1
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
,Inhoud
Inleiding tot de anatomie en fysiologie ..................................................................................... 4
1.1. De basale functies van lavende organismen beschrijven ...................................................... 4
1.2. De relatie tussen anatomie en fysiologie verklaren .............................................................. 4
1.3. De verschillende organisatieniveaus.................................................................................. 5
1.4. Het menselijk lichaam ->11 Orgaanstelsels ........................................................................ 5
1.5. Homeostase ................................................................................................................... 5
1.6. Negatieve terugkoppeling gaat afwijken t.o.v. normwaarden tegen......................................... 6
H8. Het zenuwstelsel............................................................................................................... 8
1. Celorganisch zenuwstelsel ................................................................................................. 8
2. Neuronfunctie ................................................................................................................. 11
3. Communicatie -> synaps .................................................................................................. 12
4. Communicatie: Neutrale groepen ...................................................................................... 13
5. Het centraal zenuwstelsel................................................................................................. 13
Anatomie v.d. cerebrale cortex .............................................................................................. 15
6. Het perifeer zenuwstelsel ................................................................................................. 18
H10. Endocrienstelsel ........................................................................................................... 22
10.1 Homeostase handhaven via communicatie ..................................................................... 22
10.2. Endocrienstelsel reguleert via binding hormonen aan receptoren- Hypofyse ...................... 22
10.3. Hypofyse .................................................................................................................... 26
Hypofyse anterior................................................................................................................ 27
Hypofyse posterior .............................................................................................................. 28
10.4. Schildklier .................................................................................................................. 29
Anatomie ........................................................................................................................... 29
Bijschildklieren ................................................................................................................... 30
10.5. Bijnieren..................................................................................................................... 31
10.7. Epifyse ....................................................................................................................... 33
10.8. Pancreas .................................................................................................................... 33
10.9. Secundaire endocriene functie ..................................................................................... 34
10.10. Gecoördineerde reacties ............................................................................................ 35
11. Het cardiovasculaire stelsel: Bloed................................................................................... 36
1. Functies v.h. bloed ........................................................................................................... 36
2. Samenstelling v.h. bloed ................................................................................................... 36
4. Bloedstolling/ Hemostase ................................................................................................. 39
2
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
,12. Het cardiovasculaire stelsel: Het hart ............................................................................... 40
1. Anatomie van het hart ...................................................................................................... 40
2. De hartslag ..................................................................................................................... 43
3. Geleidingssysteem v.h. hart .............................................................................................. 43
4. Hartdynamica ................................................................................................................. 44
13. Het cardiovasculaire stelsel: Bloedvaten en bloedsomloop ............................................... 46
1. Bouw v.d. bloedvaten ....................................................................................................... 46
2. Fysiologie v.d. bloedvaten ................................................................................................. 47
3. Regulering v.d. bloedcirculatie ........................................................................................... 49
4. Reactiepatronen van hart en bloedvaten............................................................................. 51
5. De bloedvaten ................................................................................................................. 52
H15. Het ademhalingsstelsel ................................................................................................. 53
1. Functies v.h. ademhalingsstelsel ....................................................................................... 53
2. Opbouw v.h. ademhalingsstelsel ....................................................................................... 53
3. Ademhalingsfysiologie ..................................................................................................... 57
4. Regeling v.d. ademhaling .................................................................................................. 60
H16. Het SV-stelsel................................................................................................................ 62
1. Ordenen en structuur ....................................................................................................... 62
2. De mondholte ................................................................................................................. 63
3. De keelholte .................................................................................................................... 63
4. De maag ......................................................................................................................... 63
5. De dunne darm................................................................................................................ 65
6. Pancreas ........................................................................................................................ 67
7. De lever .......................................................................................................................... 68
8. De galblaas ..................................................................................................................... 69
9. De dikke darm ................................................................................................................. 69
9. Vertering ......................................................................................................................... 70
H18. Het urinaire stelsel ........................................................................................................ 71
1. Organisatie v.d. urinewegen .............................................................................................. 71
2. De nieren ........................................................................................................................ 72
3. Principes van urineproductie ............................................................................................. 75
4. Normale nierfunctie is afhankelijk v.e. stabiel glomerulaire filtratiesnelheid ............................ 77
5. Transport, opslag & verwijdering ........................................................................................ 78
3
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
, Inleiding tot de anatomie en fysiologie
1.1. De basale functies van lavende organismen beschrijven
Alle levende organismen hebben de volgende kenmerken
- Stofwisseling (ademhalen, eten, uitscheiding, …)
- Reactievermogen (prikkelbaarheid) (aanpassingsvermogen)
- Beweging (in- en uitwendig)
- Groei
- Voortplanting
= Basale functies
1.2. De relatie tussen anatomie en fysiologie verklaren
Anatomen -> Studie van de structuur, hoe iets eruitziet.
Fysiologen -> Studie van de functie, hoe iets functioneert. De manier waarop levende organismen hun vitale
functies verrichten.
Als de structuur veranderd van vorm, zal er ook verandering zijn in functie.
Macroscopische anatomie
Met het blote oog zichtbaar
- Uitwendige anatomie
o Bestuderen v. algemene vorm en oppervlaktekenmerken
- Symmetrische anatomie
o Structuur van belangrijke orgaanstelsels bestudeerd
- Anatomie van gebieden
o Oppervlakte- en inwendige structuren bestudeerd
- Anatomie van doorsneden
Microscopische anatomie
- Cytologie -> Celleer
o Inwendige structuur van individuele cellen bestudeerd
- Histologie
o Onderzoek van weefsels
Fysiologie van de mens = Bestuderen van functies van het menselijk lichaam
1 Celfysiologie
- Bestuderen van levende cellen
- Op chemisch en moleculair niveau
2 Orgaanfysiologie
- Bestuderen v.d. fysiologie van bepaalde organen
3 Systemische fysiologie
- Fysiologie o.b.v. orgaanstelsels
4 Pathofysiologische fysiologie
- Bestuderen van effecten van aandoeningen op het functioneren van organen of stelsels
4
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
,Inhoud
Inleiding tot de anatomie en fysiologie ..................................................................................... 4
1.1. De basale functies van lavende organismen beschrijven ...................................................... 4
1.2. De relatie tussen anatomie en fysiologie verklaren .............................................................. 4
1.3. De verschillende organisatieniveaus.................................................................................. 5
1.4. Het menselijk lichaam ->11 Orgaanstelsels ........................................................................ 5
1.5. Homeostase ................................................................................................................... 5
1.6. Negatieve terugkoppeling gaat afwijken t.o.v. normwaarden tegen......................................... 6
H8. Het zenuwstelsel............................................................................................................... 8
1. Celorganisch zenuwstelsel ................................................................................................. 8
2. Neuronfunctie ................................................................................................................. 11
3. Communicatie -> synaps .................................................................................................. 12
4. Communicatie: Neutrale groepen ...................................................................................... 13
5. Het centraal zenuwstelsel................................................................................................. 13
Anatomie v.d. cerebrale cortex .............................................................................................. 15
6. Het perifeer zenuwstelsel ................................................................................................. 18
H10. Endocrienstelsel ........................................................................................................... 22
10.1 Homeostase handhaven via communicatie ..................................................................... 22
10.2. Endocrienstelsel reguleert via binding hormonen aan receptoren- Hypofyse ...................... 22
10.3. Hypofyse .................................................................................................................... 26
Hypofyse anterior................................................................................................................ 27
Hypofyse posterior .............................................................................................................. 28
10.4. Schildklier .................................................................................................................. 29
Anatomie ........................................................................................................................... 29
Bijschildklieren ................................................................................................................... 30
10.5. Bijnieren..................................................................................................................... 31
10.7. Epifyse ....................................................................................................................... 33
10.8. Pancreas .................................................................................................................... 33
10.9. Secundaire endocriene functie ..................................................................................... 34
10.10. Gecoördineerde reacties ............................................................................................ 35
11. Het cardiovasculaire stelsel: Bloed................................................................................... 36
1. Functies v.h. bloed ........................................................................................................... 36
2. Samenstelling v.h. bloed ................................................................................................... 36
4. Bloedstolling/ Hemostase ................................................................................................. 39
2
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
,12. Het cardiovasculaire stelsel: Het hart ............................................................................... 40
1. Anatomie van het hart ...................................................................................................... 40
2. De hartslag ..................................................................................................................... 43
3. Geleidingssysteem v.h. hart .............................................................................................. 43
4. Hartdynamica ................................................................................................................. 44
13. Het cardiovasculaire stelsel: Bloedvaten en bloedsomloop ............................................... 46
1. Bouw v.d. bloedvaten ....................................................................................................... 46
2. Fysiologie v.d. bloedvaten ................................................................................................. 47
3. Regulering v.d. bloedcirculatie ........................................................................................... 49
4. Reactiepatronen van hart en bloedvaten............................................................................. 51
5. De bloedvaten ................................................................................................................. 52
H15. Het ademhalingsstelsel ................................................................................................. 53
1. Functies v.h. ademhalingsstelsel ....................................................................................... 53
2. Opbouw v.h. ademhalingsstelsel ....................................................................................... 53
3. Ademhalingsfysiologie ..................................................................................................... 57
4. Regeling v.d. ademhaling .................................................................................................. 60
H16. Het SV-stelsel................................................................................................................ 62
1. Ordenen en structuur ....................................................................................................... 62
2. De mondholte ................................................................................................................. 63
3. De keelholte .................................................................................................................... 63
4. De maag ......................................................................................................................... 63
5. De dunne darm................................................................................................................ 65
6. Pancreas ........................................................................................................................ 67
7. De lever .......................................................................................................................... 68
8. De galblaas ..................................................................................................................... 69
9. De dikke darm ................................................................................................................. 69
9. Vertering ......................................................................................................................... 70
H18. Het urinaire stelsel ........................................................................................................ 71
1. Organisatie v.d. urinewegen .............................................................................................. 71
2. De nieren ........................................................................................................................ 72
3. Principes van urineproductie ............................................................................................. 75
4. Normale nierfunctie is afhankelijk v.e. stabiel glomerulaire filtratiesnelheid ............................ 77
5. Transport, opslag & verwijdering ........................................................................................ 78
3
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
, Inleiding tot de anatomie en fysiologie
1.1. De basale functies van lavende organismen beschrijven
Alle levende organismen hebben de volgende kenmerken
- Stofwisseling (ademhalen, eten, uitscheiding, …)
- Reactievermogen (prikkelbaarheid) (aanpassingsvermogen)
- Beweging (in- en uitwendig)
- Groei
- Voortplanting
= Basale functies
1.2. De relatie tussen anatomie en fysiologie verklaren
Anatomen -> Studie van de structuur, hoe iets eruitziet.
Fysiologen -> Studie van de functie, hoe iets functioneert. De manier waarop levende organismen hun vitale
functies verrichten.
Als de structuur veranderd van vorm, zal er ook verandering zijn in functie.
Macroscopische anatomie
Met het blote oog zichtbaar
- Uitwendige anatomie
o Bestuderen v. algemene vorm en oppervlaktekenmerken
- Symmetrische anatomie
o Structuur van belangrijke orgaanstelsels bestudeerd
- Anatomie van gebieden
o Oppervlakte- en inwendige structuren bestudeerd
- Anatomie van doorsneden
Microscopische anatomie
- Cytologie -> Celleer
o Inwendige structuur van individuele cellen bestudeerd
- Histologie
o Onderzoek van weefsels
Fysiologie van de mens = Bestuderen van functies van het menselijk lichaam
1 Celfysiologie
- Bestuderen van levende cellen
- Op chemisch en moleculair niveau
2 Orgaanfysiologie
- Bestuderen v.d. fysiologie van bepaalde organen
3 Systemische fysiologie
- Fysiologie o.b.v. orgaanstelsels
4 Pathofysiologische fysiologie
- Bestuderen van effecten van aandoeningen op het functioneren van organen of stelsels
4
Olivia Vb. 1VV De gezonde mens
