Oog voor Impact Biostatistiek samenvatting leereenheden 1-5 (Universiteit Utrecht)

BMW Oog voor Impact – Blok 4 –
Leereenheden & zelfstudie
Inhoud
Leer-eenheid 2: Beschrijvende statistiek voor twee variabelen.............................................................4
Leer-eenheid 3: Het lineaire model........................................................................................................9
Leer-Eenheid 4: Kanstheorie en steekproefvariatie..............................................................................13
Leer-Eenheid 5 – Schatten en toetsen..................................................................................................19




1

,Leer-Eenheid 1: Grondbeginselen statistiek
Steekproefvariabiliteit = de 2e steekproef zal niet dezelfde waardes hebben
als de 1e steekproef
Kengetallen = een locatiemaat (centrummaat) zoals een gemiddelde en
mediaan
Beschrijvende statistiek = statistiek
bestaande uit kengetallen en figuren
Inferentiële statistiek = het vergelijken
van verschillende groepen of uitkomsten
met elkaar
Kwantitatieve data = de waarden van
continue en discrete data waarmee je kan
rekenen
Kwalitatieve data = de waarden die niet
bestaan uit discrete data waarmee je niet
kan rekenen
Continue = kan alle waarden hebben
binnen het interval dat bij de maat past
Discreet = data die alleen bepaalde
waarden kan hebben (je kan niet 2,5 kind hebben)
Nominaal / categorisch = variabelen die discreet en kwalitatief zijn waarbij je
onderscheid maakt tussen categorieën of groepen die zich niet met cijfers laten
beschrijven. Je kan er niet mee rekenen (vrouw is bv 1 en man is 2)
Ordinaal = variabelen waar een logische volgorde in zit. Je kan er niet mee
rekenen, maar er is wel een soort trappetje (basisschool  middelbaar  uni)
Interval / ratio = je kan wel rekenen met de verschillen tussen getallen. Er is
geen absoluut en natuurlijk nulpunt, waardoor je niet kan delen en
vermenigvuldigen. Dit kan wel met ratio (iemand van 12 is 3x zo oud als iemand
van 4)
Dichotomiseren = het maken van twee uitsluitende groepen, waardoor er van
continue variabelen, discrete/nominale variabelen worden gemaakt

Weergave Kenmerken van de
data/variabele
voor data van één variabele
Frequentietab Discre Kwalitati Nominaal en
el et ef ordinaal
Staafdiagram Discre Kwalitati Nominaal en
et ef ordinaal
Histogram Contin Kwantitat Interval/ratio
u ief
Boxplot Contin Kwantitat Interval/ratio
u ief
voor data van twee variabelen
Spreidingsdia Contin Kwantitat Interval/ratio
gram u ief
Kruistabel Discre Kwalitati Nominaal en
et ef ordinaal
Frequentietabel = een tabel waarin nominale en ordinale variabelen worden
samengevat (A=2, B=5)
Staafdiagram = een diagram waarin de frequentietabel verwerkt zit

2

, Proporties = aantal in de specifieke categorie / totale aantal
Percentage = proportie x 100
Prevalentie = geeft aan hoeveel mensen op een bepaald moment de ziekte
hebben
Incidentie = geeft aan hoeveel mensen in een bepaalde periode de ziekte
krijgen
Doelen van wetenschappelijk onderzoek
1. Vergroting van kennis
2. Vergroting van ons kunnen (het leveren van een bijdrage aan de oplossing
van problemen)
Experimentele deeleenheid = hetgeen waarmee je onderzoek doet (mensen,
dieren, auto’s)
Random steekproef = van een willekeurige medi wordt een steekproef
genomen
Gestratificeerde = eerst alle populatie verdelen in strata, daarna neem je een
steekproef
Statistiek = de wetenschap, methodiek en techniek van het verzamelen,
bewerken, interpreteren en presenteren van informatie
 Beschrijvende statistiek – resultaten beschrijven van steekproef met
kengetallen en figuren
 Generalisatie – je doet een aantal veronderstellingen over de waarden uit
de populatie
Beschrijvende statistiek
Kengetallen = locatiematen
 Gemiddelde = tel alle waarnemingen op,
deel door aantal waarnemingen
 Mediaan = alle waarnemingen op
volgorde laagst hoogst
 Med = middelste waarde = 2e
kwartiel (Q2)
 Eerste kwartiel (Q1) = bevindt zich 25% van de waarnemingen (75%
erboven)
 Derde kwartiel (Q3) = bevindt zich 75% van de waarnemingen (25%
erboven)

Gemiddelde Mediaan
Bevat meer info Bevat minder info
Gevoelig voor uitschieters Minder gevoelig voor
uitschieters/scheefheid
Heeft fijnere wiskundige
eigenschappen
Rechts-scheve verdeling = veel
uitschieters aan de rechterkant (staart naar
rechts).Gem zit hoger dan de mediaan.
Links-scheve verdeling = veel
uitschieters aan de linkerkant, staart naar
links (gem zit lager dan de mediaan)
Bimodale verdeling = gemiddelde waarde

3