Samenvatting H9 planten
9.1 Bladeren
De bouw van bladeren:
Opperhuid met huidmondjes: Hiermee worden gassen opgenomen
en afgegeven.
Opperhuid:
- Is een dunne laag aaneengesloten cellen.
- Op de opperhuid zit een waslaagje.
- De opperhuid en het waslaagje beschermen het blad tegen waterverlies en
ziekteverwekkers.
- Bevat geen bladgroenkorrels.
- De huidmondjes bevatten wel bladgroenkorrels.
- Via de huidmondjes kan de plant gassen opnemen en afgeven.
Weefsel met bladgroenkorrels: hierin kan fotosynthese plaatsvinden.
- Is het grootste deel van de plant.
- Bevat wel bladgroenkorrels.
Vaatbundels: hiermee worden o.a. water en suiker
vervoerd. In (bloem)bladeren vertakken de vaatbundels
zich in nerven.
- In de pant wordt alles vervoerd door nerven.
- Lopen door de weefsels met bladgroenkorrels.
- Bevat geen bladgroenkorrels.
Fotosynthese:
• Fotosynthese: koolstofdioxide en water worden omgezet in
glucose en zuurstof.
• Formule: zonlicht+water+koolstofdioxide=zuurstof+glucose (energie)
– Hierbij wordt lichtenergie vastgelegd in glucose.
– Hierbij zijn (zon)licht, bladgroenkorrels en een juiste temperatuur nodig (als het koud is
vindt geen fotosynthese plaats).
– Koolstofdioxide wordt vooral opgenomen door huidmondjes.
– Het grootste deel van de zuurstof wordt via de huidmondjes afgegeven aan de lucht.
– Glucose wordt door de plant gebuikt als brandstof en als grondstof om allerlei stoffen te
maken.
• Transport water:
1. Water wordt opgenomen uit de bodem door wortels.
2. Vaatbundels vervoeren dit water met opgeloste stoffen van de wortels naar de bladeren
3. In de bladeren vertakken de vaatbundels zich in nerven, hierdoor kan het water naar alle
delen van de bladeren worden vervoerd.
, Stevigheid door water:
• Hoe wordt een plant stevig?:
1. De opperhuid en het weefsel met bladgroenkorrels krijgen stevigheid door het vocht in
de vacuole van cellen.
2. Het vocht in de vacuole drukt het celmembraan tegen de celwand.
3. De celwand kan niet uitrekken en duwt terug.
4. Hoe meer vocht de vacuolen bevatten, hoe groter de druk op de celwand.
5. De stevigheid van een plant is dus afhankelijk van de hoeveelheid water in de plant.
• Hoe droogt een plant uit?:
1. Wanneer een plant uitdroogt, verdwijnt er water uit de vacuole van de cellen. Hierdoor
neemt de druk van de cel tegen de celwand af.
2. De opperhuid en het weefsel met bladgroenkorrels verliezen hun stevigheid. De plant
gaat slap hangen.
3. Als je de plant water geeft, worden de plantencellen weer stevig.
Huidmondjes:
• Huidmondjes kunnen openen en sluiten, afhankelijk
van de omstandigheden (bijv. dag/nacht).
– Om de bladeren heen zitten huidmondjes.
– Via de huidmondjes verliest een plant voortdurend water.
– s’ Nachts en bij droge omstandigheden zijn vrijwel alle huidmondjes gesloten.
– Gesloten huidmondjes = geen fotosynthese.
• werking sluitcellen:
– Een huidmondje bestaat uit twee sluitcellen.
1. Als de sluitcellen water opnemen, worden de vacuole van de sluitcellen groter.
2. De stevigheid van de sluitcellen neemt hierdoor toe en de cellen veranderen van vorm.
3. De opening tussen de sluitcellen wordt hierdoor groter.
– Als de stevigheid van de sluitcellen door stemverlies afneemt, gaat de opening tussen de
sluitcellen dicht. Het huidmondje gaat daardoor ook dicht.
– De vacuole zorgt voor stevigheid van de cellen.
– Te weinig water? > legere vacuole > slaphangende plant.
9.1 Bladeren
De bouw van bladeren:
Opperhuid met huidmondjes: Hiermee worden gassen opgenomen
en afgegeven.
Opperhuid:
- Is een dunne laag aaneengesloten cellen.
- Op de opperhuid zit een waslaagje.
- De opperhuid en het waslaagje beschermen het blad tegen waterverlies en
ziekteverwekkers.
- Bevat geen bladgroenkorrels.
- De huidmondjes bevatten wel bladgroenkorrels.
- Via de huidmondjes kan de plant gassen opnemen en afgeven.
Weefsel met bladgroenkorrels: hierin kan fotosynthese plaatsvinden.
- Is het grootste deel van de plant.
- Bevat wel bladgroenkorrels.
Vaatbundels: hiermee worden o.a. water en suiker
vervoerd. In (bloem)bladeren vertakken de vaatbundels
zich in nerven.
- In de pant wordt alles vervoerd door nerven.
- Lopen door de weefsels met bladgroenkorrels.
- Bevat geen bladgroenkorrels.
Fotosynthese:
• Fotosynthese: koolstofdioxide en water worden omgezet in
glucose en zuurstof.
• Formule: zonlicht+water+koolstofdioxide=zuurstof+glucose (energie)
– Hierbij wordt lichtenergie vastgelegd in glucose.
– Hierbij zijn (zon)licht, bladgroenkorrels en een juiste temperatuur nodig (als het koud is
vindt geen fotosynthese plaats).
– Koolstofdioxide wordt vooral opgenomen door huidmondjes.
– Het grootste deel van de zuurstof wordt via de huidmondjes afgegeven aan de lucht.
– Glucose wordt door de plant gebuikt als brandstof en als grondstof om allerlei stoffen te
maken.
• Transport water:
1. Water wordt opgenomen uit de bodem door wortels.
2. Vaatbundels vervoeren dit water met opgeloste stoffen van de wortels naar de bladeren
3. In de bladeren vertakken de vaatbundels zich in nerven, hierdoor kan het water naar alle
delen van de bladeren worden vervoerd.
, Stevigheid door water:
• Hoe wordt een plant stevig?:
1. De opperhuid en het weefsel met bladgroenkorrels krijgen stevigheid door het vocht in
de vacuole van cellen.
2. Het vocht in de vacuole drukt het celmembraan tegen de celwand.
3. De celwand kan niet uitrekken en duwt terug.
4. Hoe meer vocht de vacuolen bevatten, hoe groter de druk op de celwand.
5. De stevigheid van een plant is dus afhankelijk van de hoeveelheid water in de plant.
• Hoe droogt een plant uit?:
1. Wanneer een plant uitdroogt, verdwijnt er water uit de vacuole van de cellen. Hierdoor
neemt de druk van de cel tegen de celwand af.
2. De opperhuid en het weefsel met bladgroenkorrels verliezen hun stevigheid. De plant
gaat slap hangen.
3. Als je de plant water geeft, worden de plantencellen weer stevig.
Huidmondjes:
• Huidmondjes kunnen openen en sluiten, afhankelijk
van de omstandigheden (bijv. dag/nacht).
– Om de bladeren heen zitten huidmondjes.
– Via de huidmondjes verliest een plant voortdurend water.
– s’ Nachts en bij droge omstandigheden zijn vrijwel alle huidmondjes gesloten.
– Gesloten huidmondjes = geen fotosynthese.
• werking sluitcellen:
– Een huidmondje bestaat uit twee sluitcellen.
1. Als de sluitcellen water opnemen, worden de vacuole van de sluitcellen groter.
2. De stevigheid van de sluitcellen neemt hierdoor toe en de cellen veranderen van vorm.
3. De opening tussen de sluitcellen wordt hierdoor groter.
– Als de stevigheid van de sluitcellen door stemverlies afneemt, gaat de opening tussen de
sluitcellen dicht. Het huidmondje gaat daardoor ook dicht.
– De vacuole zorgt voor stevigheid van de cellen.
– Te weinig water? > legere vacuole > slaphangende plant.
