Samenvatting
Auditing & Assurance
Bijzondere opdrachten
(deel 3)
Auteurs: Barbara Majoor, Betsy Heikoop-Geurts en Harry Verkleij
ISBN: 9789001867065
Druk: 2e druk
,Voorwoord
Samenvatting van ondergeschikt belang
Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat dit een samenvatting betreft van het boek ‘Auditing en
Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3)’. De auteurs van dit boek zijn Barbara Majoor, Betsy
Heikoop-Geurts en Harry Verkleij. Alle lof naar de auteurs voor de zeer uitgebreide toelichting op
de wet- en regelgeving inzake de bijzondere opdrachten voor accountant, alsmede de praktische
tips en tricks voor in de accountantspraktijk, de verdiepende vragen en handige praktijkcasussen.
Deze samenvatting is slechts een fractie van de in het boek beschreven onderwerpen en de lezer
van deze samenvatting wordt ten zeerste aanbevolen om dit document slechts als aanvullend
naslagwerk te gebruiken. Voor een goede en volledige leerervaring verdient het de voorkeur dat de
lezer van deze samenvatting tevens het boek aanschaft, bestudeert en de bijbehorende vragen en
casussen uitwerkt.
Handleiding Regelgeving Accountancy
In deze samenvatting wordt vaak verwezen naar een Standaard. Hiermee wordt bedoeld de
‘Nadere voorschriften controle- en overige standaarden’, zoals opgenomen in de Handleiding
Regelgeving Accountants (hierna: HRA). In deze samenvatting is de HRA 2019 als uitgangspunt
gebruikt. Bij het gebruikmaken van andere jaargangen wijken de verwijzingen naar specifieke
paragrafen hierdoor mogelijk af. De literatuur in deze samenvatting sluit nauw aan op de wet- en
regelgeving voor accountants. Het verdient de voorkeur om bij het lezen van deze samenvatting de
HRA ernaast te houden.
De Nadere voorschriften controle- en overige standaarden zijn op hoofdlijn gelijk aan de
International Standards on Auditing (ISA). De NBA publiceert jaarlijks een document met daarin de
verschillen tussen de Nederlandse- en internationale standaarden. Indien de letter ‘N’ achter een
standaard in de HRA is opgenomen, dan betreft het een specifiek Nederlandse standaard (4400N).
Tips van docent voor tentamen
1. Indien (delen van) tentamenvragen onduidelijk zijn, kan het helpen om de begrippenlijst
(bladzijde 501) of trefwoordenlijst (bladzijde 1677) uit de HRA te raadplegen.
2. Bijzondere opdrachten worden vaak uitgevoerd naast de reguliere jaarrekeningcontrole. De
accountant kan en mag steunen op zijn controlewerkzaamheden van de jaarrekening. Het
is goed dit te benoemen in de tentamenuitwerking.
3. Het woord emissie kan betrekking hebben op de uitgifte van effecten (Standaard 3850N),
maar kan ook betrekking hebben op de emissie van broeikasgassen (Standaard 3410).
4. Let goed op de bewoordingen die je gebruikt:
a. Assurance-opdracht:
i. Redelijke mate van zekerheid is diepgaande werkzaamheden (controleren)
ii. Beperkte mate van zekerheid is minder diepgaand (beoordelen)
b. 4400-opdracht: als accountant stel je zaken vast (feitelijke bevindingen)
5. De term ‘juistheid’ is gewijzigd naar ‘nauwkeurigheid’, dus bij de accountantscontrole
worden de kosten of opbrengsten gecontroleerd op nauwkeurigheid.
Leeswijzer
Per hoofdstuk is conform het boek getracht één structuur aan te houden:
1. Inleiding/achtergrond opdracht
2. Analyse van de opdracht
3. Opdrachtaanvaarding
4. Werkzaamheden
5. Rapportage
Afkortingen worden doorgaans één keer volledig uitgeschreven in de lopende tekst. Aan het eind
van de samenvatting is een lijst met de toegepaste afkortingen opgenomen.
Let op: deze samenvatting is met de grootste zorg opgesteld, maar kan mogelijk fouten
bevatten. De auteur kan niet aansprakelijk gesteld worden voor de (negatieve) gevolgen
die hieruit voortvloeien. De lezers van dit document blijven zelf verantwoordelijk en
worden ten zeerste aangeraden om de relevante literatuur aan te schaffen.
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 1 van 30
,Inhoudsopgave
1 Bijzondere opdrachten ................................................................................................ 3
2 Controle beginbalans (510) .......................................................................................... 5
3 Bijzondere overwegingen bij controle financiële overzichten (8xx) .................................... 7
4 Assurance-opdrachten niet-historische financiële info (3000A/D) ...................................... 9
5 Onderzoek toekomstgerichte financiële informatie (3400) ............................................... 11
6 Assurancerapporten inzake de beheersingsmaatregelen bij een serviceorganisatie (3402) .. 13
7 Assuranceopdrachten inzake emissieverslagen (3410) .................................................... 15
8 Assuranceopdrachten inzake maatschappelijke verslagen (3810N)................................... 16
9 Assurance- en overige opdrachten met betrekking tot prospectussen (3850N) .................. 18
10 Opdrachten tot verrichten overeengekomen specifieke werkzaamheden (4400N) ............... 21
11 Transactiegerelateerde opdrachten (5500N) .................................................................. 22
12 Schadeonderzoeken ................................................................................................... 24
13 Fraudeonderzoeken ................................................................................................... 27
14 Onderzoeken inzake surseance van betaling en faillissement ........................................... 28
Bijlage: Lijst met afkortingen ...................................................................................... 30
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 2 van 30
, 1 Bijzondere opdrachten
Inleiding
Bijzondere opdrachten zijn alle andere opdrachten dan opdrachten inzake jaarrekeningcontroles,
beoordelingsopdrachten of samenstellingsopdrachten.
Een belangrijke vraag bij elke bijzondere opdracht is, of de opdracht een assurance- dan wel een
niet-assuranceopdracht is. Dit onderscheid is van invloed op de opdrachtaanvaarding, de te
verrichten werkzaamheden, de rapportage en de verspreidingskring.
Opdrachten tot het samenstellen van financiële informatie (4410), het verrichten van
overeengekomen specifieke werkzaamheden (4400N) en transactiegerelateerde opdrachten
(5500N) zijn geen assuranceopdrachten. Bij deze opdrachten wordt geen zekerheid verstrekt.
Hetzelfde geldt voor opdrachten waar uitsluitend advies wordt gegeven (zuivere
adviesopdrachten), deze adviesopdrachten ook niet te herleiden naar een specifieke standaard.
Er kan vanuit de standaarden inzake bijzondere opdrachten verwezen worden naar andere
standaarden die tevens van belang kunnen zijn. Daarnaast is het van belang dat de accountant dit
ook zelf signaleert. Bijvoorbeeld bij een bijzondere opdracht met daarin transacties met verbonden
partijen. In dat geval zal de accountant Standaard 550 Verbonden partijen bij het onderzoek
moeten betrekken.
Opdrachtaanvaarding
De accountant dient bij alle bijzondere opdrachten vast te stellen of hij de opdracht kan en mag
accepteren. Hierbij zijn onder meer de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants
(hierna: VGBA) en de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-
opdrachten (hierna: ViO) van belang. Mogelijke maatregelen bij bedreigingen zijn:
1. Het laten uitvoeren van de bijzondere opdracht door een ander team/vestiging;
2. Het laten beoordelen van werkzaamheden door een andere partner;
3. Soms is het noodzakelijk dat de opdracht wordt uitgevoerd door een andere accountant.
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 3 van 30
Auditing & Assurance
Bijzondere opdrachten
(deel 3)
Auteurs: Barbara Majoor, Betsy Heikoop-Geurts en Harry Verkleij
ISBN: 9789001867065
Druk: 2e druk
,Voorwoord
Samenvatting van ondergeschikt belang
Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat dit een samenvatting betreft van het boek ‘Auditing en
Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3)’. De auteurs van dit boek zijn Barbara Majoor, Betsy
Heikoop-Geurts en Harry Verkleij. Alle lof naar de auteurs voor de zeer uitgebreide toelichting op
de wet- en regelgeving inzake de bijzondere opdrachten voor accountant, alsmede de praktische
tips en tricks voor in de accountantspraktijk, de verdiepende vragen en handige praktijkcasussen.
Deze samenvatting is slechts een fractie van de in het boek beschreven onderwerpen en de lezer
van deze samenvatting wordt ten zeerste aanbevolen om dit document slechts als aanvullend
naslagwerk te gebruiken. Voor een goede en volledige leerervaring verdient het de voorkeur dat de
lezer van deze samenvatting tevens het boek aanschaft, bestudeert en de bijbehorende vragen en
casussen uitwerkt.
Handleiding Regelgeving Accountancy
In deze samenvatting wordt vaak verwezen naar een Standaard. Hiermee wordt bedoeld de
‘Nadere voorschriften controle- en overige standaarden’, zoals opgenomen in de Handleiding
Regelgeving Accountants (hierna: HRA). In deze samenvatting is de HRA 2019 als uitgangspunt
gebruikt. Bij het gebruikmaken van andere jaargangen wijken de verwijzingen naar specifieke
paragrafen hierdoor mogelijk af. De literatuur in deze samenvatting sluit nauw aan op de wet- en
regelgeving voor accountants. Het verdient de voorkeur om bij het lezen van deze samenvatting de
HRA ernaast te houden.
De Nadere voorschriften controle- en overige standaarden zijn op hoofdlijn gelijk aan de
International Standards on Auditing (ISA). De NBA publiceert jaarlijks een document met daarin de
verschillen tussen de Nederlandse- en internationale standaarden. Indien de letter ‘N’ achter een
standaard in de HRA is opgenomen, dan betreft het een specifiek Nederlandse standaard (4400N).
Tips van docent voor tentamen
1. Indien (delen van) tentamenvragen onduidelijk zijn, kan het helpen om de begrippenlijst
(bladzijde 501) of trefwoordenlijst (bladzijde 1677) uit de HRA te raadplegen.
2. Bijzondere opdrachten worden vaak uitgevoerd naast de reguliere jaarrekeningcontrole. De
accountant kan en mag steunen op zijn controlewerkzaamheden van de jaarrekening. Het
is goed dit te benoemen in de tentamenuitwerking.
3. Het woord emissie kan betrekking hebben op de uitgifte van effecten (Standaard 3850N),
maar kan ook betrekking hebben op de emissie van broeikasgassen (Standaard 3410).
4. Let goed op de bewoordingen die je gebruikt:
a. Assurance-opdracht:
i. Redelijke mate van zekerheid is diepgaande werkzaamheden (controleren)
ii. Beperkte mate van zekerheid is minder diepgaand (beoordelen)
b. 4400-opdracht: als accountant stel je zaken vast (feitelijke bevindingen)
5. De term ‘juistheid’ is gewijzigd naar ‘nauwkeurigheid’, dus bij de accountantscontrole
worden de kosten of opbrengsten gecontroleerd op nauwkeurigheid.
Leeswijzer
Per hoofdstuk is conform het boek getracht één structuur aan te houden:
1. Inleiding/achtergrond opdracht
2. Analyse van de opdracht
3. Opdrachtaanvaarding
4. Werkzaamheden
5. Rapportage
Afkortingen worden doorgaans één keer volledig uitgeschreven in de lopende tekst. Aan het eind
van de samenvatting is een lijst met de toegepaste afkortingen opgenomen.
Let op: deze samenvatting is met de grootste zorg opgesteld, maar kan mogelijk fouten
bevatten. De auteur kan niet aansprakelijk gesteld worden voor de (negatieve) gevolgen
die hieruit voortvloeien. De lezers van dit document blijven zelf verantwoordelijk en
worden ten zeerste aangeraden om de relevante literatuur aan te schaffen.
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 1 van 30
,Inhoudsopgave
1 Bijzondere opdrachten ................................................................................................ 3
2 Controle beginbalans (510) .......................................................................................... 5
3 Bijzondere overwegingen bij controle financiële overzichten (8xx) .................................... 7
4 Assurance-opdrachten niet-historische financiële info (3000A/D) ...................................... 9
5 Onderzoek toekomstgerichte financiële informatie (3400) ............................................... 11
6 Assurancerapporten inzake de beheersingsmaatregelen bij een serviceorganisatie (3402) .. 13
7 Assuranceopdrachten inzake emissieverslagen (3410) .................................................... 15
8 Assuranceopdrachten inzake maatschappelijke verslagen (3810N)................................... 16
9 Assurance- en overige opdrachten met betrekking tot prospectussen (3850N) .................. 18
10 Opdrachten tot verrichten overeengekomen specifieke werkzaamheden (4400N) ............... 21
11 Transactiegerelateerde opdrachten (5500N) .................................................................. 22
12 Schadeonderzoeken ................................................................................................... 24
13 Fraudeonderzoeken ................................................................................................... 27
14 Onderzoeken inzake surseance van betaling en faillissement ........................................... 28
Bijlage: Lijst met afkortingen ...................................................................................... 30
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 2 van 30
, 1 Bijzondere opdrachten
Inleiding
Bijzondere opdrachten zijn alle andere opdrachten dan opdrachten inzake jaarrekeningcontroles,
beoordelingsopdrachten of samenstellingsopdrachten.
Een belangrijke vraag bij elke bijzondere opdracht is, of de opdracht een assurance- dan wel een
niet-assuranceopdracht is. Dit onderscheid is van invloed op de opdrachtaanvaarding, de te
verrichten werkzaamheden, de rapportage en de verspreidingskring.
Opdrachten tot het samenstellen van financiële informatie (4410), het verrichten van
overeengekomen specifieke werkzaamheden (4400N) en transactiegerelateerde opdrachten
(5500N) zijn geen assuranceopdrachten. Bij deze opdrachten wordt geen zekerheid verstrekt.
Hetzelfde geldt voor opdrachten waar uitsluitend advies wordt gegeven (zuivere
adviesopdrachten), deze adviesopdrachten ook niet te herleiden naar een specifieke standaard.
Er kan vanuit de standaarden inzake bijzondere opdrachten verwezen worden naar andere
standaarden die tevens van belang kunnen zijn. Daarnaast is het van belang dat de accountant dit
ook zelf signaleert. Bijvoorbeeld bij een bijzondere opdracht met daarin transacties met verbonden
partijen. In dat geval zal de accountant Standaard 550 Verbonden partijen bij het onderzoek
moeten betrekken.
Opdrachtaanvaarding
De accountant dient bij alle bijzondere opdrachten vast te stellen of hij de opdracht kan en mag
accepteren. Hierbij zijn onder meer de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants
(hierna: VGBA) en de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-
opdrachten (hierna: ViO) van belang. Mogelijke maatregelen bij bedreigingen zijn:
1. Het laten uitvoeren van de bijzondere opdracht door een ander team/vestiging;
2. Het laten beoordelen van werkzaamheden door een andere partner;
3. Soms is het noodzakelijk dat de opdracht wordt uitgevoerd door een andere accountant.
Samenvatting Auditing en Assurance – Bijzondere opdrachten (deel 3) Pagina 3 van 30
