SAMENVATTING Digital Business Technologies
DEEL 1: Business Technology Foundations
1.1) Introductie OLOD
Dubbeleffect: (steeds toenemende) snelheid van verandering + disruptieve innovatie
- Disruptieve innovatie = vorm van innovatie die nieuwe markten en waardeketens
doet ontstaan die uiteindelijk bestaande markten en waardeketens verstoren
waardoor vooraanstaande bedrijven, producten en diensten weggedrukt kunnen
worden
Versnelling x disruptie = explosieve cocktail versterkend effect met grotere schokgolf
De steeds snellere ontwikkelingen op vlak van ICT (Information and Communication
Technology) en nieuwe media ondernemers moeten AGILE zijn: Adapt en Adopt
Wees een trendwatcher die een "antenne voor verandering" heeft, die het tijdig opmerkt, om
vervolgens agile te reageren:
Je volgt nieuwe technologie
Spot consumententrends
Monitort de concurrentie
1.2) Het Business ICT landschap
Bouwstenen ICT (lagen):
Hardware: De bedrijfstoepassingen van je bedrijf zullen ergens in een datacenter op
servers draaien die met elkaar gekoppeld zijn via een netwerk en hun gegevens
opslaan op opslagsystemen (storage).
o Rack server = Een rack is de technische kast waar je de servers in
monteert. Rack servers zijn servers bedoeld voor montage in een rack. Het zijn
"platte dozen" met de server elektronica die in een rack vastgeschroefd
worden.
o Blade server = Miniatuur server die je als een inplugbaar doosjes kunt
inschuiven in een master module die typisch zo'n 16 tal van die
minatuurservers kan bevatten. De master module zit vastgeschroefd in de rack.
Wisselen van zo'n module is super eenvoudig: gewoon uittrekken/inpluggen
o Virtuele server = Je kunt op een server software draaien die server hardware
simuleert in software - een "hypervisor". Op zo'n gesimuleerde server, een
virtuele server dus, kun je gewoon je operating systeem en bijkomende
software op installeren. Die software heeft niet door op een virtuele server te
zitten. Dan kun je bijvoorbeeld op 1 fysieke server een tiental virtuele servers
draaien waardoor je geld, ruimte en energieverbruik bespaart.
o Routers = “netwerkdozen” die verstand hebben van het “de juiste weg”
opsturen van gegevens. Zij zorgen ervoor dat je gegevens door het internet de
, juiste bestemming bereiken via de beste weg. Vergelijking met GPS
routeplanner: kortste of snelste weg uitrekenen
o Switches = “netwerkdozen” die binnen een gebouw gebruikt worden om veel
toestellen op het hoofdnetwerk aan te sluiten. Die toestellen kunnen IP
telefoons zijn, PC's, camera’s, printers, desktops, wireless access points, ...
Operating Systeem: Op die servers draait een besturingssysteem dat specifiek voor
servers bedoeld is. Verschil met desktop OS:
o Enkel de systeembeheerder werkt er rechtstreeks op, dus een fancy grafische
interface is geen prioriteit. Vaak heb je zelfs geen grafische interface en beheert
men de server via commandolijn instructies.
o Een “server operating system” mag niet “crashen”. Men laat alle overbodige
componenten weg die op een server niet vereist zijn.
o Een “server operating system” moet veilig zijn tegen hackers. Door enkel de
minimaal vereiste software te voorzien (hoe minder software erop, hoe minder
kansen voor een hacker om een zwak punt te vinden in die software) en de
rechten goed in te stellen.
o Vaak zijn robuustheid verhogende maatregelen genomen, zoals een cluster
van 2 servers: als één server uitvalt, neemt het andere operating system op de
andere server over.
Middleware: Tussen het operating systeem en de toepassingen die je draait zijn
hulpsoftwares nodig die door die toepassingssoftware gebruikt wordt. Bijvoorbeeld een
databank en webserver en een applicatieserver die ten dienste staan van een ERP
systeem. softwarelaag bovenop het operating systeem die diensten aanbiedt ten
behoeve van de noden van andere software. Een eindgebruiker komt normaliter dus
niet in contact met middleware, het zijn enkel andere toepassingen die werken met die
middleware.
o Web servers = software die het mogelijk maakt websites op een server te
plaatsen.
o Web applications servers = transacties die gebeuren achter een webserver
zoals resultaat van opzoeking weergeven, adresgegeven van klant
wegschrijven in databank, ...
o Databank servers: maken het mogelijk databanken aan te bieden, meestal
aan andere toepassingen die een databank nodig hebben.
o Authentication server = middleware service die logins en identiteitscontroles
afhandelt.
o Natural Language Processing (NLP) middleware: Tekstanalyse,
sentimentanalyse, automatische vertaling.
o Computer Vision: Objectherkenning, gezichtsdetectie, OCR (tekst herkennen
uit beelden).
o Speech Services: Spraak-naar-tekst, tekst-naar-spraak.
o Conversational AI: Chatbots en virtuele assistenten.
Applications of toepassingen: Dit zijn de toepassingen die je in je bedrijf wenst te
gebruiken. Een mail systeem, een document management systeem, workflow om je
dossierbehandeling beter op te volgen, ERP (enterprise resource planning), CRM
(customer relationship management), SCM (supply chain management), e-commerce
systeem...
o Transactionele toepassingen: Een ERP, CRM, misschien ook een POS
(Point of Sales system) en een web winkel
, o Collaboratieve toepassingen: mailsysteem, document beheers systeem,
dossier workflow, instant messaging (chat, conferenties,
aanwezigheidsindicator), video conferencing ,...
o Decision support toepassingen of Business Intelligence: doe iets met de
data uit de andere systemen om door analyse betere beslissingen te nemen
Ondersteunende functies:
Security: In deze gevaarlijke wereld dient iedere laag beschermd te worden: Zorgen
dat je fysiek niet het datacenter in kunt komen tot bij hardware, en ook niet via het
netwerk dankzij firewalls. Inlog beveiliging en wel doordachte rechten op het operating
systeem. Rollen gebaseerde toegang tot data en toepassingen. Antivirus, antispam,...
Availability & Business Continuity: Het analyseren van de impact van uitval van ICT
componenten, en de maatregelen die je neemt om te vermijden dat je bedrijf in zijn
geheel uitvalt. Vaak voert men kritische zaken in 2-voud uit, op verschillende locaties.
System Monitoring & Management: Wie of wat beheert de informaticasystemen ?
Wanneer is die nodig (ook weekend, ook nacht ?). Je wil zeker niet voorhebben dat
een systeem defect raakt en het ICT team dit niet tijdig opmerkt.
o Automatische monitoring omgeving opzetten
o Werkend ICT administrator team
Service Management: Hoe ga je om met vragen van gebruikers om iets te wijzigen,
om een incident of probleem op te lossen. Hoe organiseer je dat ?
Waarom Datacenter beter is dan lokaaltje in eigen gebouw:
- Blussysteem dat niet op water, schuim of bluspoeder gebaseerd is maar op inert
gas
- Gesofisticeerde toegangscontrole met 24/7 toegang
- Redundant netwerk: Datacenters hebben meerdere netwerkpaden naar de
buitenwereld
- Redundante voeding: Als de netspanning uitvalt nemen batterijen even over en
start vervolgens een dieselgroep op
- Koelsystemen: rack die zijn koude lucht via een rooster vanonder de valse vloer
aanzuigt en de hete lucht via kokers in het plafond afvoert
- Monitoring: Datacenters hebben monitoring infrstructuur die alarm geeft als een
systeem het begeeft
- Locaties met laag risico op natuurrampen
1.3) Cloud computing
Traditionele aanpak/on-premise = houdt een bedrijf zelf (of uitbesteed) een datacenter aan,
met de servers en opslag vereist voor alle bedrijfstoepassingen. Hardware en software zijn in
eigendom (of geleased) door het bedrijf. Uitbating gebeurt door het IT personeel van het
bedrijf, en vaak roept men de hulp in van externe bedrijven indien de kennis ontbreekt..
DEEL 1: Business Technology Foundations
1.1) Introductie OLOD
Dubbeleffect: (steeds toenemende) snelheid van verandering + disruptieve innovatie
- Disruptieve innovatie = vorm van innovatie die nieuwe markten en waardeketens
doet ontstaan die uiteindelijk bestaande markten en waardeketens verstoren
waardoor vooraanstaande bedrijven, producten en diensten weggedrukt kunnen
worden
Versnelling x disruptie = explosieve cocktail versterkend effect met grotere schokgolf
De steeds snellere ontwikkelingen op vlak van ICT (Information and Communication
Technology) en nieuwe media ondernemers moeten AGILE zijn: Adapt en Adopt
Wees een trendwatcher die een "antenne voor verandering" heeft, die het tijdig opmerkt, om
vervolgens agile te reageren:
Je volgt nieuwe technologie
Spot consumententrends
Monitort de concurrentie
1.2) Het Business ICT landschap
Bouwstenen ICT (lagen):
Hardware: De bedrijfstoepassingen van je bedrijf zullen ergens in een datacenter op
servers draaien die met elkaar gekoppeld zijn via een netwerk en hun gegevens
opslaan op opslagsystemen (storage).
o Rack server = Een rack is de technische kast waar je de servers in
monteert. Rack servers zijn servers bedoeld voor montage in een rack. Het zijn
"platte dozen" met de server elektronica die in een rack vastgeschroefd
worden.
o Blade server = Miniatuur server die je als een inplugbaar doosjes kunt
inschuiven in een master module die typisch zo'n 16 tal van die
minatuurservers kan bevatten. De master module zit vastgeschroefd in de rack.
Wisselen van zo'n module is super eenvoudig: gewoon uittrekken/inpluggen
o Virtuele server = Je kunt op een server software draaien die server hardware
simuleert in software - een "hypervisor". Op zo'n gesimuleerde server, een
virtuele server dus, kun je gewoon je operating systeem en bijkomende
software op installeren. Die software heeft niet door op een virtuele server te
zitten. Dan kun je bijvoorbeeld op 1 fysieke server een tiental virtuele servers
draaien waardoor je geld, ruimte en energieverbruik bespaart.
o Routers = “netwerkdozen” die verstand hebben van het “de juiste weg”
opsturen van gegevens. Zij zorgen ervoor dat je gegevens door het internet de
, juiste bestemming bereiken via de beste weg. Vergelijking met GPS
routeplanner: kortste of snelste weg uitrekenen
o Switches = “netwerkdozen” die binnen een gebouw gebruikt worden om veel
toestellen op het hoofdnetwerk aan te sluiten. Die toestellen kunnen IP
telefoons zijn, PC's, camera’s, printers, desktops, wireless access points, ...
Operating Systeem: Op die servers draait een besturingssysteem dat specifiek voor
servers bedoeld is. Verschil met desktop OS:
o Enkel de systeembeheerder werkt er rechtstreeks op, dus een fancy grafische
interface is geen prioriteit. Vaak heb je zelfs geen grafische interface en beheert
men de server via commandolijn instructies.
o Een “server operating system” mag niet “crashen”. Men laat alle overbodige
componenten weg die op een server niet vereist zijn.
o Een “server operating system” moet veilig zijn tegen hackers. Door enkel de
minimaal vereiste software te voorzien (hoe minder software erop, hoe minder
kansen voor een hacker om een zwak punt te vinden in die software) en de
rechten goed in te stellen.
o Vaak zijn robuustheid verhogende maatregelen genomen, zoals een cluster
van 2 servers: als één server uitvalt, neemt het andere operating system op de
andere server over.
Middleware: Tussen het operating systeem en de toepassingen die je draait zijn
hulpsoftwares nodig die door die toepassingssoftware gebruikt wordt. Bijvoorbeeld een
databank en webserver en een applicatieserver die ten dienste staan van een ERP
systeem. softwarelaag bovenop het operating systeem die diensten aanbiedt ten
behoeve van de noden van andere software. Een eindgebruiker komt normaliter dus
niet in contact met middleware, het zijn enkel andere toepassingen die werken met die
middleware.
o Web servers = software die het mogelijk maakt websites op een server te
plaatsen.
o Web applications servers = transacties die gebeuren achter een webserver
zoals resultaat van opzoeking weergeven, adresgegeven van klant
wegschrijven in databank, ...
o Databank servers: maken het mogelijk databanken aan te bieden, meestal
aan andere toepassingen die een databank nodig hebben.
o Authentication server = middleware service die logins en identiteitscontroles
afhandelt.
o Natural Language Processing (NLP) middleware: Tekstanalyse,
sentimentanalyse, automatische vertaling.
o Computer Vision: Objectherkenning, gezichtsdetectie, OCR (tekst herkennen
uit beelden).
o Speech Services: Spraak-naar-tekst, tekst-naar-spraak.
o Conversational AI: Chatbots en virtuele assistenten.
Applications of toepassingen: Dit zijn de toepassingen die je in je bedrijf wenst te
gebruiken. Een mail systeem, een document management systeem, workflow om je
dossierbehandeling beter op te volgen, ERP (enterprise resource planning), CRM
(customer relationship management), SCM (supply chain management), e-commerce
systeem...
o Transactionele toepassingen: Een ERP, CRM, misschien ook een POS
(Point of Sales system) en een web winkel
, o Collaboratieve toepassingen: mailsysteem, document beheers systeem,
dossier workflow, instant messaging (chat, conferenties,
aanwezigheidsindicator), video conferencing ,...
o Decision support toepassingen of Business Intelligence: doe iets met de
data uit de andere systemen om door analyse betere beslissingen te nemen
Ondersteunende functies:
Security: In deze gevaarlijke wereld dient iedere laag beschermd te worden: Zorgen
dat je fysiek niet het datacenter in kunt komen tot bij hardware, en ook niet via het
netwerk dankzij firewalls. Inlog beveiliging en wel doordachte rechten op het operating
systeem. Rollen gebaseerde toegang tot data en toepassingen. Antivirus, antispam,...
Availability & Business Continuity: Het analyseren van de impact van uitval van ICT
componenten, en de maatregelen die je neemt om te vermijden dat je bedrijf in zijn
geheel uitvalt. Vaak voert men kritische zaken in 2-voud uit, op verschillende locaties.
System Monitoring & Management: Wie of wat beheert de informaticasystemen ?
Wanneer is die nodig (ook weekend, ook nacht ?). Je wil zeker niet voorhebben dat
een systeem defect raakt en het ICT team dit niet tijdig opmerkt.
o Automatische monitoring omgeving opzetten
o Werkend ICT administrator team
Service Management: Hoe ga je om met vragen van gebruikers om iets te wijzigen,
om een incident of probleem op te lossen. Hoe organiseer je dat ?
Waarom Datacenter beter is dan lokaaltje in eigen gebouw:
- Blussysteem dat niet op water, schuim of bluspoeder gebaseerd is maar op inert
gas
- Gesofisticeerde toegangscontrole met 24/7 toegang
- Redundant netwerk: Datacenters hebben meerdere netwerkpaden naar de
buitenwereld
- Redundante voeding: Als de netspanning uitvalt nemen batterijen even over en
start vervolgens een dieselgroep op
- Koelsystemen: rack die zijn koude lucht via een rooster vanonder de valse vloer
aanzuigt en de hete lucht via kokers in het plafond afvoert
- Monitoring: Datacenters hebben monitoring infrstructuur die alarm geeft als een
systeem het begeeft
- Locaties met laag risico op natuurrampen
1.3) Cloud computing
Traditionele aanpak/on-premise = houdt een bedrijf zelf (of uitbesteed) een datacenter aan,
met de servers en opslag vereist voor alle bedrijfstoepassingen. Hardware en software zijn in
eigendom (of geleased) door het bedrijf. Uitbating gebeurt door het IT personeel van het
bedrijf, en vaak roept men de hulp in van externe bedrijven indien de kennis ontbreekt..
