Verzekeringen
Deel 1: Inleiding tot de verzekeringssector
1.1 Wat is verzekeren?
Inleiding
Het centrale idee is de transfer van risico
De volgende elementen moeten aanwezig zijn om van verzekering te kunnen spreken:
- Een uitkering door de verzekeraar aan de verzekerde indien een specifiek risico
zich voordoet.
- Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd”
wordt.
Het is een puur financieel risico.
Hieronder de elementen die dus aanwezig moeten zijn om van verzekering te kunnen
spreken:
- Een uitkering door de verzekeraar aan de verzekerde indien een specifiek niet-
financieel risico zich voordoet.
- Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd’
wordt
o Uiteraard zijn er, zoals altijd, uitzonderingen:
In België definieert de wet een verzekeringsovereenkomst als "een
overeenkomst waarbij de ene partij, de verzekeraar, zich tegenover de
andere partij, de verzekeringnemer, ertoe verbindt om tegen betaling van
een vaste of veranderlijke premie (prijs) een in de overeenkomst bepaalde
meestal geldelijke prestatie te leveren aan de verzekeringnemer of de
begunstigde indien zich een onzekere gebeurtenis voordoet waarbij de
verzekeringnemer of de begunstigde er het belang bij heeft dat de onzekere
gebeurtenis zich níét voordoet" (enkel ter illustratie)
1
,Het concept risico
Wat is risico?
Een onzekere gebeurtenis waarbij de verzekeringnemer of de begunstigde er het
belang bij heeft dat de onzekere gebeurtenis zich niet voordoet.
Risico’s kunnen ingedeeld, geclassificeerd, worden op twee manieren:
- Op basis van wat er fout loopt, de oorzaak
- Op basis van het (negatieve) gevolg, de impact
Hieronder drie voorbeelden in verband met auto’s
1. Schade aan de eigen wagen door het veroorzaken van een ongeval
2. Schade aan eigen wagen veroorzaken (zonder schade voor een derde partij)
3. Schade aan de eigen wagen door hagel
Oorzaken (“risk events”) versus Gevolgen (“risk impacts”)
- Bij voorbeelden 2 en 3 is het resultaat hetzelfde, schade aan de eigen wagen, maar
de oorzaak niet.
- Verzekeren is doorgaan gebaseerd op het verschil in oorzaak.
à Classificatie op basis van wat fout gaat, de oorzaak.
Premie en risicofactoren
Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd” wordt.
Premium = frequency x severity
Voorbeeld van een risicofactor: sterfte
à Verschil tussen mannen en vrouwen mag niet meer.
Evolutie van sterfte
2
,Risicofactoren en verzekeringstakken
De verschillende verzekeringsproducten worden opgedeeld in drie grote domeinen of
takken omwille van het verschil in risicofactoren.
Verzekeringstakken voor de NBB Waarom is de opdeling van belang
De NBB hanteert een opdeling in Leven De NBB hanteert een opdeling in leven
versus niet-leven versus niet-leven
- Niet-leven: taken 1 tot en met 18 - Niet-leven: takken 1 tot en met 18
- Leven takken 19 tot en met 29 - Leven takken 19 tot en met 29
Waarom verschillende takken?
Het verschil in type van risico dat verzekerd wordt, lijdt tot belangrijke verschillen voor
verzekeraars.
- Schadegevallen
o Bij Niet-Leven kan het vele jaren duren voor een schadegeval volledig
geregeld en betaald is, bij Leven gebeurt niet
o Bij Niet-Leven is de grootte van het schadegeval aanvankelijk (vaak) niet
bekend, en moet ingeschat worden, bij Leven niet
- De risico’s waaraan een verzekeraar zich blootstelt
o Bij Levensverzekeringen stelt de verzekeraar zich vaak bloot aan financieel
risico, omdat verzekeringscontracten financiële garanties bevatten. Bij Niet-
Leven is dit niet.
o Bij Niet-Leven is er soms een significante kans op catastrofale verliezen (CAT
risk). Dit wordt opgelost via herverzekering. Bij Leven speelt dit amper.
- Beheer
o Omwille van deze verschillen gebruiken verzekeraars ander processen en
tools voor beide takken.
o Er andere balansposten op de balans en andere rapporteringen naar de
regelgever
3
, o Verzekeraars kunnen (sinds lang) slechts een vergunning krijgen voor één
van beide activiteiten. Dus juridisch aparte entiteiten.
Twee soorten risicofactoren
We maken een onderscheid tussen twee soorten risicofactoren
- Directe risicofactor
- Indirecte risicofactor of proxy
Directe risicofactoren Indirecte risicofactoren
- Een dergelijke factor is zelf de - Een dergelijke factor is niet zelf de
oorzaak van het verschil in risico oorzaak van het verschil in risico,
- Voorbeeld: leeftijd bij maart is er een proxy voor.
levensverzekeringen - Voorbeeld: kleur van de auto bij
een BA-auto verzekering.
Voorbeeld BA-auto
à Hieronder enkele factoren die vaak een rol spelen bij het bepalen van de premie voor
een BA-auto polis
Factor Direct of indirect?
Leeftijd ? (A: Indirect)
Postcode Indirect
Kleur van de auto Indirect
Vermogen van de auto Indirect
Waarde van de auto Direct
- Voor wat is een indirecte een proxy?
- Is er mogelijks een verband met een
factor die wettelijk, iets is toegelaten of
maatschappelijk problematisch is?
Leeftijd is een indirecte factor die mogelijks invloed heeft op de prijs.
4
Deel 1: Inleiding tot de verzekeringssector
1.1 Wat is verzekeren?
Inleiding
Het centrale idee is de transfer van risico
De volgende elementen moeten aanwezig zijn om van verzekering te kunnen spreken:
- Een uitkering door de verzekeraar aan de verzekerde indien een specifiek risico
zich voordoet.
- Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd”
wordt.
Het is een puur financieel risico.
Hieronder de elementen die dus aanwezig moeten zijn om van verzekering te kunnen
spreken:
- Een uitkering door de verzekeraar aan de verzekerde indien een specifiek niet-
financieel risico zich voordoet.
- Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd’
wordt
o Uiteraard zijn er, zoals altijd, uitzonderingen:
In België definieert de wet een verzekeringsovereenkomst als "een
overeenkomst waarbij de ene partij, de verzekeraar, zich tegenover de
andere partij, de verzekeringnemer, ertoe verbindt om tegen betaling van
een vaste of veranderlijke premie (prijs) een in de overeenkomst bepaalde
meestal geldelijke prestatie te leveren aan de verzekeringnemer of de
begunstigde indien zich een onzekere gebeurtenis voordoet waarbij de
verzekeringnemer of de begunstigde er het belang bij heeft dat de onzekere
gebeurtenis zich níét voordoet" (enkel ter illustratie)
1
,Het concept risico
Wat is risico?
Een onzekere gebeurtenis waarbij de verzekeringnemer of de begunstigde er het
belang bij heeft dat de onzekere gebeurtenis zich niet voordoet.
Risico’s kunnen ingedeeld, geclassificeerd, worden op twee manieren:
- Op basis van wat er fout loopt, de oorzaak
- Op basis van het (negatieve) gevolg, de impact
Hieronder drie voorbeelden in verband met auto’s
1. Schade aan de eigen wagen door het veroorzaken van een ongeval
2. Schade aan eigen wagen veroorzaken (zonder schade voor een derde partij)
3. Schade aan de eigen wagen door hagel
Oorzaken (“risk events”) versus Gevolgen (“risk impacts”)
- Bij voorbeelden 2 en 3 is het resultaat hetzelfde, schade aan de eigen wagen, maar
de oorzaak niet.
- Verzekeren is doorgaan gebaseerd op het verschil in oorzaak.
à Classificatie op basis van wat fout gaat, de oorzaak.
Premie en risicofactoren
Een premiebetaling, waarbij de premie gebaseerd is op het risico dat “verzekerd” wordt.
Premium = frequency x severity
Voorbeeld van een risicofactor: sterfte
à Verschil tussen mannen en vrouwen mag niet meer.
Evolutie van sterfte
2
,Risicofactoren en verzekeringstakken
De verschillende verzekeringsproducten worden opgedeeld in drie grote domeinen of
takken omwille van het verschil in risicofactoren.
Verzekeringstakken voor de NBB Waarom is de opdeling van belang
De NBB hanteert een opdeling in Leven De NBB hanteert een opdeling in leven
versus niet-leven versus niet-leven
- Niet-leven: taken 1 tot en met 18 - Niet-leven: takken 1 tot en met 18
- Leven takken 19 tot en met 29 - Leven takken 19 tot en met 29
Waarom verschillende takken?
Het verschil in type van risico dat verzekerd wordt, lijdt tot belangrijke verschillen voor
verzekeraars.
- Schadegevallen
o Bij Niet-Leven kan het vele jaren duren voor een schadegeval volledig
geregeld en betaald is, bij Leven gebeurt niet
o Bij Niet-Leven is de grootte van het schadegeval aanvankelijk (vaak) niet
bekend, en moet ingeschat worden, bij Leven niet
- De risico’s waaraan een verzekeraar zich blootstelt
o Bij Levensverzekeringen stelt de verzekeraar zich vaak bloot aan financieel
risico, omdat verzekeringscontracten financiële garanties bevatten. Bij Niet-
Leven is dit niet.
o Bij Niet-Leven is er soms een significante kans op catastrofale verliezen (CAT
risk). Dit wordt opgelost via herverzekering. Bij Leven speelt dit amper.
- Beheer
o Omwille van deze verschillen gebruiken verzekeraars ander processen en
tools voor beide takken.
o Er andere balansposten op de balans en andere rapporteringen naar de
regelgever
3
, o Verzekeraars kunnen (sinds lang) slechts een vergunning krijgen voor één
van beide activiteiten. Dus juridisch aparte entiteiten.
Twee soorten risicofactoren
We maken een onderscheid tussen twee soorten risicofactoren
- Directe risicofactor
- Indirecte risicofactor of proxy
Directe risicofactoren Indirecte risicofactoren
- Een dergelijke factor is zelf de - Een dergelijke factor is niet zelf de
oorzaak van het verschil in risico oorzaak van het verschil in risico,
- Voorbeeld: leeftijd bij maart is er een proxy voor.
levensverzekeringen - Voorbeeld: kleur van de auto bij
een BA-auto verzekering.
Voorbeeld BA-auto
à Hieronder enkele factoren die vaak een rol spelen bij het bepalen van de premie voor
een BA-auto polis
Factor Direct of indirect?
Leeftijd ? (A: Indirect)
Postcode Indirect
Kleur van de auto Indirect
Vermogen van de auto Indirect
Waarde van de auto Direct
- Voor wat is een indirecte een proxy?
- Is er mogelijks een verband met een
factor die wettelijk, iets is toegelaten of
maatschappelijk problematisch is?
Leeftijd is een indirecte factor die mogelijks invloed heeft op de prijs.
4
