Vrije Universiteit Brussel
Samenvatting Bedrijfsfinanciering
• Hoofdstuk 1, 5, 6, 7 & 8 gaan over algemene principes en financieringsbeslissingen
• Hoofdstuk 9, 10, 11 & 12 gaan over investeringsbeslissingen
• Hoofdstuk 14 gaat over capital structure, meer bepaald leverage
1 The role and objective of financial management
Vragen die financiële managers hebben:
• Investeringsbeslissing: gaat een bepaalde investering succesvol zijn (activa,
capital budgetting)?
• Financieringsbeslissing: vanwaar komt het geld om de investering te financieren
(passiva, capital structure)?
• Dividendbeslissing: hoe moet de cashflow verdeeld worden? Wat is het beste
dividendbeleid (resultatenrekening)?
1.1 Cash flow generation proces
1.2 Shareholder wealth maximizing
Waarde heeft te maken met de toekomst: een bedrijf wil de present value (𝑃𝑉, actuele
waarde) van verwachte toekomstige cash flows maximaliseren.
Elke beslissing verbetert:
• De verwachte hoeveelheid
• De verwachte timing (wanneer krijg je ze?)
• Het verwachte risico
Bv: je verwacht dat je hoge huur zal krijgen van een huis → bereid er meer voor te betalen
Het gaat om shareholder wealth maximization, niet om winstmaximalisatie!
→ Dat is boekhoudkundig (statisch in de tijd, geen risico)
→ Streef een goeie cash flow na!
Academiejaar 2025-2026 1
,Vrije Universiteit Brussel
1.3 Bedrijfsstructuur
• Aandeelhouders kiezen bestuurders
• Bestuurders maken strategische
keuzes
• Bestuurders stellen management aan
o + controleren op beslissingen
die waarde van aandelen
maximaliseren
• Management is dagelijks bestuur
Deze separatie kan mogelijks problemen opleveren (agency-probleem):
Het management kan zijn eigen welzijn maximaliseren i.p.v. die van shareholders
• On-the-job voordelen: privéjet, chique bedrijfsauto, luxebureau, …
o Niet per se slecht als het een voordeel is voor het bedrijf (bv sneller
en meer contracten sluiten), maar vaak overbodig
• Empire building: CEO wil vooral omzetmaximalisatie → zo groot mogelijk
worden om in the picture te komen
Enkele oplossingen hiervoor:
• Management incentives (‘stock options’): optie om aandeel aan vaste prijs te
kopen → incentive om beurskoers te laten ↗
• Monitor de performance via audits: externe firma inhuren om management te
controleren
• Complexe organisatiestructuur meerdere managers om macht te verdelen
• Protective covenants (capital rationing): toelating van bestuurders (‘the board’)
nodig bij beslissingen boven bepaald budget (macht beperken)
→ kost allemaal geld… (agency costs)
1.4 Actoren
Hoofd = Chief financial o]icer, met daaronder:
• Controller: hoofd van de boekhouding (fiscaal, accounting aspect)
• Treasurer: ‘interne bankier’ (cash flows, financing)
o Investeringen, financiering, …
o Deze cursus gaat hierover
Academiejaar 2025-2026 2
,Vrije Universiteit Brussel
5 The Time Value of Money
Een euro vandaag is meer waard dan een euro morgen → de euro kan worden
geïnvesteerd om een rendement te bekomen
5.1 Types interest
1. Simple interest: de interest wordt enkel betaald op het beginbedrag → lineair
Stel: je investeert €100 met een interest i van 10%:
Jaar 1: 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) = 110
Jaar 2: 𝐹𝑉" = 100 + (100 × 10%) + (100 × 10%) = 120
𝐹𝑉" = 100 × (1 + 10% + 10%) = 120
Jaar n: 𝑭𝑽𝒏 = 𝑷𝑽𝟎 (𝟏 + 𝒏 × 𝒊)
2. Compound (samengestelde) interest: de interest wordt betaald op het beginbedrag
én het bekomen interestbedrag dat nog niet is uitgekeerd → exponentieel
Stel: je investeert €100 met een interest i van 10%:
Jaar 1: 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) = 110
Jaar 2 : 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) + (100 × 10%) + (100 × 10% × 10%) = 121
𝐹𝑉" = 100 × (1 + 10% + 10% + 10%" ) = 121
Jaar n: 𝑭𝑽𝒏 = 𝑷𝑽𝟎 (𝟏 + 𝒊)𝒏
We definiëren 𝐹𝑉𝐼𝐹%,' = (1 + 𝑖)' (future value interest factor) → tabel 1
𝑭𝑽
Uit dezelfde formule: 𝑷𝑽𝟎 = (𝟏,𝒊)𝒏
!
We definiëren 𝑃𝑉𝐼𝐹%,' = (!,%)" (present value interest factor) → tabel 2
5.1.1 Compound interest met meerdere uitkeringen per jaar
𝑚 = aantal keer dat interest wordt uitgekeerd (per jaar)
𝑛 = aantal jaren
1%
Stel: op een jaar krijg je 5% interest (𝑖'/0 = 5%), en 𝑚 = 2 → 𝑖 = "
= 2,5%
𝑖'/0 '0
𝐹𝑉' = 𝑃𝑉3 91 + :
𝑚
𝐹𝑉'
𝑃𝑉3 = '0
𝑖
;1 + '/0
𝑚 <
De e]ectieve jaarlijkse interestvoet is:
𝑖'/0 0
1 + 𝑖455 = 91 + :
𝑚
→ dit bedrag ligt hoger: de interest die nog niet werd uitgekeerd (want opgespaard
tot einde van het jaar) genereert nog een rendement!
Academiejaar 2025-2026 3
, Vrije Universiteit Brussel
5.2 Annuïteiten
Bij een annuïteit wordt jaarlijks/per periode een bepaald bedrag, de payment (𝑃𝑀𝑇),
geïnvesteerd voor een bepaalde tijdsperiode
• Ordinaire annuiteit: de 𝑃𝑀𝑇 vindt plaats op het einde van elke periode (dus 𝑃𝑀𝑇!
pas op tijdstip 1)
• Annuity due: de 𝑃𝑀𝑇 vindt plaats op het begin van elke periode (dus 𝑃𝑀𝑇! op
tijdstip 0)
5.2.1 FV & PV van een ordinaire annuïteit
Stel: PMT = $1000; i = 6%; n = 3
𝐹𝑉𝐴𝑁6 = 1000 × (1 + 6%)" + 1000 × (1 + 6%)! + 1000 × (1 + 6%)3
𝐹𝑉𝐴𝑁6 = 1000 × [(1 + 6%)" + (1 + 6%)! + (1 + 6%)3 ]
(!,%)" 7!
𝑭𝑽𝑨𝑵𝒏 = 𝑃𝑀𝑇 × = 𝑷𝑴𝑻 × 𝑭𝑽𝑰𝑭𝑨𝒊,𝒏 → tabel 3
%
Stel: PMT = $1000; i = 6%; n = 5
!333 !333 !333 '(
𝑃𝑉𝐴𝑁3 = ⋯ + (!,8%)# + (!,8%)$ + (!,8%)% maak gebruik van 𝑃𝑉& = (*+,)! !
1000 1000 1000
𝑃𝑉𝐴𝑁3 = 1000 × J… + + + L
(1 + 6%)6 (1 + 6%)" (1 + 6%)!
%
!7(%./)"
𝑷𝑽𝑨𝑵𝟎 = 𝑃𝑀𝑇 × %
= 𝑷𝑴𝑻 × 𝑷𝑽𝑰𝑭𝑨𝒊,𝒏 → tabel 4
Perpetuïteit = eeuwigdurende annuïteit: jaarlijkse betaling die nooit stopt
𝑃𝑀𝑇
𝑃𝑉𝑃𝐸𝑅3 =
𝑖
5.3 FV & PV van een annuity due
𝐹𝑉𝐴𝑁𝐷' = 𝑃𝑀𝑇 × 𝐹𝑉𝐼𝐹𝐴%,' × (1 + 𝑖) 𝑃𝑉𝐴𝑁𝐷3 = 𝑃𝑀𝑇 × 𝑃𝑉𝐼𝐹𝐴%,' × (1 + 𝑖)
Academiejaar 2025-2026 4
Samenvatting Bedrijfsfinanciering
• Hoofdstuk 1, 5, 6, 7 & 8 gaan over algemene principes en financieringsbeslissingen
• Hoofdstuk 9, 10, 11 & 12 gaan over investeringsbeslissingen
• Hoofdstuk 14 gaat over capital structure, meer bepaald leverage
1 The role and objective of financial management
Vragen die financiële managers hebben:
• Investeringsbeslissing: gaat een bepaalde investering succesvol zijn (activa,
capital budgetting)?
• Financieringsbeslissing: vanwaar komt het geld om de investering te financieren
(passiva, capital structure)?
• Dividendbeslissing: hoe moet de cashflow verdeeld worden? Wat is het beste
dividendbeleid (resultatenrekening)?
1.1 Cash flow generation proces
1.2 Shareholder wealth maximizing
Waarde heeft te maken met de toekomst: een bedrijf wil de present value (𝑃𝑉, actuele
waarde) van verwachte toekomstige cash flows maximaliseren.
Elke beslissing verbetert:
• De verwachte hoeveelheid
• De verwachte timing (wanneer krijg je ze?)
• Het verwachte risico
Bv: je verwacht dat je hoge huur zal krijgen van een huis → bereid er meer voor te betalen
Het gaat om shareholder wealth maximization, niet om winstmaximalisatie!
→ Dat is boekhoudkundig (statisch in de tijd, geen risico)
→ Streef een goeie cash flow na!
Academiejaar 2025-2026 1
,Vrije Universiteit Brussel
1.3 Bedrijfsstructuur
• Aandeelhouders kiezen bestuurders
• Bestuurders maken strategische
keuzes
• Bestuurders stellen management aan
o + controleren op beslissingen
die waarde van aandelen
maximaliseren
• Management is dagelijks bestuur
Deze separatie kan mogelijks problemen opleveren (agency-probleem):
Het management kan zijn eigen welzijn maximaliseren i.p.v. die van shareholders
• On-the-job voordelen: privéjet, chique bedrijfsauto, luxebureau, …
o Niet per se slecht als het een voordeel is voor het bedrijf (bv sneller
en meer contracten sluiten), maar vaak overbodig
• Empire building: CEO wil vooral omzetmaximalisatie → zo groot mogelijk
worden om in the picture te komen
Enkele oplossingen hiervoor:
• Management incentives (‘stock options’): optie om aandeel aan vaste prijs te
kopen → incentive om beurskoers te laten ↗
• Monitor de performance via audits: externe firma inhuren om management te
controleren
• Complexe organisatiestructuur meerdere managers om macht te verdelen
• Protective covenants (capital rationing): toelating van bestuurders (‘the board’)
nodig bij beslissingen boven bepaald budget (macht beperken)
→ kost allemaal geld… (agency costs)
1.4 Actoren
Hoofd = Chief financial o]icer, met daaronder:
• Controller: hoofd van de boekhouding (fiscaal, accounting aspect)
• Treasurer: ‘interne bankier’ (cash flows, financing)
o Investeringen, financiering, …
o Deze cursus gaat hierover
Academiejaar 2025-2026 2
,Vrije Universiteit Brussel
5 The Time Value of Money
Een euro vandaag is meer waard dan een euro morgen → de euro kan worden
geïnvesteerd om een rendement te bekomen
5.1 Types interest
1. Simple interest: de interest wordt enkel betaald op het beginbedrag → lineair
Stel: je investeert €100 met een interest i van 10%:
Jaar 1: 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) = 110
Jaar 2: 𝐹𝑉" = 100 + (100 × 10%) + (100 × 10%) = 120
𝐹𝑉" = 100 × (1 + 10% + 10%) = 120
Jaar n: 𝑭𝑽𝒏 = 𝑷𝑽𝟎 (𝟏 + 𝒏 × 𝒊)
2. Compound (samengestelde) interest: de interest wordt betaald op het beginbedrag
én het bekomen interestbedrag dat nog niet is uitgekeerd → exponentieel
Stel: je investeert €100 met een interest i van 10%:
Jaar 1: 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) = 110
Jaar 2 : 𝐹𝑉! = 100 + (100 × 10%) + (100 × 10%) + (100 × 10% × 10%) = 121
𝐹𝑉" = 100 × (1 + 10% + 10% + 10%" ) = 121
Jaar n: 𝑭𝑽𝒏 = 𝑷𝑽𝟎 (𝟏 + 𝒊)𝒏
We definiëren 𝐹𝑉𝐼𝐹%,' = (1 + 𝑖)' (future value interest factor) → tabel 1
𝑭𝑽
Uit dezelfde formule: 𝑷𝑽𝟎 = (𝟏,𝒊)𝒏
!
We definiëren 𝑃𝑉𝐼𝐹%,' = (!,%)" (present value interest factor) → tabel 2
5.1.1 Compound interest met meerdere uitkeringen per jaar
𝑚 = aantal keer dat interest wordt uitgekeerd (per jaar)
𝑛 = aantal jaren
1%
Stel: op een jaar krijg je 5% interest (𝑖'/0 = 5%), en 𝑚 = 2 → 𝑖 = "
= 2,5%
𝑖'/0 '0
𝐹𝑉' = 𝑃𝑉3 91 + :
𝑚
𝐹𝑉'
𝑃𝑉3 = '0
𝑖
;1 + '/0
𝑚 <
De e]ectieve jaarlijkse interestvoet is:
𝑖'/0 0
1 + 𝑖455 = 91 + :
𝑚
→ dit bedrag ligt hoger: de interest die nog niet werd uitgekeerd (want opgespaard
tot einde van het jaar) genereert nog een rendement!
Academiejaar 2025-2026 3
, Vrije Universiteit Brussel
5.2 Annuïteiten
Bij een annuïteit wordt jaarlijks/per periode een bepaald bedrag, de payment (𝑃𝑀𝑇),
geïnvesteerd voor een bepaalde tijdsperiode
• Ordinaire annuiteit: de 𝑃𝑀𝑇 vindt plaats op het einde van elke periode (dus 𝑃𝑀𝑇!
pas op tijdstip 1)
• Annuity due: de 𝑃𝑀𝑇 vindt plaats op het begin van elke periode (dus 𝑃𝑀𝑇! op
tijdstip 0)
5.2.1 FV & PV van een ordinaire annuïteit
Stel: PMT = $1000; i = 6%; n = 3
𝐹𝑉𝐴𝑁6 = 1000 × (1 + 6%)" + 1000 × (1 + 6%)! + 1000 × (1 + 6%)3
𝐹𝑉𝐴𝑁6 = 1000 × [(1 + 6%)" + (1 + 6%)! + (1 + 6%)3 ]
(!,%)" 7!
𝑭𝑽𝑨𝑵𝒏 = 𝑃𝑀𝑇 × = 𝑷𝑴𝑻 × 𝑭𝑽𝑰𝑭𝑨𝒊,𝒏 → tabel 3
%
Stel: PMT = $1000; i = 6%; n = 5
!333 !333 !333 '(
𝑃𝑉𝐴𝑁3 = ⋯ + (!,8%)# + (!,8%)$ + (!,8%)% maak gebruik van 𝑃𝑉& = (*+,)! !
1000 1000 1000
𝑃𝑉𝐴𝑁3 = 1000 × J… + + + L
(1 + 6%)6 (1 + 6%)" (1 + 6%)!
%
!7(%./)"
𝑷𝑽𝑨𝑵𝟎 = 𝑃𝑀𝑇 × %
= 𝑷𝑴𝑻 × 𝑷𝑽𝑰𝑭𝑨𝒊,𝒏 → tabel 4
Perpetuïteit = eeuwigdurende annuïteit: jaarlijkse betaling die nooit stopt
𝑃𝑀𝑇
𝑃𝑉𝑃𝐸𝑅3 =
𝑖
5.3 FV & PV van een annuity due
𝐹𝑉𝐴𝑁𝐷' = 𝑃𝑀𝑇 × 𝐹𝑉𝐼𝐹𝐴%,' × (1 + 𝑖) 𝑃𝑉𝐴𝑁𝐷3 = 𝑃𝑀𝑇 × 𝑃𝑉𝐼𝐹𝐴%,' × (1 + 𝑖)
Academiejaar 2025-2026 4
