Taak 1B: Cognitieve ontwikkeling 1: Met horten en
stoten
Cognitieve ontwikkeling (= veranderingen die plaatsvinden in mentale activiteiten (bijvoorbeeld
bijwonen, waarnemen, leren, denken en onthouden)
- Cognitie (= de activiteit van weten en de processen waardoor kennis wordt verworven)
Piaget
Jean Piaget (1896-1980) was een Zwitserse psycholoog en pionier in de studie van intelligentie bij
kinderen
- Theorie gericht op kinderen in het dagelijks leven
- Ging uit van een kleine onderzoeksgroep (eerst zijn eigen drie kinderen, later iets meer
kinderen)
- Holistisch organistisch wereldbeeld (= kijken naar het geheel van een kind en niet naar
verschillende onderdelen)
Cognitieve ontwikkelingstheorie – Piaget
- Twee basis assumpties
o Normale kinderen vertonen gelijksoortige mentale en sociale vaardigheden ondanks
ver uiteenlopende ervaringen
o Normale kinderen ondergaan gelijksoortige veranderingen in vaardigheden op
ruwweg dezelfde leeftijden
- Basisconcepten
o Adaptatie (adaptation) (= geneigdheid om aan te passen aan de condities opgelegd
door de omgeving)
▪ Ofwel: adaptatie (= een aangeboren neiging om zich aan te passen aan de
eisen van de omgeving)
o Organisatie (organization) (= neiging van intellectuele structuren en processen om
meer systematisch en coherent te worden)
▪ Ofwel: organisatie (= een aangeboren neiging om beschikbare schema’s te
combineren en te integreren in samenhangende systemen of
kennislichamen)
▪ Bijvoorbeeld het vormen van een hiërarchisch schema dat bestaat uit een
hogere klasse (vliegende objecten) en twee ondergeschikte klassen (vogels
en vliegtuigen)
o Schema (scheme) (= een gecoördineerd en systematisch patroon van handelingen,
gedragingen en redeneerwijzen, dat wordt toegepast op gelijke klassen van objecten
of situaties)
▪ Ofwel: schema (= een georganiseerd patroon van gedachten of actie dat
men construeert om een bepaald aspect van zijn ervaring te interpreteren)
▪ Schema (= elk concept of idee van hoe de wereld werkt)
o Assimilatie (assimilation) (= het interpreteren van een ervaring in termen van
huidige manieren van begrijpen van dingen (schemata))
▪ Ofwel: assimilatie (= het proces van interpreteren van nieuwe ervaringen
door ze in bestaande schema’s op te nemen)
▪ Assimilatie (= een nieuwe ervaring opdoen en toevoegen aan een bestaand
schema)
▪ Bijvoorbeeld het zien van een vliegtuig in de lucht zorgt ervoor dat een kind
het vliegende object een vogel noemt
, o Accommodatie (accommodation) (= veranderingen in het denken die optreden
wanneer oude denkpatronen om iets te begrijpen (de oude schemata) niet meer
voldoen)
▪ Ofwel: accommodatie (= het proces van het wijzigen van bestaande
schema’s om nieuwe ervaringen op te nemen of aan te passen)
▪ Accommodatie (= een schema aanpassen aan een nieuwe ervaring)
▪ Bijvoorbeeld een peuter ervaart conflict of disequilibratie bij het opmerken
dat de nieuwe vogel geen veren heeft en niet met zijn vleugels klapt. De
peuter concludeert dat het geen vogel is en verzint er een nieuwe naam voor
of vraagt wat het is
o Equilibratie (= een aangeboren zelfregulerend proces dat via assimilatie en
accommodatie voortdurend plaatsvindt)
▪ Ofwel: equilibratie (= harmonie tussen iemands schema’s en iemands
ervaring)
▪ Bijvoorbeeld een peuter die nog nooit iets heeft zien vliegen behalve vogels,
denkt dat alle vliegende objecten vogels zijn
o Proces dat kinderen vaak doorlopen
▪ Equilibratie → assimilatie → accommodatie → organisatie
- Een stadiamodel van ontwikkeling
o
o Invariante ontwikkelingssequentie (invariant developmental sequence) (= een reeks
ontwikkelingen die zich in een bepaalde volgorde voordoen, omdat elke ontwikkeling
in de reeks een voorwaarde is voor degenen die later verschijnen)
- De stadia van Piaget
o Sensorimotorisch (0-1.5 jaar) (= wanneer baby’s afhankelijk zijn van
gedragsschema’s om de omgeving te verkennen en te begrijpen)
▪ Sensomotorische acties
▪ Substadia – snappen, maar niet uit hoofd kennen
• Reflex activity (0-1 maand) (= de acties van baby's zijn beperkt tot
het uitoefenen van aangeboren reflexen, het opnemen van nieuwe
objecten in deze reflexieve schema's en het aanpassen van hun
reflexen aan deze nieuwe objecten)
• Primary circular reactions (1-4 maanden) (= een plezierige reactie,
gecentreerd op het eigen lichaam van de baby, dat bij toeval wordt
ontdekt en steeds opnieuw wordt uitgevoerd)
• Secundary circular reactions (4-8 maanden) (= een plezierige reactie,
gecentreerd op een extern object, dat bij toeval wordt ontdekt en
steeds opnieuw wordt uitgevoerd)
• Coordination of secondary reactions (8-12 maanden) (= baby’s
beginnen twee of meer acties te coördineren om eenvoudige doelen
te bereiken. Dit is het eerste teken van doelgericht gedrag)
stoten
Cognitieve ontwikkeling (= veranderingen die plaatsvinden in mentale activiteiten (bijvoorbeeld
bijwonen, waarnemen, leren, denken en onthouden)
- Cognitie (= de activiteit van weten en de processen waardoor kennis wordt verworven)
Piaget
Jean Piaget (1896-1980) was een Zwitserse psycholoog en pionier in de studie van intelligentie bij
kinderen
- Theorie gericht op kinderen in het dagelijks leven
- Ging uit van een kleine onderzoeksgroep (eerst zijn eigen drie kinderen, later iets meer
kinderen)
- Holistisch organistisch wereldbeeld (= kijken naar het geheel van een kind en niet naar
verschillende onderdelen)
Cognitieve ontwikkelingstheorie – Piaget
- Twee basis assumpties
o Normale kinderen vertonen gelijksoortige mentale en sociale vaardigheden ondanks
ver uiteenlopende ervaringen
o Normale kinderen ondergaan gelijksoortige veranderingen in vaardigheden op
ruwweg dezelfde leeftijden
- Basisconcepten
o Adaptatie (adaptation) (= geneigdheid om aan te passen aan de condities opgelegd
door de omgeving)
▪ Ofwel: adaptatie (= een aangeboren neiging om zich aan te passen aan de
eisen van de omgeving)
o Organisatie (organization) (= neiging van intellectuele structuren en processen om
meer systematisch en coherent te worden)
▪ Ofwel: organisatie (= een aangeboren neiging om beschikbare schema’s te
combineren en te integreren in samenhangende systemen of
kennislichamen)
▪ Bijvoorbeeld het vormen van een hiërarchisch schema dat bestaat uit een
hogere klasse (vliegende objecten) en twee ondergeschikte klassen (vogels
en vliegtuigen)
o Schema (scheme) (= een gecoördineerd en systematisch patroon van handelingen,
gedragingen en redeneerwijzen, dat wordt toegepast op gelijke klassen van objecten
of situaties)
▪ Ofwel: schema (= een georganiseerd patroon van gedachten of actie dat
men construeert om een bepaald aspect van zijn ervaring te interpreteren)
▪ Schema (= elk concept of idee van hoe de wereld werkt)
o Assimilatie (assimilation) (= het interpreteren van een ervaring in termen van
huidige manieren van begrijpen van dingen (schemata))
▪ Ofwel: assimilatie (= het proces van interpreteren van nieuwe ervaringen
door ze in bestaande schema’s op te nemen)
▪ Assimilatie (= een nieuwe ervaring opdoen en toevoegen aan een bestaand
schema)
▪ Bijvoorbeeld het zien van een vliegtuig in de lucht zorgt ervoor dat een kind
het vliegende object een vogel noemt
, o Accommodatie (accommodation) (= veranderingen in het denken die optreden
wanneer oude denkpatronen om iets te begrijpen (de oude schemata) niet meer
voldoen)
▪ Ofwel: accommodatie (= het proces van het wijzigen van bestaande
schema’s om nieuwe ervaringen op te nemen of aan te passen)
▪ Accommodatie (= een schema aanpassen aan een nieuwe ervaring)
▪ Bijvoorbeeld een peuter ervaart conflict of disequilibratie bij het opmerken
dat de nieuwe vogel geen veren heeft en niet met zijn vleugels klapt. De
peuter concludeert dat het geen vogel is en verzint er een nieuwe naam voor
of vraagt wat het is
o Equilibratie (= een aangeboren zelfregulerend proces dat via assimilatie en
accommodatie voortdurend plaatsvindt)
▪ Ofwel: equilibratie (= harmonie tussen iemands schema’s en iemands
ervaring)
▪ Bijvoorbeeld een peuter die nog nooit iets heeft zien vliegen behalve vogels,
denkt dat alle vliegende objecten vogels zijn
o Proces dat kinderen vaak doorlopen
▪ Equilibratie → assimilatie → accommodatie → organisatie
- Een stadiamodel van ontwikkeling
o
o Invariante ontwikkelingssequentie (invariant developmental sequence) (= een reeks
ontwikkelingen die zich in een bepaalde volgorde voordoen, omdat elke ontwikkeling
in de reeks een voorwaarde is voor degenen die later verschijnen)
- De stadia van Piaget
o Sensorimotorisch (0-1.5 jaar) (= wanneer baby’s afhankelijk zijn van
gedragsschema’s om de omgeving te verkennen en te begrijpen)
▪ Sensomotorische acties
▪ Substadia – snappen, maar niet uit hoofd kennen
• Reflex activity (0-1 maand) (= de acties van baby's zijn beperkt tot
het uitoefenen van aangeboren reflexen, het opnemen van nieuwe
objecten in deze reflexieve schema's en het aanpassen van hun
reflexen aan deze nieuwe objecten)
• Primary circular reactions (1-4 maanden) (= een plezierige reactie,
gecentreerd op het eigen lichaam van de baby, dat bij toeval wordt
ontdekt en steeds opnieuw wordt uitgevoerd)
• Secundary circular reactions (4-8 maanden) (= een plezierige reactie,
gecentreerd op een extern object, dat bij toeval wordt ontdekt en
steeds opnieuw wordt uitgevoerd)
• Coordination of secondary reactions (8-12 maanden) (= baby’s
beginnen twee of meer acties te coördineren om eenvoudige doelen
te bereiken. Dit is het eerste teken van doelgericht gedrag)
