Samenvatting De wereld van kinderen verruimen 2: sterk in STEM

Sterk in STEM
1 Meerwaarde van STEM:
 Waarom nood aan STEM?
 Concreet aanschouwelijk
 Ervaringen aan inzicht koppelen
 Problemen leren oplossen
 Onderzoeken en ontwerpen
 Competentie en zelfvertrouwen
 Oorzaak-gevolg en logisch denken
 Onderzoekende houding en verwondering
Leerdoel: het belang van STEM duiden vanuit het kind en de samenleving



1.1 Maatschappelijke drijfveren:
Leerdoel: het belang van STEM duiden vanuit het kind en de samenleving


1.1.1 STEM en de arbeidsmarkt:
 STEM is de combinatie tussen 4 disciplines:
 Wetenschap (science)
 Techniek (technology)
 Ingenieurswetenschappen (engineering)
 Wiskunde (mathematics)
 STEM geeft antwoord o/d arbeidsmarkt, engagement en snel evoluerende
maatschappij
 STEM wekt interesse


1.1.2 STEM en maatschappelijk engagement:
 STEM is niet alleen belangrijk vanuit een economisch oogpunt --> kan ook een
bijdrage leveren aan de vele uitdagingen in de samenleving (bv: mobiliteit, klimaat,
gezondheidszorg, …)
 Vaak wordt het verband tussen STEM-disciplines en het oplossen van problemen niet
gezien
 De relevantie van STEM blootleggen en hierop inzetten in de klas --> via kleinere en
grotere uitdagingen vanuit de maatschappij of leefwereld --> kinderen sterk motiveren
 STEM = probleemoplossingsgerichte werkwijze die toepassingsgericht is




1

,1.2 STEM voor het kind:
Leerdoel: het belang van STEM duiden vanuit het kind en de samenleving


1.2.1 STEM-geletterdheid:
 Ieder kind is gebaat bij het verwerven v/e STEM-geletterdheid
 = inzichten en vaardigheden uit wetenschappen, techniek, wiskunde en
ingenieurswetenschappen begrijpen en gebruiken
 STEM kan een bijdrage leveren tot het oplossen van problemen in de wereld, maar
creëert ook uitdagingen (bv: leren omgaan met nieuwe technologieën
 Begrippen, technologie, onderzoek en ontwerp --> begrijpen en toepassen
 Klaar zijn voor een innovatieve en technologische maatschappij
 Doel: probleemoplossend kunnen denken en durf tonen


1.2.2 STEM maakt concreet:
 Abstracte wiskunde en wetenschap concreter en eigen maken (bv: drijven en zinken,
massa, kracht, …)
 Creëren v/d koppeling tussen inzicht en ervaringen --> STEM maakt inhouden
concreet en betekenisvol door kinderen vanuit levensechte situaties aan de slag te
gaan in een betekenisvolle context (bv: energie, snelheid, druk, tijd, …)
 Domeinoverstijgende vaardigheden en attitudes worden ingezet (bv: plannen,
concluderen, aandachtig blijven, …)
 STEM wil ervoor zorgen dat leerlingen in staat zijn om na te gaan welke
technologieën nodig of bruikbaar zijn om een bepaalt probleem aan te pakken
 Didactische principes: concreet-aanschouwelijk en werkelijkheidsnabij
 Doel: inzicht en ervaringen koppelen --> betekenisvolle verbanden leggen
 Concreet (werkelijk) --> schematische voorstelling --> abstract (taal)




2

, 1.2.3 STEM als hefboom:
 STEM krijgt vorm op basis van actief leren waarbij concreet-aanschouwelijk wordt
gewerkt vanuit betekenisvolle situaties
 Op basis van deze didactische aanpak ontstaat een krachtige speel- en
leeromgeving voor STEM-geletterdheid + meer kansen tot bevestiging in het
eigen kunnen van kinderen
 Er is geen sprake v/e juist of fout antwoord of 1 oplossing
 Kinderen krijgen de kans om bij te sturen, te verbeteren, … --> tot een zo goed
mogelijk resultaat komen
 Voor de ene kleuter --> bevrijding
 Voor een andere kleuter --> bedreigend --> wilt het ‘juist’ doen of de ‘juiste’
oplossing zoeken
 STEM staat niet los van andere disciplines (bv: taal, beweging, …) en andere
disciplines staan niet los van STEM --> bewust van zijn om keuzes te maken
 Wisselwerking tussen STEM en taal:
 Taal speelt een belangrijke rol binnen STEM
 STEM biedt ook kansen om de taalontwikkeling te stimuleren
 Voorbeelden:
- Wanneer kinderen verslag brengen na het maken v/e opdracht
- Woordenschat kan worden uitgebreid + verbanden leggen met eerdere
woorden
- Maken de 1ste ‘notities’
- Argumenteren

 STEM is een hefboom voor de totaalontwikkeling --> ontdekken sterktes, interesses,
eigenwaarde, … --> kinderen o/e andere manier leren kennen
 Er is een krachtige speel- en leeromgeving met een rijk STEM klimaat --> zorgt voor
meer ontwikkelingskansen
 Doel: competentie en zelfvertrouwen van kinderen opkrikken
 Kinderen doen ervaringen op met:
 Techniek
 Technologie
 Onderzoekende houding (wetenschap)
 Ontwerpen (redeneren, ideeën geven, verbeelden)
 STEM als hefboom voor taal, wiskunde, beweging, … (integratieprincipe)


1.2.4 STEMmige kleuters:
 STEM sluit aan bij de natuurlijke manier van leren + natuurlijke exploratiedrang
 Kleuters zijn bezig met een wereld om zich heen op te bouwen
 Doel: ervaringen opdoen en onderzoekende houding voeden
 Het proces van verkennen staat centraal
 Kleuters gebruiken ongeremd hun verbeelding en ze nemen waar vanuit een
nieuwsgierige aard (bv: laten een voorwerp meermaals vallen en kijken of telkens
hetzelfde gebeurt)
 Doel: leggen van oorzaak-gevolg en fantasie scheiden van werkelijkheid



1.3 Samengevat: STEM bereidt voor o/d toekomst:
 STEM in de kleuterklas gaat om het stimuleren v/d brede ontwikkeling

3