Media-
Economie
en
Media-
structuren
Prof. Dr. Tom Evens
,Media-Economie en Mediastructuren
LES 1: ALGEMENE INTRODUCTIE
INLEIDING
Iedereen komt dagelijks in contact met media
• Iedereen denkt het goed te kennen
• Vroeger: kranten, televisie, gedrukte media
• Nu: veel uitgebreider, een industrie in volle veranderingen
• Wereldwijde globale platformen: Google, meta, Tiktok, …
o Deze bedrijven beheersen ook de meeste reclame-inkomsten
ACTUELE UITDAGINGEN
Reclame-inkomsten
• Eerste belangrijke pijler van media
Gebruikersinkomsten
• Tweede belangrijke pijler van media
• Wij, die betalen om bepaalde diensten te gebruiken
o Vb: Spotify, Netflix, …
Onze media is een aandacht economie
PROBLEEM
= onze aandacht verschuift naar internationale mediaplatformen en gaat steeds
verder van de klassieke, online, lokale media
Er wordt aan de alarmbel getrokken, omdat die impact van de mondiale bedrijven
zeer groot is.
Nieuwe economische logica
• Platforms maken eigen series (netflix, disney+,…)
• Bingewatching
• Algoritmisering
• Personalisering
• …
Alles heeft een impact
• Kabelabonnement stopzetten
• Reclame doorspoelen
• …
In Darwin termen = surviving of the fittest (aanpassen aan de omgeving)
Schaal = belangrijk
1
,Media-Economie en Mediastructuren
• Zoveel mogelijk kijkers, luisteraars, … bedienen om op deze manier de kosten
te gaan spreiden
• Schaal is belangrijk om de hoge kosten te kunnen opvangen
• Bereiken door bedrijven die andere bedrijven overnemen
o Overnames en fusies
Technologie
• Grote impact
• Manier waarop we content maken verandert
• AI; virtual content creators, drones, …
• Media zijn altijd geconfronteerd geweest met veranderingen en nieuwe
technologieën
Dramatisch (discussie mogelijk, maar de wereld gaat er niet mee naar de stokken)
• Jobs verdwijnen
• Telefoon is de vroegere krant
• Media is heeft een invloedrijke rol
Een goede publieke omroep is ONAFHANKELIJK
Polycrisis
• Media zit in een polycrisis: niet één crisis maar meerdere crisissen
• Rekening houden met zowel positieve als negatieve uitdagingen
• Oplossingen zoeken
SITUERING OPLEIDINGSONDERDEEL
• Kennis en inzicht in media-economische kenmerken van mediamarkten (BE)
• Analytische vaardigheden om concrete marktsituaties te evalueren
o Begrip van en inzicht in werking media-industrie essentiële vaardigheid
voor communicatiewetenschappers, mediaspecialisten of
communicatieprofessionals
• Aangewezen om actualiteit (media, politiek, economisch) te volgen
• Mogelijkheid tot verdere specialisatie in Ma (cf. Businessmodellen voor Digitale
Media of Technologie- en Innovatiebeleid)
2
, Media-Economie en Mediastructuren
WAT IS MEDIA-ECONOMIE?
AFBAKENING: MEDIA & ECONOMIE
Afbakening media?
• Als wij denken aan media dan denken we aan de mediaproducten, de
mediadiensten
• Media-economie: centreert zich achter de schermen
• De productie, distributie en consumentie van content
• Onstaan in de VS, door commercialisering later pas overgewaaid naar
Europa
Afbakening economie?
• Economie = de relatie tussen vraag en aanbod
AFBAKENING: MEDIA-ECONOMIE
• Combinatie van mediastudies en economie
• Toepassen van economische theorieën,
concepten en principes om werking media-industrie/bedrijven/producten te
verklaren
• Begrijpen welke invloed financieel-economische krachten/structuren op
media-industrie/bedrijven/producten uitoefenen
• Meer pragmatisch
• Sterk gelinkt aan politieke economie van de communicatie
• Media als ruilwaarde: niet altijd met geld, ook met aandacht betalen
WETENSCHAP VAN DE SCHAARSTE
• Hoe zetten mediabedrijven hun schaarse middelen op efficiënte wijze in om
aan de vraag naar mediaproducten tegemoet te komen?
• Gebruik van productiefactoren
o Arbeid: creatief en zakelijk talent (‘people business’)
o Grondstoffen: materieel of immaterieel
o Kapitaal: via eigenaars, investeerders of beursgang
Contradictie: schaarste in tijden van overvloed
• Media-economie ook gekenmerkt door overvloed
• Gigantische toename van aanbod (content en platformen)
• En toch: schaarste, niet overvloed, creëert waarde
• Niet langer technologische schaarste, wel kunstmatige schaarste
o Strategieën om schaarste te creëren
• Maar: tijd consument blijft schaars. Mediabedrijven moeten aandacht (en
tijd) van de consument winnen om economische waarde te creëren
3
Economie
en
Media-
structuren
Prof. Dr. Tom Evens
,Media-Economie en Mediastructuren
LES 1: ALGEMENE INTRODUCTIE
INLEIDING
Iedereen komt dagelijks in contact met media
• Iedereen denkt het goed te kennen
• Vroeger: kranten, televisie, gedrukte media
• Nu: veel uitgebreider, een industrie in volle veranderingen
• Wereldwijde globale platformen: Google, meta, Tiktok, …
o Deze bedrijven beheersen ook de meeste reclame-inkomsten
ACTUELE UITDAGINGEN
Reclame-inkomsten
• Eerste belangrijke pijler van media
Gebruikersinkomsten
• Tweede belangrijke pijler van media
• Wij, die betalen om bepaalde diensten te gebruiken
o Vb: Spotify, Netflix, …
Onze media is een aandacht economie
PROBLEEM
= onze aandacht verschuift naar internationale mediaplatformen en gaat steeds
verder van de klassieke, online, lokale media
Er wordt aan de alarmbel getrokken, omdat die impact van de mondiale bedrijven
zeer groot is.
Nieuwe economische logica
• Platforms maken eigen series (netflix, disney+,…)
• Bingewatching
• Algoritmisering
• Personalisering
• …
Alles heeft een impact
• Kabelabonnement stopzetten
• Reclame doorspoelen
• …
In Darwin termen = surviving of the fittest (aanpassen aan de omgeving)
Schaal = belangrijk
1
,Media-Economie en Mediastructuren
• Zoveel mogelijk kijkers, luisteraars, … bedienen om op deze manier de kosten
te gaan spreiden
• Schaal is belangrijk om de hoge kosten te kunnen opvangen
• Bereiken door bedrijven die andere bedrijven overnemen
o Overnames en fusies
Technologie
• Grote impact
• Manier waarop we content maken verandert
• AI; virtual content creators, drones, …
• Media zijn altijd geconfronteerd geweest met veranderingen en nieuwe
technologieën
Dramatisch (discussie mogelijk, maar de wereld gaat er niet mee naar de stokken)
• Jobs verdwijnen
• Telefoon is de vroegere krant
• Media is heeft een invloedrijke rol
Een goede publieke omroep is ONAFHANKELIJK
Polycrisis
• Media zit in een polycrisis: niet één crisis maar meerdere crisissen
• Rekening houden met zowel positieve als negatieve uitdagingen
• Oplossingen zoeken
SITUERING OPLEIDINGSONDERDEEL
• Kennis en inzicht in media-economische kenmerken van mediamarkten (BE)
• Analytische vaardigheden om concrete marktsituaties te evalueren
o Begrip van en inzicht in werking media-industrie essentiële vaardigheid
voor communicatiewetenschappers, mediaspecialisten of
communicatieprofessionals
• Aangewezen om actualiteit (media, politiek, economisch) te volgen
• Mogelijkheid tot verdere specialisatie in Ma (cf. Businessmodellen voor Digitale
Media of Technologie- en Innovatiebeleid)
2
, Media-Economie en Mediastructuren
WAT IS MEDIA-ECONOMIE?
AFBAKENING: MEDIA & ECONOMIE
Afbakening media?
• Als wij denken aan media dan denken we aan de mediaproducten, de
mediadiensten
• Media-economie: centreert zich achter de schermen
• De productie, distributie en consumentie van content
• Onstaan in de VS, door commercialisering later pas overgewaaid naar
Europa
Afbakening economie?
• Economie = de relatie tussen vraag en aanbod
AFBAKENING: MEDIA-ECONOMIE
• Combinatie van mediastudies en economie
• Toepassen van economische theorieën,
concepten en principes om werking media-industrie/bedrijven/producten te
verklaren
• Begrijpen welke invloed financieel-economische krachten/structuren op
media-industrie/bedrijven/producten uitoefenen
• Meer pragmatisch
• Sterk gelinkt aan politieke economie van de communicatie
• Media als ruilwaarde: niet altijd met geld, ook met aandacht betalen
WETENSCHAP VAN DE SCHAARSTE
• Hoe zetten mediabedrijven hun schaarse middelen op efficiënte wijze in om
aan de vraag naar mediaproducten tegemoet te komen?
• Gebruik van productiefactoren
o Arbeid: creatief en zakelijk talent (‘people business’)
o Grondstoffen: materieel of immaterieel
o Kapitaal: via eigenaars, investeerders of beursgang
Contradictie: schaarste in tijden van overvloed
• Media-economie ook gekenmerkt door overvloed
• Gigantische toename van aanbod (content en platformen)
• En toch: schaarste, niet overvloed, creëert waarde
• Niet langer technologische schaarste, wel kunstmatige schaarste
o Strategieën om schaarste te creëren
• Maar: tijd consument blijft schaars. Mediabedrijven moeten aandacht (en
tijd) van de consument winnen om economische waarde te creëren
3