Samenvatting Inleiding tot Recht | Karel de Grote | 2025/26

H3

1️⃣ Nietigverklaring – VOLLEDIG (examenklaar)

📌 Definitie

Nietigverklaring is de sanctie wanneer een overeenkomst bij haar
totstandkoming een gebrek vertoonde.

📌 Gebreken bij totstandkoming (die MOET je kunnen noemen)

 Gebrek aan wilsovereenstemming

 Ongeoorloofd of onmogelijk voorwerp

 Ongeoorloofde oorzaak

 Handelingsonbekwaamheid

 Vormvereisten niet nageleefd (indien vereist)

📌 Gevolgen

 Overeenkomst wordt geacht nooit te hebben bestaan

 Terugwerkende kracht (ex tunc)

 Partijen moeten teruggeven wat zij reeds ontvangen hebben
(restitutio in integrum)

📌 Examentip
Als het probleem er al was bij het sluiten → denk automatisch:
nietigheid



2️⃣ Ontbinding – VOLLEDIG (examenklaar)

📌 Definitie

Ontbinding is het beëindigen van een geldige overeenkomst wegens
wanprestatie of overmacht.

📌 Soorten ontbinding (die je correct opsomt!)

1. Contractuele ontbinding

 Op basis van een uitdrukkelijk ontbindend beding

 Partijen hebben dit vooraf afgesproken

2. Gerechtelijke ontbinding

 Door de rechter

 Bij voldoende ernstige wanprestatie

,3. Ontbinding wegens overmacht

 Enkel bij wederkerige overeenkomsten

 Overmacht maakt de uitvoering definitief onmogelijk

📌 Uitzondering die je MOET kennen

 Bij eigendomsoverdracht vóór levering is het risico vaak al
overgegaan
→ ontbinding is dan niet altijd mogelijk

📌 Gevolgen

 Ontbinding werkt voor de toekomst (ex nunc)

 Verbintenissen die nog niet zijn uitgevoerd, gaan teniet



3️⃣ Eenzijdige opzegging (vaak verward met ontbinding!)

📌 Definitie

Eenzijdige opzegging = beëindiging zonder wanprestatie

📌 Wanneer mogelijk?

 Wettelijk voorzien

 Contractueel overeengekomen

 Vooral bij:

o overeenkomsten van onbepaalde duur

o arbeidsovereenkomst

o aanneming

o lastgeving

📌 Gevolg:

 Overeenkomst stopt

 Geen fout vereist



4️⃣ Aansprakelijkheid bij onrechtmatige daad – VOLLEDIGE
STRUCTUUR

A. Algemene regel (die letterlijk in wet staat)

📖 Art. 6.5 BW

, “Eenieder is aansprakelijk voor de schade die hij door zijn fout aan een
ander veroorzaakt.”

➡️
Dit is buitencontractuele aansprakelijkheid



B. Constitutieve elementen (ALTIJD 3)

Je moet ze alle drie kunnen noemen én toepassen:

1️⃣ Fout

 Overtreding van een wettelijke norm

 Schending van de algemene zorgvuldigheidsplicht
(redelijk en voorzichtig persoon)

 Zowel daad als nalatigheid

📌 Voorzienbaarheid = belangrijk criterium
📌 Grootte van de fout is irrelevant



2️⃣ Oorzakelijk verband

 Fout moet noodzakelijke voorwaarde zijn

 Meerdere daders → in solidum

 Eigen schuld slachtoffer → gedeelde aansprakelijkheid



3️⃣ Schade

Vereisten:

 Rechtmatig belang

 Persoonlijk

 Bewezen

Soorten:

 Materieel / moreel

 Vermogensschade (verlies + winstderving)

 Lichamelijke schade



C. Uitzonderingen op foutaansprakelijkheid