ZAKENRECHT
Valentijn-Edmond R. Vanhoorne
,INHOUDSOPGAVE
DEEL I INLEIDING ............................................................................................................... 1
HOOFDSTUK 1. WAT IS ZAKENRECHT OF GOEDERENRECHT ................................................... 1
1.1 SITUERING............................................................................................................................. 1
1.2 OMSCHRIJVING...................................................................................................................... 1
1.2.1 Onstaan? ............................................................................................................................ 1
1.2.2 Objectief recht ó Subjectief recht ................................................................................... 1
1.2.3 Subjectieve zakelijke rechten ............................................................................................ 1
1.3 UITSLUITING ......................................................................................................................... 2
1.3.1 Extrapatrimoniale rechten ................................................................................................. 2
1.3.2 Verbintenissen- en vorderingsrechten............................................................................... 2
1.3.3 Intellectuele rechten .......................................................................................................... 2
DEEL II INDELING DER GOEDEREN .............................................................................. 3
HOOFDSTUK 1. INDELING DER GOEDEREN ............................................................................... 3
1.1 TERMINOLOGIE ..................................................................................................................... 3
1.1.1 Goederen ........................................................................................................................... 3
1.1.2 Voorwerpen....................................................................................................................... 3
1.1.3 Lichamelijke voorwerpen versus onlichamelijke voorwerpen. ........................................ 3
1.1.4 Vruchten en opbrengsten .................................................................................................. 4
1.2 VERSCHILLENDE CATEGORIEËN ............................................................................................ 5
1.2.1 Goederen of Geen goederen.............................................................................................. 5
1.2.2 Goederen in en buiten de handel ....................................................................................... 5
1.2.3 Gemene voorwerpen (res communes) .............................................................................. 5
1.2.4 Goederen die aan iemand of aan niemand toebehoren ..................................................... 6
1.2.5 Eigendomstheorie gevonden, verborgen en niet-opgehaalde goederen ............................ 7
1.2.6 Publieke en private goederen ............................................................................................ 9
1.2.7 Verbruikbare goederen.................................................................................................... 12
1.2.8 Vervangbare en niet-vervangbare goederen ................................................................... 13
1.2.9 Soortgoederen (genera) en bepaalde goederen (species) ................................................ 14
1.2.10 Roerend versus onroerende goederen ........................................................................... 15
,DEEL III ZAKELIJKE RECHTEN: PRINCIPES ............................................................ 29
HOOFDSTUK 1. ZAKELIJKE RECHTEN..................................................................................... 29
1.1 BEGRIP ................................................................................................................................ 29
1.1.1 Obligatoir recht ............................................................................................................... 29
1.1.2 Zakelijk recht .................................................................................................................. 29
1.2 KENMERKEN ZAKENRECHT ................................................................................................. 30
1.2.1 Volgrecht en recht van voorrang..................................................................................... 30
1.2.2 Absolute werking ............................................................................................................ 32
HOOFDSTUK 2. VERWERVING VAN ZAKELIJKE RECHTEN...................................................... 33
2.1 AFGELEID EN OORSPRONKELIJK .......................................................................................... 33
2.2 BEZIT EN VERJARING ........................................................................................................... 33
2.2.1 Animus en corpus of detentie ......................................................................................... 33
2.2.2 Deugdelijk ....................................................................................................................... 35
2.2.3 Rechtsbescherming ......................................................................................................... 35
2.2.4 Roerende goederen.......................................................................................................... 36
2.2.5 Onroerende goederen ...................................................................................................... 37
2.3 REMEDIES ........................................................................................................................... 38
2.3.1 Eigendomsvordering ....................................................................................................... 38
2.3.2 Bezitsvordering ............................................................................................................... 38
2.4 NATREKKING ...................................................................................................................... 39
2.4.1 Roerende natrekking ....................................................................................................... 39
2.4.2 Onroerende natrekking.................................................................................................... 39
DEEL IV DE ZAKELIJKE HOOFDRECHTEN ............................................................... 40
HOOFDSTUK 1. EIGENDOM...................................................................................................... 40
1.1 ALGEMEEN .......................................................................................................................... 40
1.1.1 Historische context.......................................................................................................... 40
1.1.2 Definitie .......................................................................................................................... 40
1.1.3 Bestanddelen ................................................................................................................... 40
1.2 OMVANG EIGENDOMSRECHT ............................................................................................... 41
1.2.1 Beschermd recht.............................................................................................................. 41
, 1.2.2 Beperkingen opgelegd door de overheid ........................................................................ 42
1.2.3 Beperkingen opgelegd door de overheid, of die tussen particulieren zijn afgesproken . 42
1.2.4 Afbakening van onroerende eigendom ........................................................................... 44
1.2.5 Schending of niet?........................................................................................................... 45
HOOFDSTUK 2. VRUCHTGEBRUIK ........................................................................................... 46
2.1 OMSCHRIJVING EN KENMERKEN .......................................................................................... 46
2.1.1 Kenmerken ...................................................................................................................... 46
2.1.2 Duur ................................................................................................................................ 46
2.2 AANWAS GEMEENSCHAPPELIJK OF GEMEENSCHAPPELIJK VRUCHTGEBRUIK ........................ 47
2.3 OVERDRACHT EN WAARDERING .......................................................................................... 47
2.3.1 Waardering ...................................................................................................................... 47
2.3.2 Voorwerp ........................................................................................................................ 48
2.3.3 Geen onverdeeldheid ...................................................................................................... 48
2.4 VESTIGING .......................................................................................................................... 50
2.4.1 Door de wet ..................................................................................................................... 50
2.4.2 Door een titel................................................................................................................... 50
2.4.3 Door verkrijgende verjaring ............................................................................................ 50
2.5 AFBAKENING....................................................................................................................... 50
2.6 RECHTEN EN PLICHTEN ....................................................................................................... 52
2.6.1 Plichten vruchtgebruiker bij ontstaan/aanvraag van vruchtgebruik................................ 52
2.6.2 Rechten en Plichten vruchtgebruiker bij uitoefening van vruchtgebruik ....................... 52
2.7 EINDE OF TENIETGEDAAN .................................................................................................... 56
2.7.1 Einde van vruchtgebruik ................................................................................................. 56
2.7.2 Einde van vruchtgebruik – bijzondere gevallen.............................................................. 56
HOOFDSTUK 3. ERFPACHT ...................................................................................................... 57
3.1 DEFENITIE – HISTORISCH ..................................................................................................... 57
3.2 TOEPASSINGEN .................................................................................................................... 57
3.3 KENMERKEN ....................................................................................................................... 58
3.3.1 Wettelijk kader ................................................................................................................ 58
3.3.2 Titularis ........................................................................................................................... 58
3.3.3 Voorwerp ........................................................................................................................ 58
3.3.4 Duur ................................................................................................................................ 58
Valentijn-Edmond R. Vanhoorne
,INHOUDSOPGAVE
DEEL I INLEIDING ............................................................................................................... 1
HOOFDSTUK 1. WAT IS ZAKENRECHT OF GOEDERENRECHT ................................................... 1
1.1 SITUERING............................................................................................................................. 1
1.2 OMSCHRIJVING...................................................................................................................... 1
1.2.1 Onstaan? ............................................................................................................................ 1
1.2.2 Objectief recht ó Subjectief recht ................................................................................... 1
1.2.3 Subjectieve zakelijke rechten ............................................................................................ 1
1.3 UITSLUITING ......................................................................................................................... 2
1.3.1 Extrapatrimoniale rechten ................................................................................................. 2
1.3.2 Verbintenissen- en vorderingsrechten............................................................................... 2
1.3.3 Intellectuele rechten .......................................................................................................... 2
DEEL II INDELING DER GOEDEREN .............................................................................. 3
HOOFDSTUK 1. INDELING DER GOEDEREN ............................................................................... 3
1.1 TERMINOLOGIE ..................................................................................................................... 3
1.1.1 Goederen ........................................................................................................................... 3
1.1.2 Voorwerpen....................................................................................................................... 3
1.1.3 Lichamelijke voorwerpen versus onlichamelijke voorwerpen. ........................................ 3
1.1.4 Vruchten en opbrengsten .................................................................................................. 4
1.2 VERSCHILLENDE CATEGORIEËN ............................................................................................ 5
1.2.1 Goederen of Geen goederen.............................................................................................. 5
1.2.2 Goederen in en buiten de handel ....................................................................................... 5
1.2.3 Gemene voorwerpen (res communes) .............................................................................. 5
1.2.4 Goederen die aan iemand of aan niemand toebehoren ..................................................... 6
1.2.5 Eigendomstheorie gevonden, verborgen en niet-opgehaalde goederen ............................ 7
1.2.6 Publieke en private goederen ............................................................................................ 9
1.2.7 Verbruikbare goederen.................................................................................................... 12
1.2.8 Vervangbare en niet-vervangbare goederen ................................................................... 13
1.2.9 Soortgoederen (genera) en bepaalde goederen (species) ................................................ 14
1.2.10 Roerend versus onroerende goederen ........................................................................... 15
,DEEL III ZAKELIJKE RECHTEN: PRINCIPES ............................................................ 29
HOOFDSTUK 1. ZAKELIJKE RECHTEN..................................................................................... 29
1.1 BEGRIP ................................................................................................................................ 29
1.1.1 Obligatoir recht ............................................................................................................... 29
1.1.2 Zakelijk recht .................................................................................................................. 29
1.2 KENMERKEN ZAKENRECHT ................................................................................................. 30
1.2.1 Volgrecht en recht van voorrang..................................................................................... 30
1.2.2 Absolute werking ............................................................................................................ 32
HOOFDSTUK 2. VERWERVING VAN ZAKELIJKE RECHTEN...................................................... 33
2.1 AFGELEID EN OORSPRONKELIJK .......................................................................................... 33
2.2 BEZIT EN VERJARING ........................................................................................................... 33
2.2.1 Animus en corpus of detentie ......................................................................................... 33
2.2.2 Deugdelijk ....................................................................................................................... 35
2.2.3 Rechtsbescherming ......................................................................................................... 35
2.2.4 Roerende goederen.......................................................................................................... 36
2.2.5 Onroerende goederen ...................................................................................................... 37
2.3 REMEDIES ........................................................................................................................... 38
2.3.1 Eigendomsvordering ....................................................................................................... 38
2.3.2 Bezitsvordering ............................................................................................................... 38
2.4 NATREKKING ...................................................................................................................... 39
2.4.1 Roerende natrekking ....................................................................................................... 39
2.4.2 Onroerende natrekking.................................................................................................... 39
DEEL IV DE ZAKELIJKE HOOFDRECHTEN ............................................................... 40
HOOFDSTUK 1. EIGENDOM...................................................................................................... 40
1.1 ALGEMEEN .......................................................................................................................... 40
1.1.1 Historische context.......................................................................................................... 40
1.1.2 Definitie .......................................................................................................................... 40
1.1.3 Bestanddelen ................................................................................................................... 40
1.2 OMVANG EIGENDOMSRECHT ............................................................................................... 41
1.2.1 Beschermd recht.............................................................................................................. 41
, 1.2.2 Beperkingen opgelegd door de overheid ........................................................................ 42
1.2.3 Beperkingen opgelegd door de overheid, of die tussen particulieren zijn afgesproken . 42
1.2.4 Afbakening van onroerende eigendom ........................................................................... 44
1.2.5 Schending of niet?........................................................................................................... 45
HOOFDSTUK 2. VRUCHTGEBRUIK ........................................................................................... 46
2.1 OMSCHRIJVING EN KENMERKEN .......................................................................................... 46
2.1.1 Kenmerken ...................................................................................................................... 46
2.1.2 Duur ................................................................................................................................ 46
2.2 AANWAS GEMEENSCHAPPELIJK OF GEMEENSCHAPPELIJK VRUCHTGEBRUIK ........................ 47
2.3 OVERDRACHT EN WAARDERING .......................................................................................... 47
2.3.1 Waardering ...................................................................................................................... 47
2.3.2 Voorwerp ........................................................................................................................ 48
2.3.3 Geen onverdeeldheid ...................................................................................................... 48
2.4 VESTIGING .......................................................................................................................... 50
2.4.1 Door de wet ..................................................................................................................... 50
2.4.2 Door een titel................................................................................................................... 50
2.4.3 Door verkrijgende verjaring ............................................................................................ 50
2.5 AFBAKENING....................................................................................................................... 50
2.6 RECHTEN EN PLICHTEN ....................................................................................................... 52
2.6.1 Plichten vruchtgebruiker bij ontstaan/aanvraag van vruchtgebruik................................ 52
2.6.2 Rechten en Plichten vruchtgebruiker bij uitoefening van vruchtgebruik ....................... 52
2.7 EINDE OF TENIETGEDAAN .................................................................................................... 56
2.7.1 Einde van vruchtgebruik ................................................................................................. 56
2.7.2 Einde van vruchtgebruik – bijzondere gevallen.............................................................. 56
HOOFDSTUK 3. ERFPACHT ...................................................................................................... 57
3.1 DEFENITIE – HISTORISCH ..................................................................................................... 57
3.2 TOEPASSINGEN .................................................................................................................... 57
3.3 KENMERKEN ....................................................................................................................... 58
3.3.1 Wettelijk kader ................................................................................................................ 58
3.3.2 Titularis ........................................................................................................................... 58
3.3.3 Voorwerp ........................................................................................................................ 58
3.3.4 Duur ................................................................................................................................ 58