Recht
Examen - Les 1
Het media recht houdt zich bezig met de wet- en regelgeving rondom de media. Het gaat over de verschillende mediakanalen
en het produceren, verspreiden en de consumptie van informatie via deze mediakanalen.
Het behandelt alles dat te maken heeft met:
- Vrijheid van meningsuiting
- Persvrijheid
- Privacy
- Auteursrechten
- De regulering van de media industrie.
Ze baseren zich hiervoor onder anderen op het EVRM (Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens), deze heeft als doel
de basisrechten en vrijheden van de mens te waarborgen.
Art. 19 GW (vrijheid van meningsuiting)
De vrijheid van eredienst, die vrije openbare uitoefening ervan, alsmede de vrijheid om op elk gebied zijn mening te uiten, zijn
gewaarborgd, behoudens bestraffing van de misdrijven die ter gelegenheid van het gebruikmaken van die vrijheden worden
gepleegd.
- Je hebt de vrijheid je religie te praktiseren zonder inmenging van de overheid (religieuze rituelen, - diensten, etc.).
Je mag je religie in het openbaar beoefenen of je erover uitspreken (gebedsbijeenkomsten, openbare diensten,
etc.)
- Je mag je gedachten en ideeën uiten zonder bang te zijn voor censuur of straf van de overheid.
- De vrijheid van meningsuiting is niet onbeperkt. Je hebt geen absolute vrijheid van meningsuiting omdat je vrijheid
niet ten koste mag gaan van anderen.
Aanzetten tot: haat, racisme, discriminatie, geweld, etc.
Art. 25 GW (persvrijheid)
De drukpers is vrij; de censuur kan nooit worden ingevoerd: geen borgstelling kan worden geëist van de schrijver, uitgevers
of drukkers.
Wanneer de schrijver bekend is en zijn woonplaats in België heeft , kan de uitgever, de drukker of de verspreider niet vervolgt
worden.
- De persvrijheid is een grondrecht in België. Er mag geen censuur zijn (inmenging van de overheid) of worden
ingevoerd. Dit zorgt ervoor dat de pers onafhankelijk en waarheidsgetrouw kan berichtgeven, alsook kritisch zijn
ten opzichte van de overheid of anderen.
- De overheid mag schrijvers, drukkers of uitgevers niet financieel chanteren met een borgsom opdat hij iets niet zou
schrijven, publiceren of drukken.
- “getrapte aansprakelijkheid”, dat wil zeggen dat de uitgever, verspreider of drukker (bijna) nooit vervolgd kunnen
worden voor wat de auteur heeft geschreven. De aansprakelijkheid ligt primair bij de auteur.
Art. 150 GW (inzetten van een jury)
De jury wordt ingesteld voor al de criminele zaken, almede voor politieke misdrijven en drukpersmisdrijven, behoudens voor
drukpersmisdrijven die door racisme of xenofobie ingegeven zijn.
- Voor al de criminele zaken die voor een rechtbank komen, kan een jury ingesteld worden. Dat houdt in dat burgers
worden opgeroepen om te oordelen over de schuld of onschuld van de verdachte.
- Betrekking tot politieke doeleinden zoals: verzet tegen de overheid, opstand, etc. Deze worden ook vaan beoordeeld
door een jury.
- Misdaden die worden gepleegd doormiddel van de pers of publicaties: laster, smaad, haatzaaien, etc.
Wanneer er een drukpersmisdrijf wordt gepleegd omtrent racisme of xenofobie wordt dit beoordeeld door een
rechter. Voor al de andere straffen kan een strafloosheid worden ingevoerd, voor racisme of xenofobie niet.
Strafloosheid = het niet toegekend krijgen van een straf ondanks dat de feiten strafbaar zijn.
,De rechterlijke macht
De rechterlijke macht is verantwoordelijk voor het beslissen over juridische verschillen en het waarborgen van de rechten van
de burgers.
- De arbeidsrechtbanken rechtbanken behandelen arbeidsgerelateerde zaken.
- Het arbeidshof behandelt het hoger beroep van de arbeidsrechtbank wanneer een partij niet akkoord is met de
uitspraak.
- De ondernemingsrechtbank behandelt zaken die gerelateerd zijn tot het economische en commerciële leven.
Conflicten tussen bedrijven, handelsgeschillen, etc.
De vredegerechten zijn de laagste rechtbanken. Zij behandelen civiele en kleine strafzaken.
Burenruzie, echtscheidingen, etc.
- De politierechtbank behandelt zaken die als minder ernstig worden beschouwd dan misdrijven.
Overtreding verkeersregels, overlast, etc.
- De rechtbank der eerste aanleg behandelen de meeste civiele en strafrechtelijke zaken.
Ze kunnen ook het hoger beroep behandelen.
Burgerlijke rechtbank = geschillen tussen burgers onderling.
Familie- en jeugdrechtbank = alles dat te maken heeft met familie en jeugd.
Familiegeschillen, welzijn minderjarigen, etc.
Correctionele rechtbank = behandeling van strafzaken met ernstige misdrijven. Ze behandelen ook het hoger beroep
van de politierechtbank.
- Het hof van assisen behandelt de meest ernstige misdrijven waarbij de verdachte een lange straf te wachten staat.
Moord, doodslag, etc.
- Het hof van beroep onderzoek de uitspraken van de rechtbank van eerste aanleg als er zaken herbeoordeeld
moeten worden.
sociale zekerheidskwesties, geschil tussen werknemer en werkgever, etc.
- Het Hof van Cassatie heeft als taak de juridische uitspraken van lager gelegen rechtbanken te toetsen aan de wet.
Ze herbekijken hierbij geen feiten. Als een zaak als fout wordt bestempeld kan het vonnis vernietigd worden en is
er een herbehandeling nodig.
, Inleiding
VVJ = Vlaamse Vereniging voor Journalisten.
AVBB = Algemene Vereniging van Beroepsjournalisten van België.
Deze kennen een 3-delige opdracht:
1. Wettelijk: het erkennen van beroepsjournalisten.
2. Zelfregulering (zelfcontrole) met de raad van journalistiek.
3. Belangeverdedinging met een vakbond. Instaan voor de rechten en de belangen van de journalisten.
Iedereen mag zich in België een journalist noemen. Dat is een gevolg van de persvrijheid die we hanteren. Maar niet
iedereen mag zich een beroepsjournalist of een journalist van beroep noemen.
• Beroepsjournalist = werk voor een algemeen nieuwsmedium. vrt
• Journalist van beroep = werkt voor een gespecialiseerd nieuwsmedium. De Tijd
Om te behoren tot één van deze twee groepen heb je een erkenning nodig van de AVBB. Op deze erkenning staan
verschillende voorwaarden:
- Je moet minsten twee jaar journalist zijn in (hoofd)beroep.
- Je werkt voor een algemeen of gespecialiseerd nieuwsmedium.
Als journalist mag je niet voor commerciële doeleinden werken! Reclame
Journalisten met deze erkenning krijgen een perskaart. Deze zorgt ervoor dat het bewezen is dat je dit beroep mag
uitoefenen en zorgt er op zijn beurt voor dat je het ook kan uitoefenen. Toegang tot niet publieke plaatsen, etc.
Vermeende fout of onachtzaamheid = fout of vergissing wordt aangenomen of gesuggereerd / plicht niet gedaan.
Recht is een reflectie voor gebeurtenissen in de samenleving. Deze door een logisch opgebouwd geheel van regels en
instellingen die de maatschappij regelt op verschillende niveaus.
Bronnen van het recht:
- Wetten (grondwet, wetten, administratieve besluiten en verordeningen, rondzendbrieven en soft law).
- Rechtspraak toepassen van recht door rechters en rechtbanken.
- Rechtsleer wetenschappelijke studie van recht
- De gewoonte en de gebruiken
- Algemene beginselen juridische principes en basisnormen
Openbaar orderecht = verticale verhouding overheid-burger. Bescherming algemeen belang. Grondwet
Dwingend recht = horizontale verhouding burgers onderling/burger -bedrijf/ etc. Bescherming privaat belang.
Aanvullend recht = Je kan eigen afspraken maken (contract) die anders zijn dan de officiële wetgeving. Geen hoofddeksels op
school
Artikel XI.196, § 2 WER
De uitgever verbindt zich ertoe, tenzij anders is bepaald, aan de auteur een vergoeding uit te keren die in verhouding staat tot
de inkomsten.
-> de uitgever moet de auteur betalen voor zijn werk. Deel van de verkoopsinkomsten
Artikel XI.189, § 1 WER
Het citeren uit een werk dat op geoorloofde wijze openbaar is gemaakt, ten behoeve van kritiek, polemiek of recensie, maakt
geen inbreuk op het auteursrecht, voor zover zulks geschiedt overeenkomstig de eerlijke beroepsgebruiken en het beoogde
doel zulks wettigt.
-> Het gebruik van (delen van) het werk van een auteur is zonder toestemming toegestaan als het instaat ten behoeve van
kritiek, polemiek (scherpe discussie over een onderwerp) of recensie als het beroepsgebruik dit wettigt of het doel duidelijk
is.
Publiekrecht = overheid-burger
Privaat recht = burger-burger/…
Interdisciplinariteit = je komt in interactie met perspectieven en inzichten van verschillende disciplines om zo tot inzicht te
komen in een complex fenomeen.
Examen - Les 1
Het media recht houdt zich bezig met de wet- en regelgeving rondom de media. Het gaat over de verschillende mediakanalen
en het produceren, verspreiden en de consumptie van informatie via deze mediakanalen.
Het behandelt alles dat te maken heeft met:
- Vrijheid van meningsuiting
- Persvrijheid
- Privacy
- Auteursrechten
- De regulering van de media industrie.
Ze baseren zich hiervoor onder anderen op het EVRM (Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens), deze heeft als doel
de basisrechten en vrijheden van de mens te waarborgen.
Art. 19 GW (vrijheid van meningsuiting)
De vrijheid van eredienst, die vrije openbare uitoefening ervan, alsmede de vrijheid om op elk gebied zijn mening te uiten, zijn
gewaarborgd, behoudens bestraffing van de misdrijven die ter gelegenheid van het gebruikmaken van die vrijheden worden
gepleegd.
- Je hebt de vrijheid je religie te praktiseren zonder inmenging van de overheid (religieuze rituelen, - diensten, etc.).
Je mag je religie in het openbaar beoefenen of je erover uitspreken (gebedsbijeenkomsten, openbare diensten,
etc.)
- Je mag je gedachten en ideeën uiten zonder bang te zijn voor censuur of straf van de overheid.
- De vrijheid van meningsuiting is niet onbeperkt. Je hebt geen absolute vrijheid van meningsuiting omdat je vrijheid
niet ten koste mag gaan van anderen.
Aanzetten tot: haat, racisme, discriminatie, geweld, etc.
Art. 25 GW (persvrijheid)
De drukpers is vrij; de censuur kan nooit worden ingevoerd: geen borgstelling kan worden geëist van de schrijver, uitgevers
of drukkers.
Wanneer de schrijver bekend is en zijn woonplaats in België heeft , kan de uitgever, de drukker of de verspreider niet vervolgt
worden.
- De persvrijheid is een grondrecht in België. Er mag geen censuur zijn (inmenging van de overheid) of worden
ingevoerd. Dit zorgt ervoor dat de pers onafhankelijk en waarheidsgetrouw kan berichtgeven, alsook kritisch zijn
ten opzichte van de overheid of anderen.
- De overheid mag schrijvers, drukkers of uitgevers niet financieel chanteren met een borgsom opdat hij iets niet zou
schrijven, publiceren of drukken.
- “getrapte aansprakelijkheid”, dat wil zeggen dat de uitgever, verspreider of drukker (bijna) nooit vervolgd kunnen
worden voor wat de auteur heeft geschreven. De aansprakelijkheid ligt primair bij de auteur.
Art. 150 GW (inzetten van een jury)
De jury wordt ingesteld voor al de criminele zaken, almede voor politieke misdrijven en drukpersmisdrijven, behoudens voor
drukpersmisdrijven die door racisme of xenofobie ingegeven zijn.
- Voor al de criminele zaken die voor een rechtbank komen, kan een jury ingesteld worden. Dat houdt in dat burgers
worden opgeroepen om te oordelen over de schuld of onschuld van de verdachte.
- Betrekking tot politieke doeleinden zoals: verzet tegen de overheid, opstand, etc. Deze worden ook vaan beoordeeld
door een jury.
- Misdaden die worden gepleegd doormiddel van de pers of publicaties: laster, smaad, haatzaaien, etc.
Wanneer er een drukpersmisdrijf wordt gepleegd omtrent racisme of xenofobie wordt dit beoordeeld door een
rechter. Voor al de andere straffen kan een strafloosheid worden ingevoerd, voor racisme of xenofobie niet.
Strafloosheid = het niet toegekend krijgen van een straf ondanks dat de feiten strafbaar zijn.
,De rechterlijke macht
De rechterlijke macht is verantwoordelijk voor het beslissen over juridische verschillen en het waarborgen van de rechten van
de burgers.
- De arbeidsrechtbanken rechtbanken behandelen arbeidsgerelateerde zaken.
- Het arbeidshof behandelt het hoger beroep van de arbeidsrechtbank wanneer een partij niet akkoord is met de
uitspraak.
- De ondernemingsrechtbank behandelt zaken die gerelateerd zijn tot het economische en commerciële leven.
Conflicten tussen bedrijven, handelsgeschillen, etc.
De vredegerechten zijn de laagste rechtbanken. Zij behandelen civiele en kleine strafzaken.
Burenruzie, echtscheidingen, etc.
- De politierechtbank behandelt zaken die als minder ernstig worden beschouwd dan misdrijven.
Overtreding verkeersregels, overlast, etc.
- De rechtbank der eerste aanleg behandelen de meeste civiele en strafrechtelijke zaken.
Ze kunnen ook het hoger beroep behandelen.
Burgerlijke rechtbank = geschillen tussen burgers onderling.
Familie- en jeugdrechtbank = alles dat te maken heeft met familie en jeugd.
Familiegeschillen, welzijn minderjarigen, etc.
Correctionele rechtbank = behandeling van strafzaken met ernstige misdrijven. Ze behandelen ook het hoger beroep
van de politierechtbank.
- Het hof van assisen behandelt de meest ernstige misdrijven waarbij de verdachte een lange straf te wachten staat.
Moord, doodslag, etc.
- Het hof van beroep onderzoek de uitspraken van de rechtbank van eerste aanleg als er zaken herbeoordeeld
moeten worden.
sociale zekerheidskwesties, geschil tussen werknemer en werkgever, etc.
- Het Hof van Cassatie heeft als taak de juridische uitspraken van lager gelegen rechtbanken te toetsen aan de wet.
Ze herbekijken hierbij geen feiten. Als een zaak als fout wordt bestempeld kan het vonnis vernietigd worden en is
er een herbehandeling nodig.
, Inleiding
VVJ = Vlaamse Vereniging voor Journalisten.
AVBB = Algemene Vereniging van Beroepsjournalisten van België.
Deze kennen een 3-delige opdracht:
1. Wettelijk: het erkennen van beroepsjournalisten.
2. Zelfregulering (zelfcontrole) met de raad van journalistiek.
3. Belangeverdedinging met een vakbond. Instaan voor de rechten en de belangen van de journalisten.
Iedereen mag zich in België een journalist noemen. Dat is een gevolg van de persvrijheid die we hanteren. Maar niet
iedereen mag zich een beroepsjournalist of een journalist van beroep noemen.
• Beroepsjournalist = werk voor een algemeen nieuwsmedium. vrt
• Journalist van beroep = werkt voor een gespecialiseerd nieuwsmedium. De Tijd
Om te behoren tot één van deze twee groepen heb je een erkenning nodig van de AVBB. Op deze erkenning staan
verschillende voorwaarden:
- Je moet minsten twee jaar journalist zijn in (hoofd)beroep.
- Je werkt voor een algemeen of gespecialiseerd nieuwsmedium.
Als journalist mag je niet voor commerciële doeleinden werken! Reclame
Journalisten met deze erkenning krijgen een perskaart. Deze zorgt ervoor dat het bewezen is dat je dit beroep mag
uitoefenen en zorgt er op zijn beurt voor dat je het ook kan uitoefenen. Toegang tot niet publieke plaatsen, etc.
Vermeende fout of onachtzaamheid = fout of vergissing wordt aangenomen of gesuggereerd / plicht niet gedaan.
Recht is een reflectie voor gebeurtenissen in de samenleving. Deze door een logisch opgebouwd geheel van regels en
instellingen die de maatschappij regelt op verschillende niveaus.
Bronnen van het recht:
- Wetten (grondwet, wetten, administratieve besluiten en verordeningen, rondzendbrieven en soft law).
- Rechtspraak toepassen van recht door rechters en rechtbanken.
- Rechtsleer wetenschappelijke studie van recht
- De gewoonte en de gebruiken
- Algemene beginselen juridische principes en basisnormen
Openbaar orderecht = verticale verhouding overheid-burger. Bescherming algemeen belang. Grondwet
Dwingend recht = horizontale verhouding burgers onderling/burger -bedrijf/ etc. Bescherming privaat belang.
Aanvullend recht = Je kan eigen afspraken maken (contract) die anders zijn dan de officiële wetgeving. Geen hoofddeksels op
school
Artikel XI.196, § 2 WER
De uitgever verbindt zich ertoe, tenzij anders is bepaald, aan de auteur een vergoeding uit te keren die in verhouding staat tot
de inkomsten.
-> de uitgever moet de auteur betalen voor zijn werk. Deel van de verkoopsinkomsten
Artikel XI.189, § 1 WER
Het citeren uit een werk dat op geoorloofde wijze openbaar is gemaakt, ten behoeve van kritiek, polemiek of recensie, maakt
geen inbreuk op het auteursrecht, voor zover zulks geschiedt overeenkomstig de eerlijke beroepsgebruiken en het beoogde
doel zulks wettigt.
-> Het gebruik van (delen van) het werk van een auteur is zonder toestemming toegestaan als het instaat ten behoeve van
kritiek, polemiek (scherpe discussie over een onderwerp) of recensie als het beroepsgebruik dit wettigt of het doel duidelijk
is.
Publiekrecht = overheid-burger
Privaat recht = burger-burger/…
Interdisciplinariteit = je komt in interactie met perspectieven en inzichten van verschillende disciplines om zo tot inzicht te
komen in een complex fenomeen.