Samenvatting Hogeschool Utrecht Fysiotherapie Jaar 3 Blok A/B Chroniciteit en Complexiteit Vaardigheidslessen

Inhoud
Vaardigheidsles 1: Gesprek met mantelzorger.......................................................................................2
Vaardigheidsles 2: Voorbereiden van gesprek met cliënt chronische aandoening.................................5
Vaardigheidsles 3: In gesprek over slapen bij kankergerelateerde vermoeidheid..................................7
Vaardigheidsles 4: Trainbaar of niet trainbaar?....................................................................................11
Vaardigheidsles 5: Onderzoek en Behandelen MS...............................................................................12
Vaardigheidsles 6: meet the expert MS................................................................................................14
Vaardigheidsles 7: Meet the expert Parkinson.....................................................................................15
Vaardigheidsles 8: Diagnostiek en behandeling Parkinson...................................................................16
Vaardigheidsles 9: Dramadriehoek en slechtnieuws............................................................................17
Vaardigheidsles 10: Technologie en hulpmiddelen..............................................................................18
Vaardigheidsles 11: Diagnostiek en behandeling bij duizeligheid.........................................................19
Vaardigheidsles 12: Motiverende gespreksvoering..............................................................................23
Vaardigheidsles 13: Adem- en ontspanningsoefeningen......................................................................24
Vaardigheidsles 14: Communicatie training MI....................................................................................26
Vaardigheidsles 15: Diagnostiek en behandeling deel 1.......................................................................27
Vaardigheidsles 17: Diagnostiek COPD en hartfalen.............................................................................28
Vaardigheidsles 18: Behandeling COPD en hartfalen...........................................................................29

,Vaardigheidsles 1: Gesprek met mantelzorger
Tips voor een gesprek met een mantelzorger:
 Vraag hoe het met hun gaat, ze zijn voornamelijk met de zorg van andere bezig. Om eerst
goed voor jezelf te zorgen, kan de zorg voor de ander bevorderen.
 Wees nieuwsgierig. Dit doe je door open vragen te stellen. Denk hierbij aan ‘kunt u mij meer
vertellen over…?. Waarom vragen zijn vaak ongeschikt in een dergelijk gesprek. Dit wordt
namelijk gevoeld als een verzoek om uitleg of als een beschuldiging.
 Non -verbale communicatie. Laat hieruit blijken dat je geïnteresseerd bent, let hierbij op
houding, gebaren, gezichtsuitdrukking, oogcontact en intonatie van stem.
 Geef erkenning. Het is belangrijk dat de mantelzorger zijn / haar rol en positie als
verzorgende erkent. Geef bijvoorbeeld complimenten over de manier van verzorging.
 Open vragen. Vermijdt waarom-vragen: wordt vaak gevoeld als een verzoek om uitleg of als
beschuldiging en roept een defensieve reactie op.
 Luister actief. Hierbij horen 3 samenhangende technieken: Luisteren, doorvragen en
samenvatten.
o Luisteren. Je luistert niet alleen met je oren, maar ook door lichaamshouding. Let op
stem, handen, wenkbrauwen. Door te knikken of te hummen laat je weten dat je
luistert.
o Doorvragen. Doorvragen zorgt ervoor dat je informatie die onduidelijk is, kunt
verhelderen. Als je meer informatie wil van een ander, stel dan open vragen. Als je
wil dat iemand een keuze maakt, stel dan een gesloten vraag. Blijf nieuwsgierig naar
de ander. Blijf luisteren en bedenk niet halverwege het verhaal van de ander al je
volgende vraag.
o Samenvatten. Je herhaalt de belangrijkste dingen, je laat hierbij merken dat je hebt
geluisterd. Doe dit in je eigen woorden. Eindig vragend om te checken of je het goed
gehoord hebt. Verwerk niet alleen de inhoud, maar ook het gevoel van de ander in
de samenvatting.
 Gevoelsreflectie. Als iemand emotioneel reageert (boos, verdrietig, schuldig), gebruik je de
gevoelsreflectie. Je gaat expliciet in op de emotie van de ander. Je zegt bijvoorbeeld dat je
ziet dat het iemand raakt, ik kan me voorstellen dat het lastig voor je is, begrijp ik dit goed?

SOFA-model
De vier rollen van de mantelzorger zijn in dit model benoemd
Samenwerken:
 Erken de mantelzorger als medehulpverlener
 Betrek bij het opstellen van zorgplan
 Bespreek wat de mantelzorger doet in de zorg en ondersteuning
 Geef info over zorg, ziekte, organisatie
 Leer vaardigheden
 Zorg voor een goed bereikbaar aanspreekpunt
Ondersteunen:
 Bied een luisterend oor
 Wees alert op overbelasting
 Geef tips om zorg in te passen in eigen leven
 Verwijs naar ondersteuningsmogelijkheden (gespreksgroep, respijtzorg, vrijwilligers)
 Geef info hoe mantelzorg vol te houden is (zorg delen met familie/vrienden)
Faciliteren:
 Realiseer je dat de mantelzorger in de eerste plaats kind, ouder, partner, vriend is
 Respecteer gewoontes van de cliënt en de mantelzorger
 Houd rekening met privacy van cliënt en mantelzorger

,  Wijs de mantelzorger op het belang van eigen ontspanning
 Denk mee hoe de mantelzorger en de cliënt belangrijke elementen in hun relatie kunnen
voortzetten
Afstemmen:
 Benut kennis van de mantelzorger; vraag naar gewoontes
 Informeer bij de mantelzorger naar wensen en feiten
 Betrek de mantelzorger bij beslissingen
 Vraag de mantelzorger advies bij problemen en veranderingen
 Houd regelmatig contact met de mantelzorger
 Vraag naar grenzen en manage verwachtingen
 Neem klachten serieus