Personen- en familierecht
Samenvatting
Inleiding
Dit opleidingsonderdeel gaat over het personen- en familierecht:
Het personenrecht regelt in het bijzonder het statuut van de mens (natuurlijke
persoon) als individu in de rechtsgemeenschap. Enerzijds bepaalt het wie
natuurlijke personen zijn, hoe zijn hun feitelijke en juridische identiteit
ontwikkelen en hoe we hen identificeren. Anderzijds bepaalt het welke
categorieën van natuurlijke personen (thans: vreemdelingen, minderjarigen,
meerderjarige beschermde personen, geesteszieken) in welke mate mogen
deelnemen aan het rechtsverkeer.
Het gaat over wie je juridisch bent, over welke rechten en plichten je hebt, over
in welke mate je mag deelnemen aan het rechtsverkeer. Het is een uitgebreide
rechtstak en daarom gaan we ons focussen op dingen die verwant zijn aan het
familierecht. We gaan het hebben over je identiteit (naam en geslacht), over
minderjarigen en meerderjarigen, bekwamen en onbekwamen (deze worden
onder bescherming geplaatst ‘bewind’).
Het familierecht regelt de plaats van natuurlijke personen binnen drie soorten
persoonlijke verhoudingen, die we familierechtelijke betrekkingen noemen: die
tussen (seksueel-affectieve) partners onderling (horizontaal familierecht, gaat
over het huwelijk, wettelijke samenwoning, feitelijke samenwoning), die tussen
‘ouders’ en hun ‘kinderen’ (en tussen ‘ouders’ onderling)(dit is het verticaal
familierecht), en die tussen andere verwanten onderling (broers en zussen,
grootouders en kleinkinderen).
Ontwikkelingen, actuele tendensen van het P&F:
Het personen- en familierecht is de spiegel van de maatschappelijke waarden
over het gezin en relaties. In het Ancien Régime was er sprake van maritale
macht (de man was de baas over de vrouw, de vrouw moest gehoorzamen en
staat lager dan de man) en vaderlijke macht (de vader heeft macht over de
kinderen). Het kerkelijk huwelijk stond centraal. Het was de enige aanvaarde
samenlevingsvorm. Het was een huwelijk tussen man en vrouw, ‘tot de dood ons
scheidt’(men leefde samen door te trouwen).
In de 19de eeuw en de eerste helft van de 20ste eeuw was er nog niet veel
veranderd. De maritale macht was nog steeds door Napoleon ingeschreven in het
BW van 1804. De vrouw moest gehoorzamen en was onderdanig (tot 1958) en
was handelingsonbekwaam (tot 1976). De vaderlijke macht bestond ook nog. De
vader kon kinderen in detentie plaatsen (tot 1912) en het gezag was alleen voor
vaders (tot 1956). De stem van de vader bleef doorslaggevend tot 1974. Het
huwelijk was ook nog steeds de enige samenlevingsvorm, maar nu kon men niet
enkel een kerkelijk huwelijk doen maar ook een burgerlijk huwelijk. Het huwelijk
was op zich niet verplicht, maar de facto wel omdat men een onderscheid
maakte tussen kinderen geboren binnen en buiten het huwelijk (wettig vs.
,onwettig). Het ging enkel tussen man en vrouw; scheiden kon alleen via logge
procedures. In het algemeen bleef de macht van de vader er maar er was vanaf
1804 wel een ontmanning van het familierecht. De man kreeg minder macht en
uiteindelijk werd deze juridisch gelijk aan de vrouw.
Na WOII vonden er verschillende wijzigingen van visies plaats:
- Visie op het huwelijk: De plek van het huwelijk verandert na WOII en zeker
vanaf ’70. Het huwelijk tussen man en vrouw wordt niet meer gezien als de
hoeksteen van het gezin. Het aantal huwelijken daalt, terwijl het aantal
scheidingen, samenwonenden en de gelijke rechten van holebi’s stijgen.
Kinderen wonen steeds minder en minder bij een gehuwd paar.
De wetgeving evolueert mee met deze ontwikkeling. In 1987 komen er
gelijke rechten voor kinderen binnen en buiten het huwelijk, in 1998 wordt
de wettelijke samenwoning ingevoerd (je kan wettelijk samenwonen
zonder verliefd te zijn op elkaar), in 2003 komt het huwelijk voor personen
van hetzelfde geslacht er, in 2006 komt de adoptie voor personen van
hetzelfde geslacht, in 2007 is er een grondige hervorming (versoepeling)
van de echtscheidingsgronden en de procedure, in 2014 komt er het
meemoederschap.
- Visie op de vrouw: Er is een emancipatie van de vrouw. De rolpatronen in
het gezin veranderen. Vrouwen kunnen gaan werken (hier komt meer tijd
voor door anticonceptie)(“We Can Do It!). Vrouwen worden ook
onafhankelijker door het werken. Er komen gelijke rechten tussen mannen
en vrouwen: De maritale macht verdwijnt (ze zijn pas volledig gelijk sinds
1976), een gezamenlijk ouderlijk gezag (1995) en een gelijk verdeeld
verblijf (2006) wordt het uitgangspunt. Dit wilt zeggen dat na de scheiding
de zorg voor de kinderen wordt verdeeld. Het is niet meer enkel de moeder
die de kinderen opvoedt en de vader die dit financiert. Vanaf 2014 kan de
vrouw ook haar naam behouden.
- Visie op het kind: De plaats van het kind in het gezing en het kindbeeld
verandert. Het kind gaat een centrale plaats krijgen binnen het gezin (ze
krijgen ontwikkelingskansen en er wordt met hen rekening gehouden). Ook
verandert het kindbeeld: ze gaan van rechtsobjecten naar volwaardige
dragers van rechten. We gaan kinderen niet meer zien als een niet-
volwassen kwetsbare stem maar we gaan kinderen zien als dragers van
rechten die ze zelf kunnen uitvoeren.
- Visie op de kinderwens: Er komt een medisch begeleide voortplanting.
Hierdoor komen er meer mogelijkheden om kinderen te verwekken. De
juridische ouders worden niet meer direct gelijkgesteld aan de biologische
ouders. De kinderwens van alleenstaanden en van koppels van hetzelfde
geslacht wordt mogelijk. De wetgeving wordt hierop ook gedeeltelijk
aangepast maar niet altijd zoals bij donorkinderen.
Donorkinderen hebben nog niet het recht om hun afkomst te weten maar
er is hier wel vraag naar. Het regeerakkoord heeft wel expliciet
aangegeven dat het kennen van je afkomst belangrijk is, wat er dus op
duidt dat deze kinderen in de toekomst rechten zullen krijgen.
, Ook is er nog geen aangepaste wetgeving voor draagmoederschap. De wet
zegt dat de draagmoeder altijd de wettelijke moeder is en dat hier niet van
afgeweken kan worden. Dit is echter problematisch, want dit betekent dat
in relaties tussen 2 mannen, 1 van de vaders geen ouder zal kunnen zijn
aangezien een kind maar 2 ouders kan hebben. Juridisch ouder zijn is
echter heel belangrijk en is nodig voor vele kwesties. Het regeerakkoord
heeft aangegeven dat ook hier mogelijks binnenkort een wettelijke regeling
voor komt.
- Visie op het individu: De visie op het individu is ook gewijzigd. Dit is een
rode draad doorheen alle ontwikkelingen: het individu bezit meer
autonomie (vroeger besliste de kerk alles), zelfbeschikking, ook met
betrekking tot het begin en einde van het leven.
- Visie op grenzen: Er vindt een internationalisering plaats, ook van relaties.
Er zijn namelijk meer dan 16 miljoen internationale koppels in de EU (ook
veel kinderen uit mensen die op Erasmus gingen). 13% van alle nieuwe
huwelijken in de EU betreffen koppels met een verschillende nationaliteit.
20% van alle nieuwe geregistreerde partnerschappen in de EU betreffen
koppels met een verschillende nationaliteit. Het belang van internationaal
privaatrecht en rechtsvergelijking stijgt hierdoor.
Bronnen van het personen- en familierecht
We kunnen het personen- en familierecht halen uit verschillende bronnen. Op
nationaal vlak halen we het uit het Oud BW, Boek I en Boek III (bekijk hiervan de
structuur!). In het Ger. W. kunnen we de bevoegde rechtbank, de rechtspleging
en de tenuitvoerlegging van de gerechtelijke beslissing vinden. De bevoegde
rechtbank was voor 1 september 2014 versnipperd, maar sinds 1 september
2014 is het de familie- en jeugdrechtbank.
De familierechtbank bezit verschillende bevoegdheden, geregeld in art. 572bis
Ger. W. Er staat echter niets in inzake geschillen tussen feitelijk samenwonenden
(het GwH heeft op 19 januari 2017 geoordeeld dat dit geen schending is van art.
10 en 11 van de Gw.). De jeugdrechtbank houdt zich bezig met zaken betreffende
jeugddelinquentie en jeugdbeschermingsmaatregelen en maatregelen inzake
ouderlijk gezag die samenhangen met de bevolen jeugdbeschermingsmaatregel
(wet 19 maart 2017). Ook is de vrederechter voor sommige zaken bevoegd (art.
594 Ger. W.).
Voor geschillen over feitelijk samenwonen, waar moet je dan terecht? Voor alles
over kinderen en ouderlijk gezag is de familierechter bevoegd. Voor alle zaken
over huizen en andere dingen is de vrederecht of iets anders bevoegd.
In de familierechtbank is er ook een mogelijkheid tot bemiddeling en een
minnelijke oplossing van conflicten. Er is een kamer van minnelijke schikking. De
griffier moet de partijen informeren over buitengerechtelijke bemiddeling. Hier is
een persoonlijke verschijning echter vereist. Waarom zou men dan bemiddelen?
Bij ruzie is het belangrijk dat mensen achter de oplossing staan aangezien ze
moeten verder leven met deze persoon. Hiervoor is de kamer van minnelijke
schikking er. De rechter zit hier ook bij, maar deze treedt niet echt op als rechter
en gaat zoeken naar een oplossing.
, Ten slotte zijn er ook nog specifieke wetten en decreten (Wet medisch begeleide
voortplanting, Decreet Integrale Jeugdhulp) en kan het GwH toetsen aan art. 10-
11, 22 en 22bis van de Gw. Men kan een vernietigingsberoep instellen voor de
nieuwe wetgeving en een prejudiciële vraag stellen over bestaande wetgeving.
We kunnen internationaal ook het personen- en familierecht terugvinden in
verschillende bronnen zoals verdragen (mensenrechtenverdragen zoals het
EVRM, het IVRK,… of verdragen betreffende specifieke materies zoals het Haags
kinderontvoeringsverdrag, het Haags adoptieverdrag, …) en het Unierecht.
In het EVRM vinden we bijvoorbeeld art. 12, 14 en 8. Internationaal is het
personen- en familierecht echter verschillend. Familierecht hangt namelijk nauw
samen met cultuur en dit verschilt in elk land. Hierdoor interpreteert het EHRM
het gezinsleven zeer breed om rekening te houden met elke cultuur.
In het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind eerbiedigen en
waarborgen de verdragsluitende staten de rechten zoals recht op naam en het
recht op ouders te kennen, het recht op vrije meningsuiting en hoorrecht, het
recht op vrijheid van godsdienst, het recht op een privé-en gezinsleven, het
belang van het kind (het belang moet de eerste overweging zijn bij elke
beslissing die het kind aangaat). Dit VN-verdrag is gesloten op 20/11/1989 en is
geratificeerd op 1991.
In het Unierecht is de Unie op sommige vlakken bevoegd. De justitiële
samenwerking in burgerlijke zaken met grensoverschrijdende gevolgen behoort
tot de bevoegdheid van de EU, zoals de Europese regelgeving inzake
grensoverschrijdende familiezaken (familierechtelijk IPR)(bv. Rome III
Verordening, echtscheiding). Ook zijn er raakvlakken met onder andere het vrij
verkeer van personen, het Unieburgerschap,… (het Recht van Unieburgers om
vrij op het grondgebied van lidstaten te reizen en te verblijven (bv. HvJ 5 juni
2018, Coman arrest – huwelijk erkennen)).
Als laatste zijn ook de rechtspraak (nationaal en internationaal) en de rechtsleer
(terug te vinden op BB en in de cursus) bronnen van het personen- en
familierecht.
Deel 1. Afstamming en adoptie
Hoofdstuk 1. Afstamming
Inleiding:
Er zijn verschillende vraagstukken over het erkennen van kinderen en wat je
rechten hierop zijn. Dit heeft ook betrekking op de staat van de persoon, wat een
deel is van het personenrecht.
Begrip:
Afstamming gaat over van wie / welke ouders je afstamt. Er bestaat
oorspronkelijke afstamming en adoptieve afstamming. Bij oorspronkelijke
afstamming stam je van deze persoon af vanaf je geboorte, maar bij adoptieve
afstamming stam je van deze persoon af vanaf de neerlegging van het
verzoekschrift. De oorspronkelijke afstamming gaat men retroactief toepassen
Samenvatting
Inleiding
Dit opleidingsonderdeel gaat over het personen- en familierecht:
Het personenrecht regelt in het bijzonder het statuut van de mens (natuurlijke
persoon) als individu in de rechtsgemeenschap. Enerzijds bepaalt het wie
natuurlijke personen zijn, hoe zijn hun feitelijke en juridische identiteit
ontwikkelen en hoe we hen identificeren. Anderzijds bepaalt het welke
categorieën van natuurlijke personen (thans: vreemdelingen, minderjarigen,
meerderjarige beschermde personen, geesteszieken) in welke mate mogen
deelnemen aan het rechtsverkeer.
Het gaat over wie je juridisch bent, over welke rechten en plichten je hebt, over
in welke mate je mag deelnemen aan het rechtsverkeer. Het is een uitgebreide
rechtstak en daarom gaan we ons focussen op dingen die verwant zijn aan het
familierecht. We gaan het hebben over je identiteit (naam en geslacht), over
minderjarigen en meerderjarigen, bekwamen en onbekwamen (deze worden
onder bescherming geplaatst ‘bewind’).
Het familierecht regelt de plaats van natuurlijke personen binnen drie soorten
persoonlijke verhoudingen, die we familierechtelijke betrekkingen noemen: die
tussen (seksueel-affectieve) partners onderling (horizontaal familierecht, gaat
over het huwelijk, wettelijke samenwoning, feitelijke samenwoning), die tussen
‘ouders’ en hun ‘kinderen’ (en tussen ‘ouders’ onderling)(dit is het verticaal
familierecht), en die tussen andere verwanten onderling (broers en zussen,
grootouders en kleinkinderen).
Ontwikkelingen, actuele tendensen van het P&F:
Het personen- en familierecht is de spiegel van de maatschappelijke waarden
over het gezin en relaties. In het Ancien Régime was er sprake van maritale
macht (de man was de baas over de vrouw, de vrouw moest gehoorzamen en
staat lager dan de man) en vaderlijke macht (de vader heeft macht over de
kinderen). Het kerkelijk huwelijk stond centraal. Het was de enige aanvaarde
samenlevingsvorm. Het was een huwelijk tussen man en vrouw, ‘tot de dood ons
scheidt’(men leefde samen door te trouwen).
In de 19de eeuw en de eerste helft van de 20ste eeuw was er nog niet veel
veranderd. De maritale macht was nog steeds door Napoleon ingeschreven in het
BW van 1804. De vrouw moest gehoorzamen en was onderdanig (tot 1958) en
was handelingsonbekwaam (tot 1976). De vaderlijke macht bestond ook nog. De
vader kon kinderen in detentie plaatsen (tot 1912) en het gezag was alleen voor
vaders (tot 1956). De stem van de vader bleef doorslaggevend tot 1974. Het
huwelijk was ook nog steeds de enige samenlevingsvorm, maar nu kon men niet
enkel een kerkelijk huwelijk doen maar ook een burgerlijk huwelijk. Het huwelijk
was op zich niet verplicht, maar de facto wel omdat men een onderscheid
maakte tussen kinderen geboren binnen en buiten het huwelijk (wettig vs.
,onwettig). Het ging enkel tussen man en vrouw; scheiden kon alleen via logge
procedures. In het algemeen bleef de macht van de vader er maar er was vanaf
1804 wel een ontmanning van het familierecht. De man kreeg minder macht en
uiteindelijk werd deze juridisch gelijk aan de vrouw.
Na WOII vonden er verschillende wijzigingen van visies plaats:
- Visie op het huwelijk: De plek van het huwelijk verandert na WOII en zeker
vanaf ’70. Het huwelijk tussen man en vrouw wordt niet meer gezien als de
hoeksteen van het gezin. Het aantal huwelijken daalt, terwijl het aantal
scheidingen, samenwonenden en de gelijke rechten van holebi’s stijgen.
Kinderen wonen steeds minder en minder bij een gehuwd paar.
De wetgeving evolueert mee met deze ontwikkeling. In 1987 komen er
gelijke rechten voor kinderen binnen en buiten het huwelijk, in 1998 wordt
de wettelijke samenwoning ingevoerd (je kan wettelijk samenwonen
zonder verliefd te zijn op elkaar), in 2003 komt het huwelijk voor personen
van hetzelfde geslacht er, in 2006 komt de adoptie voor personen van
hetzelfde geslacht, in 2007 is er een grondige hervorming (versoepeling)
van de echtscheidingsgronden en de procedure, in 2014 komt er het
meemoederschap.
- Visie op de vrouw: Er is een emancipatie van de vrouw. De rolpatronen in
het gezin veranderen. Vrouwen kunnen gaan werken (hier komt meer tijd
voor door anticonceptie)(“We Can Do It!). Vrouwen worden ook
onafhankelijker door het werken. Er komen gelijke rechten tussen mannen
en vrouwen: De maritale macht verdwijnt (ze zijn pas volledig gelijk sinds
1976), een gezamenlijk ouderlijk gezag (1995) en een gelijk verdeeld
verblijf (2006) wordt het uitgangspunt. Dit wilt zeggen dat na de scheiding
de zorg voor de kinderen wordt verdeeld. Het is niet meer enkel de moeder
die de kinderen opvoedt en de vader die dit financiert. Vanaf 2014 kan de
vrouw ook haar naam behouden.
- Visie op het kind: De plaats van het kind in het gezing en het kindbeeld
verandert. Het kind gaat een centrale plaats krijgen binnen het gezin (ze
krijgen ontwikkelingskansen en er wordt met hen rekening gehouden). Ook
verandert het kindbeeld: ze gaan van rechtsobjecten naar volwaardige
dragers van rechten. We gaan kinderen niet meer zien als een niet-
volwassen kwetsbare stem maar we gaan kinderen zien als dragers van
rechten die ze zelf kunnen uitvoeren.
- Visie op de kinderwens: Er komt een medisch begeleide voortplanting.
Hierdoor komen er meer mogelijkheden om kinderen te verwekken. De
juridische ouders worden niet meer direct gelijkgesteld aan de biologische
ouders. De kinderwens van alleenstaanden en van koppels van hetzelfde
geslacht wordt mogelijk. De wetgeving wordt hierop ook gedeeltelijk
aangepast maar niet altijd zoals bij donorkinderen.
Donorkinderen hebben nog niet het recht om hun afkomst te weten maar
er is hier wel vraag naar. Het regeerakkoord heeft wel expliciet
aangegeven dat het kennen van je afkomst belangrijk is, wat er dus op
duidt dat deze kinderen in de toekomst rechten zullen krijgen.
, Ook is er nog geen aangepaste wetgeving voor draagmoederschap. De wet
zegt dat de draagmoeder altijd de wettelijke moeder is en dat hier niet van
afgeweken kan worden. Dit is echter problematisch, want dit betekent dat
in relaties tussen 2 mannen, 1 van de vaders geen ouder zal kunnen zijn
aangezien een kind maar 2 ouders kan hebben. Juridisch ouder zijn is
echter heel belangrijk en is nodig voor vele kwesties. Het regeerakkoord
heeft aangegeven dat ook hier mogelijks binnenkort een wettelijke regeling
voor komt.
- Visie op het individu: De visie op het individu is ook gewijzigd. Dit is een
rode draad doorheen alle ontwikkelingen: het individu bezit meer
autonomie (vroeger besliste de kerk alles), zelfbeschikking, ook met
betrekking tot het begin en einde van het leven.
- Visie op grenzen: Er vindt een internationalisering plaats, ook van relaties.
Er zijn namelijk meer dan 16 miljoen internationale koppels in de EU (ook
veel kinderen uit mensen die op Erasmus gingen). 13% van alle nieuwe
huwelijken in de EU betreffen koppels met een verschillende nationaliteit.
20% van alle nieuwe geregistreerde partnerschappen in de EU betreffen
koppels met een verschillende nationaliteit. Het belang van internationaal
privaatrecht en rechtsvergelijking stijgt hierdoor.
Bronnen van het personen- en familierecht
We kunnen het personen- en familierecht halen uit verschillende bronnen. Op
nationaal vlak halen we het uit het Oud BW, Boek I en Boek III (bekijk hiervan de
structuur!). In het Ger. W. kunnen we de bevoegde rechtbank, de rechtspleging
en de tenuitvoerlegging van de gerechtelijke beslissing vinden. De bevoegde
rechtbank was voor 1 september 2014 versnipperd, maar sinds 1 september
2014 is het de familie- en jeugdrechtbank.
De familierechtbank bezit verschillende bevoegdheden, geregeld in art. 572bis
Ger. W. Er staat echter niets in inzake geschillen tussen feitelijk samenwonenden
(het GwH heeft op 19 januari 2017 geoordeeld dat dit geen schending is van art.
10 en 11 van de Gw.). De jeugdrechtbank houdt zich bezig met zaken betreffende
jeugddelinquentie en jeugdbeschermingsmaatregelen en maatregelen inzake
ouderlijk gezag die samenhangen met de bevolen jeugdbeschermingsmaatregel
(wet 19 maart 2017). Ook is de vrederechter voor sommige zaken bevoegd (art.
594 Ger. W.).
Voor geschillen over feitelijk samenwonen, waar moet je dan terecht? Voor alles
over kinderen en ouderlijk gezag is de familierechter bevoegd. Voor alle zaken
over huizen en andere dingen is de vrederecht of iets anders bevoegd.
In de familierechtbank is er ook een mogelijkheid tot bemiddeling en een
minnelijke oplossing van conflicten. Er is een kamer van minnelijke schikking. De
griffier moet de partijen informeren over buitengerechtelijke bemiddeling. Hier is
een persoonlijke verschijning echter vereist. Waarom zou men dan bemiddelen?
Bij ruzie is het belangrijk dat mensen achter de oplossing staan aangezien ze
moeten verder leven met deze persoon. Hiervoor is de kamer van minnelijke
schikking er. De rechter zit hier ook bij, maar deze treedt niet echt op als rechter
en gaat zoeken naar een oplossing.
, Ten slotte zijn er ook nog specifieke wetten en decreten (Wet medisch begeleide
voortplanting, Decreet Integrale Jeugdhulp) en kan het GwH toetsen aan art. 10-
11, 22 en 22bis van de Gw. Men kan een vernietigingsberoep instellen voor de
nieuwe wetgeving en een prejudiciële vraag stellen over bestaande wetgeving.
We kunnen internationaal ook het personen- en familierecht terugvinden in
verschillende bronnen zoals verdragen (mensenrechtenverdragen zoals het
EVRM, het IVRK,… of verdragen betreffende specifieke materies zoals het Haags
kinderontvoeringsverdrag, het Haags adoptieverdrag, …) en het Unierecht.
In het EVRM vinden we bijvoorbeeld art. 12, 14 en 8. Internationaal is het
personen- en familierecht echter verschillend. Familierecht hangt namelijk nauw
samen met cultuur en dit verschilt in elk land. Hierdoor interpreteert het EHRM
het gezinsleven zeer breed om rekening te houden met elke cultuur.
In het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind eerbiedigen en
waarborgen de verdragsluitende staten de rechten zoals recht op naam en het
recht op ouders te kennen, het recht op vrije meningsuiting en hoorrecht, het
recht op vrijheid van godsdienst, het recht op een privé-en gezinsleven, het
belang van het kind (het belang moet de eerste overweging zijn bij elke
beslissing die het kind aangaat). Dit VN-verdrag is gesloten op 20/11/1989 en is
geratificeerd op 1991.
In het Unierecht is de Unie op sommige vlakken bevoegd. De justitiële
samenwerking in burgerlijke zaken met grensoverschrijdende gevolgen behoort
tot de bevoegdheid van de EU, zoals de Europese regelgeving inzake
grensoverschrijdende familiezaken (familierechtelijk IPR)(bv. Rome III
Verordening, echtscheiding). Ook zijn er raakvlakken met onder andere het vrij
verkeer van personen, het Unieburgerschap,… (het Recht van Unieburgers om
vrij op het grondgebied van lidstaten te reizen en te verblijven (bv. HvJ 5 juni
2018, Coman arrest – huwelijk erkennen)).
Als laatste zijn ook de rechtspraak (nationaal en internationaal) en de rechtsleer
(terug te vinden op BB en in de cursus) bronnen van het personen- en
familierecht.
Deel 1. Afstamming en adoptie
Hoofdstuk 1. Afstamming
Inleiding:
Er zijn verschillende vraagstukken over het erkennen van kinderen en wat je
rechten hierop zijn. Dit heeft ook betrekking op de staat van de persoon, wat een
deel is van het personenrecht.
Begrip:
Afstamming gaat over van wie / welke ouders je afstamt. Er bestaat
oorspronkelijke afstamming en adoptieve afstamming. Bij oorspronkelijke
afstamming stam je van deze persoon af vanaf je geboorte, maar bij adoptieve
afstamming stam je van deze persoon af vanaf de neerlegging van het
verzoekschrift. De oorspronkelijke afstamming gaat men retroactief toepassen
