WERKEN AAN VERANDERING – MACRO niveau: toelichting leerstof (ifv
examen)
Per les is er een power point met telkens bijhorende teksten. De powerpoint is de
leidraad, de ‘rode draad’ van de les en met de bijhorende teksten krijg je een
helder beeld van de inhoud van de les. Neem beide dus grondig door.
Je mag je voor het examen verwachten aan één ‘open vraag’, waarbij je een
model moet kunnen uitleggen en illustreren met een voorbeeld. Daarnaast krijg
je verschillende meerkeuzevragen (10 vragen per niveau, dus ook over het
macro-niveau), waarbij hoofdzakelijk kennis wordt getoetst.
Zorg dat je de termen/begrippen kent en deze ook kan toelichten (en eventueel
illustreren met een voorbeeld).
Hieronder een overzicht per les en van de leerstof:
Les 1 inleiding macro niveau
- Invloed op macro-niveau en de ‘politieke opdracht’ van de sw’er.
o Formele beïnvloeding
o Informele gesprekken, dialoog met beleidsmakers, lobby’en,
onderhandelen
o Demonstratieve interventies
o Confornterende interventies
- De betekenis van politiek als ‘vorm van handelen’
o Wat is het politieke interactieproces?
Politiek en politici houden zich niet enkel bezig met het
parlement en de regering maar hebben ook interactie met
milieugroepen, jeugdraden, buurtverenigingen, …
o Wat is de invulling van de ‘politieke’ opdracht?
Een standpunt over problemen innemen en voorstellen doen.
In clonflict raken met elkaar.
Conflict door macht beslechten.
Tot een gemeenschappelijk besluit komen.
- Wat is ‘macht’ en het belang van ‘macht’?
o Wat zijn de essentiële kenmerken van macht?
1. Macht is intentioneel
2. Macht is effectief
3. Macht is een waarneembare daad en capaciteit, een
vermogen
4. Asymetrische machtsverhouding
o Welke ‘machtsmiddelen’ kunnen we onderscheiden?
Dawng, geweld
Gezagspositie – persoonlijk gezag
Informatie en deskundigheid
1
, Organisatie en deskundigheid
- Wat is er belangrijk in het kijken naar sociale issues/thema’s
o Aandacht voor verschillende probleemdefinities
o Aandacht voor organisatie van beleid
o Aandacht voor geheel van mensen en middelen die worden ingezet”
Les 2 ‘oude’ en ‘nieuwe’ sociale bewegingen
- Situering van het ‘middenveld’: wat is het middenveld?
o Burgers die zich orgniseren rond een gedeelde maatschappelijke
missie en van daaruit een dienstverlening opzetten. Ze streven
maatschappelijke of politieke veranderingen na en/of werken
gemeenschapsvormend.
- Wat zijn kenmerken van de ‘oude’ sociale bewegingen?
o Een klassieke links-rechts tegenstelling
o Herverdelingsvraagstuk
o Primaire inkomsten = ongelijkheid
o Stevig geworteld in beleid/institutionele kader
o Strak gestructureerd
- Wat zijn kenmerken van de ‘nieuwe’ sociale bewegingen?
o Sociale sectoren
o Postmaterialistisch
o Libertair
o Horizontale structuur
- Wat is het maatschappelijk belang van sociale bewegingen?
o De diversiteit aan sociale bewegingen vormt de graadmeter voor
het democratisch gehalte in de SL
o Het vergroot de betrokkenheid en geeft inhoud aan politieke
processen
Les 3 Gastles ‘vakbond’ ABVV: deze les is een illustratie en concretisering van
een ‘oude’ sociale beweging, nl. de vakbond. Mehdi gaat hier dieper in op de
opdracht en taken van de vakbond en wat de vakbond kan betekenen voor het
sociaal werk (het samen ‘wegen’ op beleid).
Les 4 Sociale bewegingen
- Wat is een ‘sociale beweging’ (social movement)?
o Formele/informele netwerken van solidair met elkaar verbonden
individuen, organisaties of groepen, die zich collectief en buiten de
institutionele politieke arena inzetten voor een gemeenschappelijk
doel
- Wat zijn de (drie) dimensies van een sociale beweging? Illustratie
met voorbeelden.
2
examen)
Per les is er een power point met telkens bijhorende teksten. De powerpoint is de
leidraad, de ‘rode draad’ van de les en met de bijhorende teksten krijg je een
helder beeld van de inhoud van de les. Neem beide dus grondig door.
Je mag je voor het examen verwachten aan één ‘open vraag’, waarbij je een
model moet kunnen uitleggen en illustreren met een voorbeeld. Daarnaast krijg
je verschillende meerkeuzevragen (10 vragen per niveau, dus ook over het
macro-niveau), waarbij hoofdzakelijk kennis wordt getoetst.
Zorg dat je de termen/begrippen kent en deze ook kan toelichten (en eventueel
illustreren met een voorbeeld).
Hieronder een overzicht per les en van de leerstof:
Les 1 inleiding macro niveau
- Invloed op macro-niveau en de ‘politieke opdracht’ van de sw’er.
o Formele beïnvloeding
o Informele gesprekken, dialoog met beleidsmakers, lobby’en,
onderhandelen
o Demonstratieve interventies
o Confornterende interventies
- De betekenis van politiek als ‘vorm van handelen’
o Wat is het politieke interactieproces?
Politiek en politici houden zich niet enkel bezig met het
parlement en de regering maar hebben ook interactie met
milieugroepen, jeugdraden, buurtverenigingen, …
o Wat is de invulling van de ‘politieke’ opdracht?
Een standpunt over problemen innemen en voorstellen doen.
In clonflict raken met elkaar.
Conflict door macht beslechten.
Tot een gemeenschappelijk besluit komen.
- Wat is ‘macht’ en het belang van ‘macht’?
o Wat zijn de essentiële kenmerken van macht?
1. Macht is intentioneel
2. Macht is effectief
3. Macht is een waarneembare daad en capaciteit, een
vermogen
4. Asymetrische machtsverhouding
o Welke ‘machtsmiddelen’ kunnen we onderscheiden?
Dawng, geweld
Gezagspositie – persoonlijk gezag
Informatie en deskundigheid
1
, Organisatie en deskundigheid
- Wat is er belangrijk in het kijken naar sociale issues/thema’s
o Aandacht voor verschillende probleemdefinities
o Aandacht voor organisatie van beleid
o Aandacht voor geheel van mensen en middelen die worden ingezet”
Les 2 ‘oude’ en ‘nieuwe’ sociale bewegingen
- Situering van het ‘middenveld’: wat is het middenveld?
o Burgers die zich orgniseren rond een gedeelde maatschappelijke
missie en van daaruit een dienstverlening opzetten. Ze streven
maatschappelijke of politieke veranderingen na en/of werken
gemeenschapsvormend.
- Wat zijn kenmerken van de ‘oude’ sociale bewegingen?
o Een klassieke links-rechts tegenstelling
o Herverdelingsvraagstuk
o Primaire inkomsten = ongelijkheid
o Stevig geworteld in beleid/institutionele kader
o Strak gestructureerd
- Wat zijn kenmerken van de ‘nieuwe’ sociale bewegingen?
o Sociale sectoren
o Postmaterialistisch
o Libertair
o Horizontale structuur
- Wat is het maatschappelijk belang van sociale bewegingen?
o De diversiteit aan sociale bewegingen vormt de graadmeter voor
het democratisch gehalte in de SL
o Het vergroot de betrokkenheid en geeft inhoud aan politieke
processen
Les 3 Gastles ‘vakbond’ ABVV: deze les is een illustratie en concretisering van
een ‘oude’ sociale beweging, nl. de vakbond. Mehdi gaat hier dieper in op de
opdracht en taken van de vakbond en wat de vakbond kan betekenen voor het
sociaal werk (het samen ‘wegen’ op beleid).
Les 4 Sociale bewegingen
- Wat is een ‘sociale beweging’ (social movement)?
o Formele/informele netwerken van solidair met elkaar verbonden
individuen, organisaties of groepen, die zich collectief en buiten de
institutionele politieke arena inzetten voor een gemeenschappelijk
doel
- Wat zijn de (drie) dimensies van een sociale beweging? Illustratie
met voorbeelden.
2
