Domein H: Welvaart & Groei - Opgaven
Opgave 1
Generatiebestendig of groener?
In september 2008 maakt de regering haar plannen bekend. In tabel 1 staan de
voornaamste inkomsten en uitgaven van de rijksoverheid zoals die voor 2009
begroot zijn. Nadat de begroting is vastgesteld blijkt dat voor 2009 en 2010 een
daling van het bruto binnenlands product wordt verwacht en de regering denkt over
voorstellen om te bezuinigen op de overheidsuitgaven. De minister van
Economische Zaken wijst op de negatieve gevolgen hiervan op de economische
groei maar de minister van Financiën stelt hier tegenover: “Als we niet bezuinigen,
belasten we de toekomstige generatie met onze huidige problemen.”
Tabel 1 Rijksbegroting 2009
verwachte in mld verwachte in mld euro
overheidsinkomsten euro overheidsuitgaven
directe belastingen 150 lonen 103
indirecte belastingen materiële
60 38
overheidsconsumptie
niet-belasting inkomsten 8 overdrachtsuitgaven 50
overheidsinvesteringen 15
aflossing staatsschuld 20
begrotingstekort 20 rente op staatsschuld 12
Een oppositiepartij wil dat de regering zich meer richt op de verbetering van het
milieu en daarbij rekening houdt met de gevolgen hiervan voor de secundaire en de
tertiaire inkomensverdeling.
Deze oppositiepartij formuleert een belastingplan waarbij ecotax wordt ingevoerd op
alle milieuonvriendelijke producten. Het totale bedrag dat de overheid aan ecotax
ontvangt, wordt aan de burger teruggegeven in de vorm van een hogere
arbeidskorting; een heffingskorting bij de inkomstenbelasting die uitsluitend geldt
voor mensen die betaalde arbeid verrichten.
De oppositiepartij heeft een onderzoeksbureau de opdracht gegeven om het
bestedingspatroon van huishoudens ten aanzien van milieuvriendelijke en
milieuonvriendelijke producten te analyseren. In tabel 2 staan de resultaten van dit
onderzoek.
Tabel 2 Onderzoeksresultaat
type huishouden aandeel milieuvriendelijke
producten in de consumptie (%)
minimumloon, zonder kinderen 72
minimumloon, met twee kinderen 74,5
modaal loon (€ 29.500), zonder kinderen 81
modaal loon, met twee kinderen 83,5
drie keer modaal loon, zonder kinderen 86,3
drie keer modaal loon, met twee 89
kinderen
, 2p 1. Leg op basis van tabel 1 uit of de staatsschuld in 2009 zal stijgen, zal dalen of
gelijk zal blijven.
De minister van Economische Zaken en de minister van Financiën verschillen van
mening over de bezuinigingen op de overheidsuitgaven. Zij maken beiden een eigen
persbericht, waarin ieder zijn standpunt ten aanzien van de bezuinigingen op de
overheidsuitgaven beargumenteert.
2p 2. Schrijf het persbericht van de minister van Economische Zaken of het
persbericht van de minister van Financiën. Geef eerst de gemaakte keuze
aan en geef daarna het beargumenteerde standpunt weer.
Op basis van het onderzoek wil de oppositiepartij een onderbouwing van het
belastingplan met daarbij aandacht voor:
− het effect van het plan op de welvaart
− het effect van het plan op de secundaire inkomensverdeling
− het effect van het plan op de tertiaire inkomensverdeling.
6p 3. Schrijf de onderbouwing van het belastingplan. De onderbouwing moet
passen
in de gegeven context.
Gebruik ongeveer 75 woorden.
Opgave 1
Generatiebestendig of groener?
In september 2008 maakt de regering haar plannen bekend. In tabel 1 staan de
voornaamste inkomsten en uitgaven van de rijksoverheid zoals die voor 2009
begroot zijn. Nadat de begroting is vastgesteld blijkt dat voor 2009 en 2010 een
daling van het bruto binnenlands product wordt verwacht en de regering denkt over
voorstellen om te bezuinigen op de overheidsuitgaven. De minister van
Economische Zaken wijst op de negatieve gevolgen hiervan op de economische
groei maar de minister van Financiën stelt hier tegenover: “Als we niet bezuinigen,
belasten we de toekomstige generatie met onze huidige problemen.”
Tabel 1 Rijksbegroting 2009
verwachte in mld verwachte in mld euro
overheidsinkomsten euro overheidsuitgaven
directe belastingen 150 lonen 103
indirecte belastingen materiële
60 38
overheidsconsumptie
niet-belasting inkomsten 8 overdrachtsuitgaven 50
overheidsinvesteringen 15
aflossing staatsschuld 20
begrotingstekort 20 rente op staatsschuld 12
Een oppositiepartij wil dat de regering zich meer richt op de verbetering van het
milieu en daarbij rekening houdt met de gevolgen hiervan voor de secundaire en de
tertiaire inkomensverdeling.
Deze oppositiepartij formuleert een belastingplan waarbij ecotax wordt ingevoerd op
alle milieuonvriendelijke producten. Het totale bedrag dat de overheid aan ecotax
ontvangt, wordt aan de burger teruggegeven in de vorm van een hogere
arbeidskorting; een heffingskorting bij de inkomstenbelasting die uitsluitend geldt
voor mensen die betaalde arbeid verrichten.
De oppositiepartij heeft een onderzoeksbureau de opdracht gegeven om het
bestedingspatroon van huishoudens ten aanzien van milieuvriendelijke en
milieuonvriendelijke producten te analyseren. In tabel 2 staan de resultaten van dit
onderzoek.
Tabel 2 Onderzoeksresultaat
type huishouden aandeel milieuvriendelijke
producten in de consumptie (%)
minimumloon, zonder kinderen 72
minimumloon, met twee kinderen 74,5
modaal loon (€ 29.500), zonder kinderen 81
modaal loon, met twee kinderen 83,5
drie keer modaal loon, zonder kinderen 86,3
drie keer modaal loon, met twee 89
kinderen
, 2p 1. Leg op basis van tabel 1 uit of de staatsschuld in 2009 zal stijgen, zal dalen of
gelijk zal blijven.
De minister van Economische Zaken en de minister van Financiën verschillen van
mening over de bezuinigingen op de overheidsuitgaven. Zij maken beiden een eigen
persbericht, waarin ieder zijn standpunt ten aanzien van de bezuinigingen op de
overheidsuitgaven beargumenteert.
2p 2. Schrijf het persbericht van de minister van Economische Zaken of het
persbericht van de minister van Financiën. Geef eerst de gemaakte keuze
aan en geef daarna het beargumenteerde standpunt weer.
Op basis van het onderzoek wil de oppositiepartij een onderbouwing van het
belastingplan met daarbij aandacht voor:
− het effect van het plan op de welvaart
− het effect van het plan op de secundaire inkomensverdeling
− het effect van het plan op de tertiaire inkomensverdeling.
6p 3. Schrijf de onderbouwing van het belastingplan. De onderbouwing moet
passen
in de gegeven context.
Gebruik ongeveer 75 woorden.
