GOEDERENRECHT
examen
ð altijd open vragen 17 punten
ð 4 teksten: doornemen (niet op schrijven)
o want meenemen naar examen
o daar komen vragen over
o persoonlijk standpunt geven
BEGRIPPEN
vermogensrecht
ð goederenrecht is hiervan een onderdeel
ð = recht tot regeling van de patrimoniale subjectieve rechten
ð hiering studie van 3 soorten patrimoniale rechten
patrimoniaal
ð = op geld waardeerbare zaken
ð NIET personen
ð 3 soorten patrimoniale subjectieve rechten:
o 1. Zakelijke rechten (behandelen wij)
o 2. Vorderingsrechten
o 3. Intellectuele rechten
1. vorderingsrechten (verbintenissenrecht)
ð Bieden een rechtssubject een recht op een prestatie van een ander rechtssubject
ð Dus: gaat over rechtsverhoudingen tussen rechtssubjecten
ð Prestatie = iets doen, iets niet doen (iets laten) of iets geven, eventueel ook iets
garanderen
ð = NIET BEHANDELEN
2. intellectuele rechten
ð Geven de titularis een tijdelijk en exclusief exploitatierecht op een originele creatie
van de menselijke geest
3. zakelijke rechten
ð Geven een rechtssubject (fysieke of rechtspersonen) een rechtstreekse
zeggenschap (macht) over een bepaalde zaak/goed
ð Dus: gaat over verhouding mens-zaak
1
, o ó studie prestaties tussen 2 rechtssubjecten
ð Met variabele draagwijdte in functie van de aard van het zakelijk recht
o er zijn gradaties in die zeggenschap
§ sommige titularissen hebben veel macht op goed en anderen
minder
zakelijke hoofdrechten
ð Meest volkomen zakelijk recht = eigendomsrecht
ð Mede-eigendom = variant van eigendomsrecht
o meerdere personen die eigendomsrecht hebben op goed
o bv appartementsrecht
ð Zakelijke rechten met minder omvangrijke zeggenschap op de zaak
o numerus clausus beginsel è vandaar beperkt aantal maar van zakelijke
rechten
§ burgers kunnen niet zelf in contracten bijkomende zakelijke rechten
creeren
o = zakelijke gebruiksrechten
§ erfdienstbaarheden
§ vruchtgebruik
§ erfpacht en opstalrecht
bijkomende zakelijke rechten
ð = zakelijke zekerheden
ð Zijn een accessorium (bijzaak) van een schuldvordering
o bijzaken bij schuldvordering en waarborgen de goede naleving ervan
ð Ze waarborgen deze schuldvordering nl. bijzondere voorrechten, pand, hypotheek,
en retentierecht
o bv belastingsdiensten die voorrechten hebben op uw schuld
o bv hypotheek: schuldvordering van bank op u en krediet wordt verzekerd door
de hypotjeek op uw goed
modernisering vh goederenrecht
ð Burgerlijk Wetboek van 1804 => gericht op een agrarische samenleving
ð Nauwelijks gewijzigd tot recente hervorming
ð Met ingang van 1 september 2021: inwerkingtreding van Boek 3 van het (nieuw)
Burgerlijk Wetboek, begrepen in de wet van 4 februari 2020 (BS 17 maart 2020)
o wij zullen dat boek ook zien
§ men wou zoveel mogelijk evolutie door rechtsleer & rechtspraak
implementeren è
o oa vruchtgebruik is vooral veranderd
ð zaken tot dan nog steeds behandeld door oude goederenrecht
2
,ð appartementsrecht kende eerder al een wijziging omdat daar maar één art in oud BW
was opgenomen, omdat dat niet echt gekend was
belang vh zakenrecht
ð Goede juridische regeling van de toekenning van zakelijke rechten => welvaart
o vooral de welvaart is hier een bepalend rol
o hoe scherper de ongelijkheden hoe meer kans op revolutie
§ er was een concentratie van vermogen en anderen hadden niets
§ die mensen kwamen in opstand è andere maatschappij komt tot
stand waarbij men ied de kans wilt geven op een behoorlijk leven
• door goede verhouding goederen – mensen
o = basis maatschappij
ð (eigendomsrecht = grondrecht)
o men heeft vastgelegd dat je duidelijk kan zeggen wat van u is en dat evolueert
nog steeds
ð Cruciaal = publiciteitssysteem
o publiciteitssysteem van hoe bepalen wat van wie is
§ è je kan nu bewijzen dat een woning van u is
§ vroeger was dat niet
§ vandaag = essentieel
o zo kan iedereen rustig vredig zijn dat dat zijn goed is en dat kan bewijzen naar
derden
§ è belangrijk in kader van kredietverlening
• niet bewijzen dat je eigenaar bent? kan je geen krediet
verkrijgen
§ het hele systeem van vastleggen wat van wie is, is een hefboom,
vooruitgang van patrimoniale rechten
o MAAR dat is zeker niet zo overal
§ bv exportatie van publiciteitssysteem?
• gebeurt al
o MAAR privaatbezit combineren met maatschappelijke belangen
§ je kan niet alles doen
§ goederenrecht wordt ergens wel beperkt
§ je moet u voegen naar bepaalde maatschappelijke overstijgende
belangen zodat het leefbaar is voor iedereen
ð Want: snel en met zekerheid weten wie welk vermogen heeft, is nuttig voor de
medecontractant en voor de overheid
zaak (algemeen)
ð oud BW: niet consistent met terminologie
ð al wat bestaat, met uitzondering van de mens
3
, o heel ruim begrip
ð juridisch: enger
o regels maken omtrent goederen
goederen
ð alle voorwerpen die vatbaar zijn voor toe-eigening met inbegrip van de
vermogensrechten zelf
o dus uw vorderingsrecht, zakelijk recht, intellectueel recht is op zijn beurt een
goed
§ bv vordering kan je verkopen
• je bent er titularis van en eigenaar
voorwerp
ð wat geen persoon en geen dier is, ongeacht of het voorwerp natuurlijk of kunstmatig,
lichamelijk of onlichamelijk is
o natuurlijk: bv boom, bv appel
o kunstmatig: bv PC
o onlichamelijk: bv vorderingsrecht = goed
§ bv vordering bank op kredietnemer
lichamelijke voorwerpen
ð voorwerpen die zintuiglijk kunnen waargenomen worden en worden gemeten
middels een momentopname
o bv elektriciteit
o bv gas
dieren
ð hebben een gevoelsvermogen en biologische noden
vruchten
ð datgene wat een goed periodiek voortbrengt zonder dat dit de substantie van het
goed wijzigt, ongeacht of dit uit zichzelf gebeurt of als gevolg van de valorisatie ervan
o wat is ook een vrucht: de huurgelden dat verhuring gebouw of auto opbrengt
§ hiervoor iets doen: valoriseren goed zodat de andere het kan gebruiken
tegen betaling
• auto verandert niet, of verdwijnt niet daardoor
opbrengsten
ð datgene wat een goed opbrengt maar waardoor de waarde van het goed onmiddellijk
of geleidelijk wordt verminderd
4
examen
ð altijd open vragen 17 punten
ð 4 teksten: doornemen (niet op schrijven)
o want meenemen naar examen
o daar komen vragen over
o persoonlijk standpunt geven
BEGRIPPEN
vermogensrecht
ð goederenrecht is hiervan een onderdeel
ð = recht tot regeling van de patrimoniale subjectieve rechten
ð hiering studie van 3 soorten patrimoniale rechten
patrimoniaal
ð = op geld waardeerbare zaken
ð NIET personen
ð 3 soorten patrimoniale subjectieve rechten:
o 1. Zakelijke rechten (behandelen wij)
o 2. Vorderingsrechten
o 3. Intellectuele rechten
1. vorderingsrechten (verbintenissenrecht)
ð Bieden een rechtssubject een recht op een prestatie van een ander rechtssubject
ð Dus: gaat over rechtsverhoudingen tussen rechtssubjecten
ð Prestatie = iets doen, iets niet doen (iets laten) of iets geven, eventueel ook iets
garanderen
ð = NIET BEHANDELEN
2. intellectuele rechten
ð Geven de titularis een tijdelijk en exclusief exploitatierecht op een originele creatie
van de menselijke geest
3. zakelijke rechten
ð Geven een rechtssubject (fysieke of rechtspersonen) een rechtstreekse
zeggenschap (macht) over een bepaalde zaak/goed
ð Dus: gaat over verhouding mens-zaak
1
, o ó studie prestaties tussen 2 rechtssubjecten
ð Met variabele draagwijdte in functie van de aard van het zakelijk recht
o er zijn gradaties in die zeggenschap
§ sommige titularissen hebben veel macht op goed en anderen
minder
zakelijke hoofdrechten
ð Meest volkomen zakelijk recht = eigendomsrecht
ð Mede-eigendom = variant van eigendomsrecht
o meerdere personen die eigendomsrecht hebben op goed
o bv appartementsrecht
ð Zakelijke rechten met minder omvangrijke zeggenschap op de zaak
o numerus clausus beginsel è vandaar beperkt aantal maar van zakelijke
rechten
§ burgers kunnen niet zelf in contracten bijkomende zakelijke rechten
creeren
o = zakelijke gebruiksrechten
§ erfdienstbaarheden
§ vruchtgebruik
§ erfpacht en opstalrecht
bijkomende zakelijke rechten
ð = zakelijke zekerheden
ð Zijn een accessorium (bijzaak) van een schuldvordering
o bijzaken bij schuldvordering en waarborgen de goede naleving ervan
ð Ze waarborgen deze schuldvordering nl. bijzondere voorrechten, pand, hypotheek,
en retentierecht
o bv belastingsdiensten die voorrechten hebben op uw schuld
o bv hypotheek: schuldvordering van bank op u en krediet wordt verzekerd door
de hypotjeek op uw goed
modernisering vh goederenrecht
ð Burgerlijk Wetboek van 1804 => gericht op een agrarische samenleving
ð Nauwelijks gewijzigd tot recente hervorming
ð Met ingang van 1 september 2021: inwerkingtreding van Boek 3 van het (nieuw)
Burgerlijk Wetboek, begrepen in de wet van 4 februari 2020 (BS 17 maart 2020)
o wij zullen dat boek ook zien
§ men wou zoveel mogelijk evolutie door rechtsleer & rechtspraak
implementeren è
o oa vruchtgebruik is vooral veranderd
ð zaken tot dan nog steeds behandeld door oude goederenrecht
2
,ð appartementsrecht kende eerder al een wijziging omdat daar maar één art in oud BW
was opgenomen, omdat dat niet echt gekend was
belang vh zakenrecht
ð Goede juridische regeling van de toekenning van zakelijke rechten => welvaart
o vooral de welvaart is hier een bepalend rol
o hoe scherper de ongelijkheden hoe meer kans op revolutie
§ er was een concentratie van vermogen en anderen hadden niets
§ die mensen kwamen in opstand è andere maatschappij komt tot
stand waarbij men ied de kans wilt geven op een behoorlijk leven
• door goede verhouding goederen – mensen
o = basis maatschappij
ð (eigendomsrecht = grondrecht)
o men heeft vastgelegd dat je duidelijk kan zeggen wat van u is en dat evolueert
nog steeds
ð Cruciaal = publiciteitssysteem
o publiciteitssysteem van hoe bepalen wat van wie is
§ è je kan nu bewijzen dat een woning van u is
§ vroeger was dat niet
§ vandaag = essentieel
o zo kan iedereen rustig vredig zijn dat dat zijn goed is en dat kan bewijzen naar
derden
§ è belangrijk in kader van kredietverlening
• niet bewijzen dat je eigenaar bent? kan je geen krediet
verkrijgen
§ het hele systeem van vastleggen wat van wie is, is een hefboom,
vooruitgang van patrimoniale rechten
o MAAR dat is zeker niet zo overal
§ bv exportatie van publiciteitssysteem?
• gebeurt al
o MAAR privaatbezit combineren met maatschappelijke belangen
§ je kan niet alles doen
§ goederenrecht wordt ergens wel beperkt
§ je moet u voegen naar bepaalde maatschappelijke overstijgende
belangen zodat het leefbaar is voor iedereen
ð Want: snel en met zekerheid weten wie welk vermogen heeft, is nuttig voor de
medecontractant en voor de overheid
zaak (algemeen)
ð oud BW: niet consistent met terminologie
ð al wat bestaat, met uitzondering van de mens
3
, o heel ruim begrip
ð juridisch: enger
o regels maken omtrent goederen
goederen
ð alle voorwerpen die vatbaar zijn voor toe-eigening met inbegrip van de
vermogensrechten zelf
o dus uw vorderingsrecht, zakelijk recht, intellectueel recht is op zijn beurt een
goed
§ bv vordering kan je verkopen
• je bent er titularis van en eigenaar
voorwerp
ð wat geen persoon en geen dier is, ongeacht of het voorwerp natuurlijk of kunstmatig,
lichamelijk of onlichamelijk is
o natuurlijk: bv boom, bv appel
o kunstmatig: bv PC
o onlichamelijk: bv vorderingsrecht = goed
§ bv vordering bank op kredietnemer
lichamelijke voorwerpen
ð voorwerpen die zintuiglijk kunnen waargenomen worden en worden gemeten
middels een momentopname
o bv elektriciteit
o bv gas
dieren
ð hebben een gevoelsvermogen en biologische noden
vruchten
ð datgene wat een goed periodiek voortbrengt zonder dat dit de substantie van het
goed wijzigt, ongeacht of dit uit zichzelf gebeurt of als gevolg van de valorisatie ervan
o wat is ook een vrucht: de huurgelden dat verhuring gebouw of auto opbrengt
§ hiervoor iets doen: valoriseren goed zodat de andere het kan gebruiken
tegen betaling
• auto verandert niet, of verdwijnt niet daardoor
opbrengsten
ð datgene wat een goed opbrengt maar waardoor de waarde van het goed onmiddellijk
of geleidelijk wordt verminderd
4
