Micro-economie
1 Het marktmechanisme van vraag en aanbod
1.1 Markten en concurrentie
Marktvormen:
- Volkomen concurrentie (veel aanbieders en veel verkopers, waardoor ze geen prijs
kunnen zetten),
- Monopolie (1 aanbieder, prijszetter),
- Oligopolie (paar grote aanbieders)
- Monopolistische concurrentie (veel aanbieders maar ieder met een verschillend
product, waardoor ze toch kunnen zorgen voor merktrouw)
Markt kan sterk gereguleerd zijn of minder gereguleerd.
1.2 De vraag
1.2.1 De determinanten van de individuele vraag
Prijs P:
P ↑: Qd ↓ (= quantity demanded) wet van de vraag
Prijs van verwante producten:
Substitutiegoederen vervangen elkaar (appel, peer) Pa ↑ → Qa ↓ → Qb ↑
Examenvraag: Innovatieve vervanging:
vb. als er staking is van nmbs en je moet naar de les kan je de les laten opnemen
vb. als je op de luchthaven moet geraken kan je al in bxl overnachten
Complementaire goederen zorgen voor een aanvulling op elkaar (printer, inkt)
Pa ↑ → Qa ↓ → Qb ↓
Inkomen Y
Normaal goed Y ↑→ Qd ↑
Inferieur goed (auto – bus tickets) Y ↑→ ↓Qd
Smaak en preferenties
Houd je ervan dan consumeer je veel of als het in de mode en in reclame is zal je ook
meer consumeren
Omvang en samenstelling van de bevolking
Vb. vergrijzing dan Qd ↑ van verzorgingsproducten
Verwachtingen
Als men verwacht dat de prijs van een goed gaat stijgen dat gaat de Qd ↑ want nog snel
voorraad aanslaan.
,1.2.2 Het vraagschema en de vraagcurve
Ceteris Paribus-conditie: alle andere determinanten dan prijs worden aangenomen
ongewijzigd te blijven.
Verschuiving LANGS de curve: verandering van P
wijziging gevraagde hoeveelheid (Qd ¿
Verschuiving VAN de curve: verandering van andere determinanten
wijziging vraag
1.2.3 Van individuele vraag naar marktvraag
Optellen individuele vraag van consumenten
1.3 Het aanbod
1.3.1 De determinanten van het individuele aanbod
Prijs P:
Pn ↑ : Qs ↑ (= quantity supplied) Wet van het aanbod
Want productie wordt meer winstgevend
Prijs van verwante producten:
Winstgevendheid andere goederen in producti
Meer produceren van meest winstgevende
Bijproducten
Aanbod schapenvlees omhoog dan aanbod wol omhoog
Productiekosten
Als prijs van input omhoog gaat dan zakt de aangeboden hoeveelheid
, Technologie
Door vooruitgang gaan K zakken dus kan Qa↑
Natuurrampen en sociale normen
Als er een natuurramp is die de oogst vernield, gaat er minder aangeboden worden. Als
er regels i.v.m. milieu worden opgelegd, gaat men minder aanbieden.
Verwachtingen
Als men verwacht dat prijs zal stijgen zal men nu minder aanbieden, later meer.
Aantal aanbieders ( marktaanbod)
Minder bedrijven dan minder marktaanbod
1.3.2 Het aanbodschema en de aanbodcurve
Ook ceteris paribus
Verschuiving LANGS de curve: verandering van P
wijziging aangeboden hoeveelheid
Verschuiving VAN de curve: verandering van andere determinanten
wijziging aanbod
1.3.3 Van individueel aanbod naar marktaanbod
Optellen individueel aanbod van aanbieders
, 1.4 Analyse van vraag en aanbod
Bij het marktevenwicht wordt de markt geruimd.
= De kopers hebben gekocht wat ze wilden tegen een prijs die ze wilden, de verkopers
hebben verkocht wat ze wilden tegen de prijs die ze wilden.
Handelingen van koper en verkoper hebben markt automatisch in evenwicht gebracht.
1.5 Verandering van marktevenwicht
In andere determinanten en:
? Vraag of aanbod
? In welke richting
? Waar zit het nieuwe evenwichtspunt
+ p.44-46
2 Elasticiteit: theorie en toepassingen
2.1 Inleiding en definitie
Elasticiteit is een maat voor gevoeligheid van gevraagde/ aangeboden hoeveelheid voor
wijziging in determinanten.
2.2 De prijselasticiteit van de vraag
2.2.1 Definitie en berekening
∆ Qd Qd 2−Qd 1
Qd Qd 1
E DP = =
∆P P 2−P 1
P P1
Als > 1 Elastische vraag = Qd verandert sterk op veranderingen in P
Als < 1 Inelastische vraag = Qd verandert zwak op veranderingen in P
1 Het marktmechanisme van vraag en aanbod
1.1 Markten en concurrentie
Marktvormen:
- Volkomen concurrentie (veel aanbieders en veel verkopers, waardoor ze geen prijs
kunnen zetten),
- Monopolie (1 aanbieder, prijszetter),
- Oligopolie (paar grote aanbieders)
- Monopolistische concurrentie (veel aanbieders maar ieder met een verschillend
product, waardoor ze toch kunnen zorgen voor merktrouw)
Markt kan sterk gereguleerd zijn of minder gereguleerd.
1.2 De vraag
1.2.1 De determinanten van de individuele vraag
Prijs P:
P ↑: Qd ↓ (= quantity demanded) wet van de vraag
Prijs van verwante producten:
Substitutiegoederen vervangen elkaar (appel, peer) Pa ↑ → Qa ↓ → Qb ↑
Examenvraag: Innovatieve vervanging:
vb. als er staking is van nmbs en je moet naar de les kan je de les laten opnemen
vb. als je op de luchthaven moet geraken kan je al in bxl overnachten
Complementaire goederen zorgen voor een aanvulling op elkaar (printer, inkt)
Pa ↑ → Qa ↓ → Qb ↓
Inkomen Y
Normaal goed Y ↑→ Qd ↑
Inferieur goed (auto – bus tickets) Y ↑→ ↓Qd
Smaak en preferenties
Houd je ervan dan consumeer je veel of als het in de mode en in reclame is zal je ook
meer consumeren
Omvang en samenstelling van de bevolking
Vb. vergrijzing dan Qd ↑ van verzorgingsproducten
Verwachtingen
Als men verwacht dat de prijs van een goed gaat stijgen dat gaat de Qd ↑ want nog snel
voorraad aanslaan.
,1.2.2 Het vraagschema en de vraagcurve
Ceteris Paribus-conditie: alle andere determinanten dan prijs worden aangenomen
ongewijzigd te blijven.
Verschuiving LANGS de curve: verandering van P
wijziging gevraagde hoeveelheid (Qd ¿
Verschuiving VAN de curve: verandering van andere determinanten
wijziging vraag
1.2.3 Van individuele vraag naar marktvraag
Optellen individuele vraag van consumenten
1.3 Het aanbod
1.3.1 De determinanten van het individuele aanbod
Prijs P:
Pn ↑ : Qs ↑ (= quantity supplied) Wet van het aanbod
Want productie wordt meer winstgevend
Prijs van verwante producten:
Winstgevendheid andere goederen in producti
Meer produceren van meest winstgevende
Bijproducten
Aanbod schapenvlees omhoog dan aanbod wol omhoog
Productiekosten
Als prijs van input omhoog gaat dan zakt de aangeboden hoeveelheid
, Technologie
Door vooruitgang gaan K zakken dus kan Qa↑
Natuurrampen en sociale normen
Als er een natuurramp is die de oogst vernield, gaat er minder aangeboden worden. Als
er regels i.v.m. milieu worden opgelegd, gaat men minder aanbieden.
Verwachtingen
Als men verwacht dat prijs zal stijgen zal men nu minder aanbieden, later meer.
Aantal aanbieders ( marktaanbod)
Minder bedrijven dan minder marktaanbod
1.3.2 Het aanbodschema en de aanbodcurve
Ook ceteris paribus
Verschuiving LANGS de curve: verandering van P
wijziging aangeboden hoeveelheid
Verschuiving VAN de curve: verandering van andere determinanten
wijziging aanbod
1.3.3 Van individueel aanbod naar marktaanbod
Optellen individueel aanbod van aanbieders
, 1.4 Analyse van vraag en aanbod
Bij het marktevenwicht wordt de markt geruimd.
= De kopers hebben gekocht wat ze wilden tegen een prijs die ze wilden, de verkopers
hebben verkocht wat ze wilden tegen de prijs die ze wilden.
Handelingen van koper en verkoper hebben markt automatisch in evenwicht gebracht.
1.5 Verandering van marktevenwicht
In andere determinanten en:
? Vraag of aanbod
? In welke richting
? Waar zit het nieuwe evenwichtspunt
+ p.44-46
2 Elasticiteit: theorie en toepassingen
2.1 Inleiding en definitie
Elasticiteit is een maat voor gevoeligheid van gevraagde/ aangeboden hoeveelheid voor
wijziging in determinanten.
2.2 De prijselasticiteit van de vraag
2.2.1 Definitie en berekening
∆ Qd Qd 2−Qd 1
Qd Qd 1
E DP = =
∆P P 2−P 1
P P1
Als > 1 Elastische vraag = Qd verandert sterk op veranderingen in P
Als < 1 Inelastische vraag = Qd verandert zwak op veranderingen in P
