Geschiedenis-Memo- Hoofdstuk 3 De Franse Revolutie (de tijd van pruiken en revoluties)
Basis. 1: Oriëntatie
Wat vieren de Fransen elk jaar op 14 juli?
- De Fransen vieren het begin van de Franse Revolutie in 1789 toen de Bastille bestormd werd. Het is nu ook een
belangrijk symbolisch feest waarbij de Franse waarden worden gevierd: Vrijheid, Gelijkheid en Broederschap.
Deze feestdag wordt ook wel “Quatorze Juillet” genoemd
Basis 2: Het Ancien Régime
Begrippen:
Standensamenleving: een samenleving die verdeeld is in 3 groepen: geestelijkheid, adel en burgers en boeren.
Bourgeoisie: de rijke burgers, bovenste laag van de 3e stand, zij hadden voor 1789 wel geld, maar geen macht. Dit waren
bijvoorbeeld: advocaten, professoren, rechters en bankiers.
Privileges: voorrechten dat door de koning verleend was aan een geestelijk of een edelman
Ancien régime: het bestuur in Frankrijk waarbij de koning de absolute macht heeft en er standen zijn met eigen
voorrechten
In welk jaar begon de Franse Revolutie?
- In 1789
Welke 3 standen (groepen) waren er toen?
- Geestelijken (1e stand )
- Adel (2e stand)
- De rest van de bevolking oftewel burgers en boeren en de Bourgeoisie (3e stand)
Wat waren de taken of voorrechten van de geestelijken, van de adel (edelen) en de 3e stand? En lijfspreuk?
Stand plichten Voorrechten/privileges
1e stand/geestelijken Bidden Geen belasting betalen
functie in het bestuur (hoge geestelijken) Eigen rechtbank met eigen
rechters
2e stand/adel Vechten in oorlogen Geen belasting betalen
De koning helpen met het bestuur Herendiensten door
boeren
Eigen rechtbank met eigen
rechters
3e stand/ burgers-boeren Bourgeoisie: luxe leven leiden en belasting geen
betalen
En bourgeoisie Ambachtslieden en winkeliers: handelen en geen
belasting betalen
Boeren: werken op het land, herendiensten geen
verrichten en belasting betalen
(loon) arbeiders: mijnen etc. – belasting geen
betalen
Er waren ook verschillen in de 3e stand, welke waren dat?
- Arme deel: De armen hadden kleine, houten huizen met nauwelijks of geen schilderijen of andere kunst. Een
deel van de armen had helemaal geen huis en geld. En het arme deel was blij als ze genoeg te eten en een
onderdak hadden.
- Rijke deel (bourgeoisie): Ze konden zich allerlei luxe dingen aanschaffen, zoals veel schilderijen en andere
kunst, een groot stenen huis, huis van binnen met dure materialen gemaakt etc. Het rijke deel had sowieso
genoeg te eten en een groot stenen huis.
, Welke privileges waren er voor de 1e en 2e stand? En waarom was de 3e stand daar niet blij mee?
- In Frankrijk hadden de 1e en 2e stand allerlei voorrechten. Zo hoefden zij bijvoorbeeld geen belasting te
betalen. De 3e stand moest dat wel, ook al mislukte de oogst en de 3e stand had niks te vertellen in het
bestuur. Ook kon de 3e stand geen baan krijgen in het leger. En de 3e stand kregen zwaardere straffen bij
misdaad.
Waarom wilde de 3e stand niet meer belasting betalen?
- De bourgeoisie wilde eerst meer inspraak voordat ze meer belasting zou betalen
- De arme stedelingen en boeren waren te arm om nog meer belasting te kunnen betalen
Waarom werd de Staten-Generaal bijeen geroepen?
- Het doel van de vergadering moest zijn: het bespreken van nieuwe belastingen. Er moest ook een belasting voor
adel en geestelijkheid komen en de belasting voor de derde stand moest voor hun veranderen.
In mei 1789 kwam de Staten-Generaal bijeen, maar al vóór de onderhandelingen over de belastingen kregen de
standen ruzie.
Lodewijk XVI hoefde eigenlijk helemaal niet de Staten-Generaal bij elkaar te roepen, waarom niet?
- Lodewijk XVI was een absoluut vorst en had alle macht. Hij hoefde aan niemand toestemming te vragen.
Maar waarom deed hij dan toch?
- Hij had de steun van adel, geestelijkheid en rijke burgers nodig om zijn plannen uit te kunnen voeren.
Basis 3: De verlichting
Begrippen:
Rationeel denken: logisch denken
Verlichting: periode waarin geloof en traditie plaatsmaken voor logische en verstandelijke redeneringen
Religieuze tolerantie: verdraagzaamheid tegenover andere gelovers
Censuur: het verbod door de regering op het openbaar maken van bv teksten, toneel en muziekstukken
Publieke opinie: de mening van de bevolking die tot stand komt tijdens bijeenkomsten of via media als kranten en
tijdschriften
Welk verband is er tussen de wetenschappelijke revolutie en de Verlichting?
- De Wetenschappelijke Revolutie was net begonnen, en mensen waren erg optimistisch over wat er met het
verstand en goed nadenken allemaal te bereiken was. Dat is verlicht denken. Rationeel (verstandig) nadenken
over hoe de wereld beter kan worden. Verlicht denken moest een einde maken aan dingen zoals bijgeloof.
Kennis en verstand moesten belangrijker worden dan dingen als tradities en geloof.
Wat betekent de Verlichting?
- De Verlichting is de nieuwe manier van denken rond 1650. Mensen gingen anders denken over: Politiek,
Filosofie, Wetenschap, Geloof, Economie en Sociale verhoudingen (de relatie hoe mensen tot elkaar staan)
Welke Natuurrechten zijn er?
- Een recht dat ieder mens vanaf de geboorte bezit, zoals het recht op vrijheid, bezit of gezondheid.
Wat is het verschil tussen een traditionele manier van denken of bij een verlichte manier van denken?
traditionele manier van denken verlichte manier van denken
Vertrouwen op traditie Alles ter discussie stellen
Geloof staat centraal Wetenschappelijke kennis staat centraal
Koning en kerk gehoorzamen Vertrouwen op eigen verstand
Basis. 1: Oriëntatie
Wat vieren de Fransen elk jaar op 14 juli?
- De Fransen vieren het begin van de Franse Revolutie in 1789 toen de Bastille bestormd werd. Het is nu ook een
belangrijk symbolisch feest waarbij de Franse waarden worden gevierd: Vrijheid, Gelijkheid en Broederschap.
Deze feestdag wordt ook wel “Quatorze Juillet” genoemd
Basis 2: Het Ancien Régime
Begrippen:
Standensamenleving: een samenleving die verdeeld is in 3 groepen: geestelijkheid, adel en burgers en boeren.
Bourgeoisie: de rijke burgers, bovenste laag van de 3e stand, zij hadden voor 1789 wel geld, maar geen macht. Dit waren
bijvoorbeeld: advocaten, professoren, rechters en bankiers.
Privileges: voorrechten dat door de koning verleend was aan een geestelijk of een edelman
Ancien régime: het bestuur in Frankrijk waarbij de koning de absolute macht heeft en er standen zijn met eigen
voorrechten
In welk jaar begon de Franse Revolutie?
- In 1789
Welke 3 standen (groepen) waren er toen?
- Geestelijken (1e stand )
- Adel (2e stand)
- De rest van de bevolking oftewel burgers en boeren en de Bourgeoisie (3e stand)
Wat waren de taken of voorrechten van de geestelijken, van de adel (edelen) en de 3e stand? En lijfspreuk?
Stand plichten Voorrechten/privileges
1e stand/geestelijken Bidden Geen belasting betalen
functie in het bestuur (hoge geestelijken) Eigen rechtbank met eigen
rechters
2e stand/adel Vechten in oorlogen Geen belasting betalen
De koning helpen met het bestuur Herendiensten door
boeren
Eigen rechtbank met eigen
rechters
3e stand/ burgers-boeren Bourgeoisie: luxe leven leiden en belasting geen
betalen
En bourgeoisie Ambachtslieden en winkeliers: handelen en geen
belasting betalen
Boeren: werken op het land, herendiensten geen
verrichten en belasting betalen
(loon) arbeiders: mijnen etc. – belasting geen
betalen
Er waren ook verschillen in de 3e stand, welke waren dat?
- Arme deel: De armen hadden kleine, houten huizen met nauwelijks of geen schilderijen of andere kunst. Een
deel van de armen had helemaal geen huis en geld. En het arme deel was blij als ze genoeg te eten en een
onderdak hadden.
- Rijke deel (bourgeoisie): Ze konden zich allerlei luxe dingen aanschaffen, zoals veel schilderijen en andere
kunst, een groot stenen huis, huis van binnen met dure materialen gemaakt etc. Het rijke deel had sowieso
genoeg te eten en een groot stenen huis.
, Welke privileges waren er voor de 1e en 2e stand? En waarom was de 3e stand daar niet blij mee?
- In Frankrijk hadden de 1e en 2e stand allerlei voorrechten. Zo hoefden zij bijvoorbeeld geen belasting te
betalen. De 3e stand moest dat wel, ook al mislukte de oogst en de 3e stand had niks te vertellen in het
bestuur. Ook kon de 3e stand geen baan krijgen in het leger. En de 3e stand kregen zwaardere straffen bij
misdaad.
Waarom wilde de 3e stand niet meer belasting betalen?
- De bourgeoisie wilde eerst meer inspraak voordat ze meer belasting zou betalen
- De arme stedelingen en boeren waren te arm om nog meer belasting te kunnen betalen
Waarom werd de Staten-Generaal bijeen geroepen?
- Het doel van de vergadering moest zijn: het bespreken van nieuwe belastingen. Er moest ook een belasting voor
adel en geestelijkheid komen en de belasting voor de derde stand moest voor hun veranderen.
In mei 1789 kwam de Staten-Generaal bijeen, maar al vóór de onderhandelingen over de belastingen kregen de
standen ruzie.
Lodewijk XVI hoefde eigenlijk helemaal niet de Staten-Generaal bij elkaar te roepen, waarom niet?
- Lodewijk XVI was een absoluut vorst en had alle macht. Hij hoefde aan niemand toestemming te vragen.
Maar waarom deed hij dan toch?
- Hij had de steun van adel, geestelijkheid en rijke burgers nodig om zijn plannen uit te kunnen voeren.
Basis 3: De verlichting
Begrippen:
Rationeel denken: logisch denken
Verlichting: periode waarin geloof en traditie plaatsmaken voor logische en verstandelijke redeneringen
Religieuze tolerantie: verdraagzaamheid tegenover andere gelovers
Censuur: het verbod door de regering op het openbaar maken van bv teksten, toneel en muziekstukken
Publieke opinie: de mening van de bevolking die tot stand komt tijdens bijeenkomsten of via media als kranten en
tijdschriften
Welk verband is er tussen de wetenschappelijke revolutie en de Verlichting?
- De Wetenschappelijke Revolutie was net begonnen, en mensen waren erg optimistisch over wat er met het
verstand en goed nadenken allemaal te bereiken was. Dat is verlicht denken. Rationeel (verstandig) nadenken
over hoe de wereld beter kan worden. Verlicht denken moest een einde maken aan dingen zoals bijgeloof.
Kennis en verstand moesten belangrijker worden dan dingen als tradities en geloof.
Wat betekent de Verlichting?
- De Verlichting is de nieuwe manier van denken rond 1650. Mensen gingen anders denken over: Politiek,
Filosofie, Wetenschap, Geloof, Economie en Sociale verhoudingen (de relatie hoe mensen tot elkaar staan)
Welke Natuurrechten zijn er?
- Een recht dat ieder mens vanaf de geboorte bezit, zoals het recht op vrijheid, bezit of gezondheid.
Wat is het verschil tussen een traditionele manier van denken of bij een verlichte manier van denken?
traditionele manier van denken verlichte manier van denken
Vertrouwen op traditie Alles ter discussie stellen
Geloof staat centraal Wetenschappelijke kennis staat centraal
Koning en kerk gehoorzamen Vertrouwen op eigen verstand
