Sinsbou
Monday, 16 November 2020 13:21
Sinsoorte
Stelsinne - gee mening of inligting
Vraagsinne - vra inligting
Bevelsinne - gee bevele of instruksies
Uitroepsinne - druk gevoelens uit
Enkelvoudige sinne
Het slegs een gesegde.
Onderwerp + Voorwerp + Gesegde
(Wie/wat + gesegde) (Wie/wat + word + gesegde) (Ek + gesegde)
Indirekte (Voorsetsel + Voorwerp)
Direkte (staan direk na werkwoord)
Bv.
Bernard gee vir die meisie 'n ring.
Onderwerp Gesegde Indirekte voorwerp Direkte voorwerp
Saamgestelde sinne
Bestaan uit 'n hoofsin plus bysinne
Het meer as een gesegde
Bysinne word met skakelwoore aan hoofsin gevoeg
Die hoofsin bevat die hoofgedagte en kan alleen staan.
Identifiseer saamgestelde sin:
1. Onderstreep gesegde
2. Omsirkel skakelwoord
3. Plaas bysin in hakies - begin by skakelwoord en eindig by gesegde/
komma)
Veelvoudige sinne
Het meer as een hoofsin wat elk ewe veel waarde het.
Elke hoofsin kan op sy eie staan.
Die twee sinne word verbind met 'n voegwoord.
Wanneer die hoofsinne apart geskryf word bly die woordorede dieselfde.
Taal Page 1
,Sinsbou vervolg
Monday, 16 November 2020 13:45
Bysinne
Byvoeglike bysin
Brei die onderwerp of voorwerp uit.
Volg na skakelwoorde soos:
- Wat
- Waarop
- Wie se
- Waarlangs
Bywoordelike bysin
Brei die gesegde meer uit.
Kry bywoordelike bysinne van:
- Tyd
- Plek
- Wyse
Volg na skakelwoorde soos:
- Sodat
- Tensy
- Terwyl
- Waar
- Mits
Bepalings
Bywoordelike bepaling
Het betrekking op die gesegde
Byvoeglike bepaling
Het betrekking op die onderwerp of voorwerp
Groot verskil tussen bysin en bepaling:
Bysin het 'n gesegde teenoor 'n Bepaling wat geen gesegde het nie.
Taal Page 2
, Sin vorme
Monday, 16 November 2020 15:30
Lydend en bedrywend
Praat in bedrywende vorm.
Indien onderwerp van sin aksie uitvoer - Bedrywende vorm
Indien voorwerp die aksie uitvoer - Lydende vorm
In lydende vorm ruil die onderwerp en die voorwerp posisies.
Onderwerp + Gesegde + Voorwerp
Dus Voorwerp + Onderwerp + Gesegde
In lydend staan gesegde aan die einde van die sin.
Ontkenning
Altyd dubbele ontkenning!
Bevele met "asseblief" en "tog" word moenie + nie
Posisie van die nie verander die betekenis van die sin.
Kort sinne het slegs een nie
Vraagsin/ Bevelsin moet in ontkenning steeds bevelsin/ vraagsin bly.
Sin Ontkenning
Iemand Niemand
Êrens Nêrens
Iets Niks
Alreeds Nog nie
Al iets Nog niks
Almal Niemand / nie almal
Alles Niks / nie alles
Nog Nie meer
Steeds Nie meer
Al ooit Nog nooit
Heeltemal Glad nie/ nie heeltemal
Óf en óf / Sowel as Nóg en nóg
Bv
'n Skelm sal 'n boete sowel as tronkstraf kry.
Die skelm sal nóg 'n boete nóg tronkstraf kry.
Taal Page 3
Monday, 16 November 2020 13:21
Sinsoorte
Stelsinne - gee mening of inligting
Vraagsinne - vra inligting
Bevelsinne - gee bevele of instruksies
Uitroepsinne - druk gevoelens uit
Enkelvoudige sinne
Het slegs een gesegde.
Onderwerp + Voorwerp + Gesegde
(Wie/wat + gesegde) (Wie/wat + word + gesegde) (Ek + gesegde)
Indirekte (Voorsetsel + Voorwerp)
Direkte (staan direk na werkwoord)
Bv.
Bernard gee vir die meisie 'n ring.
Onderwerp Gesegde Indirekte voorwerp Direkte voorwerp
Saamgestelde sinne
Bestaan uit 'n hoofsin plus bysinne
Het meer as een gesegde
Bysinne word met skakelwoore aan hoofsin gevoeg
Die hoofsin bevat die hoofgedagte en kan alleen staan.
Identifiseer saamgestelde sin:
1. Onderstreep gesegde
2. Omsirkel skakelwoord
3. Plaas bysin in hakies - begin by skakelwoord en eindig by gesegde/
komma)
Veelvoudige sinne
Het meer as een hoofsin wat elk ewe veel waarde het.
Elke hoofsin kan op sy eie staan.
Die twee sinne word verbind met 'n voegwoord.
Wanneer die hoofsinne apart geskryf word bly die woordorede dieselfde.
Taal Page 1
,Sinsbou vervolg
Monday, 16 November 2020 13:45
Bysinne
Byvoeglike bysin
Brei die onderwerp of voorwerp uit.
Volg na skakelwoorde soos:
- Wat
- Waarop
- Wie se
- Waarlangs
Bywoordelike bysin
Brei die gesegde meer uit.
Kry bywoordelike bysinne van:
- Tyd
- Plek
- Wyse
Volg na skakelwoorde soos:
- Sodat
- Tensy
- Terwyl
- Waar
- Mits
Bepalings
Bywoordelike bepaling
Het betrekking op die gesegde
Byvoeglike bepaling
Het betrekking op die onderwerp of voorwerp
Groot verskil tussen bysin en bepaling:
Bysin het 'n gesegde teenoor 'n Bepaling wat geen gesegde het nie.
Taal Page 2
, Sin vorme
Monday, 16 November 2020 15:30
Lydend en bedrywend
Praat in bedrywende vorm.
Indien onderwerp van sin aksie uitvoer - Bedrywende vorm
Indien voorwerp die aksie uitvoer - Lydende vorm
In lydende vorm ruil die onderwerp en die voorwerp posisies.
Onderwerp + Gesegde + Voorwerp
Dus Voorwerp + Onderwerp + Gesegde
In lydend staan gesegde aan die einde van die sin.
Ontkenning
Altyd dubbele ontkenning!
Bevele met "asseblief" en "tog" word moenie + nie
Posisie van die nie verander die betekenis van die sin.
Kort sinne het slegs een nie
Vraagsin/ Bevelsin moet in ontkenning steeds bevelsin/ vraagsin bly.
Sin Ontkenning
Iemand Niemand
Êrens Nêrens
Iets Niks
Alreeds Nog nie
Al iets Nog niks
Almal Niemand / nie almal
Alles Niks / nie alles
Nog Nie meer
Steeds Nie meer
Al ooit Nog nooit
Heeltemal Glad nie/ nie heeltemal
Óf en óf / Sowel as Nóg en nóg
Bv
'n Skelm sal 'n boete sowel as tronkstraf kry.
Die skelm sal nóg 'n boete nóg tronkstraf kry.
Taal Page 3
