelijk gevormd tijdens plenaire
onderwijssituaties (als de docent centraal voor de klas staat)
- bij plenaire situaties is het belangrijk dat de inhoud ‘boeiend’ is voor de leerling en dat
leerlingen gecorrigeerd worden indien dat nodig is.
- Bij beginnende docenten is het vaak dat plenaire momenten te lang duren
o Het beste voorbeeld hiervan is het bespreken van het huiswerk waarbij leerlingen die
geen moeite hadden met het huiswerk zich gaan vervelen. Als de docent deze steeds
moet corrigeren wordt zijn uitleg voor de andere leerlingen onduidelijk
- Een onderwijs-leer-gesprek (OLG) kan een goede manier zijn om een onderwerp te
introduceren, maar kan ook risicovol zijn.
o Doordat een OLG begint met een open vraag biedt dit de mogelijkheid voor een
leerling om met een absurd antwoord de progressie te verstoren en onrust te
veroorzaken
- Een instructie voor individueel of groepswerk die te lang duur of onduidelijk is kan er voor
zorgen dat de leerlingen onrustig worden
4 interpersoonlijk gedrag
4.1 het model van interpersoonlijk leraarsgedrag (MIL)
- Interpersoonlijk gedrag wordt aangeduid als een functie van invloed en nabijheid.
, - De invloed dimensie laat zien of een docent ondergeschikt (onder) of dominant (boven)
wordt beschouwd
- De nabijheiddimensie beschrijft of het gedrag van een docent afwijzend (tegen) of
toestemmend (samen) wordt beschouwd.
- Het assenstelsel kan verdeeld worden in 8 sectoren door 2 diagonalen. De sectoren worden
beschreven door 2 letters, bv BS is sterk boven gedrag met licht samen gedrag en SB is stek
samen gedrag met licht boven gedrag
- Tegenovergestelde sectoren beschrijven interpersoonlijke betekenissen die elkaars
tegenpolen zijn
4.2 interpersoonlijke betekenis van non-verbaal gedrag
- De indruk die leerlingen van een leraar hebben wordt bepaald door de opstelsom van het
gedrag van de leraar in de klas
- Bij de perceptie van interpersoonlijk gedrag wordt vooral uitgegaan van non-verbaal gedrag
- Het is dus belangrijk dat je je boodschap zowel verbaal als non verbaal laat zien aan je
leerlingen
- Non-verbaal gedrag kent 5 aspecten
o Gezichtsuitdrukking/mimiek
