1
Associaties met hoge functies - De invloed van gender, zelfperceptie en de mediërende rol
van eigenschappen
Door Myrthe Louwes
2506165
Bachelorscriptie
Psychologie
Faculteit Sociale Wetenschappen
Universiteit Utrecht
Onder begeleiding van Dr. Tom Damen
Juni, 2025
Aantal woorden: 3384
,2
Abstract
Vrouwen zijn structureel ondervertegenwoordigd in de top van het werkleven. Deze
studie onderzocht genderverschillen in associaties met hoge functies. Daartoe werd een
replicatie uitgevoerd van studie 4 en 5 van Gino et al. (2015), aangevuld met exploratief
onderzoek naar zelfperceptie op het gebied van eigenschappen en zelfwaargenomen
geschiktheid. Hiervoor werd een online vragenlijst opgesteld. De resultaten toonden aan dat
vrouwen significant meer negatieve associaties hadden met hoge functies en deze minder
wenselijk en minder haalbaar vonden dan mannen. Vrouwen waren ook minder geneigd
dergelijke posities na te streven als persoonlijke inspanning was vereist. Het exploratieve
onderzoek onthulde dat mannen zichzelf hoger beoordeelden op agentic eigenschappen, wat
positievere associaties en een hogere waargenomen geschiktheid verklaarde. Communal
eigenschappen waren geen verklarende factor voor negatieve associaties bij vrouwen. Deze
bevindingen benadrukken het belang van gendergerelateerde zelfpercepties bij het verklaren
van de genderkloof in hoge functies en dragen bij aan de betrouwbaarheid van de studie van
Gino et al. (2015). Het onderzoek benadrukt de nodige aandacht voor zowel interne
overtuigingen als externe omstandigheden om deze ongelijkheden aan te pakken.
, 3
Introductie
Hoewel steeds meer vrouwen hoge functies in het werkveld bekleden, blijven ze
ondervertegenwoordigd in de top daarvan. Zo is slechts 6% van de CEO’s wereldwijd vrouw
(‘Women in the boardroom: A global perspective’, 2024). Ondanks jarenlange inspanningen,
zoals vrouwenquota en diversiteitsprogramma’s, blijft een evenwichtige man-vrouwverdeling
in hoge functies uit (Lückerath-Rovers, 2024). Dit roept de vraag op waarom vrouwen
ondervertegenwoordigd blijven in hoge functies, zelfs als ze over dezelfde kwalificaties en
kwaliteiten beschikken als mannen. Uit onderzoek blijkt dat genderstereotypen, structurele
barrières en maatschappelijke verwachtingen invloed hebben op de carrièreambities van
vrouwen (Baumgartner & Schneider, 2010; Eagly & Carli, 2012). Onderzoek van Gino et al.
(2015) stelt dat vrouwen hoge functies als even haalbaar zien als mannen, maar dat vrouwen
hier negatievere associaties mee hebben. De betrouwbaarheid van dit onderzoek staat echter
ter discussie, omdat Francesca Gino beschuldigd is van datafraude (Harvard Business School,
2023). Dit bacheloronderzoek repliceerde studie 4 en 5 van het onderzoek van Gino et al.
(2015) met betrekking tot de wenselijkheid, haalbaarheid en associaties van vrouwen ten
aanzien van hoge functies. Als toevoeging zijn de zelfperceptie op agentic en communal
eigenschappen en de zelfinschatting van geschiktheid voor een hoge functie onderzocht.
Theoretisch kader
De ondervertegenwoordiging van vrouwen kan door verschillende factoren worden
verklaard. Een belangrijke verklaring ligt in genderstereotypen over leiderschap, wat vaak
onderdeel is van hoge functies. Traditioneel gezien wordt leiderschap geassocieerd met
agentic eigenschappen zoals assertiviteit, onafhankelijkheid en doelgerichtheid (Hsu et al.,
2021). Deze eigenschappen worden gezien als mannelijke eigenschappen. Vrouwen
daarentegen worden vaak gekoppeld aan communal eigenschappen, zoals zorgzaamheid,
samenwerking en empathie (Hsu et al., 2021). Vanuit een masculiene stereotypering over
Associaties met hoge functies - De invloed van gender, zelfperceptie en de mediërende rol
van eigenschappen
Door Myrthe Louwes
2506165
Bachelorscriptie
Psychologie
Faculteit Sociale Wetenschappen
Universiteit Utrecht
Onder begeleiding van Dr. Tom Damen
Juni, 2025
Aantal woorden: 3384
,2
Abstract
Vrouwen zijn structureel ondervertegenwoordigd in de top van het werkleven. Deze
studie onderzocht genderverschillen in associaties met hoge functies. Daartoe werd een
replicatie uitgevoerd van studie 4 en 5 van Gino et al. (2015), aangevuld met exploratief
onderzoek naar zelfperceptie op het gebied van eigenschappen en zelfwaargenomen
geschiktheid. Hiervoor werd een online vragenlijst opgesteld. De resultaten toonden aan dat
vrouwen significant meer negatieve associaties hadden met hoge functies en deze minder
wenselijk en minder haalbaar vonden dan mannen. Vrouwen waren ook minder geneigd
dergelijke posities na te streven als persoonlijke inspanning was vereist. Het exploratieve
onderzoek onthulde dat mannen zichzelf hoger beoordeelden op agentic eigenschappen, wat
positievere associaties en een hogere waargenomen geschiktheid verklaarde. Communal
eigenschappen waren geen verklarende factor voor negatieve associaties bij vrouwen. Deze
bevindingen benadrukken het belang van gendergerelateerde zelfpercepties bij het verklaren
van de genderkloof in hoge functies en dragen bij aan de betrouwbaarheid van de studie van
Gino et al. (2015). Het onderzoek benadrukt de nodige aandacht voor zowel interne
overtuigingen als externe omstandigheden om deze ongelijkheden aan te pakken.
, 3
Introductie
Hoewel steeds meer vrouwen hoge functies in het werkveld bekleden, blijven ze
ondervertegenwoordigd in de top daarvan. Zo is slechts 6% van de CEO’s wereldwijd vrouw
(‘Women in the boardroom: A global perspective’, 2024). Ondanks jarenlange inspanningen,
zoals vrouwenquota en diversiteitsprogramma’s, blijft een evenwichtige man-vrouwverdeling
in hoge functies uit (Lückerath-Rovers, 2024). Dit roept de vraag op waarom vrouwen
ondervertegenwoordigd blijven in hoge functies, zelfs als ze over dezelfde kwalificaties en
kwaliteiten beschikken als mannen. Uit onderzoek blijkt dat genderstereotypen, structurele
barrières en maatschappelijke verwachtingen invloed hebben op de carrièreambities van
vrouwen (Baumgartner & Schneider, 2010; Eagly & Carli, 2012). Onderzoek van Gino et al.
(2015) stelt dat vrouwen hoge functies als even haalbaar zien als mannen, maar dat vrouwen
hier negatievere associaties mee hebben. De betrouwbaarheid van dit onderzoek staat echter
ter discussie, omdat Francesca Gino beschuldigd is van datafraude (Harvard Business School,
2023). Dit bacheloronderzoek repliceerde studie 4 en 5 van het onderzoek van Gino et al.
(2015) met betrekking tot de wenselijkheid, haalbaarheid en associaties van vrouwen ten
aanzien van hoge functies. Als toevoeging zijn de zelfperceptie op agentic en communal
eigenschappen en de zelfinschatting van geschiktheid voor een hoge functie onderzocht.
Theoretisch kader
De ondervertegenwoordiging van vrouwen kan door verschillende factoren worden
verklaard. Een belangrijke verklaring ligt in genderstereotypen over leiderschap, wat vaak
onderdeel is van hoge functies. Traditioneel gezien wordt leiderschap geassocieerd met
agentic eigenschappen zoals assertiviteit, onafhankelijkheid en doelgerichtheid (Hsu et al.,
2021). Deze eigenschappen worden gezien als mannelijke eigenschappen. Vrouwen
daarentegen worden vaak gekoppeld aan communal eigenschappen, zoals zorgzaamheid,
samenwerking en empathie (Hsu et al., 2021). Vanuit een masculiene stereotypering over
