Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
Samenvatting fiscaal recht
Vragen Juni 25
- Art. 344 waarom aangepast? Welke leer? Wat aangepast?
o Kwalificatie van rechtshandelingen kan niet worden tegengeworpen aan
de fiscale administratie
- Wat is cessie-retrocessie, waarom belastbaar gemaakt en welk artikel?
- Worden interesten van obligaties belast onder zowel federale als aanvullende
gemeentebelasting? → neen
- Regel ivm kosteloze registratie huurovereenkomst en dan toch beroepsmatig
gebruikt… (vertrouwensbeginsel?)
1. Algemeen deel
1.1. Bevoegdheid om belastingen te heffen
- Territorialiteitsbeginsel
o Domiciliebeginsel (wereldwijd inkomen wordt belast)
▪ PB, VennB, RPB
o Liggingsbeginsel/bronstaatbeginsel (inkomen van Belgische oorsprong wordt
belast)
▪ Bel. Niet-inw.
- Nationaliteitsbeginsel
1.2. Indeling van belastingen
- Belastingheffende overheid
o Federale overheid
▪ Bv. Inkomstenbelasting, BTW
o Regionale overheid
▪ Eigenlijke gewestelijke belastingen (zelf uitgevonden)
• Bv. Milieuheffing, afvalwater, belasting op grondwaterwinning,
kilometerheffing
▪ Oneigenlijke gewestelijke belastingen (federaal, maar bepaalde
bevoegdheden gekregen)
• Bv. Verkooprecht, recht op hypotheekvestiging, verdeelrecht,
schenkbelasting, onroerende voorheffing…
▪ Fiscale autonomie PB
1
,Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
• Opcentiemen, kortingen, belastingverminderingen,
belastingvermeerderingen, belastingkrediete
- Wijze van berekening
o Vaste belastingen
▪ Bv. Federale registratierechten
o Evenredige belastingen (%)
▪ Bv. BTW
o Progressieve belastingen
▪ Gemiddelde aanslagvoet (belastingdruk = uiteindelijke bedrag aan
belastingen/inkomen)
▪ Marginale aanslagvoet (hoogste percentage)
- Persoonsgebonden elementen of niet
o Persoonlijke belastingen
▪ Belastingvermindering voor de belastingvrije som
• Voor alleenstaande zonder kinderen in AJ 2025 maximaal =
2642,50)
o Zakelijke belastingen
▪ Bv. BTW
- Directe en indirecte belastingen
o Juridisch onderscheid
▪ Directe belastingen
• Resultaatsbelastingen
o Belastbaar feit bij afsluiten periode (bv.
Personenbelasting: wat zijn alle inkomsten van de BT)
• Directe belastingen op een uit hun aard duurzame toestand
2
,Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
o Belastbaar feit wanneer belastbare toestand wordt
vastgesteld (bv. OV: het eigenaar zijn wordt belast op 1
januari BT)
▪ Individuele belastingen
o Economisch onderscheid
▪ Directe belastingen
• Gedragen door belastingplichtige
▪ Indirecte belastingen
• Bestemd om af te wentelen op derde (bv. BTW)
- Fiscale wetboeken
o Wetboek van de inkomstenbelastingen (WIB)
▪ Bedrijfsvoorheffing: voorschot op belasting te betalen op
beroepsinkomen
▪ Roerende voorheffing: werkt bevrijdend → moet niet meer aangeven,
mag wel
▪ Onroerende voorheffing: werkt niet bevrijdend; !KI; verplicht aan te
geven
o Wetboek van de met inkomstenbelastingen gelijkgestelde belastingen (WIGB)
o Wetboek van de BTW (WBTW)
o Wetboek registratie, hypotheek- en griffierechten (W.Reg.)
o Wetboek van successierechten en van overgang bij overlijden (W.Succ.)
o Wetboek van diverse rechten en taksen (WDRT)
o Vlaamse Codex Fiscaliteit (VCF)
▪ Oneigenlijke en eigenlijke gewestelijke belastingen (wordt effectief
door Vlaamse overheid geïnd)
▪ Niet: fiscale autonomie inzake PB → staat in WIB
1.3. Beginselen in het fiscaal recht
1.3.1. Algemene rechtsbeginselen
- Materiële rechtsbescherming
o (grond)wettelijke regels
o Algemene rechtsbeginselen
▪ Ongeschreven
▪ Grondwettelijke waarde
• Naast wetgever
▪ Wettelijke waarde
1.3.2. Legaliteitsbeginsel
- Materiële rechtsbescherming
o Art. 170 Gw.
3
, Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
Belasting ingevoerd DOOR een wet, decreet, ordonnantie of beslissing
▪
van de raad
• Niet KRACHTENS een wet (= delegatie)
• ! BTW-tarieven wel bij KB (zou eigenlijk niet mogen, maar wordt
gewoon aanvaard omdat anders te moeilijk te wijzigen)
• Uitz. Wordt delegatie van essentiële bestanddelen toegelaten
(GwH)
o Noodzaak tot delegatie
o Uitdrukkelijke en ondubbelzinnige machtiging
o Wettelijke bekrachtiging binnen relatief korte termijn
vastgesteld in de machtigingswet
o Niet-bekrachtigd besluit heeft geen uitwerking (≠
verdwijnen)
▪ Middelen worden aangewend voor diensten van openbaar nut
▪ Geen rechtstreekse en individuele tegenprestatie
o Art. 172, lid 2 Gw
▪ Geen vrijstelling of vermindering van belasting dan door een wet
o Art. 172, lid 1 GW
▪ Geen voorrechten
o Belastingen vergoedingsretributie
▪ Vergoeding staat in redelijke verhouding tot het belang van de
verleende dienst
▪ Art. 173 Gw
o Belastingen sociale zekerheidsbijdrage
▪ Uitsluitend bestemd voor financiering van stelsels van
tegemoetkoming
▪ Bv. Wknbijdrage, wkgbijdrage
- Wetstoepassingen
o Fiscale schuld ontstaat niet uit een overeenkomst
▪ Met de fiscus
▪ Tussen belastingplichtigen
• Ovk wie belasting draagt, is niet tegenwerpelijk aan fiscus
o Fiscale administratie mag niet afwijken van de fiscale wet
▪ Invorderingsplicht
▪ Circulaires (indicatief, interpretatief, verordenend, niet bindend)
• Legaliteitsbeginsel vertrouwensbeginsel
• Tendens naar voorrang vertrouwensbeginsel
▪ Rulings of voorafgaande beslissingen
o Strikte interpretatie
▪ = analogisch interpreteren niet toegestaan
▪ In dubio contra fiscum
4
Samenvatting fiscaal recht
Vragen Juni 25
- Art. 344 waarom aangepast? Welke leer? Wat aangepast?
o Kwalificatie van rechtshandelingen kan niet worden tegengeworpen aan
de fiscale administratie
- Wat is cessie-retrocessie, waarom belastbaar gemaakt en welk artikel?
- Worden interesten van obligaties belast onder zowel federale als aanvullende
gemeentebelasting? → neen
- Regel ivm kosteloze registratie huurovereenkomst en dan toch beroepsmatig
gebruikt… (vertrouwensbeginsel?)
1. Algemeen deel
1.1. Bevoegdheid om belastingen te heffen
- Territorialiteitsbeginsel
o Domiciliebeginsel (wereldwijd inkomen wordt belast)
▪ PB, VennB, RPB
o Liggingsbeginsel/bronstaatbeginsel (inkomen van Belgische oorsprong wordt
belast)
▪ Bel. Niet-inw.
- Nationaliteitsbeginsel
1.2. Indeling van belastingen
- Belastingheffende overheid
o Federale overheid
▪ Bv. Inkomstenbelasting, BTW
o Regionale overheid
▪ Eigenlijke gewestelijke belastingen (zelf uitgevonden)
• Bv. Milieuheffing, afvalwater, belasting op grondwaterwinning,
kilometerheffing
▪ Oneigenlijke gewestelijke belastingen (federaal, maar bepaalde
bevoegdheden gekregen)
• Bv. Verkooprecht, recht op hypotheekvestiging, verdeelrecht,
schenkbelasting, onroerende voorheffing…
▪ Fiscale autonomie PB
1
,Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
• Opcentiemen, kortingen, belastingverminderingen,
belastingvermeerderingen, belastingkrediete
- Wijze van berekening
o Vaste belastingen
▪ Bv. Federale registratierechten
o Evenredige belastingen (%)
▪ Bv. BTW
o Progressieve belastingen
▪ Gemiddelde aanslagvoet (belastingdruk = uiteindelijke bedrag aan
belastingen/inkomen)
▪ Marginale aanslagvoet (hoogste percentage)
- Persoonsgebonden elementen of niet
o Persoonlijke belastingen
▪ Belastingvermindering voor de belastingvrije som
• Voor alleenstaande zonder kinderen in AJ 2025 maximaal =
2642,50)
o Zakelijke belastingen
▪ Bv. BTW
- Directe en indirecte belastingen
o Juridisch onderscheid
▪ Directe belastingen
• Resultaatsbelastingen
o Belastbaar feit bij afsluiten periode (bv.
Personenbelasting: wat zijn alle inkomsten van de BT)
• Directe belastingen op een uit hun aard duurzame toestand
2
,Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
o Belastbaar feit wanneer belastbare toestand wordt
vastgesteld (bv. OV: het eigenaar zijn wordt belast op 1
januari BT)
▪ Individuele belastingen
o Economisch onderscheid
▪ Directe belastingen
• Gedragen door belastingplichtige
▪ Indirecte belastingen
• Bestemd om af te wentelen op derde (bv. BTW)
- Fiscale wetboeken
o Wetboek van de inkomstenbelastingen (WIB)
▪ Bedrijfsvoorheffing: voorschot op belasting te betalen op
beroepsinkomen
▪ Roerende voorheffing: werkt bevrijdend → moet niet meer aangeven,
mag wel
▪ Onroerende voorheffing: werkt niet bevrijdend; !KI; verplicht aan te
geven
o Wetboek van de met inkomstenbelastingen gelijkgestelde belastingen (WIGB)
o Wetboek van de BTW (WBTW)
o Wetboek registratie, hypotheek- en griffierechten (W.Reg.)
o Wetboek van successierechten en van overgang bij overlijden (W.Succ.)
o Wetboek van diverse rechten en taksen (WDRT)
o Vlaamse Codex Fiscaliteit (VCF)
▪ Oneigenlijke en eigenlijke gewestelijke belastingen (wordt effectief
door Vlaamse overheid geïnd)
▪ Niet: fiscale autonomie inzake PB → staat in WIB
1.3. Beginselen in het fiscaal recht
1.3.1. Algemene rechtsbeginselen
- Materiële rechtsbescherming
o (grond)wettelijke regels
o Algemene rechtsbeginselen
▪ Ongeschreven
▪ Grondwettelijke waarde
• Naast wetgever
▪ Wettelijke waarde
1.3.2. Legaliteitsbeginsel
- Materiële rechtsbescherming
o Art. 170 Gw.
3
, Inkomstenjaar 2024, aanslagjaar 2025
Belasting ingevoerd DOOR een wet, decreet, ordonnantie of beslissing
▪
van de raad
• Niet KRACHTENS een wet (= delegatie)
• ! BTW-tarieven wel bij KB (zou eigenlijk niet mogen, maar wordt
gewoon aanvaard omdat anders te moeilijk te wijzigen)
• Uitz. Wordt delegatie van essentiële bestanddelen toegelaten
(GwH)
o Noodzaak tot delegatie
o Uitdrukkelijke en ondubbelzinnige machtiging
o Wettelijke bekrachtiging binnen relatief korte termijn
vastgesteld in de machtigingswet
o Niet-bekrachtigd besluit heeft geen uitwerking (≠
verdwijnen)
▪ Middelen worden aangewend voor diensten van openbaar nut
▪ Geen rechtstreekse en individuele tegenprestatie
o Art. 172, lid 2 Gw
▪ Geen vrijstelling of vermindering van belasting dan door een wet
o Art. 172, lid 1 GW
▪ Geen voorrechten
o Belastingen vergoedingsretributie
▪ Vergoeding staat in redelijke verhouding tot het belang van de
verleende dienst
▪ Art. 173 Gw
o Belastingen sociale zekerheidsbijdrage
▪ Uitsluitend bestemd voor financiering van stelsels van
tegemoetkoming
▪ Bv. Wknbijdrage, wkgbijdrage
- Wetstoepassingen
o Fiscale schuld ontstaat niet uit een overeenkomst
▪ Met de fiscus
▪ Tussen belastingplichtigen
• Ovk wie belasting draagt, is niet tegenwerpelijk aan fiscus
o Fiscale administratie mag niet afwijken van de fiscale wet
▪ Invorderingsplicht
▪ Circulaires (indicatief, interpretatief, verordenend, niet bindend)
• Legaliteitsbeginsel vertrouwensbeginsel
• Tendens naar voorrang vertrouwensbeginsel
▪ Rulings of voorafgaande beslissingen
o Strikte interpretatie
▪ = analogisch interpreteren niet toegestaan
▪ In dubio contra fiscum
4
