Samenvatting thema 1 ontwikkeling
Uitwerking leerdoelen week 1
1. De belangrijkste juridische en morele aspecten van de medische geheimhoudingsplicht
2. De structuur, functie en analyse van chromosomen en genen en de verschillende
overervingwijzen van erfelijke ziekten
3. De belangrijkste chromosomale afwijkingen die gevonden worden bij pasgeborenen
4. De meest voorkomende klinische en sociale problemen die kunnen optreden bij
downsyndroom
Geheimhoudingsplicht
Mensen vrezen altijd dat hun gezondheidsproblemen bekend werden bij anderen, wanneer ze naar
de dokter zouden gaan. Door deze onbelemmerde toegang naar de dokter te verminderen, is het in
de wet vastgelegd dat het een strafbaar feit is als een dokter niet zwijgt over wat hij gezien of
gehoord heeft. Een dokter heeft altijd een geheimhoudingsplicht (m.u.v. de patiënt zelf,
minderjarigen en/of mentaal onbekwame patiënten).
Verschoningsrecht
Een dokter mag tijdens een rechtszaak weigeren om informatie over de patiënt te geven, als dit
betekent dat de dokter de geheimhoudingsplicht doorbreekt. Hier zijn 3 kanttekeningen bij:
- De verschoningsgerechtigde (dokter) bepaalt zelf of beroepsgeheim en zwijgplicht op zodanige
wijze in het geding zijn, dat met een beroep op het verschoningsrecht moet worden afgezien van het
afleggen van getuigenis.
- Het beroep op het verschoningsrecht wordt gedaan ten overstaan van de rechter. Diegene moet
persoonlijk naar het gerechtsgebouw om zich op het verschoningsrecht te beroepen.
- Uit de tuchtrechtelijke jurisprudentie blijkt dat de mogelijkheid zich op het verschoningsrecht te
beroepen, door de arts dient te worden opgevat als een professionele verplichting. De arts heeft dus
geen vrije keuze hebben om zich al dan niet op het verschoningsrecht te beroepen.
Assistenten van een dokter hebben hierbij ook een geheimhoudingsplicht. Wanneer iemand
overleden is, is de informatie alleen beschikbaar voor de dokter en aan personen die de overledene
daarvoor heeft aangewezen. Ook kunnen ze zich beroepen op het afgeleid verschoningsrecht.
Doorbreken geheimhoudingsplicht
1. Wanneer het moet van de wet (bijvoorbeeld: infectieziekten en euthanasie) -> wetgever
2. Toestemming patiënt (moet wel echt iets opleveren) -> patiënt
3. Conflict tussen geheimhouding en doorbreking (bij SOA’s verbergen en/of
vermoorden/pijnigen andere mensen). Bij kindermishandeling helpen de meldrecht en
meldcode de arts zekerheid te geven over de stappen en de overwegingen die aan de orde
zijn bij het beantwoorden van de vraag of het vermoeden van kindermishandeling zodanig
substantieel is dat melding bij het AMHK zou moeten volgen. -> hulpverlener
4. Bij burgerlijke rechter: het bestaan van een zwaarwegend belang van degene die inzage eist
in de medische gegevens van een ander.
Criteria om geheimhoudingsplicht te doorbreken
➢ Alles is geprobeerd om toestemming te krijgen
➢ Het geheimhouden leidt tot serieus letsel van een ander persoon
➢ Moreel dilemma (de zwijgplichtige verkeert in gewetensnood door het handhaven van de
zwijgplicht)
➢ Alleen op deze manier is het probleem op te lossen
➢ Het zal enige schade aan de andere persoon verminderen of voorkomen
Uitwerking leerdoelen week 1
1. De belangrijkste juridische en morele aspecten van de medische geheimhoudingsplicht
2. De structuur, functie en analyse van chromosomen en genen en de verschillende
overervingwijzen van erfelijke ziekten
3. De belangrijkste chromosomale afwijkingen die gevonden worden bij pasgeborenen
4. De meest voorkomende klinische en sociale problemen die kunnen optreden bij
downsyndroom
Geheimhoudingsplicht
Mensen vrezen altijd dat hun gezondheidsproblemen bekend werden bij anderen, wanneer ze naar
de dokter zouden gaan. Door deze onbelemmerde toegang naar de dokter te verminderen, is het in
de wet vastgelegd dat het een strafbaar feit is als een dokter niet zwijgt over wat hij gezien of
gehoord heeft. Een dokter heeft altijd een geheimhoudingsplicht (m.u.v. de patiënt zelf,
minderjarigen en/of mentaal onbekwame patiënten).
Verschoningsrecht
Een dokter mag tijdens een rechtszaak weigeren om informatie over de patiënt te geven, als dit
betekent dat de dokter de geheimhoudingsplicht doorbreekt. Hier zijn 3 kanttekeningen bij:
- De verschoningsgerechtigde (dokter) bepaalt zelf of beroepsgeheim en zwijgplicht op zodanige
wijze in het geding zijn, dat met een beroep op het verschoningsrecht moet worden afgezien van het
afleggen van getuigenis.
- Het beroep op het verschoningsrecht wordt gedaan ten overstaan van de rechter. Diegene moet
persoonlijk naar het gerechtsgebouw om zich op het verschoningsrecht te beroepen.
- Uit de tuchtrechtelijke jurisprudentie blijkt dat de mogelijkheid zich op het verschoningsrecht te
beroepen, door de arts dient te worden opgevat als een professionele verplichting. De arts heeft dus
geen vrije keuze hebben om zich al dan niet op het verschoningsrecht te beroepen.
Assistenten van een dokter hebben hierbij ook een geheimhoudingsplicht. Wanneer iemand
overleden is, is de informatie alleen beschikbaar voor de dokter en aan personen die de overledene
daarvoor heeft aangewezen. Ook kunnen ze zich beroepen op het afgeleid verschoningsrecht.
Doorbreken geheimhoudingsplicht
1. Wanneer het moet van de wet (bijvoorbeeld: infectieziekten en euthanasie) -> wetgever
2. Toestemming patiënt (moet wel echt iets opleveren) -> patiënt
3. Conflict tussen geheimhouding en doorbreking (bij SOA’s verbergen en/of
vermoorden/pijnigen andere mensen). Bij kindermishandeling helpen de meldrecht en
meldcode de arts zekerheid te geven over de stappen en de overwegingen die aan de orde
zijn bij het beantwoorden van de vraag of het vermoeden van kindermishandeling zodanig
substantieel is dat melding bij het AMHK zou moeten volgen. -> hulpverlener
4. Bij burgerlijke rechter: het bestaan van een zwaarwegend belang van degene die inzage eist
in de medische gegevens van een ander.
Criteria om geheimhoudingsplicht te doorbreken
➢ Alles is geprobeerd om toestemming te krijgen
➢ Het geheimhouden leidt tot serieus letsel van een ander persoon
➢ Moreel dilemma (de zwijgplichtige verkeert in gewetensnood door het handhaven van de
zwijgplicht)
➢ Alleen op deze manier is het probleem op te lossen
➢ Het zal enige schade aan de andere persoon verminderen of voorkomen
