Gespreksvoering in SPP-sector
Hoofdstuk 1) Geweldloze communicatie met kinderen
TERM BETEKENIS
Verbindende eerlijkheid Oprecht spreken vanuit zelfempathie.
Beoordelingen Geheel van generalisaties en oordelen over de ander.
Actieverzoek Verzoek om actie te ondernemen via een concrete strategie.
Succesvolle strategie Strategie die helpt om tegemoet te komen aan onvervulde behoeften.
Sympathie Gespreksinterventie waarbij men het oordeel voedt dat iemand heeft.
Integriteit Eigenschap waarbij iemands woorden overeenkomen met zijn handelen.
Begrijpen Erkennen welke niet-vervulde behoeften achter een bepaald gedrag liggen.
Eigen concrete manier waarop we aan onze behoeften tegemoet proberen
Strategie
te komen.
Erkennen wat werkelijk belangrijk is voor ons, wat ons beweegt, motiveert
Begrijpen
of juist afremt.
Grondhouding waarbij de hulpverlener oog en hart heeft voor elke betrok-
Meerzijdige partijdigheid
kene en diens perspectief.
Innerlijk reflectieproces waardoor men beter in contact komt te staan met
Zelfempathie
de eigen gevoelens en behoeften.
De ander verantwoordelijk stellen voor je gevoel, terwijl de wortels hiervan
Schuldinductie
in realiteit in een onvervulde behoefte liggen.
Onvoorwaardelijke Cliënt aanvaarden als persoon met een eigen beleving en referentiekader,
aanvaarding maar zijn gedrag indien nodig wel begrenzen.
Houding en optreden waarmee wij zowel onze eigen behoeften als die van
Geweldloosheid
de ander – lees: alle mensen – willen vervullen.
Indicator die ons laat zien in welke mate we datgene waaraan we behoefte
Gevoel
hebben reeds hebben of er nog naar verlangen.
Congruentie: Toestand waarbij men in contact staat met de eigen innerlijke beleving, d.i.
binnenkant van echtheid de eigen gedachten, gevoelens, behoeften, wensen...
Universele abstracte waarde die iedereen van ons zich kan inbeelden, ook
Behoefte
al verschillen we in de mate waarin we er nood aan hebben.
Transparantie: Expliciete communicatie door de hulpverlener met betrekking tot de eigen
buitenkant van echtheid bewuste percepties, gevoelens…; idealiter proces-bevorderend.
Verzoek om gehoord/begrepen te worden waarbij men controleert of zijn
Verzoek om begrip
verzoek is aangekomen zoals bedoeld en men zijn intentie verduidelijkt.
Verzoek waarbij relatie en verbinding op de voorgrond komt te staan door-
Verbindingsverzoek
dat men ook bevraagt hoe het met de ander gaat en wat er bij hem leeft.
, Gedachte waar in principe onderliggende behoeften achter schuilen, maar
Quasi-gevoel
die eerder overkomt als een aanval of rechtvaardiging dan als een gevoel.
Verzoek dat ófwel uitgevoerd wordt ófwel verworpen wordt waarbij er wel
Succesvol verzoek
alternatieve strategieën worden geformuleerd die de behoeften vervullen.
Expressievorm van empathie waarbij je de cliënt helpt bij de zoektocht naar
Gevoelsreflectie/
woorden om zijn innerlijke beleving en onderliggende gevoelens meer naar
Empathische reflectie
buiten te brengen.
Verbindende communicatie waarbij men vertrekt vanuit zelfempathie, dat
Giraffendans met de ander deelt vanuit oprechtheid en vervolgens empathie toont voor
wat in de ander leeft.
Optreden in risicovolle situaties waarbij men bewust tijdelijk de nood aan
autonomie en eigen verantwoordelijkheid inperkt en achteraf empathisch
Beschermende macht
luistert naar de gevoelens rond het verloren gaan van autonomie, zonder
deze te bestraffen, en ook je intenties duidt.
Hoofdstuk 2) Taalgevoelige communicatie
DEEL A: Communicatie met kinderen en jongeren
TERM BETEKENIS
Tentatief Bevragend, voorzichtig aftoetsend bij de cliënt.
Moreel relativisme Een meer genuanceerd beeld vormen over een bepaalde situatie.
Repeteervraag Vraag die meermaals na elkaar op exact dezelfde manier wordt gesteld.
Metacommunicatie Communicatie over de communicatie, bekeken vanuit een helikopterview.
Vragen naar de subjectieve beleving of inschatting op een schaal van één tot
Schaalvragen
vijf/tien/honderd/…
Heftig en hardnekkig je morele standpunten uitdragen omdat je overtuigd
Morele agressie
bent van je gelijk. (Kapteyn)
Proces waarbij een kind de normen en waarden van zijn ouders verinnerlijkt
Gewetensvorming
en zodoende een gewetensfunctie ontwikkelt.
Gevoeligheid om te geloven dat iets gebeurd is die niet in overeenstemming
Suggestibiliteit
is met de werkelijkheid en met de eigen herinnering.
Gesprekstechniek waarbij je contact maakt in het hier-en-nu door terug te
Contactreflectie
geven wat je op dat moment ziet of hoort bij de cliënt.
Modelleringsprincipe waarbij we selectief aandacht besteden aan bepaalde
Deletie/Weglating
delen van onze ervaring en andere delen buitensluiten.
Modelleringsprincipe waarbij we wijzigingen aanbrengen in de manier waar-
Distorsie/Vervorming
op we zintuiglijke gegevens ervaren en/of interpreteren.
Principes die we hanteren om ons persoonlijk wereldbeeld op te bouwen en
Modelleringsprincipes
in stand te houden, namelijk: deletie, distorsie en generalisatie.
Innerlijk conflict die ontstaat als een kind door andere (horizontale) relaties
Loyaliteitsconflict
wordt uitgenodigd om deloyaal te zijn aan zijn ouders.
Hoofdstuk 1) Geweldloze communicatie met kinderen
TERM BETEKENIS
Verbindende eerlijkheid Oprecht spreken vanuit zelfempathie.
Beoordelingen Geheel van generalisaties en oordelen over de ander.
Actieverzoek Verzoek om actie te ondernemen via een concrete strategie.
Succesvolle strategie Strategie die helpt om tegemoet te komen aan onvervulde behoeften.
Sympathie Gespreksinterventie waarbij men het oordeel voedt dat iemand heeft.
Integriteit Eigenschap waarbij iemands woorden overeenkomen met zijn handelen.
Begrijpen Erkennen welke niet-vervulde behoeften achter een bepaald gedrag liggen.
Eigen concrete manier waarop we aan onze behoeften tegemoet proberen
Strategie
te komen.
Erkennen wat werkelijk belangrijk is voor ons, wat ons beweegt, motiveert
Begrijpen
of juist afremt.
Grondhouding waarbij de hulpverlener oog en hart heeft voor elke betrok-
Meerzijdige partijdigheid
kene en diens perspectief.
Innerlijk reflectieproces waardoor men beter in contact komt te staan met
Zelfempathie
de eigen gevoelens en behoeften.
De ander verantwoordelijk stellen voor je gevoel, terwijl de wortels hiervan
Schuldinductie
in realiteit in een onvervulde behoefte liggen.
Onvoorwaardelijke Cliënt aanvaarden als persoon met een eigen beleving en referentiekader,
aanvaarding maar zijn gedrag indien nodig wel begrenzen.
Houding en optreden waarmee wij zowel onze eigen behoeften als die van
Geweldloosheid
de ander – lees: alle mensen – willen vervullen.
Indicator die ons laat zien in welke mate we datgene waaraan we behoefte
Gevoel
hebben reeds hebben of er nog naar verlangen.
Congruentie: Toestand waarbij men in contact staat met de eigen innerlijke beleving, d.i.
binnenkant van echtheid de eigen gedachten, gevoelens, behoeften, wensen...
Universele abstracte waarde die iedereen van ons zich kan inbeelden, ook
Behoefte
al verschillen we in de mate waarin we er nood aan hebben.
Transparantie: Expliciete communicatie door de hulpverlener met betrekking tot de eigen
buitenkant van echtheid bewuste percepties, gevoelens…; idealiter proces-bevorderend.
Verzoek om gehoord/begrepen te worden waarbij men controleert of zijn
Verzoek om begrip
verzoek is aangekomen zoals bedoeld en men zijn intentie verduidelijkt.
Verzoek waarbij relatie en verbinding op de voorgrond komt te staan door-
Verbindingsverzoek
dat men ook bevraagt hoe het met de ander gaat en wat er bij hem leeft.
, Gedachte waar in principe onderliggende behoeften achter schuilen, maar
Quasi-gevoel
die eerder overkomt als een aanval of rechtvaardiging dan als een gevoel.
Verzoek dat ófwel uitgevoerd wordt ófwel verworpen wordt waarbij er wel
Succesvol verzoek
alternatieve strategieën worden geformuleerd die de behoeften vervullen.
Expressievorm van empathie waarbij je de cliënt helpt bij de zoektocht naar
Gevoelsreflectie/
woorden om zijn innerlijke beleving en onderliggende gevoelens meer naar
Empathische reflectie
buiten te brengen.
Verbindende communicatie waarbij men vertrekt vanuit zelfempathie, dat
Giraffendans met de ander deelt vanuit oprechtheid en vervolgens empathie toont voor
wat in de ander leeft.
Optreden in risicovolle situaties waarbij men bewust tijdelijk de nood aan
autonomie en eigen verantwoordelijkheid inperkt en achteraf empathisch
Beschermende macht
luistert naar de gevoelens rond het verloren gaan van autonomie, zonder
deze te bestraffen, en ook je intenties duidt.
Hoofdstuk 2) Taalgevoelige communicatie
DEEL A: Communicatie met kinderen en jongeren
TERM BETEKENIS
Tentatief Bevragend, voorzichtig aftoetsend bij de cliënt.
Moreel relativisme Een meer genuanceerd beeld vormen over een bepaalde situatie.
Repeteervraag Vraag die meermaals na elkaar op exact dezelfde manier wordt gesteld.
Metacommunicatie Communicatie over de communicatie, bekeken vanuit een helikopterview.
Vragen naar de subjectieve beleving of inschatting op een schaal van één tot
Schaalvragen
vijf/tien/honderd/…
Heftig en hardnekkig je morele standpunten uitdragen omdat je overtuigd
Morele agressie
bent van je gelijk. (Kapteyn)
Proces waarbij een kind de normen en waarden van zijn ouders verinnerlijkt
Gewetensvorming
en zodoende een gewetensfunctie ontwikkelt.
Gevoeligheid om te geloven dat iets gebeurd is die niet in overeenstemming
Suggestibiliteit
is met de werkelijkheid en met de eigen herinnering.
Gesprekstechniek waarbij je contact maakt in het hier-en-nu door terug te
Contactreflectie
geven wat je op dat moment ziet of hoort bij de cliënt.
Modelleringsprincipe waarbij we selectief aandacht besteden aan bepaalde
Deletie/Weglating
delen van onze ervaring en andere delen buitensluiten.
Modelleringsprincipe waarbij we wijzigingen aanbrengen in de manier waar-
Distorsie/Vervorming
op we zintuiglijke gegevens ervaren en/of interpreteren.
Principes die we hanteren om ons persoonlijk wereldbeeld op te bouwen en
Modelleringsprincipes
in stand te houden, namelijk: deletie, distorsie en generalisatie.
Innerlijk conflict die ontstaat als een kind door andere (horizontale) relaties
Loyaliteitsconflict
wordt uitgenodigd om deloyaal te zijn aan zijn ouders.
