Hoorcollege 7 | Fusie, splitsing en omzetting
Wetgeving
• Richtlijn (EU) 2019/2121 van het Europees Parlement en de Raad van 27 november 2019 tot wijziging van Richtlijn
(EU) 2017/1132 met betrekking tot grensoverschrijdende omzettingen, fusies en splitsingen.
• Wet implementatie richtlijn grensoverschrijdende omzettingen, fusies en splitsingen (36267)
_______________________________________________________________________________________
Fusie Splitsing Omzetting
Geen vermogensovergang Vermogensovergang onder algemene Vermogensovergang onder algemene
titel titel
1 | Fusie
1. Aandelenfusie
Aandelenoverdracht
2. Bedrijfsfusie
Overdracht activa en passiva
3. Juridische fusie
Overgang onder algemene titel, gelaagde structuur Titel 7 BW (art. 2:308 e.v. BW)
Juridische fusie is toepasbaar op vrijwel alle rechtspersonen en niet beperkt tot
kapitaalvennootschappen die ondernemingen in stand houden.
1A | Fusie van rechtspersonen
Artikel 2:309 - 2:333l BW
Fusie is een rechtshandeling waarbij twee of meer rechtspersonen betrokken zijn, waarbij het vermogen van
de ene rechtspersoon overgaat naar een andere rechtspersoon onder algemene titel, wat betekent dat de
eerstgenoemde rechtspersoon ophoudt te bestaan.
Twee manieren:
a. Een van deze rechtspersonen verwerft het vermogen van de andere rechtspersonen onder algemene
titel.
b. Een nieuwe rechtspersoon wordt opgericht als gevolg van de fusie, en de nieuwe rechtspersoon
verwerft het vermogen van de betrokken rechtspersonen onder algemene titel.
Rechtspersonen met dezelfde rechtsvorm
Voorwaarden De NV en BV worden aangemerkt als rechtspersonen met dezelfde rechtsvorm
Artikel 2:310 lid 1 BW Fusie is in beginsel alleen mogelijk tussen rechtspersonen die dezelfde rechtsvorm
hebben
Artikel 2:310 lid 3 BW Bij de overgang van vermogen naar een nieuwe rechtspersoon moet deze nieuwe
rechtspersoon dezelfde rechtsvorm hebben als de verdwijnende rechtspersonen
Uitzonderingen
Artikel 2:310 lid 4 BW Twee uitzonderingen:
1. Een verkrijgende vereniging, coöperatie, onderlinge waarborgmaatschappij of
stichting kan fuseren met een NV of BV waarvan zij alle aandelen bezit.
2. Een verkrijgende stichting, NV of BV kan fuseren met een vereniging, coöperatie of
onderlinge waarborgmaatschappij waarvan zij het enige lid is.
Als rechtspersonen van verschillende soorten willen fuseren, moet er een omzetting
plaatsvinden voordat de fusie kan plaatsvinden. Deze omzetting zorgt ervoor dat een
fusie zonder complicaties kan verlopen
,De wetgever heeft deze regels ingevoerd om fusies tussen rechtspersonen van verschillende aard te
beperken, omdat dergelijke fusies bijzondere complicaties kunnen veroorzaken.
Ontbinding en fusie
Artikel 2:310 lid 5 BW Ontbinding van een rechtspersoon staat op zichzelf een fusie niet in de weg. Echter,
een fusie is verboden als een ontbonden rechtspersoon reeds uitkeringen heeft gedaan
aan leden of aandeelhouders als gevolg van de vereffening
Artikel 2:310 lid 6 BW Een fusie is ook niet toegestaan tijdens faillissement of surseance van betaling
Het niet naleven van de regels met betrekking tot fusie, zoals vermeld in artikel 2:310 lid 5-6 BW, maakt de
fusie vernietigbaar (artikel 2:323 lid 1 onder b BW).
Positie aandeelhouders/leden na fusie
Artikel 2:311 lid 1 BW
Fusie leidt tot de overgang van het vermogen van de ene rechtspersoon naar de andere onder algemene
titel. De rechtspersoon wiens vermogen wordt overgedragen, houdt op te bestaan.
Artikel 2:311 lid 2 BW
Fusie heeft aanzienlijke rechtsgevolgen voor aandeelhouders en leden van de betrokken rechtspersonen.
Bij een fusie worden aandeelhouders van een verdwijnende vennootschap automatisch aandeelhouder van
de verkrijgende vennootschap. Hun aandelen in de verdwijnende vennootschap gaan teniet, en ze krijgen
aandelen in de verkrijgende vennootschap op basis van hun oorspronkelijke aandelenbelang en de
vastgestelde ruilverhouding.
Overgang onder algemene titel
Overgang onder algemene titel bij fusie heeft betrekking op de overgang van verschillende
vermogensbestanddelen van de verdwenen rechtspersoon naar de verkrijgende rechtspersoon.
Vermogensbestanddelen? Verklaring
1. Aandelen V De aandelen in de verdwenen rechtspersoon gaan over naar de
verkrijgende rechtspersoon en de verkrijgende vennootschap wordt
eigenaar van de aandelen van de verdwenen vennootschap.
2. Functie van statutaire bestuurder X De functie van een statutaire bestuurder gaat niet automatisch over van
de verdwenen rechtspersoon naar de verkrijgende rechtspersoon bij een
fusie. Bestuurders zijn individuen en geen vermogensbestanddelen. De
benoeming en aanstelling van bestuurders in de verkrijgende
rechtspersoon moeten apart worden geregeld.
3. Een 403-verklaring ? De 403-verklaring kan van toepassing zijn als de verdwenen
rechtspersoon een 403-maatschappij is (een dochtermaatschappij die
onder de consolidatievrijstelling valt). In dat geval moet de verkrijgende
rechtspersoon overwegen of een nieuwe 403-verklaring moet worden
gedeponeerd. Het is afhankelijk van de specifieke situatie en de
vereisten van de wet of een nieuwe verklaring nodig is.
4. Persoonlijke rechten ? Artikel 2:34 lid 2 BW bepaalt dat lidmaatschapsrechten overgaan, tenzij
de statuten van de verdwenen rechtspersoon anders bepalen. Er kunnen
echter uitzonderingen zijn voor hoogstpersoonlijke rechten. Het is van
belang om de specifieke situatie en de statuten van de betrokken
rechtspersonen te onderzoeken om de exacte overgang van persoonlijke
rechten te bepalen.
, Overgang van lidmaatschap en aandeelhouderschap
1. Lidmaatschap
Voor leden van een verdwijnende vereniging, coöperatie of onderlinge waarborgmaatschappij betekent
fusie dat ze automatisch lid worden van de verkrijgende vereniging, coöperatie of onderlinge
waarborgmaatschappij.
Opzeggen van lidmaatschap: artikel 2:36 lid 4 BW
Leden van de verdwijnende rechtspersoon hebben het recht om binnen een maand na ontvangst van
een besluit tot fusie hun lidmaatschap met onmiddellijke ingang op te zeggen
2. Aandeelhouderschap
Voor aandeelhouders van een verdwijnende NV of BV betekent fusie dat ze aandeelhouder worden van
de verkrijgende NV of BV (artikel 2:310 lid 4 BW).
Dit is niet van toepassing als de verkrijgende rechtspersoon het enige lid of aandeelhouder is van de
verdwijnende rechtspersoon. Omdat de enige aandeelhouder of lid van de verdwijnende rechtspersoon de
verkrijgende rechtspersoon is, is er geen noodzaak om de verdwijnende rechtspersoon als zodanig te
handhaven. De verdwijnende rechtspersoon houdt op te bestaan als afzonderlijke entiteit.
1 | Voorbereidende fase
1. Voorstel tot fusie: artikel 2:312 - 2:316 BW
• Ondertekening door bestuurders en RvC
• Het voorstel vormt de basis voor het fusieproces en wordt later gebruikt bij de akte van fusie.
2. Inhoud voorstel tot fusie
• Het voorstel moet speci eke informatie bevatten, zoals de oprichting van een nieuwe rechtspersoon
als onderdeel van de fusie (inclusief een ontwerp van de akte van oprichting).
• Het moet vermelden welke rechten of vergoedingen aan speci eke rechthebbenden worden
toegekend, overeenkomstig artikel 2:320 BW.
3. Toelichting op het voorstel tot fusie: artikel 2:313 - 2:327/228 BW
• Redenen voor fusie uiteenzetten en verwachte gevolgen in juridisch, economisch en sociaal opzicht.
• Accountantsverklaring (alleen bij kapitaalvennootschappen)
• Jaarstukken
• Advies Ondernemingsraad
4. Publicatie
a. Deponering bij KvK (artikel 2:314 BW)
• Voorstel
• Laatste drie vastgestelde jaarrekeningen/jaarverslagen
• Tussentijdse vermogensopstelling bij deponering in tweede helft boekjaar
• Accountantsverklaring (art. 2:328 lid 5 BW)
b. Deponering bij rechtspersoon
• KvK gegevens
• Accountantsverslag (art. 2:328 lid 5 BW)
• Advies Ondernemingsraad
Publicatie in landelijk verspreid dagblad; verzetstermijn van 1 maand (waarborg schuldeisers).
5. Informatie aan belanghebbenden: artikel 2:315 BW
• Het bestuur moet de algemene vergadering en andere betrokken rechtspersonen op de hoogte stellen
van belangrijke wijzigingen in activa en passiva die van invloed zijn op het fusievoorstel.
• Instemming van leden of aandeelhouders kan deze verplichting ophe en.
Verzetsrecht voor schuldeisers: artikel 2:316 BW
Schuldeisers van de rechtspersonen die fuseren hebben het recht om verzet aan te tekenen tegen het
fusievoorstel. Het verzetrecht is bedoeld om de belangen van schuldeisers te beschermen, vooral in
situaties waarin de fusie nadelig kan zijn voor hen, zoals wanneer een van de fusiepartners insolvent is. De
fusie maakt de verkrijgende rechtspersoon verantwoordelijk voor alle schulden. Schuldeisers kunnen
fi fi ff
Wetgeving
• Richtlijn (EU) 2019/2121 van het Europees Parlement en de Raad van 27 november 2019 tot wijziging van Richtlijn
(EU) 2017/1132 met betrekking tot grensoverschrijdende omzettingen, fusies en splitsingen.
• Wet implementatie richtlijn grensoverschrijdende omzettingen, fusies en splitsingen (36267)
_______________________________________________________________________________________
Fusie Splitsing Omzetting
Geen vermogensovergang Vermogensovergang onder algemene Vermogensovergang onder algemene
titel titel
1 | Fusie
1. Aandelenfusie
Aandelenoverdracht
2. Bedrijfsfusie
Overdracht activa en passiva
3. Juridische fusie
Overgang onder algemene titel, gelaagde structuur Titel 7 BW (art. 2:308 e.v. BW)
Juridische fusie is toepasbaar op vrijwel alle rechtspersonen en niet beperkt tot
kapitaalvennootschappen die ondernemingen in stand houden.
1A | Fusie van rechtspersonen
Artikel 2:309 - 2:333l BW
Fusie is een rechtshandeling waarbij twee of meer rechtspersonen betrokken zijn, waarbij het vermogen van
de ene rechtspersoon overgaat naar een andere rechtspersoon onder algemene titel, wat betekent dat de
eerstgenoemde rechtspersoon ophoudt te bestaan.
Twee manieren:
a. Een van deze rechtspersonen verwerft het vermogen van de andere rechtspersonen onder algemene
titel.
b. Een nieuwe rechtspersoon wordt opgericht als gevolg van de fusie, en de nieuwe rechtspersoon
verwerft het vermogen van de betrokken rechtspersonen onder algemene titel.
Rechtspersonen met dezelfde rechtsvorm
Voorwaarden De NV en BV worden aangemerkt als rechtspersonen met dezelfde rechtsvorm
Artikel 2:310 lid 1 BW Fusie is in beginsel alleen mogelijk tussen rechtspersonen die dezelfde rechtsvorm
hebben
Artikel 2:310 lid 3 BW Bij de overgang van vermogen naar een nieuwe rechtspersoon moet deze nieuwe
rechtspersoon dezelfde rechtsvorm hebben als de verdwijnende rechtspersonen
Uitzonderingen
Artikel 2:310 lid 4 BW Twee uitzonderingen:
1. Een verkrijgende vereniging, coöperatie, onderlinge waarborgmaatschappij of
stichting kan fuseren met een NV of BV waarvan zij alle aandelen bezit.
2. Een verkrijgende stichting, NV of BV kan fuseren met een vereniging, coöperatie of
onderlinge waarborgmaatschappij waarvan zij het enige lid is.
Als rechtspersonen van verschillende soorten willen fuseren, moet er een omzetting
plaatsvinden voordat de fusie kan plaatsvinden. Deze omzetting zorgt ervoor dat een
fusie zonder complicaties kan verlopen
,De wetgever heeft deze regels ingevoerd om fusies tussen rechtspersonen van verschillende aard te
beperken, omdat dergelijke fusies bijzondere complicaties kunnen veroorzaken.
Ontbinding en fusie
Artikel 2:310 lid 5 BW Ontbinding van een rechtspersoon staat op zichzelf een fusie niet in de weg. Echter,
een fusie is verboden als een ontbonden rechtspersoon reeds uitkeringen heeft gedaan
aan leden of aandeelhouders als gevolg van de vereffening
Artikel 2:310 lid 6 BW Een fusie is ook niet toegestaan tijdens faillissement of surseance van betaling
Het niet naleven van de regels met betrekking tot fusie, zoals vermeld in artikel 2:310 lid 5-6 BW, maakt de
fusie vernietigbaar (artikel 2:323 lid 1 onder b BW).
Positie aandeelhouders/leden na fusie
Artikel 2:311 lid 1 BW
Fusie leidt tot de overgang van het vermogen van de ene rechtspersoon naar de andere onder algemene
titel. De rechtspersoon wiens vermogen wordt overgedragen, houdt op te bestaan.
Artikel 2:311 lid 2 BW
Fusie heeft aanzienlijke rechtsgevolgen voor aandeelhouders en leden van de betrokken rechtspersonen.
Bij een fusie worden aandeelhouders van een verdwijnende vennootschap automatisch aandeelhouder van
de verkrijgende vennootschap. Hun aandelen in de verdwijnende vennootschap gaan teniet, en ze krijgen
aandelen in de verkrijgende vennootschap op basis van hun oorspronkelijke aandelenbelang en de
vastgestelde ruilverhouding.
Overgang onder algemene titel
Overgang onder algemene titel bij fusie heeft betrekking op de overgang van verschillende
vermogensbestanddelen van de verdwenen rechtspersoon naar de verkrijgende rechtspersoon.
Vermogensbestanddelen? Verklaring
1. Aandelen V De aandelen in de verdwenen rechtspersoon gaan over naar de
verkrijgende rechtspersoon en de verkrijgende vennootschap wordt
eigenaar van de aandelen van de verdwenen vennootschap.
2. Functie van statutaire bestuurder X De functie van een statutaire bestuurder gaat niet automatisch over van
de verdwenen rechtspersoon naar de verkrijgende rechtspersoon bij een
fusie. Bestuurders zijn individuen en geen vermogensbestanddelen. De
benoeming en aanstelling van bestuurders in de verkrijgende
rechtspersoon moeten apart worden geregeld.
3. Een 403-verklaring ? De 403-verklaring kan van toepassing zijn als de verdwenen
rechtspersoon een 403-maatschappij is (een dochtermaatschappij die
onder de consolidatievrijstelling valt). In dat geval moet de verkrijgende
rechtspersoon overwegen of een nieuwe 403-verklaring moet worden
gedeponeerd. Het is afhankelijk van de specifieke situatie en de
vereisten van de wet of een nieuwe verklaring nodig is.
4. Persoonlijke rechten ? Artikel 2:34 lid 2 BW bepaalt dat lidmaatschapsrechten overgaan, tenzij
de statuten van de verdwenen rechtspersoon anders bepalen. Er kunnen
echter uitzonderingen zijn voor hoogstpersoonlijke rechten. Het is van
belang om de specifieke situatie en de statuten van de betrokken
rechtspersonen te onderzoeken om de exacte overgang van persoonlijke
rechten te bepalen.
, Overgang van lidmaatschap en aandeelhouderschap
1. Lidmaatschap
Voor leden van een verdwijnende vereniging, coöperatie of onderlinge waarborgmaatschappij betekent
fusie dat ze automatisch lid worden van de verkrijgende vereniging, coöperatie of onderlinge
waarborgmaatschappij.
Opzeggen van lidmaatschap: artikel 2:36 lid 4 BW
Leden van de verdwijnende rechtspersoon hebben het recht om binnen een maand na ontvangst van
een besluit tot fusie hun lidmaatschap met onmiddellijke ingang op te zeggen
2. Aandeelhouderschap
Voor aandeelhouders van een verdwijnende NV of BV betekent fusie dat ze aandeelhouder worden van
de verkrijgende NV of BV (artikel 2:310 lid 4 BW).
Dit is niet van toepassing als de verkrijgende rechtspersoon het enige lid of aandeelhouder is van de
verdwijnende rechtspersoon. Omdat de enige aandeelhouder of lid van de verdwijnende rechtspersoon de
verkrijgende rechtspersoon is, is er geen noodzaak om de verdwijnende rechtspersoon als zodanig te
handhaven. De verdwijnende rechtspersoon houdt op te bestaan als afzonderlijke entiteit.
1 | Voorbereidende fase
1. Voorstel tot fusie: artikel 2:312 - 2:316 BW
• Ondertekening door bestuurders en RvC
• Het voorstel vormt de basis voor het fusieproces en wordt later gebruikt bij de akte van fusie.
2. Inhoud voorstel tot fusie
• Het voorstel moet speci eke informatie bevatten, zoals de oprichting van een nieuwe rechtspersoon
als onderdeel van de fusie (inclusief een ontwerp van de akte van oprichting).
• Het moet vermelden welke rechten of vergoedingen aan speci eke rechthebbenden worden
toegekend, overeenkomstig artikel 2:320 BW.
3. Toelichting op het voorstel tot fusie: artikel 2:313 - 2:327/228 BW
• Redenen voor fusie uiteenzetten en verwachte gevolgen in juridisch, economisch en sociaal opzicht.
• Accountantsverklaring (alleen bij kapitaalvennootschappen)
• Jaarstukken
• Advies Ondernemingsraad
4. Publicatie
a. Deponering bij KvK (artikel 2:314 BW)
• Voorstel
• Laatste drie vastgestelde jaarrekeningen/jaarverslagen
• Tussentijdse vermogensopstelling bij deponering in tweede helft boekjaar
• Accountantsverklaring (art. 2:328 lid 5 BW)
b. Deponering bij rechtspersoon
• KvK gegevens
• Accountantsverslag (art. 2:328 lid 5 BW)
• Advies Ondernemingsraad
Publicatie in landelijk verspreid dagblad; verzetstermijn van 1 maand (waarborg schuldeisers).
5. Informatie aan belanghebbenden: artikel 2:315 BW
• Het bestuur moet de algemene vergadering en andere betrokken rechtspersonen op de hoogte stellen
van belangrijke wijzigingen in activa en passiva die van invloed zijn op het fusievoorstel.
• Instemming van leden of aandeelhouders kan deze verplichting ophe en.
Verzetsrecht voor schuldeisers: artikel 2:316 BW
Schuldeisers van de rechtspersonen die fuseren hebben het recht om verzet aan te tekenen tegen het
fusievoorstel. Het verzetrecht is bedoeld om de belangen van schuldeisers te beschermen, vooral in
situaties waarin de fusie nadelig kan zijn voor hen, zoals wanneer een van de fusiepartners insolvent is. De
fusie maakt de verkrijgende rechtspersoon verantwoordelijk voor alle schulden. Schuldeisers kunnen
fi fi ff
