Les 1
Belang financiële verslaggeving:
Financiële overzichten (=jaarrekening):
o Winst-en-verliesrekening (voorheen resultatenrekening)
o Balans
o Toelichting
o Kasstroomoverzicht (IFRS)
o Controleverslag
o Mutatieoverzicht eigen vermogen (IFRS)
o Verslagen ivm duurzaamheid
o Grote ondernemingen bundelen deze informatie meestal met
niet-boekhoudkundige informatie over groepsactiviteiten:
geeft beeld groep, controles, duurzaamheid en strategie
Op papier
Website
Gebruik van de financiële overzichten:
o Interne gebruikers: management beslist over: financiering,
productie, investeringen, marketing
o Externe gebruikers:
Aandeelhouders
Kredietverstrekkers
Werknemers
Overheid
Rechtbank
Stakeholders
Angelsaksisch model:
o Vroege 20e eeuw
o IASB
o Geen boekhoudwetten, bedrijven maakten eigen regels
ondersteund door de accountants
o Bij ernstige problemen: Wall Street Crash, Enron, Worldcom:
overheid grijpt in met strengere regels: Security and Exchange
Commission (SEC) en Sarbanes-Oxley Act (Sox): meer en juiste
informatie publiek maken
o In functie van financiering bedrijven, enige informatiebron
externe financiers, ontstaan audit
Continentaal model:
, o Ontstaan in 1673 (Frankrijk), maar eerste begin in 1560
o Overheid wil reguleren omdat er veel frauduleuze
faillissementen waren overheid verantwoordelijk voor
boekhoudregels
o Voorzichtigheid is zeer belangrijk, zeker niet beter voorstellen
dan realiteit en rekening houden met alle negatieve factoren
Fiscaal:
o Overheid wil graag belastingen heffen
o Angelsaksisch: aparte fiscale regelgeving twee
jaarrekeningen
o Continentaal: inkomstenbelastingen na vastleggen
boekhoudregels, fiscale vereisten opgenomen, nauw verband
o Fiscale speelt vaak belangrijke rol bij strategische keuzes voor
boekhouding en financiering invloed financiële overzichten,
betrouwbaarheid?
o Vooral belangrijk in kleinere bedrijven bij overnames
Boekhoudkundige keuzes:
o Exact winst meten of waarde bedrijf bepalen kan niet!
o Boekhoudregels niet eenduidig
o Winst is schatting
o Waarde is subjectief
o Drie mogelijkheden:
Regels zijn specifiek zonder keuze: wet of
boekhoudstandaard legt ondubbelzinnig vast wat er
moet gebeuren
Keuze tussen twee of meer regels (komt meeste voor)
Geen regels: zelf beslissen
Toelichting bevat lijst met gemaakte keuzes
Relevantie tegenover betrouwbaarheid:
o Meest betrouwbare informatie = oude informatie
o Meest relevantie informatie = recente informatie
o Nuttige informatie = relevant en betrouwbaar
o Tijdige informatie bevat ramingen en onzekerheden =
spanning = keuzes maken
o Echte “winst” pas gekend na stopzetten bedrijf!
Fundamentale accountingprincipes:
Basisprincipes:
o Ondernemingsentiteit
, o Monetaire kwantificering
o Consistentie
o Continuïteitsassumptie
Registratieprincipes:
o Verantwoordingsstukken
o Volledigheid
o Verbod tot compensatie
o Realisatieprincipe
o Periode-toerekeningsprincipe (matching-principle)
Waarderingsprincipes:
o Materialiteitsprincipe/relevantie
o Individuele waardering
o Objectiviteit
o Voorzichtigheid
Informatieprincipes:
o Periodiciteit
o Vergelijkbaarheid
o Oprecht en getrouw beeld (true and fair view)
Regelgeving:
Overheid verantwoordelijk: belastingen, economie, kapitaalmarkten
(sub-primecrisis)
Markten zetten concurrerende bedrijven onder druk om vergelijkbare
en betrouwbare informatie publiek te maken: financieringskosten
dalen, relaties verbeteren, internationale accountingstandaarden
Regelgevende instanties:
o Overheid: efficiënte economie, belastingen, beurs (+
regulator)
o Particuliere sector: werken samen met overheid voor het
opstellen van regels, bv. CBN in België, gebruik expertise
o Internationaal: IASB (IFRS), Verenigde Naties, IFAC (IAASB)
o Openbare sector: zeer verschillende methodes, KT, indiv.
rapporten
o IFRS: internationaal gebruikt en aanvaard = doel is
wereldwijde kapitaalmarkt, geen verplichting
Inleiding financiële analyse:
, Doel financiële analyse: grondig en nauwkeurig inzicht financiële
toestand onderneming: vermogen, financiële prestaties en
kasstromen
Aandachtspunten:
o Beoordeling financiële structuur en politiek
o Beoordeling prestaties ondernemingsleiding
Belangrijk voor verschillende partijen, maar verschillende weging
aandachtspunten
Fundamenteel beoordelingsprincipe: risico/rendement-verhouding:
rendement moet enerzijds risico vergoeden, anderzijds minstens
zelfde vergoeding als risicovrije belegging + inflatie
Gegevens financiële overzichten volstaan niet alleen:
o historisch
o risico investering niet enkel financieel risico, ook operationeel
risico
Andere niet-financiële informatie gebruiken: industrietrends;
kwaliteit en integriteit management; bijkomende gegevens
jaarverslag; sector
Traditionele basistechnieken: voorbeeld Stoneline nv
Les 2
Horizontale analyse of tijdsanalyse (time series of trend analysis)
Doel:
o evolutie financiële gegevens in de tijd
o richting en grootte van veranderingen in posten balans en
winst-en-verliesrekening
Hoe?
o grafische voorstelling
o berekening van veranderingen in bedrag
o berekening van procentuele verandering
o berekening van tijdindex:
o (financieel gegeven jaar xt / financieel gegeven basisjaar x0) x
100
Interpretatie:
o Wat betekenen percentages?
o Welke percentages zijn significant en vereisen diepgaandere
analyse?
o Verklaring voor veranderingen?
o Impact van de inflatie op lange tijdreeksen
o Extrapolatie naar de toekomst