Samenvatting In dialoog met kinderen | Arteveldehogeschool | 2025/26

In dialoog met kinderen

In dialoog met kinderen met hun diverse behoeften

Wat is dialoog?

Dialoog = een soort gesprek à focus op inhoud + zorg relatie +
respectvolle context

Kwadrant van gesprekssoorten =>




2 assen :

- Mate van samenwerken / overtreffen
- Mate van interactie : eenrichtingsverkeer / tweerichtingsverkeer

4 gesprekssoorten :

- Toespraak : 1 persoon aan woord, samenwerken + andere verder
brengen ( wat is goed / wat niet )
- Tirade : 1 persoon aan woord, wil andere overtreffen, veel emotie,
overtuigen jouw gelijk
- Debat : 2 personen aan woord, andere overtreffen, ik heb gelijk,
inspelen wat andere zegt
- Dialoog : 2 personen aan woord, samenwerken + andere verder
brengen ( onderzoekgesprek hoe doen + hoe voel je erbij
)

Basisbehoefte stimuleren door dialoog

=> dialoog -> positieve relatie opbouwen + kinderen stimuleren groeien -
> elk kind andere basisbehoeften -> communicatie moet hierop
afgestemd worden

Dialoog heeft invloed op :

- Dialoog à pedagogisch model (-> basisbehoeften)
- Dialoog à zelfbeeld
- Dialoog à (intrinsieke) motivatie

,=> dialoog + taal afstemmen basisbehoeften kind -> empathische
houding startpunt + sensitief en responsief omgaan

Fundamenten voor een positieve dialoog + relatie : waarderen +
vertrouwen

Belang positieve relatie

=> basis positieve relatie = goed dialoog

5 essentiële elementen voor goed dialoog :

- Gelijkwaardigheid : leerkracht en leerling moeten gelijkwaardige
gesprekspartners zijn -> kind wordt serieus genomen +
gerespecteerd in zijn gevoelens / gedachten / meningen
- Authenticiteit : iemand gedraagt zich zoals hij / zij is ->
congruentie tussen gevoelens en gedrag / tussen denken en doen
- Acceptatie : andere persoon met mening + gevoelens aanvaarden
-> meer acceptatie meer veiligheid + warmte relatie
- Empathie : verplaatsen in gevoelens van de andere zonder
oordelen
- Ontvankelijkheid : beide moeten in staat zijn in dialoog te treden

Positieve relatie => goed functioneerde leerling + effectief onderwijs +
optimale leeropbrengsten

5 kenmerken positieve relatie :

- Zich veilig voelen
- Durven tonen dat hij / zij een probleem heeft + sneller hulp
aanvaarden
- Beter relativeren + plaatsen probleem niet goed wordt
aangepakt
- Loyaliteit tonen
- Minder acceptatiegrens lkr. blijven aftasten

3 componenten relatie lkr. - lln. :

- Individuele kenmerken van lkr. / lln. : geslacht, persoonlijkheid,
gevoelens, ...
- Interactie tussen lkr. en lln. : aspecten positieve relatie hoe
voldaan
- Externe invloeden : schoolstructuur, maatschappelijke
gebeurtenissen, ...

Kinderen met hechte band met leerkracht => meer plezier op school +
beter overeenkomen klasgenoten

=> nood positieve relatie neemt niet af bij ouder worden

, => overgangsfase zeer bepalend (bv. Vriendschappen onder druk ->
veiligheid + geborgenheid lkr. nodig)

Positieve relatie = goede voorspeller soort gedrag lln. stellen latere leeftijd

Waarderend communiceren = essentieel

Plaats dialoog binnen positieve relatie

Mogelijkheid tot communicatie + begrip ontstaat als

=> oog hebben persoon + onvoorwaardelijk accepteren + vertrouwen
bieden

Waarderen + vertrouwen als fundamenten voor positieve relatie en
dialoog

2 fundamenten :

- Waarderen : onvoorwaardelijk accepteren van kind als persoon +
tonen werkelijke belangstelling + positieve communicatiewijze +
constructieve feedback
- Vertrouwen : in kind geloven + laten ervaren -> veilige omgeving
creëren + jezelf tonen, empathie tonen

Waardering + vertrouwen tonen in onze dialoog met kinderen

Opvoedingsstijlen + invloed op dialoog

Opvoeding -> interactie tussen opvoeder en kind

Kwadrant van opvoedingsstijlen =>




4 opvoedingsstijlen :

- Aansturende stijl : lkr. stuurt gedrag + stelt grenzen + werken
warme band + geeft aan welk gedrag verlangd wordt,