Les 14 Historische inleiding tot het recht
Verbintenissenrecht
Opgebouwd rond verbintenissen
In ons recht bestaan verbintenissen in een pool van rechten. Bij de Romeinen
gaat het op actiones/vorderingen. Iets dat je concreet kan krijgen als je voor
de rechter komt. Er is een hoofdverschil: 2 categorieën:
Actio in personam: rechtsband tussen 2 personen met als voorwerp iets
doe, iets niet doen, iets geven
actio in rem: bij ons is dit het zakenrecht: aanspraak maken op een zaak
→ niet gebonden aan één concrete persoon
→ instelbaar tegen iedereen
Verbintenissenrecht is breder dan contractenrecht
Een verbintenis is een rechtsband tussen 2 personen.
Debiteur: schuldenaar
crediteur: schuldeiser
→ een verbintenis kan ook ontstaan uit delict: vb: iemand aanrijden
→ verbintenissen kunnen ontstaan uit rechtshandelingen en rechtsfeiten
Het verbintenissenrecht zoals wij het kennen is gesystematiseerd door het
Vernunftrecht/natuurrecht → niet hetzelfde systeem als bij de Romeinen.
Verbintenissen kunnen ontstaan uit verschillende bronnen:
Men heeft een systematisatie proberen te creëren, ook al bij de Romeinen. Een
bron van verbintenissen is een generieke naam voor alles wat aan de
grondslag ligt aan een verbintenis.
De hoofdindeling is:
contracten
delicten
→ Wat Gaius in de 3de eeuw met een delictum bedoeld, is niet wat wij
bedoelen met een onrechtmatige daad.
Bij de Romeinen is een delictum eerder een overtreding van de wet, al heeft
het eerder een publiekrechtelijk of strafrechtelijk karakter dan bij ons. Het
verschil tussen ons recht en Romeins recht voor wat de bron betref is dat de
Romeinen een heel ander idee hebben over een contract. Bij ons is het woord
overeenkomst synoniem met contract. Het gaat over een situatie waarin 2
mensen akkoord zijn om verbintenissen te doen ontstaan tussen hen.
In het Romeins recht denkt men op basis van actiones, concrete rechtmiddelen
voor de rechter. M.a.w.;: in de instituten van Gaius heb je 3 elementen nodig
om van een contract te kunnen spreken:
minstens 2 mensen zijn akkoord
ze willen rechtsgevolgen doen ontstaansgeschiedenis
→ mogelijkheid om die verbintenis juridisch af te dwingen.
In ons recht is zo'n toevoeging niet direct nodig, omdat ons recht in 2 stappen
Verbintenissenrecht
Opgebouwd rond verbintenissen
In ons recht bestaan verbintenissen in een pool van rechten. Bij de Romeinen
gaat het op actiones/vorderingen. Iets dat je concreet kan krijgen als je voor
de rechter komt. Er is een hoofdverschil: 2 categorieën:
Actio in personam: rechtsband tussen 2 personen met als voorwerp iets
doe, iets niet doen, iets geven
actio in rem: bij ons is dit het zakenrecht: aanspraak maken op een zaak
→ niet gebonden aan één concrete persoon
→ instelbaar tegen iedereen
Verbintenissenrecht is breder dan contractenrecht
Een verbintenis is een rechtsband tussen 2 personen.
Debiteur: schuldenaar
crediteur: schuldeiser
→ een verbintenis kan ook ontstaan uit delict: vb: iemand aanrijden
→ verbintenissen kunnen ontstaan uit rechtshandelingen en rechtsfeiten
Het verbintenissenrecht zoals wij het kennen is gesystematiseerd door het
Vernunftrecht/natuurrecht → niet hetzelfde systeem als bij de Romeinen.
Verbintenissen kunnen ontstaan uit verschillende bronnen:
Men heeft een systematisatie proberen te creëren, ook al bij de Romeinen. Een
bron van verbintenissen is een generieke naam voor alles wat aan de
grondslag ligt aan een verbintenis.
De hoofdindeling is:
contracten
delicten
→ Wat Gaius in de 3de eeuw met een delictum bedoeld, is niet wat wij
bedoelen met een onrechtmatige daad.
Bij de Romeinen is een delictum eerder een overtreding van de wet, al heeft
het eerder een publiekrechtelijk of strafrechtelijk karakter dan bij ons. Het
verschil tussen ons recht en Romeins recht voor wat de bron betref is dat de
Romeinen een heel ander idee hebben over een contract. Bij ons is het woord
overeenkomst synoniem met contract. Het gaat over een situatie waarin 2
mensen akkoord zijn om verbintenissen te doen ontstaan tussen hen.
In het Romeins recht denkt men op basis van actiones, concrete rechtmiddelen
voor de rechter. M.a.w.;: in de instituten van Gaius heb je 3 elementen nodig
om van een contract te kunnen spreken:
minstens 2 mensen zijn akkoord
ze willen rechtsgevolgen doen ontstaansgeschiedenis
→ mogelijkheid om die verbintenis juridisch af te dwingen.
In ons recht is zo'n toevoeging niet direct nodig, omdat ons recht in 2 stappen
