Management Accounting: berekenen, beslissen, beheersen
H1 - Management accounting: Plaatsbepaling en ontwikkeling
H2 - Kostenbegrippen
H3 - De dimensies van de koopprijs
H6 - Het verband tussen bedrijfsdrukte en resultaat
H7 - De invloed van voorraad mutaties op de winst
H1 - Management accounting: plaatsbepaling en ontwikkeling
1.1 - Plaatsbepaling van management accounting
1.1.1 - Management accounting en financieel accounting
Management accounting: Houdt zich bezig met financiële informatieverschaffing aan de
ondernemingsleiding betreft het nemen van beslissingen en het beheersen van de
bedrijfsprocessen → interne informatieverschaffing.
Externe informatieverschaffing: de financiële verslaggeving is gericht op de oordeelsvorming van
derden ten aanzien van de organisatie.
De informatieverschaffing is mede bedoeld om verantwoording af te leggen over het gevoerde beleid.
De externe verslaggeving wordt financial accounting genoemd.
Derden: alle andere belanghebbende buiten de; ondernemersopleiding, aandeelhouders,
vreemdvermogenverschaffers, leveranciers, werknemers, de overheid, de financiële pers etc om.
Zowel management accounting als financial accounting verschaffen beide financiële informatie.
Intern extern
Toegang tot alle informatie Ja Nee
Wettelijke voorschriften Nee Ja
Frequentie Vrijwel doorlopend Periodiek
Detaillering Zeer gedetailleerd Meer globaal
Tijdstip van berichtgeving Vrij snel na einde periode Veel later
Mogelijke neiging tot Nee, niet op het niveau Ja
creative accounting van de centrale leiding
,De bedrijfsadministratie vormt de basis van accounting. Drie uitvinden hadden een belangrijke
invloed op de ontwikkelingen van het boekhouden: het schrijven, het ontstaan van geld, uitvinding
van het perkament.
1.3 - De contingency benadering
De contingency benadering: Standaard oplossingen in de management accounting bestaan niet.
Iedere onderneming heeft behoefte aan maatwerk oplossingen op het gebied van kostprijs en
winstbepaling, van beslissingscalculaties en van de beheersing van bedrijfsprocessen.
Factoren die invloed kunnen hebben op de problemen waarmee management accounting zich
bezighoud:
● Aard van de ondernemingsactiviteiten
● De omgeving
● Afhankelijkheid tussen bedrijfsonderdelen
● Grootte van de onderneming
● Ondernemingscultuur
Aard van de ondernemingsactiviteiten:
Een onderneming tracht winst te behalen door middel van een omzettingsproces: inputs worden
ingekocht en getransformeerd naar outputs
We kunnen 4 soorten ondernemingen onderscheiden aan de hand van verschillen in inputs,
transformatieprocessen en outputs:
● Landbouw en extractie
○ Benutten de natuur → input
○ Die door teelt of winning worden omgezet in natuurlijke grondstoffen →
throughput
○ Bv: graan, melk, olie en steenkool → output
○ Deze fungeren voor andere ondernemingen weer als input
● Industrie
○ Gebruikt grondstoffen → input
○ Om ze doormiddel van een fysiek transformatie proces → throughput
○ Tot halffabricaten of eindproducten te maken → output
● Handel
○ Handelsondefrnemingen kennen geen fysiek transformatieprocess
○ Zij voegen aan al bestaande goederen waarde toe door een transformatie die haar
bestaansrecht ontleent aan het feit dat er een ongelijkheid bestaat tussen de
consumptie en productie
● Dienstverlening
○ De output bestaat niet uit een fysiek product.
○ De inputs worden gevormd door arbeidskracht en duurzame productie middelen.
, Indirecte kosten: kosten die niet onmiddellijk zijn toe te rekenen aan een product. Zoals bijvoorbeeld
de kosten van een bedrijfspand. Door middel van toerekeningsmethoden zal gepoogd worden de
indirecte kosten over de productie soorten te verdelen.
Omgeving
Ondernemingen die opereren in een stabiele voorspelbare markt hoeven niet al te hoge eisen te
stellen aan accounting informatie. Bij een bestaand assortiment zijn de kostprijzen bekend, de
consequenties van investeringsbeslissingen kunnen redelijk voorspeld worden en de beheersing van
de bedrijfsprocessen kan op routine basis via het budgetteringsproces plaatsvinden.
In een stabiele omgeving is het voor het topmanagement niet meer mogelijk om deskundig te zijn ten
aanzien van alle product marktcombinaties, waardoor er gedecentraliseerd zal moeten worden en de
beheersing van de bedrijfsprocessen lastiger wordt.
Afhankelijkheid tussen de bedrijfsonderdelen
Ondernemingen waarbij het productieproces bestaat uit achtereenvolgende bewerkingen zullen
ervoor moeten zorgen dat er een zorgvuldige afstemming is tussen de verschillende activiteiten,
omdat de output van de ene afdeling de input van de volgende afdeling vormt.
Het budgetterings en plannings process zal veel strikter moeten zijn dan bij een onderneming waarbij
deze sequentiële afhankelijkheid niet aan de orde is.
Sequentiële afhankelijkheid: De situatie waarbij de output van de ene medewerker dient als input van
de andere medewerker.
Bij grote ondernemingen worden de activiteiten vaak in divisies ondergebracht.
Grootte van de onderneming:
Bij een kleine onderneming kan het gehele management informatie systeem zijn opgeslagen in het
hoofd van de eigenaar, bij een grote onderneming zal men er niet aan ontkomen om dit systeem te
formaliseren. Zodra niet meer slechts een persoon verantwoordelijk is voor de gang van zaken, maar
er lagere managers komen met een eigen afdeling en bijbehorende verantwoordelijkheid, zal de
beheersing lastiger worden.
Grotere ondernemingen zijn makkelijker in staat om specialisten in te zetten op de verschillende
management en accounting gebieden. Bij kleine ondernemingen zullen al deze werkzaamheden vaak
door een persoon uitgevoerd worden.
Onderneming cultuur
Onder de ondernemingscultuur kunnen we de manier verstaan waarop de medewerkers met elkaar
omgaan. In het kader van management en accounting is daarbij vooral het belang van hoe de
gezagsverhoudingen tussen managers en ondergeschikten ingevuld wordt.
H1 - Management accounting: Plaatsbepaling en ontwikkeling
H2 - Kostenbegrippen
H3 - De dimensies van de koopprijs
H6 - Het verband tussen bedrijfsdrukte en resultaat
H7 - De invloed van voorraad mutaties op de winst
H1 - Management accounting: plaatsbepaling en ontwikkeling
1.1 - Plaatsbepaling van management accounting
1.1.1 - Management accounting en financieel accounting
Management accounting: Houdt zich bezig met financiële informatieverschaffing aan de
ondernemingsleiding betreft het nemen van beslissingen en het beheersen van de
bedrijfsprocessen → interne informatieverschaffing.
Externe informatieverschaffing: de financiële verslaggeving is gericht op de oordeelsvorming van
derden ten aanzien van de organisatie.
De informatieverschaffing is mede bedoeld om verantwoording af te leggen over het gevoerde beleid.
De externe verslaggeving wordt financial accounting genoemd.
Derden: alle andere belanghebbende buiten de; ondernemersopleiding, aandeelhouders,
vreemdvermogenverschaffers, leveranciers, werknemers, de overheid, de financiële pers etc om.
Zowel management accounting als financial accounting verschaffen beide financiële informatie.
Intern extern
Toegang tot alle informatie Ja Nee
Wettelijke voorschriften Nee Ja
Frequentie Vrijwel doorlopend Periodiek
Detaillering Zeer gedetailleerd Meer globaal
Tijdstip van berichtgeving Vrij snel na einde periode Veel later
Mogelijke neiging tot Nee, niet op het niveau Ja
creative accounting van de centrale leiding
,De bedrijfsadministratie vormt de basis van accounting. Drie uitvinden hadden een belangrijke
invloed op de ontwikkelingen van het boekhouden: het schrijven, het ontstaan van geld, uitvinding
van het perkament.
1.3 - De contingency benadering
De contingency benadering: Standaard oplossingen in de management accounting bestaan niet.
Iedere onderneming heeft behoefte aan maatwerk oplossingen op het gebied van kostprijs en
winstbepaling, van beslissingscalculaties en van de beheersing van bedrijfsprocessen.
Factoren die invloed kunnen hebben op de problemen waarmee management accounting zich
bezighoud:
● Aard van de ondernemingsactiviteiten
● De omgeving
● Afhankelijkheid tussen bedrijfsonderdelen
● Grootte van de onderneming
● Ondernemingscultuur
Aard van de ondernemingsactiviteiten:
Een onderneming tracht winst te behalen door middel van een omzettingsproces: inputs worden
ingekocht en getransformeerd naar outputs
We kunnen 4 soorten ondernemingen onderscheiden aan de hand van verschillen in inputs,
transformatieprocessen en outputs:
● Landbouw en extractie
○ Benutten de natuur → input
○ Die door teelt of winning worden omgezet in natuurlijke grondstoffen →
throughput
○ Bv: graan, melk, olie en steenkool → output
○ Deze fungeren voor andere ondernemingen weer als input
● Industrie
○ Gebruikt grondstoffen → input
○ Om ze doormiddel van een fysiek transformatie proces → throughput
○ Tot halffabricaten of eindproducten te maken → output
● Handel
○ Handelsondefrnemingen kennen geen fysiek transformatieprocess
○ Zij voegen aan al bestaande goederen waarde toe door een transformatie die haar
bestaansrecht ontleent aan het feit dat er een ongelijkheid bestaat tussen de
consumptie en productie
● Dienstverlening
○ De output bestaat niet uit een fysiek product.
○ De inputs worden gevormd door arbeidskracht en duurzame productie middelen.
, Indirecte kosten: kosten die niet onmiddellijk zijn toe te rekenen aan een product. Zoals bijvoorbeeld
de kosten van een bedrijfspand. Door middel van toerekeningsmethoden zal gepoogd worden de
indirecte kosten over de productie soorten te verdelen.
Omgeving
Ondernemingen die opereren in een stabiele voorspelbare markt hoeven niet al te hoge eisen te
stellen aan accounting informatie. Bij een bestaand assortiment zijn de kostprijzen bekend, de
consequenties van investeringsbeslissingen kunnen redelijk voorspeld worden en de beheersing van
de bedrijfsprocessen kan op routine basis via het budgetteringsproces plaatsvinden.
In een stabiele omgeving is het voor het topmanagement niet meer mogelijk om deskundig te zijn ten
aanzien van alle product marktcombinaties, waardoor er gedecentraliseerd zal moeten worden en de
beheersing van de bedrijfsprocessen lastiger wordt.
Afhankelijkheid tussen de bedrijfsonderdelen
Ondernemingen waarbij het productieproces bestaat uit achtereenvolgende bewerkingen zullen
ervoor moeten zorgen dat er een zorgvuldige afstemming is tussen de verschillende activiteiten,
omdat de output van de ene afdeling de input van de volgende afdeling vormt.
Het budgetterings en plannings process zal veel strikter moeten zijn dan bij een onderneming waarbij
deze sequentiële afhankelijkheid niet aan de orde is.
Sequentiële afhankelijkheid: De situatie waarbij de output van de ene medewerker dient als input van
de andere medewerker.
Bij grote ondernemingen worden de activiteiten vaak in divisies ondergebracht.
Grootte van de onderneming:
Bij een kleine onderneming kan het gehele management informatie systeem zijn opgeslagen in het
hoofd van de eigenaar, bij een grote onderneming zal men er niet aan ontkomen om dit systeem te
formaliseren. Zodra niet meer slechts een persoon verantwoordelijk is voor de gang van zaken, maar
er lagere managers komen met een eigen afdeling en bijbehorende verantwoordelijkheid, zal de
beheersing lastiger worden.
Grotere ondernemingen zijn makkelijker in staat om specialisten in te zetten op de verschillende
management en accounting gebieden. Bij kleine ondernemingen zullen al deze werkzaamheden vaak
door een persoon uitgevoerd worden.
Onderneming cultuur
Onder de ondernemingscultuur kunnen we de manier verstaan waarop de medewerkers met elkaar
omgaan. In het kader van management en accounting is daarbij vooral het belang van hoe de
gezagsverhoudingen tussen managers en ondergeschikten ingevuld wordt.
