Samenvatting Toepassing portefeuillebeheer - J. Van Doorslaer

Toepassingen Portefeuillebeheer
Hoofdstuk 1: Intro Portefeuillebeheer en MIFID
1. MIFID
= Markets in Financial Instruments Directive (= heel veel documentatie)
= de manier waarop financiële activa kunnen geadviseerd worden aan klanten
(volgens regels)  MiFID: Europese richtlijn  moet Nationaal toegepast worden in
wetgeving
= Geheel v Europese Rechtsregels i/d harmonisatie & integratie v/d fin.
kapitaalmarkten

 “ op 1 november 2007 is in Europa MiFID van kracht gegaan, met de voorbije
jaren een aantal updates”  MiFID II (veiliger voor klanten)
 Doelstellingen
o Meer concurrentie en transparantie op de financiële markten = banken
vgl
 Bevorderen van het grensoverschrijdend effectenverkeer
 Afschaffing van het ‘beursmonopolie’  moet niet meer via Euronext
 Banken kunnen eigen verhandelplatform creëren
! Maar moeten voldoende transacties zijn van een aandeel
(A&V) + geen grote verschillen in prijzen + best passende
mogelijkheid
o Uitdieping van de beschermingsregels voor de cliënt (tegen risico’s)
 Groter beleggersvertrouwen (voor risicovolle effecten)
 Bescherming van de cliënt – 4 grote categoriën van regels waaruit MiFID
bestaat
o 1: Regels die kennis over cliënt moeten bevorderen (‘Know Your
Customer’)
o 2: Regels die FI de verplichting opleggen om de cliënt te informeren
(‘Inform Your Customer’)
o 3: Regels met betrekking tot organisatie v FI  geen belangenconflicten
o 4: Regels i.v.m de uitvoering van orders en bijhorende transparantie in
de markten (‘Best Execution’ in Markets).
1.1. ‘Know Your Customer’ – cliëntenclassificatie
 Niet iedereen: zelfde kennis & ervaring (experten vs. niet-expert)
o Recht op verschillende beschermingsniveaus
 Verdeling van cliënten in categoriën – minimale klantenspecificatie
o 1: in aanmerking komende tegenpartijen = eligible counterparties
(interbancair)
 = andere banken: Zijn deskundig bij het nemen van
beleggingsbeslissingen



1

,  Geen nood aan vragenlijst – uitleg over vormen van beleggingen (=
experten)
o 2: professionele cliënten (grote ondernemingen)
 Kennis en deskundigheid om zelf beleggingsbeslissingen te
nemen en de door hen gelopen risico's adequaat in te schatten
(wss iemand in dienst met nodige deskundigheid)
o 3: niet-professionele cliënten (= niet deskundig/vereiste kennis &
ervaring)
 Nog eens indelen op basis van risicoprofiel: defensief –
dynamisch
 Afwijking op categorie mogelijk - met schriftelijke overeenkomst! - EXAMEN
o minstens 2 van de 3 voorwaarden moeten voldaan zijn:
 1. regelmatig transacties doen (= trader)
 2. omvangrijke portefeuille hebben (= geen klein bedrag)
 3. professionele ervaring hebben op vlak van
beleggingsdiensten
 Fi moet kunnen aantonen dat ze de cliënt kent VOOR belegging(scontract)
 Profielen (afhankelijk van financiële dienst die je levert)
o 1. VOLLEDIG profiel te kennen
 bij vermogensbeheer
 professioneel beleggingsadvies (via overeenkomst)
SUITABILITY TEST is nodig!  om volledig profiel van een klant te
kennen
EXAMEN: welke info is een must binnen deze test: zie verder
o 2. BEPERKT profiel te kennen
 in commerciële relatie
 vb. voorstellen van beleggingsproducten (zoals fonds)
APPROPRIATENESS TEST is nodig!  moet minstens afgelegd
worden
Kennis, ervaring & risicoprofiel (fin. draagkracht &
beleggingsfondsen niet opgenomen hierin)  slagen voor
test!
o 3. GEEN profiel te kennen van de klant
 bij eigen initiatief van cliënt (zelf de beslissing om zaken aan te kopen)
 (vb. geeft zelf een order door, zonder voorafgaand advise)
 maar GEEN complexe producten!  turbo long goud
 ! ETF: geen profielkennis, wel best execution in markets
 ! Turbo long goud: wel profielkennis nodig (afgeleide producten)
 Wel mogelijk via appropriateness test

1.1.1. Beschermingsregels (bepaald volgens:)
 Volgens categorie
 Volgens type geleverde dienst


2

,  1: Order in complex fin. instrument/voorstel v beleggingsproduct door bank
 Onderzoek naar passendheid(stest) = APPROPRIATENESS TEST
 2: Order in niet-complex financieel instrument
 Geen onderzoek = EXECUTION ONLY (MAAR best executon in
market)
 3: Bij vermogensbeheer of advies over financiële instrumenten
 Enkel voor cliënt geschikte producte = SUITABILITY TEST
 In portefeuille: enkel voor die cliënt geschikte producten in opgenomen
w
 Bij een dynamisch profiel: dynamische producten opnemen
 Kennis, ervaring, beleggingshorizon & financiële draagkracht is
belangrijk

Voorbeeld dia 19-20




3

, 1.2. ‘Inform Your Customer’
 FI: Verplichting om informatie te verstrekken
o Correct, duidelijk en niet-misleidende info + tijdig verstrekken = voor
instap)
 MIFID: uitgangspunt: HOE hoger het beschermingsniveau van een cliënt,
HOE groter diens behoefte is aan informatie (niet professionele: hoger =
groter)
o Niet voldoende: FI kan aansprakelijk gesteld worden voor geleden
verlies
1.2.1. Voor de Belegging
 Bij eerste contact – overeenkomst ondertekenen
 Rapport met samenvatting advies
 Informatie over producten (infofiches – Key Information Document – KID)
 Kosten (die bij beleggingsproduct komen kijken)
 Inducements (FI verkoopt fonds v fondsenbeheerder: kunnen commissie
krijgen)
o Nu: alleen aanvaarden als ze kunnen aantonen dat het een meerwaarde is
vr kl
1.2.2. Tijdens de Belegging
 Informatie over plaatsen van order (tussentijdse rapporten)

1.2.3. Na de Belegging
 Bevestiging
 Updates over waarde
 Verwittiging bij correcties (daling >10%)  alert sturen naar klant
1.3. Organisatie in de bedrijfsvoering
MIFID:

 Legt FI strenge eisen op m.b.t. interne organisatie & bedrijfsvoering
– in raam van cliëntenbescherming
o Bijzondere regels inzake organisatie risk management en interne audit,
persoonlijke transacties, outsourcing, het bijhouden van gegevens,…;
o Speciale procedures vr beheer v belangenconflicten & klachtenbehandeling;
o Transacties in beursgenoteerde fin. instr  moeten gerapporteerd worden
aan de bevoegde toezichthouder (bv. als bank investeert in beursg
aandelen)
1.4. ‘Best Execution in Markets’
= Best execution in financiële markten (! ≠ altijd winst maken)

 Fin. Tussenpersoon: moet best mogelijke resultaat behalen voor cliënt (eigen
platform, tradingplatform samen met andere banken, rechtstreeks op Euronext…)

4

, o = prijs, kosten, snelheid, waarschijnlijkheid v uitvoering & settlement,
omvang, aard en alle andere aspecten voor uitvoering van order
 Geen resultaatsverbintenis, wel middelenverbintenis
o = in overeenstemming met uitvoeringbeleid van de FI
1.5. Doorbreken van monopolie van de beurzen
 Andere verhandelingsplatformen
o Multilateral Trading Facilities (MTF) of multilaterale
verhandelingsplatformen.
o Systematische Internalisatie (intern)
 Mits bijkomende transparantieverplichtingen
o Principe van ‘Best Execution’ van toepassing voor professionele en niet-
professionele klanten
1.6. Opsplitsing complexe en niet-complexe fin. Producten
 Zie overzicht (dia 27)
 Aanpak & voorbereidingen door de banken
o Reeds gecontacteerd voor beleggersprofiel
o Gelijdelijke invoering MiFID door bank
o Bij elke klant beleggersprofiek bepalen : via vragenlijst
o Europees paspoort voor beleggen

Artikels dia 28 – 30
2. MiFID II
 Aanpassing richtlijnen – van kracht vanaf 1 januari 2018! (I: bestaat ng steeds)
 Voornaamste punten - verstrenging van regels (kennis & ervaring: steeds
belangrijker)
o Strengere regels bij orders in fin. producten
o Bij fin. producten: doelgroep moet worden gedefinieerd
o Onafhankelijk beleggingsadvies
o Strengere voorwaarden voor betalen & ontvangen van commissies
o Wijzigingen in toepassingsgebied
o Nieuwe organisatorische vereisten voor trading facilities
o Strengere regels voor corporate governance van een financiële
instelling
o Grotere uniformisering van informatie-uitwisseling


2.1. Strengere regels bij orders in financiële producten
 Sinds 2011 moratorium op commercialiseren van bijzondere ingewikkelde
producten (CDS = credit default swaps, CDO = collateral debt obligations)
 Vanaf nu: strengere regels voor minder ingewikkelde producten
 Voor order kan geplaatst worden: cliënten moeten kunnen aantonen over de
nodige kennis & ervaring te beschikken

5

,6

,2.2. Definiëren van doelgroep bij elk financieel product (belangrijk!)
 Nieuw product: verplicht met volledige fiche + welke geschikte doelgroep
o Bv. “belegging gericht voor groeigerichte belegger”
 Was reeds verplicht: fin. producten bij juiste doelgroep te plaatsen
 Sinds MiFID II: alle fin. producte: duidelijke doelgroepomschrijving
o (vb. product passend voor defensieve beleggers met een
beleggingshorizon van 3 jaar)
 ! producten moeten in overeenstemming blijven met bestemde doelgroep
 Bij opnemen van nieuwe producten in fonds: ook tegenprofielen opnemen
zodat het fonds blijft voldoen aan doelgroep/nieuwe doelgroep aanspreken
2.3. Onafhankelijk beleggingsadvies
 Financ. Inst moet brede waaier aan geschikte financiële producten
onderzoeken: vooraleer aanbod w gedaan aan cliënt (als je onafhankelijk
advies geeft!)
o = ook producten van concurrenten (samenwerken met ≠ partners)
 Bij niet-onafhankelijk advies: alleen producten v eigen instelling w voorgesteld
2.4. Commissies = inducements
 Op fin. producten tss fin. instellingen: worden strenger aangepakt
o Om belangenconflicten te vermijdene
 Moeten worden doorgestort naar cliënt (bij
vermogensbeheer/beleggingsadvies) als je ze krijgt OF
 Bij andere diensten: bank mag commissie zelf houden
o ! maar moet knn aantonen dat het ontvangen v commissie de
dienstverlening aan cliënt ten goede komt!
2.5. Wijzigingen in toepassingsgebied
 MiFID richtlijnen gelden ook voor OTF
o = organised trading facilities
 Ook voor emissierechten
 Strengere regels bij handel voor eigen rekening
 Bedrip beleggingsadvies: duidelijker omschrijven + strengere regels
2.6. Nieuwe organisatorische vereisten bij verstrekken v sommige diensten
 Bekendmaken van (als je dit toepast moet je het aankondigen)
o Algoritmische handel = met rekenkundige transacties
o Werken via elektronische toegang tot handelsplatform
o Aanbieden van general clearing activiteiten
o Toepassen van systematische internalisatie
2.7. Strengere regels inzake corporate governance
 Leidinggevenden v FI krijgen grotere verantwoordelijkheid


7

, 2.8. Grotere uniformisering bij gegevensuitwisseling
 Via standaardformulieren, templates en procedures
 Gegevens uitwisselen met bv FSMA: aan bepaalde standaarden voldoen
2.9. Beleggingsdiensten door O uit derde landen
 Indien geen vestiging van bijkantoor in EU: alleen diensten voor professionele
cliënten!
 Samenwerkingsregelingen tussen EU en die derde landen
 van buitenaf zaken verkopen in niet-europees gebied om regelgeving te
omzeilen  MAG NIET

Hoofdstuk 2: De beleggingsportefeuille
 Samenstelling & opbouw portefeuille
 De financiële situatie
o Vermogensoverzicht
o Gezinsbudget
o Financieel plan
 Economische analyse
 Beleggingscriteria
o Cirteria
o Asset location
1. Samenstelling vermogen
 Onroerende bezittingen
 Roerende bezittingen
 Kredietsituatie
2. De financiële situatie
Financiële doelstellingen bepalen

 Grote investeringen
 Vermogensopbouw
o Vermogensoverzicht creëeren:
 Links: totaal van de bezittingen
 Onroerende & zakelijke bezittingen
 Verzekerings- & pensioensbeleggingen
 Roerende bezittingen
 Beleggingsportefeuille (bel. deel v cursus)
 Rechts: totaal van de schulden
 Leningen voor onroerende en zakelijke bezittingen
 Leningen voor persoonlijke bezittingen
 Andere schulden
 Netto vermogenssituatie: alle bezitting – totaliteit aan schulden
 Grote geplande uitgaven (op KT of MLT)
o Deel van geld vrijhouden voor grotere investeringen

8