ONDERZOEK & KWALITEIT
LES 1 – SAMENVATTING
Openboek examen – alles buiten computer
Teksten op examen = engels
Samenvatten want geen tijd om alles te lezen
WAAROM ONDERZOEK & KWALITEIT IN BACHELOR VROEDKUNDE?
Continu vragen stellen als je bezig met onderzoek – stilstaan bij zaken
Theoretisch – administratief antwoord
= het staat in het beroeps – en opleidingsprofiel van de vroedvrouw
DLR 10 = evidence based zorg
= vroedvrouw verleent een op evidentie gebaseerde zorg door het integreren van nieuwe
wetenschappelijke inzichten en door participatie aan praktijkgericht wetenschappelijk
onderzoek
Evidecne based zorg = werken op basis van evidence/wetenschappelijk onderzoek
DLR 11 = kwaliteitsvolle zorg
= vroedvrouw verleent autonoom professionele, kwalitatief hoogstaande en veilige zorg
Ontwikkelt visie met betrekking tot bewaken en bevorderen van kwaliteit van de
zorg en draagt bij tot implementeren van innovaties
WAT IS EVIDENCE – BASED ZORG?
Wat is EPB?
= werken met informatie die gebaseerd is op klinisch bewijs en op persoonlijke expertise
Tegelijkertijd zorgen dat dit aansluit bij waarden en voorkeuren van patiënt,
anders is het bewijs niet veel waard
Door klinisch bewijs af te wegen tegenover wat patiënt belangrijk vindt -> samen
zitten en bepalen wat beste zorg is voor patiënt
Waarom moeten we ons verdiepen in EBP?
= om klinische informatie te onderscheiden van andere informatie
Belangrijk omdat patiënt erop rekent dat ze best mogelijke zorg krijgen
Onderzoek toont aan dat 30-40% van patiënten geen zorg krijgt die gebaseerd is
op wetenschappelijk bewijs, en dat 20-25% van de zorg zelfs schadelijk of onnodig
is
, EBP – EBM
(ebm = evidence based midwifery)
3 poten:
1) Up – to – date en beschikbare resultaten
= de evidentie dat je gaat toepassen
2) Kennis en ervaringen van zorgverlener
3) Wensen, waarden patiënt, cliënt, parturiënte, koppel,…
= rekening houden met wil van ouder MAAR niet direct meegaan met wil van ouders ->
eerst praten en bespreken van bv: gevaren/risico’s
Als het gevaarlijk is niet doen!
Alleen als er eventuele risico’s aan vast hangen eerst bespreken
EMB NODIG OWV MAATSCHAPPELIJKE MINDSHIFT
=> Echte goede antwoord!
1) Verwachting/eis naar kwaliteitsvolle zorg
= juist handelen op juiste manier op juiste ogenblik in juiste omstandigheden vaan juiste
cliënt – correct werken
2) Middelen in gezondheidszorg beperkt -> nood aan efficiënt en effectief
werken
= efficiënt -> gemakkelijke, snelle manier
= effectief -> het doet wat het moet doen, doeltreffend
Niet omdat het efficiënt is, dat het effectief is en omgekeerd
3) Iedereen zegt iets anders, naar wie moet ik luisteren? -> enorme
zorgvariabiliteit zonder onderbouwing -> fouten (veiligheid)
= evidence based zoekt hier een antwoord op
EBM wil een methode aanbieden om aan bovenstaande tegemoet te komen
Een methode om dagelijkse zorgkeuzes op maat van individu wetenschappelijk te
onderbouwen
,WAT HOUDT DE METHODE VAN EVIDENCE BASED PRACTICE IN?
Of…
Waarom is het verwerven van kennis en vaardigheden in het WO van belang voor een
jou, als toekomstige vroedvrouw?
EBM = bottom – up approach
De start is geen klinisch probleem waarvoor geen kant – en – klare oplossing is
- WO zoeken, beoordelen om een specifiek ‘op maat van’ antwoord te bieden
- Vergroten draagvlak
Hetgeen waar je vertrek is een probleem/vraag -> wat moet ik er nu mee doen? =
klinisch probleem
In tegenstelling tot ‘het gebruik/implementeren van wetenschappelijke
onderzoeksresultaten’ = top – down approach
WO sijpelt traag door, weinig draagvlak in praktijk
KANTTEKENING
Is er altijd wetenschappelijk bewijs beschikbaar?
= sommige zaken zijn moeilijk te onderzoeken (ethisch)
Bv: Vaginaal bevallen na sectio? Moeten vrouwen nuchter blijven tijdens de
arbeid? Is een ziekenhuisbevalling veiliger dan een fysiologische thuisbevalling?
Verduidelijking: repeat sectio = bij tweede bevalling ook sectie als eerste bevalling
ook sectio was? -> ander kans op scheur in baarmoeder (heel gevaarlijk voor
baby) – Mag je nog vaginaan bevallen? Wat veel sneller hersteld of moet je
tweede sectio nemen (operatie)?
Ethische kwestie
= is de beschikbare evidentie wel betrouwbaar?
Welke rol spelen patiëntenvoorkeuren?
= evidentie strookt niet altijd met wat patiënten vinden op internet – hoe gaan we hier
mee om?
Kennis en attitude van vroedvrouwen t.o.v. EMB en WO
to do: Lees artikel Toledo: Kennis, attitude en praktijk van Vlaamse vroedvrouwen
ten aanzien van Evidence-Based Practice (EBP) en klinische richtlijnen.
CONCREET: EBP = VIJFSTAPPENMETHODE
1) Klinische probleem vertalen in een (te beantwoorden) beantwoordbare
vraag
, = omzetten naar vraag om zo sneller te gaan zoeken… - niet altijd een probleem
2) Het efficiënt zoeken naar en selecteren van het ‘beste’ WO
= veel voorkomende fout -> bv: kennis over oosten terwijl we in westen zitten
3) Kritisch beoordelen van gevonden evidentie op methodologische
kwaliteit en toepasbaarheid op het specifieke klinisch probleem
= is het koosjer wat ze gedaan hebben?
4) Nemen van een beslissing op grond van beschikbare evidence (= vraag
beantwoorden)
5) Regelmatif evalueren van kwaliteit van dit proces
= kijken als je nog steeds bezig bent over kwestie
(ook nog een zesde -> zie artikel bruce (taak))
SAMENVATTING LES 1 – DEEL 2
STAP 1: HET KLINISCH PROBLEEM VERTALEN IN EEN (TE
BEANTWOORDEN) BEANTWOORDBARE VRAAG
Eerste onderdeel van het EBM vijfstappenmethode
Lijkt allemaal zeer abstract – maar eigenlijk gaat het over de dagelijkse praktijk die we
willen verbeteren/optimaliseren -> onderzoek naar doen
Bv: vroeger babybadje dagelijks, baby werd volledig ingezeept -> nu 1 dag
wachten (huidsmeer (vernix) later intrekken)
(zie klein boekje en op pwp waar in boekje)
De onderzoeksvraag is de centrale drijven van een onderzoek
“the pre – requisitie for evidence – based decision – making the ability to ask the right
question”
= regelmatig teruggaan naar onderzoeksvraag (eigenlijk elke keer als je iets leest), om zo
te blijven bij hetgeen dat je je afvraagt
Het formuleren van een goede vraag is zeer belangrijk!
Vraagt veel tijd en energie
Bepaalt richting van je onderzoek – het soort onderzoek (komen we later op
terug), zorgt voor afbakening – gericht zoeken!
Dit doe je niet in 1, 2, 3
Een vraag maken doe je niet in 1, 2, 3
Aanloop:
LES 1 – SAMENVATTING
Openboek examen – alles buiten computer
Teksten op examen = engels
Samenvatten want geen tijd om alles te lezen
WAAROM ONDERZOEK & KWALITEIT IN BACHELOR VROEDKUNDE?
Continu vragen stellen als je bezig met onderzoek – stilstaan bij zaken
Theoretisch – administratief antwoord
= het staat in het beroeps – en opleidingsprofiel van de vroedvrouw
DLR 10 = evidence based zorg
= vroedvrouw verleent een op evidentie gebaseerde zorg door het integreren van nieuwe
wetenschappelijke inzichten en door participatie aan praktijkgericht wetenschappelijk
onderzoek
Evidecne based zorg = werken op basis van evidence/wetenschappelijk onderzoek
DLR 11 = kwaliteitsvolle zorg
= vroedvrouw verleent autonoom professionele, kwalitatief hoogstaande en veilige zorg
Ontwikkelt visie met betrekking tot bewaken en bevorderen van kwaliteit van de
zorg en draagt bij tot implementeren van innovaties
WAT IS EVIDENCE – BASED ZORG?
Wat is EPB?
= werken met informatie die gebaseerd is op klinisch bewijs en op persoonlijke expertise
Tegelijkertijd zorgen dat dit aansluit bij waarden en voorkeuren van patiënt,
anders is het bewijs niet veel waard
Door klinisch bewijs af te wegen tegenover wat patiënt belangrijk vindt -> samen
zitten en bepalen wat beste zorg is voor patiënt
Waarom moeten we ons verdiepen in EBP?
= om klinische informatie te onderscheiden van andere informatie
Belangrijk omdat patiënt erop rekent dat ze best mogelijke zorg krijgen
Onderzoek toont aan dat 30-40% van patiënten geen zorg krijgt die gebaseerd is
op wetenschappelijk bewijs, en dat 20-25% van de zorg zelfs schadelijk of onnodig
is
, EBP – EBM
(ebm = evidence based midwifery)
3 poten:
1) Up – to – date en beschikbare resultaten
= de evidentie dat je gaat toepassen
2) Kennis en ervaringen van zorgverlener
3) Wensen, waarden patiënt, cliënt, parturiënte, koppel,…
= rekening houden met wil van ouder MAAR niet direct meegaan met wil van ouders ->
eerst praten en bespreken van bv: gevaren/risico’s
Als het gevaarlijk is niet doen!
Alleen als er eventuele risico’s aan vast hangen eerst bespreken
EMB NODIG OWV MAATSCHAPPELIJKE MINDSHIFT
=> Echte goede antwoord!
1) Verwachting/eis naar kwaliteitsvolle zorg
= juist handelen op juiste manier op juiste ogenblik in juiste omstandigheden vaan juiste
cliënt – correct werken
2) Middelen in gezondheidszorg beperkt -> nood aan efficiënt en effectief
werken
= efficiënt -> gemakkelijke, snelle manier
= effectief -> het doet wat het moet doen, doeltreffend
Niet omdat het efficiënt is, dat het effectief is en omgekeerd
3) Iedereen zegt iets anders, naar wie moet ik luisteren? -> enorme
zorgvariabiliteit zonder onderbouwing -> fouten (veiligheid)
= evidence based zoekt hier een antwoord op
EBM wil een methode aanbieden om aan bovenstaande tegemoet te komen
Een methode om dagelijkse zorgkeuzes op maat van individu wetenschappelijk te
onderbouwen
,WAT HOUDT DE METHODE VAN EVIDENCE BASED PRACTICE IN?
Of…
Waarom is het verwerven van kennis en vaardigheden in het WO van belang voor een
jou, als toekomstige vroedvrouw?
EBM = bottom – up approach
De start is geen klinisch probleem waarvoor geen kant – en – klare oplossing is
- WO zoeken, beoordelen om een specifiek ‘op maat van’ antwoord te bieden
- Vergroten draagvlak
Hetgeen waar je vertrek is een probleem/vraag -> wat moet ik er nu mee doen? =
klinisch probleem
In tegenstelling tot ‘het gebruik/implementeren van wetenschappelijke
onderzoeksresultaten’ = top – down approach
WO sijpelt traag door, weinig draagvlak in praktijk
KANTTEKENING
Is er altijd wetenschappelijk bewijs beschikbaar?
= sommige zaken zijn moeilijk te onderzoeken (ethisch)
Bv: Vaginaal bevallen na sectio? Moeten vrouwen nuchter blijven tijdens de
arbeid? Is een ziekenhuisbevalling veiliger dan een fysiologische thuisbevalling?
Verduidelijking: repeat sectio = bij tweede bevalling ook sectie als eerste bevalling
ook sectio was? -> ander kans op scheur in baarmoeder (heel gevaarlijk voor
baby) – Mag je nog vaginaan bevallen? Wat veel sneller hersteld of moet je
tweede sectio nemen (operatie)?
Ethische kwestie
= is de beschikbare evidentie wel betrouwbaar?
Welke rol spelen patiëntenvoorkeuren?
= evidentie strookt niet altijd met wat patiënten vinden op internet – hoe gaan we hier
mee om?
Kennis en attitude van vroedvrouwen t.o.v. EMB en WO
to do: Lees artikel Toledo: Kennis, attitude en praktijk van Vlaamse vroedvrouwen
ten aanzien van Evidence-Based Practice (EBP) en klinische richtlijnen.
CONCREET: EBP = VIJFSTAPPENMETHODE
1) Klinische probleem vertalen in een (te beantwoorden) beantwoordbare
vraag
, = omzetten naar vraag om zo sneller te gaan zoeken… - niet altijd een probleem
2) Het efficiënt zoeken naar en selecteren van het ‘beste’ WO
= veel voorkomende fout -> bv: kennis over oosten terwijl we in westen zitten
3) Kritisch beoordelen van gevonden evidentie op methodologische
kwaliteit en toepasbaarheid op het specifieke klinisch probleem
= is het koosjer wat ze gedaan hebben?
4) Nemen van een beslissing op grond van beschikbare evidence (= vraag
beantwoorden)
5) Regelmatif evalueren van kwaliteit van dit proces
= kijken als je nog steeds bezig bent over kwestie
(ook nog een zesde -> zie artikel bruce (taak))
SAMENVATTING LES 1 – DEEL 2
STAP 1: HET KLINISCH PROBLEEM VERTALEN IN EEN (TE
BEANTWOORDEN) BEANTWOORDBARE VRAAG
Eerste onderdeel van het EBM vijfstappenmethode
Lijkt allemaal zeer abstract – maar eigenlijk gaat het over de dagelijkse praktijk die we
willen verbeteren/optimaliseren -> onderzoek naar doen
Bv: vroeger babybadje dagelijks, baby werd volledig ingezeept -> nu 1 dag
wachten (huidsmeer (vernix) later intrekken)
(zie klein boekje en op pwp waar in boekje)
De onderzoeksvraag is de centrale drijven van een onderzoek
“the pre – requisitie for evidence – based decision – making the ability to ask the right
question”
= regelmatig teruggaan naar onderzoeksvraag (eigenlijk elke keer als je iets leest), om zo
te blijven bij hetgeen dat je je afvraagt
Het formuleren van een goede vraag is zeer belangrijk!
Vraagt veel tijd en energie
Bepaalt richting van je onderzoek – het soort onderzoek (komen we later op
terug), zorgt voor afbakening – gericht zoeken!
Dit doe je niet in 1, 2, 3
Een vraag maken doe je niet in 1, 2, 3
Aanloop:
