HOOFDSTUK 1: HET OOR EN GEHOOR
1. AANGEBOREN AFWIJKINGEN VAN DE OORSCHELP
Benaming delen van het oor: lokalisatie van
oorschelppathologie
• Lobulus = oorlel
• Tragus = harder kraakbeen aan het begin van de
externe gehoorgang
• Concha = schelp
• Antihelixplooi en helixplooi met ertussen de scapha
(=gootje)
AFSTAANDE OREN
• Geen antihelixplooi
• Otoplastie:
o Door hechtingen in het kraakbeen te plaatsen → minder afstaand oor en meer natuurlijk
uiterlijk
o Vanaf 5-6j want dan zijn de oren volgroeit
PRE-AURICULAIR AANHANGSELTJE EN PRE-AURICULAIRE SINUS
• Pre-auriculair aanhangseltje: overblijfsel van misvormde oorschelp → huid en soms ook
inliggend kraakbeen
• Pre-auriculaire sinus (=pit):
o 1-2%
o Klein gaatje net voor de wortel van de helix → kan sinus van 1-2 cm en zelfs vertakken
▪ Bij verwijdering moeten we het er volledig uithalen
o Kan ook heel klein zijn
o Bekleed met huid, zweet- en talgkliertjes
o Kan onstteken → vaak reden van weghalen
o Soms ikv branchio-oto-renaal (BOR) syndroom
▪ Ook afwijkingen zoals branchiogene cysten, otologische aandoeningen (pre-
auriculaire pit tot grote otologische problemen), hypoplasie of agenese van de
nieren
MICROTIA VAN DE OORSCHELP EN AGENESIE/ATRESIE VAN DE GEHOORGANG
• Microtia van de oorschelp → oorschelp klein/niet goed ontwikkeld
o Anotia → afwezige oorschelp
• Agenesie/atresie van de gehoorgang → gehoorgang niet (goed) ontwikkeld
o Conductief gehoorverlies door gehoorgangsatresie en middenoorafwijkingen
1
, ▪ Unilateraal of bilateraal
▪ Geisoleerd of ikv syndroom
Treacher-Collins
o Behandeling:
▪ Gehoor:
Hoortoestel: BAHA = bone anchored hearing
aid
* Bij afwezige gehoorgang of schelp
wordt een schroef in het mastoid
geplaatst met daarop een processor
die het geluid opvangt en trillingen
omzet via de schroef
* Cochlea moet normaal zijn → via de schroef rechtstreeks naar
de cochlea (bypass gehoorgangsbeentjes)
* Kan ook via een haarband bv bij heel kleine kindjes is het
mastoid nog niet dik genoeg
Heelkunde?
▪ Estethiek: oorschelp
Epithese = kunstoor aangebracht op een titanium constructie: oor
opklikken en ’s nachts afzetten
* Mooi esthetisch resultaat
* Kleurt niet mee in de zon, niet bij babys enzo
* Bv als er weinig gezond weefsel is om een reconstuctie te doen
zoals na oncologische resectie, bestraling, brandwonden…
Oorschelpreconstructie met autoloog ribkraakbeen:
* Niet zo perfect als de epithese maar wel
lichaamseigen → we kunnen er mee zwemmen, je
moet het niet afzetten…
* In 2 tijden: als het mooi is ingegroeid maken we er een
blokje kraakbeen achter waardoor het meer natuurlijk
lijkt
▪ Afh van uni- of bilateraal voorkomen en graad van afwijking
EAR MOULDING/SPALKTHERAPIE
• Oortje is ‘verfrommeld’ door de manier waarop de baby in de baarmoeder zat → gekke vorm
• Tapen in de eerste weken na de geboorte
o Oesttrogeen van de mama is nog aanwezig in het bloed en zorgt dat het kraakbeen
vouwbaar blijft
o Zo kan het terug goed gevormd worden
2
,2. ONDERZOEK VAN HET OOR: OTOSCOPIE
OTOSCOPIE
• Otoscoop: bestaat uit
o Speculum → maat en lengte
▪ Externe gehoorgang bevat adnexen (haartjes klieren)
o Lichtbron, vergroting
o Techniek
• Handotoschoop
• Microscoop
• Techniek om naar trommelvlies te kijken: uitwendige gehoorgang maakt een knronkel → we
moeten naar boven en achter kijken om het trommelvlies goed te zien
CERUMEN: FUNCTIE?
• Migratoire eigenschappen van het epitheel
• Externe gehoorgang: kraakbeen bedekt door dikke
huidlaag met adnexen
o Dieper is er een dunne laag zonder adnexen en
zonder cebumklieren
• Cebum vermengd met dode huidcellen en vormt zo een
beschermende laag
o Centrale punt is de umbo → huidcellen
migrigeren naar de rand en gaan zo naar de oorschelp → continu
vernieuwen + reignigeren van het oor
TROMMELVLIES
Examen!! Verschillende trommelvliezen en zeggen of het: li of re, pathologie of niet, waar is de
pathologie…
Gezond trommelvlies:
• Pars tensa en pars flaccida (membraan van Schrapnell)
o Pars flaccida is iets meer floppy dan pars tensa
• 4 kwadranten, lichtreflex
o Door de lijn door de hamersteel en de umbo
o Onderste kwadrant minder goed zichtbaar door het kaakgewricht
• Hamersteel: wijst altijd naar voor-boven
• Normaal trommelvlies (re oor):
o We kunnen erdoor kijken: grijs/wit
o Als het mat is kunnen we er niet door kijken → vocht achter het trommelvlies
3
, CERUMENPROP
• Beeld van een oorprop bij otoscopie
• Moet verwijderd worden: wegzuigen en spuiten
met water
o Watenstaafjes contraproductief
o Als we het allemaal weghalen → jeuk door
te droge huid
• Oorstop verwijderen:
o Wanneer?
o Hoe?
o Verweken?
VREEMD VOORWERP
• Items kunnen vastzitten in de externe gehoorgang: pareltjes,
watjes…
• Diepe deel gehoorgang = heel gevoelig → vaak geen 2e kans
als we de pt pijn doen → belang van gebruiken juiste
instrumenten
o Geen pincet gebruiken, maar een soort lange gebogen
stokje
EXOSTOSEN
• Beenderige aanwas of uitstulping in de externe gehoorgang
• Vaak bij mensen die veel in water zitten
• Niet erg → pas een probleem als het zo groot is dat de volledige gehoorgang
geobstrueerd is
4
1. AANGEBOREN AFWIJKINGEN VAN DE OORSCHELP
Benaming delen van het oor: lokalisatie van
oorschelppathologie
• Lobulus = oorlel
• Tragus = harder kraakbeen aan het begin van de
externe gehoorgang
• Concha = schelp
• Antihelixplooi en helixplooi met ertussen de scapha
(=gootje)
AFSTAANDE OREN
• Geen antihelixplooi
• Otoplastie:
o Door hechtingen in het kraakbeen te plaatsen → minder afstaand oor en meer natuurlijk
uiterlijk
o Vanaf 5-6j want dan zijn de oren volgroeit
PRE-AURICULAIR AANHANGSELTJE EN PRE-AURICULAIRE SINUS
• Pre-auriculair aanhangseltje: overblijfsel van misvormde oorschelp → huid en soms ook
inliggend kraakbeen
• Pre-auriculaire sinus (=pit):
o 1-2%
o Klein gaatje net voor de wortel van de helix → kan sinus van 1-2 cm en zelfs vertakken
▪ Bij verwijdering moeten we het er volledig uithalen
o Kan ook heel klein zijn
o Bekleed met huid, zweet- en talgkliertjes
o Kan onstteken → vaak reden van weghalen
o Soms ikv branchio-oto-renaal (BOR) syndroom
▪ Ook afwijkingen zoals branchiogene cysten, otologische aandoeningen (pre-
auriculaire pit tot grote otologische problemen), hypoplasie of agenese van de
nieren
MICROTIA VAN DE OORSCHELP EN AGENESIE/ATRESIE VAN DE GEHOORGANG
• Microtia van de oorschelp → oorschelp klein/niet goed ontwikkeld
o Anotia → afwezige oorschelp
• Agenesie/atresie van de gehoorgang → gehoorgang niet (goed) ontwikkeld
o Conductief gehoorverlies door gehoorgangsatresie en middenoorafwijkingen
1
, ▪ Unilateraal of bilateraal
▪ Geisoleerd of ikv syndroom
Treacher-Collins
o Behandeling:
▪ Gehoor:
Hoortoestel: BAHA = bone anchored hearing
aid
* Bij afwezige gehoorgang of schelp
wordt een schroef in het mastoid
geplaatst met daarop een processor
die het geluid opvangt en trillingen
omzet via de schroef
* Cochlea moet normaal zijn → via de schroef rechtstreeks naar
de cochlea (bypass gehoorgangsbeentjes)
* Kan ook via een haarband bv bij heel kleine kindjes is het
mastoid nog niet dik genoeg
Heelkunde?
▪ Estethiek: oorschelp
Epithese = kunstoor aangebracht op een titanium constructie: oor
opklikken en ’s nachts afzetten
* Mooi esthetisch resultaat
* Kleurt niet mee in de zon, niet bij babys enzo
* Bv als er weinig gezond weefsel is om een reconstuctie te doen
zoals na oncologische resectie, bestraling, brandwonden…
Oorschelpreconstructie met autoloog ribkraakbeen:
* Niet zo perfect als de epithese maar wel
lichaamseigen → we kunnen er mee zwemmen, je
moet het niet afzetten…
* In 2 tijden: als het mooi is ingegroeid maken we er een
blokje kraakbeen achter waardoor het meer natuurlijk
lijkt
▪ Afh van uni- of bilateraal voorkomen en graad van afwijking
EAR MOULDING/SPALKTHERAPIE
• Oortje is ‘verfrommeld’ door de manier waarop de baby in de baarmoeder zat → gekke vorm
• Tapen in de eerste weken na de geboorte
o Oesttrogeen van de mama is nog aanwezig in het bloed en zorgt dat het kraakbeen
vouwbaar blijft
o Zo kan het terug goed gevormd worden
2
,2. ONDERZOEK VAN HET OOR: OTOSCOPIE
OTOSCOPIE
• Otoscoop: bestaat uit
o Speculum → maat en lengte
▪ Externe gehoorgang bevat adnexen (haartjes klieren)
o Lichtbron, vergroting
o Techniek
• Handotoschoop
• Microscoop
• Techniek om naar trommelvlies te kijken: uitwendige gehoorgang maakt een knronkel → we
moeten naar boven en achter kijken om het trommelvlies goed te zien
CERUMEN: FUNCTIE?
• Migratoire eigenschappen van het epitheel
• Externe gehoorgang: kraakbeen bedekt door dikke
huidlaag met adnexen
o Dieper is er een dunne laag zonder adnexen en
zonder cebumklieren
• Cebum vermengd met dode huidcellen en vormt zo een
beschermende laag
o Centrale punt is de umbo → huidcellen
migrigeren naar de rand en gaan zo naar de oorschelp → continu
vernieuwen + reignigeren van het oor
TROMMELVLIES
Examen!! Verschillende trommelvliezen en zeggen of het: li of re, pathologie of niet, waar is de
pathologie…
Gezond trommelvlies:
• Pars tensa en pars flaccida (membraan van Schrapnell)
o Pars flaccida is iets meer floppy dan pars tensa
• 4 kwadranten, lichtreflex
o Door de lijn door de hamersteel en de umbo
o Onderste kwadrant minder goed zichtbaar door het kaakgewricht
• Hamersteel: wijst altijd naar voor-boven
• Normaal trommelvlies (re oor):
o We kunnen erdoor kijken: grijs/wit
o Als het mat is kunnen we er niet door kijken → vocht achter het trommelvlies
3
, CERUMENPROP
• Beeld van een oorprop bij otoscopie
• Moet verwijderd worden: wegzuigen en spuiten
met water
o Watenstaafjes contraproductief
o Als we het allemaal weghalen → jeuk door
te droge huid
• Oorstop verwijderen:
o Wanneer?
o Hoe?
o Verweken?
VREEMD VOORWERP
• Items kunnen vastzitten in de externe gehoorgang: pareltjes,
watjes…
• Diepe deel gehoorgang = heel gevoelig → vaak geen 2e kans
als we de pt pijn doen → belang van gebruiken juiste
instrumenten
o Geen pincet gebruiken, maar een soort lange gebogen
stokje
EXOSTOSEN
• Beenderige aanwas of uitstulping in de externe gehoorgang
• Vaak bij mensen die veel in water zitten
• Niet erg → pas een probleem als het zo groot is dat de volledige gehoorgang
geobstrueerd is
4
