Inleiding in de sociologische criminologie: Truus Minten
Hoofdstuk 1: Situering van de sociologische theorieën over criminaliteit.
Sociologie = studie van de samenleving, maar wat is dat juist?
1. Klassieke theorie
1.1. Historische context
Er was een enorme transitie in de 18de en 19de eeuw in Europa.
Het veranderde van feodaliteit aar moderniteit.
Feodaliteit: koning staat aan de top met onder hem loyale leenmannen
Moderniteit: gebaseerd op rationele wereldbeelden
Het systeem van feodaliteit kwam ten val vanwege het ontstaan van een nieuwe klasse. Namelijk de
handelsmannen. Dit zorgde ervoor dat in de 18de eeuw de overgang naar moderniteit gebeurde.
1788: kenmerkende datum wanneer het volk zich begon te verzetten bij de adel en clerus vanwege de
fundamentele rechten van de mens.
Daarnaast ging men ook op andere manieren kijken naar bestraffing van criminaliteit. Vroeger werd er
veel lichamelijke foltering toegepast, maar in het systeem van moderniteit wilde men de foltering
vergeten en overgaan op andere sancties. Sancties die gebaseerd waren op rationaliteit.
1.2. Cesare Beccaria
1764: Dei Delitti e delle pene (= over misdaad en straffen)
Het was zelf geen socioloog, maar had wel zijn eigen ideeën over de criminaliteit in
de samenleving. Zo had hij nieuwe denkbeelden over het Ancien Régime.
Hij wilde een strakke en statische organisatie van de samenleving.
Koning zou aan de top van de hiërarchie staan, vrouwen hebben niets te zeggen, …
De stand van de handelaars zou gelijk komen met de arme bevolking en dit zou de bevolking
maatschappelijk veranderen.
Hij legde de nadruk op rationaliteit.
In zijn boek legt hij de nadruk op preventie. Hiermee bedoelde hij dat men moest zorgen dat mensen
geen criminaliteit zouden plegen in plaats van te straffen als het al te laat is. Dit is een revolutionair
idee. Ook wel een utilitaristisch mensbeeld genoemd. Hiermee bedoelt men de leer die er van uit gaat
dat menselijke handelingen gericht moeten zijn op het grootst mogelijke geluk voor het grootst
mogelijk aantal mensen. Utilitaristen kijken vooral naar het praktische nut en maken berekeningen
over de consequenties van bepaalde gedragingen. Nulla poepa sine lege = geen straf zonder wet. De
straf moest snel volgen op het misdrijf. Als de mensen goede info hadden over wat ze wel en niet
mogen doen en vooral over de sancties, gaan bepaalde dingen niet meer gebeuren.
Beccaria heeft een totale verandering van het wereldbeeld. Vooral over criminaliteit en de werking
van justitie.
Hij wilde preventie in plaats van leedtoevoeging
Hij is de eerste die nadacht over het begrip ‘strafdoelen’
Hij vond ook dat er verschillende types van straf moesten zijn, want niet alles mag met
dezelfde straf bestraft worden
“let the punishment fit the crime”
De belangrijkste kenmerken van de nieuwe strafkenmerken zijn:
1
,Inleiding in de sociologische criminologie: Truus Minten
De openbaarheid van de straf. Er moet dus steeds gepubliceerd worden wat de straf was.
De snelheid van de straf na het gebeuren van het feit moest seller. De processen zouden
sneller moeten gebeuren. Alleen op die manier kon men preventief werken en het was
noodzakelijk om er zo voor te zorgen dat die persoon niet nog een strafbaar feit zou plegen
nog voor de uitspraak.
Het principe van de juiste straf. Het moet in verhouding zijn met het begane misdrijf. Het
moet in een goede verhouding en goede proportie zijn.
Er mag ook geen straf uitgesproken worden zonder dat deze vooraf in het wetboek werd
opgenomen.
Dit klinkt allemaal vrij logisch, maar in die periode waren deze kenmerken en de nieuwe elementen
niet zomaar vanzelfsprekend.
Het is absurd dat wetten van een aard zouden zijn dat ze een nieuwe vorm van moord zouden
introduceren omdat ze de oude vormen van criminaliteit veroordelen. Het van groot belang dat zowel
de criminaliteit zo minmogelijk voorkomt en dus niet wordt begaan. De straffen die niet in proportie
zijn met de schade die er aan de samenleving werd bezorgd is een bijkomende vorm van criminaliteit
die door de samenleving wordt opgelegd.
Het is een nieuwe standaard die zou kunnen geïmplementeerd worden, ook al is hij niet helemaal in
overeenstemming met de gewone gang van zaken. Om te vermijden dat bestraffen een daad van
geweld wordt, moet deze daad van bestraffing voldoen aan de voorgaande voorwaarden.
1.3. Jeremy Betham
Hij had deel overeenkomende overtuiging als die van Beccaria, maar er waren ook veel verschillen
tussen beide.
De bedoeling van de samenleving is om zo veel mogelijk geluk te produceren voor zoveel mogelijk
mensen.
Volgens Betham is criminaliteit een inbreuk op ‘the greatest happiness principle”. Dit is omdat
criminaliteit ongeluk zou brengen.
Het hierdoor dat hij probeerde te berekenen op welke manier geluk zou kunnen voortgebracht worden
bij zoveel mogelijk mensen.
Iedereen wil het grootste geluk = achterliggende visie van de hedonistische calculus. Dat wil zeggen
dat de kosten-batenanalyse, met het oog op geluksmaximalisatie ligt. Een inbreuk op de strafwet is dus
ook een inbreuk op het geluk omdat er leed wordt toegevoegd.
BV gevangenis. Het centrale idee is de
centrale commandopost. Vandaar kon men
alle gevangene in het oog houden.
Jeremy begreep wel dat in sommige situaties
het noodzakelijk is om mensne op te sluitenen
heeft daarom deze ontworpen om met zo min
mogelijk middelen een goed systeem te
hebben.
2
, Inleiding in de sociologische criminologie: Truus Minten
1.4 evaluatie van de klassieke school
Verschil Betham en Beccaria
Beccarie: rationaliteit is natuurgegeven (iedereen heeft de mogelijkheden)
Betham: rationeel met het oog op de maximalisatie van het geluk
Sterktes:
Er kwamen grote veranderingen in het denken over misdrijven straffen.
Er kwam een introductie van het begrip rationaliteit in plaats van mens als emotioneel
godvrezende wezen
Ze namen het lot in eigen handen
Instrumenten zijn vooral gericht op informatie
Zwaktes :
Geen oog voor oorzaken
Geen oog voor types van criminaliteit
Is plegen van misdaad echt een vrije keuze? Hier speelt de omgeving ook wel een grote rol
Sterk theoretische constructie: samenleving herorganiseren. Effect meten maar ze hadden niet
de juiste instrumenten.
Rationele constructies, sloegen er niet in op meteen te meten of effecten werden bereikt.
2. overgang naar sociologische theorieën
Essentiële invalshoek: er kwam aandacht voor de relatie criminaliteit en sociale omgeving en nadruk
op gelijkheid van criminelen en niet criminelen: bij persoonlijkheden zijn er ook uitzonderen.
Hier komt het probleem van individuele verantwoordelijkheid naar boven.
3. grondlegers van de sociologische benadering
3.1 Ecologische theorie
Historische context: halverwege 19de eeuw, de tijd dat Napoleon aan de macht kwam.
Ecologie is de ruimere betekenis van de omgeving in het algemeen.
Algemene standpunt van de theorie is dat de sociale omgeving het gedrag en de gedachte van
mensen bepaalt. Dat de sociale omgeving gedesorganiseerd/problematisch/ opportuniteiten
voor criminaliteit hebben personen die hieraan worden blootgesteld zullen deze ook
volgen.
3.1.1. André-Michel Guerry
Deed analyse van de officiële misdaadstatistieken in FR (1833 – personen/eigendommen)
Eerste kaart: criminaliteit tegen personen
Tweede kaart: criminaliteit tegen eigendommen
Er zijn weinig verklaringsmodellen voor deze
cijfergegevens, maar hij heeft ze wel visueel gemaakt
en dit is later nog vaker toegepast.
3
Hoofdstuk 1: Situering van de sociologische theorieën over criminaliteit.
Sociologie = studie van de samenleving, maar wat is dat juist?
1. Klassieke theorie
1.1. Historische context
Er was een enorme transitie in de 18de en 19de eeuw in Europa.
Het veranderde van feodaliteit aar moderniteit.
Feodaliteit: koning staat aan de top met onder hem loyale leenmannen
Moderniteit: gebaseerd op rationele wereldbeelden
Het systeem van feodaliteit kwam ten val vanwege het ontstaan van een nieuwe klasse. Namelijk de
handelsmannen. Dit zorgde ervoor dat in de 18de eeuw de overgang naar moderniteit gebeurde.
1788: kenmerkende datum wanneer het volk zich begon te verzetten bij de adel en clerus vanwege de
fundamentele rechten van de mens.
Daarnaast ging men ook op andere manieren kijken naar bestraffing van criminaliteit. Vroeger werd er
veel lichamelijke foltering toegepast, maar in het systeem van moderniteit wilde men de foltering
vergeten en overgaan op andere sancties. Sancties die gebaseerd waren op rationaliteit.
1.2. Cesare Beccaria
1764: Dei Delitti e delle pene (= over misdaad en straffen)
Het was zelf geen socioloog, maar had wel zijn eigen ideeën over de criminaliteit in
de samenleving. Zo had hij nieuwe denkbeelden over het Ancien Régime.
Hij wilde een strakke en statische organisatie van de samenleving.
Koning zou aan de top van de hiërarchie staan, vrouwen hebben niets te zeggen, …
De stand van de handelaars zou gelijk komen met de arme bevolking en dit zou de bevolking
maatschappelijk veranderen.
Hij legde de nadruk op rationaliteit.
In zijn boek legt hij de nadruk op preventie. Hiermee bedoelde hij dat men moest zorgen dat mensen
geen criminaliteit zouden plegen in plaats van te straffen als het al te laat is. Dit is een revolutionair
idee. Ook wel een utilitaristisch mensbeeld genoemd. Hiermee bedoelt men de leer die er van uit gaat
dat menselijke handelingen gericht moeten zijn op het grootst mogelijke geluk voor het grootst
mogelijk aantal mensen. Utilitaristen kijken vooral naar het praktische nut en maken berekeningen
over de consequenties van bepaalde gedragingen. Nulla poepa sine lege = geen straf zonder wet. De
straf moest snel volgen op het misdrijf. Als de mensen goede info hadden over wat ze wel en niet
mogen doen en vooral over de sancties, gaan bepaalde dingen niet meer gebeuren.
Beccaria heeft een totale verandering van het wereldbeeld. Vooral over criminaliteit en de werking
van justitie.
Hij wilde preventie in plaats van leedtoevoeging
Hij is de eerste die nadacht over het begrip ‘strafdoelen’
Hij vond ook dat er verschillende types van straf moesten zijn, want niet alles mag met
dezelfde straf bestraft worden
“let the punishment fit the crime”
De belangrijkste kenmerken van de nieuwe strafkenmerken zijn:
1
,Inleiding in de sociologische criminologie: Truus Minten
De openbaarheid van de straf. Er moet dus steeds gepubliceerd worden wat de straf was.
De snelheid van de straf na het gebeuren van het feit moest seller. De processen zouden
sneller moeten gebeuren. Alleen op die manier kon men preventief werken en het was
noodzakelijk om er zo voor te zorgen dat die persoon niet nog een strafbaar feit zou plegen
nog voor de uitspraak.
Het principe van de juiste straf. Het moet in verhouding zijn met het begane misdrijf. Het
moet in een goede verhouding en goede proportie zijn.
Er mag ook geen straf uitgesproken worden zonder dat deze vooraf in het wetboek werd
opgenomen.
Dit klinkt allemaal vrij logisch, maar in die periode waren deze kenmerken en de nieuwe elementen
niet zomaar vanzelfsprekend.
Het is absurd dat wetten van een aard zouden zijn dat ze een nieuwe vorm van moord zouden
introduceren omdat ze de oude vormen van criminaliteit veroordelen. Het van groot belang dat zowel
de criminaliteit zo minmogelijk voorkomt en dus niet wordt begaan. De straffen die niet in proportie
zijn met de schade die er aan de samenleving werd bezorgd is een bijkomende vorm van criminaliteit
die door de samenleving wordt opgelegd.
Het is een nieuwe standaard die zou kunnen geïmplementeerd worden, ook al is hij niet helemaal in
overeenstemming met de gewone gang van zaken. Om te vermijden dat bestraffen een daad van
geweld wordt, moet deze daad van bestraffing voldoen aan de voorgaande voorwaarden.
1.3. Jeremy Betham
Hij had deel overeenkomende overtuiging als die van Beccaria, maar er waren ook veel verschillen
tussen beide.
De bedoeling van de samenleving is om zo veel mogelijk geluk te produceren voor zoveel mogelijk
mensen.
Volgens Betham is criminaliteit een inbreuk op ‘the greatest happiness principle”. Dit is omdat
criminaliteit ongeluk zou brengen.
Het hierdoor dat hij probeerde te berekenen op welke manier geluk zou kunnen voortgebracht worden
bij zoveel mogelijk mensen.
Iedereen wil het grootste geluk = achterliggende visie van de hedonistische calculus. Dat wil zeggen
dat de kosten-batenanalyse, met het oog op geluksmaximalisatie ligt. Een inbreuk op de strafwet is dus
ook een inbreuk op het geluk omdat er leed wordt toegevoegd.
BV gevangenis. Het centrale idee is de
centrale commandopost. Vandaar kon men
alle gevangene in het oog houden.
Jeremy begreep wel dat in sommige situaties
het noodzakelijk is om mensne op te sluitenen
heeft daarom deze ontworpen om met zo min
mogelijk middelen een goed systeem te
hebben.
2
, Inleiding in de sociologische criminologie: Truus Minten
1.4 evaluatie van de klassieke school
Verschil Betham en Beccaria
Beccarie: rationaliteit is natuurgegeven (iedereen heeft de mogelijkheden)
Betham: rationeel met het oog op de maximalisatie van het geluk
Sterktes:
Er kwamen grote veranderingen in het denken over misdrijven straffen.
Er kwam een introductie van het begrip rationaliteit in plaats van mens als emotioneel
godvrezende wezen
Ze namen het lot in eigen handen
Instrumenten zijn vooral gericht op informatie
Zwaktes :
Geen oog voor oorzaken
Geen oog voor types van criminaliteit
Is plegen van misdaad echt een vrije keuze? Hier speelt de omgeving ook wel een grote rol
Sterk theoretische constructie: samenleving herorganiseren. Effect meten maar ze hadden niet
de juiste instrumenten.
Rationele constructies, sloegen er niet in op meteen te meten of effecten werden bereikt.
2. overgang naar sociologische theorieën
Essentiële invalshoek: er kwam aandacht voor de relatie criminaliteit en sociale omgeving en nadruk
op gelijkheid van criminelen en niet criminelen: bij persoonlijkheden zijn er ook uitzonderen.
Hier komt het probleem van individuele verantwoordelijkheid naar boven.
3. grondlegers van de sociologische benadering
3.1 Ecologische theorie
Historische context: halverwege 19de eeuw, de tijd dat Napoleon aan de macht kwam.
Ecologie is de ruimere betekenis van de omgeving in het algemeen.
Algemene standpunt van de theorie is dat de sociale omgeving het gedrag en de gedachte van
mensen bepaalt. Dat de sociale omgeving gedesorganiseerd/problematisch/ opportuniteiten
voor criminaliteit hebben personen die hieraan worden blootgesteld zullen deze ook
volgen.
3.1.1. André-Michel Guerry
Deed analyse van de officiële misdaadstatistieken in FR (1833 – personen/eigendommen)
Eerste kaart: criminaliteit tegen personen
Tweede kaart: criminaliteit tegen eigendommen
Er zijn weinig verklaringsmodellen voor deze
cijfergegevens, maar hij heeft ze wel visueel gemaakt
en dit is later nog vaker toegepast.
3
