Samenvatting Deel 1
Hoofdstuk 1: De media-explosie – een eerste verkenning
1.1. Media zijn belangrijk en overal
Informatiemaatschappij
- Mediaboodschappen en mediaproducten in alles van het alledaagse leven.
- Media maken een enorme ontwikkeling door en veranderen voortdurend. het inhoud van
de media, de content en voor de organisaties die deze berichten in het leven brengen.
o Dit is niet alleen kwantitatief, maar ook kwalitatief
Dit blijkt uit de toenemende invloed van tweerichtingsverkeer: zender en
ontvanger kunnen makkelijker van kant verwisselen. Iedereen kan
tegenwoordig.
Communicatiewereld is in het informatietijdperk in een stroomversnelling gekomen.
Volgens heel veel auteurs verandert de mediastorm van het internet alles.
- De media-explosie is meer mensenwerk. Wij veroorzaken de veranderingen die als een
explosie worden aangeduid.
1.2. Ons mediagebruik in cijfers
- Cijfers geven een duidelijk beeld van de media-explosie.
- De mobiele telefoon is bij de meeste jongeren een verlengstuk geworden van het eigen
lichaam en de eigen identiteit.
- De populairste media-activiteit bij de klassieke massamedia is nog steeds televisiekijken.
De hoeveelheid mediaorganisaties, -kanalen en -producten is explosief gegroeid
- Verschillen in de communicatievormen zijn toegenomen.
1.3. Zes kernmerken van de media-explosie
1. Groei van communicatiemiddelen en communicatieaanbod in aantal en verscheidenheid.
(Diversificatie)
o In de westerse samenleving is vanaf de Tweede Wereldoorlog het informatieaanbod
gegroeid. Een toename van de diversificatie de aard en de kwaliteit van het
aanbod verandert.
2. Digitalisering van de media door toepassing van informatie- en communicatietechnologie.
(ICT)
o De digitale opslag zal alleen nog maar groter worden.
o Digitalisering: het elektrisch verwerken van informatie.
o Dankzij de telematica: het samengaan van computernetwerken en
telecommunicatie.
3. Convergentie: ineenvloeien van informatiedragers, informatiekanalen en
communicatiemedia.
o De grenzen vervagen
o Door digitalisering raakt alles aan elkaar gekoppeld.
o De koppeling van netwerken maakt een snelle uitwisseling van boodschappen
mogelijk.
o Bedrijven en consumenten maken steeds meer gebruik van alle mogelijkheden die
crossmediale communicatie biedt.
4. Uitbreiding van de zintuigelijke ervaring in multimediale contacten.
, o Huidige ontwikkeling van multimedia worden al onze zintuigen tegelijkertijd
aangesproken.
o De mediarijkheid van digitale media wordt steeds groter: steeds meer media spelen
op het internet in op meerder zintuigen.
o Virtual en augmented reality
5. Verdwijnen van scheiding tussen interpersoonlijke communicatie en massacommunicatie.
o Bij interpersoonlijke communicatie zijn de ontvangers wel bekend en verlopen de
contacten veel persoonlijker en directer
o Bij massacommunicatie is gedragsverandering van de ontvanger moeilijk te
realiseren.
o Massa-zelfcommunicatie: het ineenschuiven van massacommunicatie en
interpersoonlijke communicatie.
6. Professionalisering: groei van het aantal professionele communicatiebanen en -beroepen.
o Nieuwe beroepen ontstaan, zoals vlogger, mediaplanner en reclamemaker.
o Het aantal publicaties over de mediawereld en de communicatievakken is sterk
gegroeid.
o Het is aan de communicatieprofessionals om de media-explosie van 21 e eeuw in
goede banen te leiden.
Hoofdstuk 2: Van spraak naar schift: de eerste mediarevolutie
2.1. De orale samenleving
Door klanken te herkennen en te imiteren leer je te luisteren en te praten. Wordt opgeslagen
in het geheugen.
Orale traditie:
Memoriseren en imiteren
Soort samenleving: jagers- en landbouwsamenlevingen
Menselijke communicatie kan niet zonder tekens.
- Taaltekens en visuele tekens
Prehistorische tekeningen was de eerste stap om de eigen leefwereld uit te beelden.
2.2. Het ontstaan van beeldtekens
Beeldsysteem werd pictografisch schrift genoemd.
Eerste stap: abstract afbeelden
Tweede stap:
- Met het spijkerschrift ontstond een nieuw beeldstelsel voor handgeschreven tekens.
o Begin van schriftcultuur grote mentale doorbraak
Laatste revolutionaire stap: combineren van beeldtekens en lettertekens
- Met de ontwikkeling van het schrift brak de mediarevolutie van de alfabetisering door.
2.3. Het alfabetisch schrift
abstracter dan het spijkerschrift.
- Klinkers en medeklinkers
- Symbool voor een klank
, Dit was de eerste mediarevolutie
Romeinen namen het schrift van de Grieken over en verspreidde het over heel Europa.
- Mensen lazen eerst hardop, maar dat veranderde. Monniken lazen stil.
Filosoof Plato geloofde niet in het handgeschreven boek, maar in een conversatie met een geleerde.
Vanaf de 17e eeuw:
- Stillezen in Europa
- Schrijven en lezen werd normaal voor de bovenlaag
2.4. Documentatie
De communicatie in de orale cultuur is interpersoonlijk
- Hoor wordt gedomineerd
- Producenten van de geschreven teksten kregen meer macht.
o Het culturele kapitaal zat niet meer in de hoofden van de stamleden, het lag op
opgeslagen in handgeschreven documenten. Collectieve geheugen van onze
cultuur.
o Mondeling nieuws wordt makkelijk vervormd, dat gebeurt minder bij geschreven
berichten.
o Geschreven berichten kun je beter met elkaar vergelijken en je kan informatie beter
ordenen.
o Door geschriften weten we meer over de ervaringswereld van de Grieken en
Romeinen.
2.5. Ongelijktijdige communicatie
Orale communicatie is connection-oriented.
In de schriftcultuur kan ongelijktijdige communicatie plaatsvinden, connectionless communication
stap naar de moderne belevingswereld.
De ontwikkeling van het schrift laat zien dat de menselijke spraak niet is verdwenen.
Schrift is een aanvulling op het spreken en luisteren, niet een vervanging ervan.
Hoofdstuk 3: Geschreven teksten worden gedrukt en verspreid: de tweede mediarevolutie
3.1. De drukpers als media-revolutie
Tweede mediarevolutie: de uitvinding van de boekdrukkunst
- 15e eeuw in Europa
- Geschriften konden op grote schaal worden vermenigvuldigd en verspreid
- Goedkope en snelle productie grotere markt van kopers
Begon democratisering van de schriftcultuur
- Men begon teksten in eigen taal te vertalen
- Iedereen kon de content lezen en begrijpen
Hier ontstond de klassieke massacommunicatie
- Gedrukte media werden voor iedereen openbaar en voor iedereen toegankelijk
- Vanaf 1550: rijkere, geletterde mensen behoorden tot de eerste publieksgroep
- Tussen 1600 en 1850: meeste mensen bleven analfabeet
Hoofdstuk 1: De media-explosie – een eerste verkenning
1.1. Media zijn belangrijk en overal
Informatiemaatschappij
- Mediaboodschappen en mediaproducten in alles van het alledaagse leven.
- Media maken een enorme ontwikkeling door en veranderen voortdurend. het inhoud van
de media, de content en voor de organisaties die deze berichten in het leven brengen.
o Dit is niet alleen kwantitatief, maar ook kwalitatief
Dit blijkt uit de toenemende invloed van tweerichtingsverkeer: zender en
ontvanger kunnen makkelijker van kant verwisselen. Iedereen kan
tegenwoordig.
Communicatiewereld is in het informatietijdperk in een stroomversnelling gekomen.
Volgens heel veel auteurs verandert de mediastorm van het internet alles.
- De media-explosie is meer mensenwerk. Wij veroorzaken de veranderingen die als een
explosie worden aangeduid.
1.2. Ons mediagebruik in cijfers
- Cijfers geven een duidelijk beeld van de media-explosie.
- De mobiele telefoon is bij de meeste jongeren een verlengstuk geworden van het eigen
lichaam en de eigen identiteit.
- De populairste media-activiteit bij de klassieke massamedia is nog steeds televisiekijken.
De hoeveelheid mediaorganisaties, -kanalen en -producten is explosief gegroeid
- Verschillen in de communicatievormen zijn toegenomen.
1.3. Zes kernmerken van de media-explosie
1. Groei van communicatiemiddelen en communicatieaanbod in aantal en verscheidenheid.
(Diversificatie)
o In de westerse samenleving is vanaf de Tweede Wereldoorlog het informatieaanbod
gegroeid. Een toename van de diversificatie de aard en de kwaliteit van het
aanbod verandert.
2. Digitalisering van de media door toepassing van informatie- en communicatietechnologie.
(ICT)
o De digitale opslag zal alleen nog maar groter worden.
o Digitalisering: het elektrisch verwerken van informatie.
o Dankzij de telematica: het samengaan van computernetwerken en
telecommunicatie.
3. Convergentie: ineenvloeien van informatiedragers, informatiekanalen en
communicatiemedia.
o De grenzen vervagen
o Door digitalisering raakt alles aan elkaar gekoppeld.
o De koppeling van netwerken maakt een snelle uitwisseling van boodschappen
mogelijk.
o Bedrijven en consumenten maken steeds meer gebruik van alle mogelijkheden die
crossmediale communicatie biedt.
4. Uitbreiding van de zintuigelijke ervaring in multimediale contacten.
, o Huidige ontwikkeling van multimedia worden al onze zintuigen tegelijkertijd
aangesproken.
o De mediarijkheid van digitale media wordt steeds groter: steeds meer media spelen
op het internet in op meerder zintuigen.
o Virtual en augmented reality
5. Verdwijnen van scheiding tussen interpersoonlijke communicatie en massacommunicatie.
o Bij interpersoonlijke communicatie zijn de ontvangers wel bekend en verlopen de
contacten veel persoonlijker en directer
o Bij massacommunicatie is gedragsverandering van de ontvanger moeilijk te
realiseren.
o Massa-zelfcommunicatie: het ineenschuiven van massacommunicatie en
interpersoonlijke communicatie.
6. Professionalisering: groei van het aantal professionele communicatiebanen en -beroepen.
o Nieuwe beroepen ontstaan, zoals vlogger, mediaplanner en reclamemaker.
o Het aantal publicaties over de mediawereld en de communicatievakken is sterk
gegroeid.
o Het is aan de communicatieprofessionals om de media-explosie van 21 e eeuw in
goede banen te leiden.
Hoofdstuk 2: Van spraak naar schift: de eerste mediarevolutie
2.1. De orale samenleving
Door klanken te herkennen en te imiteren leer je te luisteren en te praten. Wordt opgeslagen
in het geheugen.
Orale traditie:
Memoriseren en imiteren
Soort samenleving: jagers- en landbouwsamenlevingen
Menselijke communicatie kan niet zonder tekens.
- Taaltekens en visuele tekens
Prehistorische tekeningen was de eerste stap om de eigen leefwereld uit te beelden.
2.2. Het ontstaan van beeldtekens
Beeldsysteem werd pictografisch schrift genoemd.
Eerste stap: abstract afbeelden
Tweede stap:
- Met het spijkerschrift ontstond een nieuw beeldstelsel voor handgeschreven tekens.
o Begin van schriftcultuur grote mentale doorbraak
Laatste revolutionaire stap: combineren van beeldtekens en lettertekens
- Met de ontwikkeling van het schrift brak de mediarevolutie van de alfabetisering door.
2.3. Het alfabetisch schrift
abstracter dan het spijkerschrift.
- Klinkers en medeklinkers
- Symbool voor een klank
, Dit was de eerste mediarevolutie
Romeinen namen het schrift van de Grieken over en verspreidde het over heel Europa.
- Mensen lazen eerst hardop, maar dat veranderde. Monniken lazen stil.
Filosoof Plato geloofde niet in het handgeschreven boek, maar in een conversatie met een geleerde.
Vanaf de 17e eeuw:
- Stillezen in Europa
- Schrijven en lezen werd normaal voor de bovenlaag
2.4. Documentatie
De communicatie in de orale cultuur is interpersoonlijk
- Hoor wordt gedomineerd
- Producenten van de geschreven teksten kregen meer macht.
o Het culturele kapitaal zat niet meer in de hoofden van de stamleden, het lag op
opgeslagen in handgeschreven documenten. Collectieve geheugen van onze
cultuur.
o Mondeling nieuws wordt makkelijk vervormd, dat gebeurt minder bij geschreven
berichten.
o Geschreven berichten kun je beter met elkaar vergelijken en je kan informatie beter
ordenen.
o Door geschriften weten we meer over de ervaringswereld van de Grieken en
Romeinen.
2.5. Ongelijktijdige communicatie
Orale communicatie is connection-oriented.
In de schriftcultuur kan ongelijktijdige communicatie plaatsvinden, connectionless communication
stap naar de moderne belevingswereld.
De ontwikkeling van het schrift laat zien dat de menselijke spraak niet is verdwenen.
Schrift is een aanvulling op het spreken en luisteren, niet een vervanging ervan.
Hoofdstuk 3: Geschreven teksten worden gedrukt en verspreid: de tweede mediarevolutie
3.1. De drukpers als media-revolutie
Tweede mediarevolutie: de uitvinding van de boekdrukkunst
- 15e eeuw in Europa
- Geschriften konden op grote schaal worden vermenigvuldigd en verspreid
- Goedkope en snelle productie grotere markt van kopers
Begon democratisering van de schriftcultuur
- Men begon teksten in eigen taal te vertalen
- Iedereen kon de content lezen en begrijpen
Hier ontstond de klassieke massacommunicatie
- Gedrukte media werden voor iedereen openbaar en voor iedereen toegankelijk
- Vanaf 1550: rijkere, geletterde mensen behoorden tot de eerste publieksgroep
- Tussen 1600 en 1850: meeste mensen bleven analfabeet
