Algemene Chemie: Samenvatting om te Slagen

Algemene chemie


Hoofdstuk 2 : structuurmodel van de
materie


Materie= alles wat massa heeft

 voorwerpen bestaan uit materie




Zuivere stof

 Bestaat uit één soort moleculen of één soort
roosterstructuur.
 Heeft stofeigenschappen (fysische constanten):
o smeltpunt, kookpunt, massadichtheid,
brekingsindex, …
 Deze eigenschappen zijn constant voor een zuivere
stof.
Bv. water kookt bij 100°C (bij 1013 hPa).

Mengsel

 Bevat meerdere stoffen (componenten).
 Stofeigenschappen zijn niet constant.
Bv. zeewater kookpunt stijgt met meer zout.

2. Soorten mengsels

Indeling 1: Grootte van de deeltjes

1) Homogeen mengsel (oplossing)

 Componenten niet zichtbaar, volledig gemengd.
 Deeltjes < 10⁻⁹ m.
 Één fase.
 Grootste component = oplosmiddel.

2) Colloïdaal mengsel

 Tussen homogeen en heterogeen.
 Deeltjes: 10⁻⁹ m – 10⁻⁷ m.
 Voorbeeld: melk (vet in water).

3) Heterogeen mengsel

,  Componenten zichtbaar.
 Deeltjes > 10⁻⁷ m.

Indeling 2: Heterogene mengsels per aggregatietoestand

 Grove mengsels: vast + vast
 Suspensie: vaste stof in vloeistof
 Emulsie: vloeistof in vloeistof
 Nevel: vloeistof in gas
 Rook: vaste stof in gas
 Schuim: gas in vloeistof

Emulsies ontmengen spontaan (bv. olie en
water).

3. Scheidingstechnieken

Ken het principe goed → komt vaak in labo’s + examenvragen.

Techniek Werkt op basis van Kort uitgelegd
Manueel
zichtbare verschillen Component met hand verwijderen
scheiden
Zeven deeltjesgrootte Grote deeltjes blijven op zeef
Filtreren deeltjesgrootte Residu ↔ filtraat
Niet-mengbare vloeistoffen laten
Decanteren massadichtheid
ontmengen
massadichtheid via
Centrifugeren Zware componenten naar buiten
kracht
Extraheren oplosbaarheid Opgeloste stof uit mengsel halen
Adsorberen aantrekkingskracht Stof bindt aan vast adsorbens
Laagste kookpunt verdampt eerst →
Destilleren kookpunt
destillaat


4. Zuivere stoffen: moleculen, atomen, elementen

 Molecule = vaste groep atomen met vaste verhouding.
 Roosterstructuur = atomen/ionen in rangschikking zonder afzonderlijke moleculen.

Enkelvoudige stof

 Slechts 1 element.
o Bv. O₂, N₂, S₈, Fe, C (diamant of grafiet)

Samengestelde stof

 Meerdere elementen chemisch verbonden.
o Bv. H₂O, NaCl, CO₂

5. Chemisch tekenschrift

Elementen

,  Symbool = hoofdletter + eventueel kleine letter.
Bv. Na, Cl, Fe, H.
 Zie p8-9 vr gekende elementen

Brutoformule

 Geeft welke elementen en hoeveel ervan aanwezig zijn.
 Bij roosterstructuren = verhoudingsformule (kleinst mogelijke verhouding).

Voorbeeld

 NaCl = 1 Na : 1 Cl
 Ca₃(PO₄)₂ = 3 Ca, 2 P, 8 O

Coëfficiënt vs. index

 Index = klein getal → hoort bij element.
H₂O = 2 H-atomen, 1 O.
 Coëfficiënt = grote getal vóór formule.
3 H₂O = 3 watermoleculen.

6. Formules van enkelvoudige stoffen

1) Atomaire vorm / rooster

 Schrijf enkel het symbool
He, Ne, Fe, C (diamant, grafiet)

2) Moleculaire elementen

 Xₙ waarbij n = aantal atomen.
 Naam = Grieks telwoord + elementnaam.

Formul Systematische Triviale
e naam naam
zuurstofga
O₂ dizuurstof
s
O₃ trizuurstof ozon
waterstofg
H₂ diwaterstof
as
N₂ distikstof stikstofgas
S₈ octazwavel zwavel
P₄ tetrafosfor gele fosfor


7. Formules van samengestelde stoffen

 Algemene vorm: XₙYₘZₚ ...
 Haakjes bij groepen die herhaald worden.

Voorbeelden:

 Ca₃(PO₄)₂ → rooster: 3 Ca, 2 P, 8 O

, brutoformule zegt niks over structuur , bv; ethanol en dimethylener beide C₂H₆O ,
maar verschillende eigenschappen.




Hoofdstuk 3 : atoombouw


Samenstelling en symbolische voorstelling van een atoom

Deeljes in een atoom

Symbo Ladin Mass
Deeltje Plaats
ol g a
Proton p⁺ +1 1 u in de kern
Neutro
n⁰ 0 1 u in de kern
n
Elektro in de
e⁻ -1 ~0
n elektronenwolk

Kern = protonen + neutronen → nucleonen
Elektronen = rond de kern

Belangrijk:

Tabel III: Karakteristieken van de elementaire deeltjes.


elementair afkorting massa relatieve lading relatieve
deeltje massa lading

atoomkern proton p+ 1,673.10-27 kg 1,0 + 1,602.10-19 C +1
∅= 10-15 m
neutron n0 1,675.10-27 kg 1,0 0 0


elektronenwolk elektron e- 9,110.10-31 kg 0,0 - 1,602.10-19 C -1
∅= 10-10 m




 Atoomnummer (Z) = aantal protonen
→ bepaalt welk element het is
(bv. Li heeft altijd 3 p⁺ → Z = 3)
 Massagetal (A) = aantal nucleonen (= p + n)
 Aantal neutronen = A – Z
 Isotopen = zelfde Z maar ander A
→ dus zelfde aantal protonen, verschillend aantal neutronen.
 Aantal elektronen bepaalt de lading van element.

Ionvorming