Voedingswarenkennis
Het belang van een etiket
Wat zijn de verplichte vermeldingen of de minimum vereisten op een etiket
(examenvraag!!)?
▪ De verkoopsbenaming (vb. koffie en bier, niet Douwe Egberts en Jupiler)
▪ Lijst met ingrediënten
▪ Allergeneninfo
▪ Quid (hoeveelheid procent van iets in het product zit vb. % stukjes fruit in de
confituur)
▪ De inhoud, netto hoeveelheid (in volume, in gewicht/massa)
▪ Datum minimale houdbaarheid
▪ Bewaarvoorschriften (indien van toepassing moeten speciale
bewaaromstandigheden worden vermeld)
▪ Naam en adres van de verantwoordelijke
▪ Land van oorsprong (vooral als het ontbreken van deze informatie de
consument zou kunnen misleiden)
▪ Gebruiksaanwijzing (indien nodig voor een correct gebruik van het product
moet een gebruiksaanwijzing worden opgenomen)
▪ Alcohol – volumegehalte (voor dranken die meer dan 1,2% alcohol bevatten
moet het alcoholgehalte in volumeprocenten worden aangegeven)
▪ Voedingswaardevermelding
▪ Batchnummer of partij-identificatienummer
Wat is het belang van een etiket?
▪ 1. Ingrediëntenlijst: ! In volgorde van voorkomen
▪ 2. Verplichte vermelding van allergenen (in het vet ) en/of geproduceerd op een
productielijn waar allergenen kunnen voorkomen.
▪ 3. Houdbaarheidsdatum
▪ 4. Voedingswaardetabel
▪ 5. Voedingsstoffen
Wat zijn (voedings)additieven (examenvraag!!)?
Zijn stoffen die bewust aan voedingsmiddelen worden toegevoegd om
eigenschappen zoals smaak, kleur, structuur of houdbaarheid te verbeteren. Ze
mogen alleen gebruikt worden als ze veilig zijn beoordeeld en staan meestal
vermeld op het etiket met een E-nummer.
,Wat is het verschil tussen E-nummers en B-nummers (examenvraag!!)?
E-nummers zijn goedgekeurd door Europa (zijn gereglementeerd op Europees
vlak). B-nummers zijn al goedgekeurd door België (door het HGR), maar nog niet
door Europa.
Wat is ADH (Acceptable Daily Intake)?
Aanbevolen dagelijkse hoeveelheid
Wat is NOAEL?
No Observed Adverse Effect Level: maximale hoeveelheid die je kan consumeren
zonder nadelige effecten waar te nemen.
Wat is kruiscontaminatie?
De onbedoelde overbrenging van schadelijke stoffen (zoals allergenen of
bacteriën) van het ene naar het andere product.
Welke soorten allergenen zijn er? (deze moeten vetgedrukt of cursief staan in de
ingrediëntenlijst)
▪ soja
▪ gluten (oa tarwe)
▪ Melk
▪ Aardnoten (pinda)
▪ Weekdieren (mosselen, oesters)
▪ Schaaldieren (garnalen, krab, kreeft)
▪ Slederij
▪ Vis
▪ Eieren
▪ Mosterd
▪ Sesamzaad
▪ Sulfiet of zwaveldioxide
▪ Lupine (bindmiddel)
,Wat is het verschil tussen THT en TGT?
THT (ten minste houdbaar tot) – Een THT-datum staat op producten die niet snel
bederven. Na de THT-datum kan de kwaliteit van het product achteruit gaan,
maar smaakt het meestal nog goed. Je kunt het dan nog wel veilig eten.
TGT (te gebruiken tot) - Een TGT-datum staat op zeer bederfelijke producten. De
TGT-datum is de laatste dag waarop het nog veilig is om het product te eten.
Wat weet je nog over de houdbaarheidsdatum?
Prepare: TGT en yoghurt: THT
Is iets meer dan 18 maanden houdbaar dan moet je enkel het jaartal vermelden
vb. conserven
Is iets maar max 3 maanden houdbaar dan vermeld je vaak enkel de dag en
maand
Waarvoor staat de ‘e’ op een verpakking?
E staat voor estimated: de hoeveelheid van het product in de verpakking
gemiddeld gezien correct is, ondanks dat er kleine variaties kunnen zijn tussen
individuele verpakkingen.
Wat is het batchnummer of identificatienummer?
Dit unieke nummer is belangrijk voor de traceerbaarheid/ kwaliteitscontrole/
voedselveiligheid (recallbeleid) van het product.
Wat is het voedingswaardedeclaratie?
Het etiket moet de voedingswaarde van het product vermelden, / 100g
Welke voedingswaarde staan op een etiket?
▪ Energetische waard
▪ Vetten (waarvan verzadigde vetten)
▪ Eiwitten
▪ koolhydraten
▪ suikers
▪ En zout per 100 gram of 100 ml (Na naar zout x 2,5 en van zout naar Na : 2,5)
, Wat zijn niet-verplichte maar toch vaak voorkomende onderdelen op een etiket?
Vrijwillige voedingsclaims, vrijwillige informatie over herkomst of productie,
milieu- of duurzaamheidssymbolen, prijzen of onderscheidingen, barcodes.
Wat is een voedingsclaim?
Dit gaat over het product zelf, verwijst naar de samenstelling van het
voedingsmiddel en benadrukt bepaalde gunstige kenmerken met betrekking tot
de hoeveelheid v/e voedingsstof die het product bevat of niet bevat. vb. vezelrijk
Wat is een gezondheidsclaim?
Bepaalde invloed op de consument, verband tussen levensmiddel en gezondheid.
Het gaat een stap verder dan een voedingsclaim door te suggereren dat het
product een bepaald effect heeft op de gezondheid van de consument vb.
cholesterolverlagend
Wat is het GDA?
Guidelines Daily Amount (dagelijkse voedingsrichtlijnen): vermeldt het
caloriegehalte en gram van enkele VS (meestal suiker, vet, verzadigd vet en
natrium) per portie product,% verhouding tot de GDA.
= Geen individuele aanbevelingen = geen onderscheid geslacht = geen
onderscheid leeftijd = max. waarde niet het doel dat men moet behalen
Wat is de nutri-score?
Deze score wordt bepaald door + (= eiwitten, vezels, fruit, noten, groenten) en –
(energie, suikers, verzadigde vetten, zout) eigenschappen van het product.
Wat zijn light producten?
Dit zijn producten die 1/3 minde vetten, suikers of kcal bevatten tov het normale
product. Het is een alternatief maar niet persé gezonder. Je mag dus vb ook maar
max 0,5l cola light innemen.
Wat zijn zoetstoffen?
2 soorten: chemische en natuurlijke zoetstoffen.
Intensieve (natuurlijke) zoetstoffen: zijn veel zoeter dan suiker
Het belang van een etiket
Wat zijn de verplichte vermeldingen of de minimum vereisten op een etiket
(examenvraag!!)?
▪ De verkoopsbenaming (vb. koffie en bier, niet Douwe Egberts en Jupiler)
▪ Lijst met ingrediënten
▪ Allergeneninfo
▪ Quid (hoeveelheid procent van iets in het product zit vb. % stukjes fruit in de
confituur)
▪ De inhoud, netto hoeveelheid (in volume, in gewicht/massa)
▪ Datum minimale houdbaarheid
▪ Bewaarvoorschriften (indien van toepassing moeten speciale
bewaaromstandigheden worden vermeld)
▪ Naam en adres van de verantwoordelijke
▪ Land van oorsprong (vooral als het ontbreken van deze informatie de
consument zou kunnen misleiden)
▪ Gebruiksaanwijzing (indien nodig voor een correct gebruik van het product
moet een gebruiksaanwijzing worden opgenomen)
▪ Alcohol – volumegehalte (voor dranken die meer dan 1,2% alcohol bevatten
moet het alcoholgehalte in volumeprocenten worden aangegeven)
▪ Voedingswaardevermelding
▪ Batchnummer of partij-identificatienummer
Wat is het belang van een etiket?
▪ 1. Ingrediëntenlijst: ! In volgorde van voorkomen
▪ 2. Verplichte vermelding van allergenen (in het vet ) en/of geproduceerd op een
productielijn waar allergenen kunnen voorkomen.
▪ 3. Houdbaarheidsdatum
▪ 4. Voedingswaardetabel
▪ 5. Voedingsstoffen
Wat zijn (voedings)additieven (examenvraag!!)?
Zijn stoffen die bewust aan voedingsmiddelen worden toegevoegd om
eigenschappen zoals smaak, kleur, structuur of houdbaarheid te verbeteren. Ze
mogen alleen gebruikt worden als ze veilig zijn beoordeeld en staan meestal
vermeld op het etiket met een E-nummer.
,Wat is het verschil tussen E-nummers en B-nummers (examenvraag!!)?
E-nummers zijn goedgekeurd door Europa (zijn gereglementeerd op Europees
vlak). B-nummers zijn al goedgekeurd door België (door het HGR), maar nog niet
door Europa.
Wat is ADH (Acceptable Daily Intake)?
Aanbevolen dagelijkse hoeveelheid
Wat is NOAEL?
No Observed Adverse Effect Level: maximale hoeveelheid die je kan consumeren
zonder nadelige effecten waar te nemen.
Wat is kruiscontaminatie?
De onbedoelde overbrenging van schadelijke stoffen (zoals allergenen of
bacteriën) van het ene naar het andere product.
Welke soorten allergenen zijn er? (deze moeten vetgedrukt of cursief staan in de
ingrediëntenlijst)
▪ soja
▪ gluten (oa tarwe)
▪ Melk
▪ Aardnoten (pinda)
▪ Weekdieren (mosselen, oesters)
▪ Schaaldieren (garnalen, krab, kreeft)
▪ Slederij
▪ Vis
▪ Eieren
▪ Mosterd
▪ Sesamzaad
▪ Sulfiet of zwaveldioxide
▪ Lupine (bindmiddel)
,Wat is het verschil tussen THT en TGT?
THT (ten minste houdbaar tot) – Een THT-datum staat op producten die niet snel
bederven. Na de THT-datum kan de kwaliteit van het product achteruit gaan,
maar smaakt het meestal nog goed. Je kunt het dan nog wel veilig eten.
TGT (te gebruiken tot) - Een TGT-datum staat op zeer bederfelijke producten. De
TGT-datum is de laatste dag waarop het nog veilig is om het product te eten.
Wat weet je nog over de houdbaarheidsdatum?
Prepare: TGT en yoghurt: THT
Is iets meer dan 18 maanden houdbaar dan moet je enkel het jaartal vermelden
vb. conserven
Is iets maar max 3 maanden houdbaar dan vermeld je vaak enkel de dag en
maand
Waarvoor staat de ‘e’ op een verpakking?
E staat voor estimated: de hoeveelheid van het product in de verpakking
gemiddeld gezien correct is, ondanks dat er kleine variaties kunnen zijn tussen
individuele verpakkingen.
Wat is het batchnummer of identificatienummer?
Dit unieke nummer is belangrijk voor de traceerbaarheid/ kwaliteitscontrole/
voedselveiligheid (recallbeleid) van het product.
Wat is het voedingswaardedeclaratie?
Het etiket moet de voedingswaarde van het product vermelden, / 100g
Welke voedingswaarde staan op een etiket?
▪ Energetische waard
▪ Vetten (waarvan verzadigde vetten)
▪ Eiwitten
▪ koolhydraten
▪ suikers
▪ En zout per 100 gram of 100 ml (Na naar zout x 2,5 en van zout naar Na : 2,5)
, Wat zijn niet-verplichte maar toch vaak voorkomende onderdelen op een etiket?
Vrijwillige voedingsclaims, vrijwillige informatie over herkomst of productie,
milieu- of duurzaamheidssymbolen, prijzen of onderscheidingen, barcodes.
Wat is een voedingsclaim?
Dit gaat over het product zelf, verwijst naar de samenstelling van het
voedingsmiddel en benadrukt bepaalde gunstige kenmerken met betrekking tot
de hoeveelheid v/e voedingsstof die het product bevat of niet bevat. vb. vezelrijk
Wat is een gezondheidsclaim?
Bepaalde invloed op de consument, verband tussen levensmiddel en gezondheid.
Het gaat een stap verder dan een voedingsclaim door te suggereren dat het
product een bepaald effect heeft op de gezondheid van de consument vb.
cholesterolverlagend
Wat is het GDA?
Guidelines Daily Amount (dagelijkse voedingsrichtlijnen): vermeldt het
caloriegehalte en gram van enkele VS (meestal suiker, vet, verzadigd vet en
natrium) per portie product,% verhouding tot de GDA.
= Geen individuele aanbevelingen = geen onderscheid geslacht = geen
onderscheid leeftijd = max. waarde niet het doel dat men moet behalen
Wat is de nutri-score?
Deze score wordt bepaald door + (= eiwitten, vezels, fruit, noten, groenten) en –
(energie, suikers, verzadigde vetten, zout) eigenschappen van het product.
Wat zijn light producten?
Dit zijn producten die 1/3 minde vetten, suikers of kcal bevatten tov het normale
product. Het is een alternatief maar niet persé gezonder. Je mag dus vb ook maar
max 0,5l cola light innemen.
Wat zijn zoetstoffen?
2 soorten: chemische en natuurlijke zoetstoffen.
Intensieve (natuurlijke) zoetstoffen: zijn veel zoeter dan suiker
