Inleiding tot de vertaalkunde
Lexicale equivalen-e/ woordenboekequivalen-e: woord-woord vertaling
→ niet de enige vorm van formele equivalen-e
Brontaalgericht vs. Doeltaalgericht vertalen
Brontaalgericht: meer invloed van 1 taal naar de andere
Morfosyntac+sche equivalen+e
Vorm van formele equivalen-e
Als vertaler zoekt naar gelijkwaardig morfologische en syntac-sche elementen in doeltalen
Bv: I’m afraid of sharks. --> Ik ben bang van haaien.
→ meestal niet mogelijk!
Wat in 1 taal door gramma-cale vorm wordt uitgedrukt, kan in een andere taal met lexicale
middelen worden weergegeven (bv. I used to play the piano – Ik speelde vroeger piano) (bv.
Lidwoorden, -jden/modaliteit/aspect, etc.)
è = morfosyntac-sche leemte
Kan ook misplaats zijn wegens genre verwach-ngen (bv. De manier waarop een taal iets
schrijS, en wat het publiek dan ook verwacht)
Bv: krantenkop in Engelse krant: GOP VEEP PICK ROILS DEMS , vertaling: Le choix de
Madame Palin comme candidate républicaine à la vice-présidence des États-Unis choque le
par- démocrate
Betekenisequivalen+e
Oplossing?
→ met andere woorden: vertaal de betekenis van de boodschap, niet de vorm
= ‘seman-sche equivalen-e’ (is niet formele equivalen-e)
MAAR: het probleem met het vertalen van de ‘betekenis’:
Betekenis = interac-e tussen inhoud en tekst en interpreta-e van de lezer/ luisteraar
(bepaald door kennis, verwach-ngen, context, etc.)
→ moeten leben op interpreta-e van lezer: context brengt betekenis
Klank/ leberpatronen/ rijm dragen betekenis (in geval van literaire en crea-eve teksten)
è puur betekenisvertaling → esthe-sche element/ impact gaat verloren
è betekenis bevindt zich op verschillende niveaus
Pragma+sche equivalen+e
De oplossing?
= vertaling die rekening houdt met hoe ontvangers een taalui-ng ontvangen/ interpreteren
in een context (cultureel, situa-oneel, interpersoonlijk, etc.)
Lexicale equivalen-e/ woordenboekequivalen-e: woord-woord vertaling
→ niet de enige vorm van formele equivalen-e
Brontaalgericht vs. Doeltaalgericht vertalen
Brontaalgericht: meer invloed van 1 taal naar de andere
Morfosyntac+sche equivalen+e
Vorm van formele equivalen-e
Als vertaler zoekt naar gelijkwaardig morfologische en syntac-sche elementen in doeltalen
Bv: I’m afraid of sharks. --> Ik ben bang van haaien.
→ meestal niet mogelijk!
Wat in 1 taal door gramma-cale vorm wordt uitgedrukt, kan in een andere taal met lexicale
middelen worden weergegeven (bv. I used to play the piano – Ik speelde vroeger piano) (bv.
Lidwoorden, -jden/modaliteit/aspect, etc.)
è = morfosyntac-sche leemte
Kan ook misplaats zijn wegens genre verwach-ngen (bv. De manier waarop een taal iets
schrijS, en wat het publiek dan ook verwacht)
Bv: krantenkop in Engelse krant: GOP VEEP PICK ROILS DEMS , vertaling: Le choix de
Madame Palin comme candidate républicaine à la vice-présidence des États-Unis choque le
par- démocrate
Betekenisequivalen+e
Oplossing?
→ met andere woorden: vertaal de betekenis van de boodschap, niet de vorm
= ‘seman-sche equivalen-e’ (is niet formele equivalen-e)
MAAR: het probleem met het vertalen van de ‘betekenis’:
Betekenis = interac-e tussen inhoud en tekst en interpreta-e van de lezer/ luisteraar
(bepaald door kennis, verwach-ngen, context, etc.)
→ moeten leben op interpreta-e van lezer: context brengt betekenis
Klank/ leberpatronen/ rijm dragen betekenis (in geval van literaire en crea-eve teksten)
è puur betekenisvertaling → esthe-sche element/ impact gaat verloren
è betekenis bevindt zich op verschillende niveaus
Pragma+sche equivalen+e
De oplossing?
= vertaling die rekening houdt met hoe ontvangers een taalui-ng ontvangen/ interpreteren
in een context (cultureel, situa-oneel, interpersoonlijk, etc.)
